Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

IMPLEMENTACJA FUNDUSZY UNIJNYCH A ZRÓŻNICOWANIE REGIONALNE W POLSCE Warszawa, 17 lipca 2008 r. Konferencja Europejska polityka spójności jako czynnik.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "IMPLEMENTACJA FUNDUSZY UNIJNYCH A ZRÓŻNICOWANIE REGIONALNE W POLSCE Warszawa, 17 lipca 2008 r. Konferencja Europejska polityka spójności jako czynnik."— Zapis prezentacji:

1

2 IMPLEMENTACJA FUNDUSZY UNIJNYCH A ZRÓŻNICOWANIE REGIONALNE W POLSCE Warszawa, 17 lipca 2008 r. Konferencja Europejska polityka spójności jako czynnik wzrostu i wyrównywania różnic rozwojowych Panel III Krzysztof Hetman Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego Krzysztof Hetman Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego

3 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 3 PKB 2005 na mieszkańca w województwach (wg parytetu siły nabywczej) Polska ogółem: 54,6 w 2007 r.; 52,4 w 2006 r.; 51,3 w 2005 r. (11,5 tys. euro) Źródło: Eurostat UE-27 = 100 W 2005 r. najwyższy poziom PKB pc w relacji do średniej UE-27 – woj. mazowieckie (81,2%), a najniższy – województwa Polski wschodniej (poniżej 40%)

4 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 4 Zróżnicowanie regionalne w UE Wskaźnik zróżnicowania regionalnego PKB per capita obliczony przez Eurostat dla 2005 r. wynosił dla Polski 19,4%, był niższy od średniego dla UE-27 (29,2%) i niższy niż w kilku innych krajach członkowskich, takich jak Francja, Republika Czeska, Węgry, Rumunia czy Słowacja; podobnie jak w wielu krajach, wykazywał tendencję rosnącą na przestrzeni kilku ostatnich lat.

5 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 5 Konwergencja zewnętrzna regionów

6 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 6 Dynamika wzrostu gospodarczego regionów Wyższe tempo rozwoju województw najbogatszych, zwłaszcza w okresie członkostwa Polski w UE, przyczyną wzrostu zróżnicowania pomiędzy województwami w zakresie PKB per capita. Dynamika PKB regionów w okresie przed- i poakcesyjnym Źródło: GUS, obliczenia własne

7 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 7 Różnice w poziomie rozwoju gospodarczego województw w 2005 roku (PKB pc Polski=100) Źródło: GUS

8 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 8 Udział w PKB Polski grup województw: 5 najbogatszych i 5 najbiedniejszych W strukturze tworzenia PKB widoczna jest wyraźna tendencja do wzrostu udziału 5 najbogatszych województw i spadku udziału 5 najbiedniejszych regionów. Zjawisko postępującej koncentracji w generowaniu dochodów występuje w wielu krajach. Źródło: GUS, obliczenia własne

9 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 9 Sytuacja na rynku pracy Wskaźnik zatrudnienia i stopa bezrobocia w województwach w IV kwartale 2007 r. Źródło: GUS Wysokie tempo wzrostu gospodarczego w ostatnich latach przyczyniło się do znaczącej poprawy sytuacji na rynku pracy.

10 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 10 Sytuacja na rynku pracy W 2006 r. największa wartość nakładów na 1 mieszkańca przypadała w mazowieckim (prawie 6,5 tys. zł w 2006 r.), a najmniejsza – w lubelskim (ponad 2,2 tys. zł), przy czym zróżnicowanie w zakresie tego miernika wykazywało lekką tendencję malejącą. Nakłady inwestycyjne na 1 mieszkańca Źródło: GUS

11 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 11 Wskaźniki konkurencyjności regionów Źródło: GUS Nakłady na B+R na 1 mieszkańca istotnie wzrosły (ze 119 zł do 155 zł), ale ich udział w PKB zmienił się nieznacznie. Zwraca uwagę ich znaczna koncentracja terytorialna – dwa województwa: mazowieckie i małopolskie ponosiły ponad połowę łącznych nakładów Polski (udział mazowieckiego wynosił 41,8%, małopolskiego – 12,3%). Udział kolejnych województw wielkopolskiego i śląskiego był daleko mniejszy i nie sięgał 10%. Udziały województw Polski wschodniej (za wyjątkiem podkarpackiego) nie przekraczały 1%. Nakłady na działalność badawczo-rozwojową

12 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 12 Wskaźniki konkurencyjności regionów Źródło: GUS W latach nastąpił wzrost liczby spółek z udziałem kapitału zagranicznego Najwięcej spółek z udziałem kapitału zagranicznego w przeliczeniu na 10 tys. mieszkańców było w woj. mazowieckim (43,2), lubuskim (24,9), zachodniopomorskim (23,6) i dolnośląskim (20,8). Różnica między skrajnymi wartościami wskaźnika wynosiła 1 do 10,8 i kształtowała się na poziomie zbliżonym do odnotowanego w roku Spółki z udziałem kapitału zagranicznego na 10 tys. ludności

13 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 13 Zjawiska społeczne W zakresie zjawisk demograficznych w latach widoczna była kontynuacja procesów zapoczątkowanych w latach 90-tych, z tendencją do intensyfikacji niektórych z nich: wzrost populacji w regionach wysokorozwiniętych, utrzymująca się wysoka emigracja za granicę zubażająca zasoby ludzkie polskich regionów, zwłaszcza w grupach społeczno-zawodowych istotnych dla rozwoju rynków pracy (ludność w wieku produkcyjnym mobilnym, fachowcy), pogarszanie się niekorzystnych relacji pomiędzy poszczególnymi grupami wieku ludności, będące m. in. konsekwencją niżu demograficznego z lat 90-tych, starzenie się zasobów siły roboczej oraz wzrost odsetka osób w wieku emerytalnym. Niepokojąca jest widoczna kumulacja negatywnych zjawisk w regionach słabo rozwiniętych gospodarczo, które oddają część swoich zasobów ludzkich na rzecz innych regionów, nie tylko polskich.

14 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 14 Udział województw w realizacji projektów Na dwa województwa: mazowieckie i śląskie przypadało prawie 31% wartości projektów i tyle samo dofinansowania wspólnotowego. Ta grupa regionów powiększona o 2 kolejne duże województwa: dolnośląskie i wielkopolskie, realizowała prawie 48% projektów, wykorzystując ponad 49% wsparcia unijnego. Można stwierdzić, że koncentracja absorpcji wsparcia unijnego w przybliżeniu odpowiada koncentracji generowania produkcji. Projekty realizowane w ramach polityki spójności Źródło: Obliczenia własne na podstawie bazy projektów MRR

15 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 15 Udział województw w realizacji projektów Generalnie widoczny jest mniejszy udział województw Polski wschodniej oraz małopolskiego i opolskiego w wartości projektów i dofinansowaniu do nich w stosunku do zamieszkującego je odsetka ludności. Realizowane projekty i dofinansowanie wspólnotowe w przekroju województw Źródło: Obliczenia własne na podstawie bazy projektów MRR

16 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 16 Dofinansowanie unijne na 1 mieszkańca Dofinansowanie w 5 najwyżej rozwiniętych województwach wyniosło 1424 zł per capita (115,6% średniej krajowej), natomiast w województwach Polski wschodniej 957 zł tj. 77,7% średniej. Oznacza to, iż w okresie 2004 – 2007 relatywnie więcej środków pomocowych trafiało do regionów o wyższym poziomie rozwoju gospodarczego. Intensywność wykorzystania środków unijnych Źródło: Obliczenia własne na podstawie bazy projektów MRR

17 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 17 Realizacja projektów w ramach polityki spójności w województwach Źródło: Obliczenia własne na podstawie bazy projektów MRR

18 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 18 Wpływ funduszy unijnych na gospodarki regionalne Fundusze UE w relacji do PKB (średnia w latach ) Źródło: Badanie wpływu NPR…., dr T. Kaczor, R. Socha (IBnGR, Prevision), kwiecień 2008 r.

19 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 19 Zróżnicowania na linii miasto-wieś Obszary wiejskie zamieszkuje: –38,8% ogólnej liczby mieszkańców w Polsce –34,5% ludności w krajach członkowskich przyjętych w 2004 r. –15,5% ludności UE-15 Wzrasta liczba ludności na obszarach wiejskich, głównie położonych blisko dużych aglomeracji miejskich. Na obszarach wiejskich rośnie grupa osób aktywnych zawodowo, w tym pracujących, ale dynamika korzystnych zmian na tych obszarach jest słabsza niż na obszarach miejskich. W latach poziom wykształcenia pracujących na wsi, zarówno w rolnictwie, jak i poza nim, wzrastał w tempie szybszym niż w miastach, ale nadal odbiegał on znacznie od poziomu w mieście (w 2006 roku 19,3% mieszkańców miast posiadało wykształcenie wyższe; w regionach wiejskich wskaźnik ten wynosił 6,7 %). Na obszarach wiejskich zaledwie 37,2% dzieci w wielu 3-6 lat uczęszczało do przedszkoli; w mieście wskaźnik ten w 2006 r. wynosił 70,4%. W latach odnotowano wzrost wyposażenia obszarów wiejskich w Polsce w wybrane elementy infrastruktury technicznej, jednak nadal zauważalna jest duża dysproporcja pomiędzy stopniem wyposażenia obszarów wiejskich i miejskich w sieć wodociągów czy kanalizacyjną. Występują znaczące różnice regionalne w zakresie poziomu rozwoju infrastruktury społecznej – niedostateczna sieć zwłaszcza placówek kulturalnych, turystycznych, ale także szkół, placówek opiekuńczych i służby zdrowia.

20 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 20 Realizacja polityki spójności poprzez zmniejszanie zróżnicowań regionalnych Decentralizacja programowania i wdrażania programów operacyjnych W ramach NPR 2004 – 2006: wszystkie fundusze i programy zarządzane centralnie, konsolidacja instytucji zarządzających w MRR ułatwiająca koordynację działań; W ramach NSRO 2007 – 2013: zarządzanie przez struktury regionalne (wzrost roli samorządów regionalnych): -16 Regionalnych Programów Operacyjnych o wartości 16,6 mld euro (tj. 24,9% całości środków UE w NSRO), -komponent regionalny w PO Kapitał Ludzki (ok. 6 mld euro; 8,9% całości środków w NSRO); Ponadto - dodatkowe wsparcie dla najbiedniejszych województw: -PO Rozwój Polski Wschodniej (2,3 mld euro; 3,4% całości środków UE w NSRO).

21 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 21 Uwagi końcowe W okresie członkostwa Polski w UE ( ), w większości województw tempo wzrostu znacznie przyspieszyło w stosunku do lat poprzednich; wszystkie województwa zmniejszyły w tym okresie dystans do średniej unijnej w zakresie PKB per capita; największego postępu w zakresie konwergencji zewnętrznej dokonały województwa z grupy wysoko rozwiniętych. W okresie realizacji NPR zwiększało się zróżnicowanie między polskimi regionami w zakresie poziomu rozwoju ekonomicznego. Natomiast szereg pozytywnych tendencji występowało w obszarze rynku pracy oraz materialnych warunków życia ludności. Udział województw Polski wschodniej w wartości projektów i dofinansowaniu wspólnotowym jest mniejszy niż zamieszkujący je odsetek ludności. Z kolei wskaźnik ilości projektów na 100 tys. ludności jest wyższy w województwach Polski wschodniej, ale to w dużej mierze projekty o niskiej wartości. Środki unijne mają rosnące znaczenie na poziomie jednostek samorządu terytorialnego (realizują one ponad 40% wartości projektów ogółem i wykorzystują ponad 46% dofinansowania UE). Zróżnicowanie między województwem najbogatszym a najbiedniejszym (licząc według PKB na 1 mieszkańca) w 2005 r. wynosiło 2,32 (w 2003 r. - 2,20, a w 2000 r. - 2,16).

22 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego 22 Wyzwania na przyszłość Tworzenie warunków rozwoju endogenicznego regionów, tak aby przyspieszyć tempo doganiania regionów europejskich Oddziaływanie na rozwój miast jako ośrodków wzrostu oraz poprawa dostępności komunikacyjnej dla obszarów otaczających Zmniejszanie zróżnicowania w poziomie życia miasto-wieś, zwłaszcza poprzez stymulowanie rozwoju usług na obszarach wiejskich Wzmocnienie współpracy z krajami sąsiadującymi z Polską, w tym zwłaszcza z regionami przygranicznymi Wzrost absorpcji środków unijnych w regionach biedniejszych, w tym w zakresie infrastruktury, w celu łagodzenia zróżnicowań międzyregionalnych

23 Ministerstwo Rozwoju Regionalnego ul. Wspólna 2/4 Dziękuję za uwagę


Pobierz ppt "IMPLEMENTACJA FUNDUSZY UNIJNYCH A ZRÓŻNICOWANIE REGIONALNE W POLSCE Warszawa, 17 lipca 2008 r. Konferencja Europejska polityka spójności jako czynnik."

Podobne prezentacje


Reklamy Google