Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

1. POMI Ę DZY BEZPIECZE Ń STWEM A RYZYKIEM Bezpieczeństwo społeczności lokalnych El ż bieta Inglot-Brz ę k Leszek Baran.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "1. POMI Ę DZY BEZPIECZE Ń STWEM A RYZYKIEM Bezpieczeństwo społeczności lokalnych El ż bieta Inglot-Brz ę k Leszek Baran."— Zapis prezentacji:

1 1. POMI Ę DZY BEZPIECZE Ń STWEM A RYZYKIEM Bezpieczeństwo społeczności lokalnych El ż bieta Inglot-Brz ę k Leszek Baran

2 Pojęcie bezpieczeństwa Pewno ść istnienia i przetrwania, posiadania oraz funkcjonowania i rozwoju takiego lub innego podmiotu /W ł. Fehler (red.), Bezpiecze ń stwo w ś rodowisku lokalnym/ Stan, który daje poczucie pewno ś ci, gwarancj ę jego zachowania oraz szans ę na doskonalenie /Tomasz Serafin, Sergiusz Parszowski, Bezpiecze ń stwo spo ł eczno ś ci lokalnych. Programy prewencyjne w systemie bezpiecze ń stwa/

3 Pojęcie bezpieczeństwa Bezpiecze ń stwo - etymologia - bez- brak, zaprzeczenie, nieobecno ść ; - piecza- troska, staranie, opieka, dozór, dba ł o ść, kuratela W j ę zyku rosyjskim: bezopasnost - bez – jak wy ż ej - opasnost : niebezpiecze ń stwo

4 Wzrost zakresu pojmowania bezpieczeństwa Do lat przede wszystkim sprawy wojskowe i zagadnienia zwi ą zane z obron ą zewn ę trzn ą pa ń stwa; Lata 40./ – sukcesywna instytucjonalizacja ochrony praw i wolno ś ci cz ł owieka (bezpiecze ń stwo jednostkowe); Lata 60. – ograniczanie, kontrolowanie zbroje ń i zapobieganie wojnom (pog łę bienie narodowego, pojawienie si ę mi ę dzynarodowego, globalnego wymiaru bezpiecze ń stwa); Lata 70. – poszerzenie kwestii bezpiecze ń stwa o problemy zasobów surowcowych, zagro ż e ń gospodarczych, ekologicznych i wyzwa ń demograficznych; Lata 80./90. – wielowymiarowe rozumienie bezpiecze ń stwa (odmilitaryzowanie poj ę cia); pocz ą tek interdyscyplinarnych i autonomicznych studiów nad bezpiecze ń stwem (U. Beck) Lata 90./00. – uwzgl ę dnienie transgranicznych zagro ż e ń terrorystycznych

5 Interdyscyplinarność pojęcia Poj ę cie bezpiecze ń stwo ju ż na trwale zago ś ci ł o w wielu dyscyplinach naukowych: filozofii, naukach wojskowych, politologii, nauce o stosunkach mi ę dzynarodowych, ekonomii, ekologii, socjologii, psychologii, prawie i obejmuje prawie wszystkie dziedziny ż ycia spo ł ecznego.

6 Bezpieczeństwo Mo ż e by ć pojmowane jako: 1. Potrzeba 2. Warto ść 3. Cel 4. Prawo 5. Dynamiczny proces

7 Bezpieczeństwo jako potrzeba Potrzeby bezpiecze ń stwa wyra ż aj ą si ę unikaniem tego, co mo ż e przynie ść ś mier ć lub cierpienie (szeroko rozumiane)

8 Bezpieczeństwo jako wartość Bezpiecze ń stwo jest warto ś ci ą m.in. w sensie egzystencjalnym, moralnym, spo ł ecznym… Jest to warto ść fundamentalna, co oznacza, ż e w hierarchii aksjologicznej zajmuje jedno z najwy ż szych miejsc. Nie jest to jednak warto ść autoteliczna, lecz utylitarna, instrumentalna. Bezpiecze ń stwa [z regu ł y] nie cenimy ze wzgl ę du na nie samo, ale dlatego, ż e zapewnia i gwarantuje nam inne cenne warto ś ci, stanowi ś rodek do osi ą gni ę cia b ą d ź zachowania innych warto ś ci np. ż ycia, zdrowia, sukcesu itp. Jest wi ę c bezpiecze ń stwo warto ś ci ą niezbywaln ą i niewymienialn ą, konieczn ą i konkretno- ż yciow ą, zdecydowanie potrzebn ą i niezmiernie po żą dan ą.

9 Bezpieczeństwo jako cel Filozofia traktuje bezpiecze ń stwo jako centraln ą kategori ę wspó ł czesnej cywilizacji pojmowanej jako system, którego racj ą jest trwanie, a je ś li zmiana, to przewidywalna, kontrolowana. Z punktu widzenia tego ż systemu warunkiem tak rozumianego trwania/zmiany jest w ł a ś nie bezpiecze ń stwo. Trzeba do niego d ąż y ć, trzeba próbowa ć je zagwarantowa ć.

10 Bezpieczeństwo jako prawo Konstytucja RP: art. 5.: Rzeczpospolita Polska strze ż e niepodleg ł o ś ci i nienaruszalno ś ci swojego terytorium, zapewnia wolno ś ci i prawa cz ł owieka i obywatela oraz bezpiecze ń stwo obywateli, strze ż e dziedzictwa narodowego oraz zapewnia ochron ę ś rodowiska, kieruj ą c si ę zasad ą zrównowa ż onego rozwoju (zob. te ż art. 6., 7.). Powszechna Deklaracja Praw Cz ł owieka – ONZ 1948 Konwencja o ochronie praw cz ł owieka i podstawowych wolno ś ci (znana jako Europejska Konwencja Praw Cz ł owieka) – Rada Europy 1953

11 Typologia bezpieczeństwa Wg kryterium podmiotowego: bezpiecze ń stwo mi ę dzynarodowe bezpiecze ń stwo pa ń stwa (narodowe) bezpiecze ń stwo spo ł eczno ś ci terytorialnych bezpiecze ń stwo rodziny bezpiecze ń stwo jednostki Wg kryterium ź ród ł a zagro ż e ń : bezpiecze ń stwo wewn ę trzne bezpiecze ń stwo zewn ę trzne UWAGA: oba mog ą mie ć charakter podmiotowy

12 Typologia bezpieczeństwa Wg kryterium przedmiotowego: bezpiecze ń stwo polityczne bezpiecze ń stwo militarne bezpiecze ń stwo ekonomiczne bezpiecze ń stwo socjalne bezpiecze ń stwo zdrowotne bezpiecze ń stwo ekologiczne bezpiecze ń stwo informacyjne Wg kryterium czasu: bezpiecze ń stwo to stan, ale i proces (zob. spo ł ecze ń stwo ryzyka)

13 Modele relacji pomiędzy wymiarami bezpieczeństwa wg kryterium podmiotowego Cz ęś ci s ą autonomiczne, ale w du ż ej mierze warunkuj ą si ę wzajemnie i posiadaj ą cz ęś ci wspólne

14 Podmiotowo-przedmiotowy wymiar bezpieczeństwa

15 Subiektywizacja bezpieczeństwa Poczucie bezpiecze ń stwa to jego subiektywny wymiar. Oznacza: nie odczuwa ć zagro ż enia, nie l ę ka ć si ę, nie ba ć si ę. Ka ż dy z nas inaczej odczuwa zagro ż enie, inaczej równie ż pojmuje poczucie (nie)pewno ś ci. W zale ż no ś ci od indywidualnej sytuacji, w jakiej si ę znajdujemy, inne czynniki b ę d ą powodowa ł y stan zagro ż enia i poczucie niepewno ś ci, inaczej zatem artyku ł owa ć b ę dziemy swoje potrzeby w zakresie realizacji prawa do bezpiecze ń stwa.

16 Do czynników wpływających na poczucie bezpieczeństwa/zagrożenia zalicza się: stabilno ść sytuacji ż yciowej i mo ż liwo ść jej przewidzenia; normalno ść sytuacji ż yciowej; odczuwanie sensu w ł asnego ż ycia; posiadanie planów i perspektyw ż yciowych; identyfikowanie istnienia realnych zagro ż e ń dla planów ż yciowych; bliskie relacje i silne wi ę zi z bliskimi; przynale ż no ść do grup znacz ą cych; odczuwanie uznania, akceptacji i ż yczliwo ś ci ze strony rodziny, bliskich i otoczenia; odczuwanie wsparcia, pomocy ze strony rodziny, bliskich, a tak ż e ze strony instytucji ż ycia spo ł ecznego; odnoszenie sukcesów w ż yciu rodzinnym, zawodowym, towarzyskim; odczuwanie w przestrzeni spo ł ecznej sprawiedliwo ś ci, ł adu i porz ą dku; sposoby radzenia sobie z chorob ą i stanami traumatycznymi; materialne podstawy egzystencji; umiej ę tno ść identyfikowania zagro ż e ń takich jak: przemoc, agresja; umiej ę tno ść unikania zagro ż e ń. Zob. problematyka stresu.

17 Bezpieczeństwo-zagrożenie-ryzyko Rozró ż nienie obiektywnego i subiektywnego aspektu/wymiaru bezpiecze ń stwa, jego rzeczywisto ś ci i potencjalno ś ci (w tym sensie za ś nierzeczywisto ś ci), kieruje nasz ą uwag ę na kategori ę ryzyka [wyst ą pienia zagro ż enia]. Ryzyko to alternatywa: cos mo ż e si ę uda ć lub nie, mo ż e pojawi ć [np. sytuacja kryzysowa] b ą d ź nie. Specjali ś ci PR (np. Sam Black) wyró ż niaj ą nast ę puj ą ce zagro ż enia (sytuacje kryzysowe): znane – nieznane nieznane – nieznane

18 Bezpieczeństwo-zagrożenie-ryzyko Bezpiecze ń stwo i zagro ż enie pozostaj ą ze sob ą w ś cis ł ym dialektycznym zwi ą zku. Pod ł o ż a zagro ż e ń : o immanentne w ł a ś ciwo ś ci organizmów spo ł ecznych - konflikty i sprzeczno ś ci spo ł eczne; o dysproporcje rozwojowe; o dysproporcje potencja ł ów militarnych. o polityka i jej narz ę dzia - cele polityczne i sposoby ich osi ą gni ę cia; Ryzyko to potencjalno ść (nie za ś pewno ść ) ziszczenia si ę zagro ż e ń uwarunkowanych jak powy ż ej

19 Bezpieczeństwo-zagrożenie-ryzyko Ryzyko to tak ż e co ś, co trudno wywie ść z tego, co jest, zasadniczo z dwóch powodów: Nie potrafimy tego czego ś przewidzie ć, bo nie mamy takich zdolno ś ci, mo ż liwo ś ci… Nie potrafimy przewidzie ć, bo jeszcze nie pojawi ł y si ę warunki zaistnienia tego czego ś, cho ć przes ł anki tych warunków niekiedy tak. …w przeciwie ń stwie do namacalno ś ci bogactw, ryzyko wr ę cz zawiera w sobie co ś nierzeczywistego. Mo ż na powiedzie ć, ż e jest zarazem rzeczywiste i nierzeczywiste /Ulrich Beck/

20 Źródła ryzyka /Piotr Sienkiewicz, AON / Zob. trzęsienia ziemi, proces sejsmologów we Włoszech…

21 Społeczeństwo ryzyka Spo ł ecze ń stwa wspó ł czesne to – zdaniem Becka – coraz mniej spo ł ecze ń stwa dystrybucji bogactwa, coraz bardziej ryzyka – wynikaj ą cego, generalnie, z procesów modernizacji, rozwoju nowych technologii, procesów globalizacji. Beck wyró ż nia cztery (plus jedno) rodzaje ryzyka: 1. ryzyko ekologiczne 2. ryzyko zwi ą zane ze zdrowiem 3. ryzyko ekonomiczne 4. ryzyko spo ł eczne (np. zwi ą zane z przest ę pczo ś ci ą, dewiacjami, rozwodami, rozpadem tradycyjnej rodziny itp.). 5. ryzyko terrorystyczne (zw ł aszcza po )

22 Przykłady zagrożeń, związanego z nim ryzyka i skutków Business Week 2005, nr 19(183)

23 Porządek publiczny System urz ą dze ń prawno-publicznych i stosunków spo ł ecznych powstaj ą cych i kszta ł tuj ą cych si ę w miejscach publicznych: (ogólnie) zapewniaj ą cy bezpiecze ń stwo, spokój oraz ł ad w miejscach ogólnie dost ę pnych, regulowany normami prawnymi i zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego; (konkretnie za ś ) chroni ą cy ż ycie, zdrowie i mienie obywateli, zapewniaj ą cy normaln ą dzia ł alno ść instytucji oraz eliminowanie ró ż nego rodzaju uci ąż liwo ś ci niebezpiecznych lub niedogodnych dla bezpiecze ń stwa spo ł ecze ń stwa i jednostki /T. Serafin, S. Parszowski, Bezpiecze ń stwo społeczno ś ci lokalnych…/

24 Bezpieczeństwo publiczne B. publiczne to stan gwarantuj ą cy niezak ł ócone i zgodne z wol ą obywateli funkcjonowanie instytucji pa ń stwowych, samorz ą dowych i spo ł ecznych oraz urz ą dze ń publicznych, a tak ż e bezpiecze ń stwo ż ycia, zdrowia i mienia ludno ś ci w wyniku przestrzegania akceptowanego przez obywateli porz ą dku prawnego To tak ż e dzia ł ania podejmowane na podstawie i w granicach prawa, maj ą ce na celu zabezpieczenie ludno ś ci przed ró ż nego rodzaju ryzykiem wyst ę puj ą cym w pa ń stwie

25 Porządek, bezpieczeństwo i… Funkcjonowanie obywateli i instytucji Bezpiecze ń stwo publiczne Porz ą dek publiczny

26 Bezpieczeństwo wewnętrzne Bezpiecze ń stwo wewn ę trzne pa ń stwa to taki zakotwiczony w porz ą dku ustrojowym stan stosunków i procesów wewn ą trz pa ń stwa, który - zapewniaj ą c skuteczn ą i harmonijn ą realizacj ę interesów pa ń stwa i jego obywateli – jednocze ś nie tworzy zdolno ś ci do sprawnego diagnozowania i reagowania w przypadkach pojawiaj ą cych si ę zagro ż e ń godz ą cych w te interesy. /W ł. Fehler (red.), Bezpiecze ń stwo w ś rodowisku lokalnym/

27 Bezpieczeństwo społeczności lokalnej Jako element bezpiecze ń stwa wewn ę trznego pa ń stwa obejmuje w stosownych do wspólnotowego, lokalnego kr ę gu proporcjach wszystkie jego [bezpiecze ń stwa wewn ę trznego pa ń stwa] elementy (bezpiecze ń stwo ustrojowe, ł ad spo ł eczny, bezpiecze ń stwo osobiste, publiczne, porz ą dek publiczny) maj ą ce charakter ogólnopa ń stwowy, ale uwzgl ę dnia tak ż e specyficzne dla danej spo ł eczno ś ci lokalnej – potrzeby, problemy, mo ż liwo ś ci i formy aktywno ś ci /W ł. Fehler…/

28 Lista podstawowych obszarów bezpiecze ń stwa społeczno ś ci lokalnej 1. Bezpiecze ń stwo osobiste8. Dost ę p do usług medycznych i rekreacji 2. Bezpiecze ń stwo publiczne (tak ż e zwi ą zane ze ś rodowiskiem natur.) 9. Dost ę p do usług opieku ń czych (przeznaczonych dla dzieci i dorosłych) 3. Porz ą dek publiczny10. Dost ę p do s ą dów powszechnych, obsługi i pomocy prawnej 4. Ochrona przed dewastacj ą i zanieczyszczaniem ś rodowiska 11. Istnienie i dost ę p do szlaków komunikacji i transportu 5. Dost ę p do instytucji o ś wiatowych i edukacyjnych 12. Istnienie i dost ę p do sieci ł ą czno ś ci i przepływu informacji wewn ą trz i na zewn ą trz społeczno ś ci 6. Dost ę p do ś wiadcze ń pomocy społecznej (nie tylko w sytuacjach kryzysowych) 13. Zapewnienie ł ą czno ś ci u ż ytkowników infrastruktury mieszkaniowej z infrastruktur ą komunaln ą 7. Dost ę p do placówek handlowych, usługowych 14. Dbało ść o lokalny rynek pracy


Pobierz ppt "1. POMI Ę DZY BEZPIECZE Ń STWEM A RYZYKIEM Bezpieczeństwo społeczności lokalnych El ż bieta Inglot-Brz ę k Leszek Baran."

Podobne prezentacje


Reklamy Google