Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

ŻYWNOŚĆ CZY ENERGIA? Kazimierz Żmuda – Z-ca Dyrektora Departamentu Rynków Rolnych Potencjał energetyczny rolnictwa Warszawa, 2008 – 10 – 08.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "ŻYWNOŚĆ CZY ENERGIA? Kazimierz Żmuda – Z-ca Dyrektora Departamentu Rynków Rolnych Potencjał energetyczny rolnictwa Warszawa, 2008 – 10 – 08."— Zapis prezentacji:

1 ŻYWNOŚĆ CZY ENERGIA? Kazimierz Żmuda – Z-ca Dyrektora Departamentu Rynków Rolnych Potencjał energetyczny rolnictwa Warszawa, 2008 – 10 – 08

2 2 Żywność czy ENERGIA? Czy jest miejsce dla obu kierunków produkcji rolniczej? Zaspokojenie potrzeb żywnościowych, –konsumpcja, –zużycie na pasze, Zapewnienie ciągłości produkcji (cykliczne wznawianie produkcji), Zabezpieczenie surowców dla przemysłu, w tym produkcja biomasy na cele energetyczne.

3 3 Rolnicza przestrzeń produkcyjna [tys. ha] Użytki rolne ogółem - 16 177 Grunty orne- 11 869 pod zasiewami- 11 456 ugorowane- 413 Trwałe użytki zielone- 3 271 łąki- 2 497 pastwiska- 774 Sady- 337 Pozostałe użytki rolne- 700 Źródło – dane GUS za 2007 r.

4 4 Wyszczególnienie Rok 2007 [tys. ha] Zmiana w stosunku do średniej z lat 1995-2006 [w %] Ogólna powierzchnia gruntów ornych 11456,1-2% Zboża ogółem 8348,1-1% Strączkowe jadalne 35,2-14% Ziemniaki 549,4-41% Przemysłowe ogółem 1066,628% - buraki cukrowe 247,4-20% - rzepak i rzepik 796,857% Pastewne ogółem 1026,57% - w tym kukurydza na zielonkę 372,359% Pozostałe ogółem 430,31% - w tym warzywa185,1-13% Zasiewy podstawowych ziemiopłodów w 2007 roku oraz kierunki zmian Źródło: GUS, obliczenia własne MRiRW

5 5 powierzchnia zasiewów w tys. ha 8 500 plony w tonach z ha2,52,7533,23,43,63,84 zbiory w tys. ton21 25023 37525 50027 20028 90030 60032 30034 000 PROGNOZA R0ZWOJU RYNKU ZBÓŻ Obecne zapotrzebowanie 26-27 mln ton/rok – prognozowane 28,5-29,0 mln ton/rok I. Wariant zakładający utrzymanie powierzchni zasiewów na poziomie odpowiadającym średniej z 10-ciu lat i wzroście plonów powierzchnia zasiewów w tys. ha 8 5008 3008 1007 8507 7507 6507 4507 250 plon w tonach/ha3,43,53,63,73,753,83,94 zbiory w tys. ton28 90029 05029 16029 04529 06329 07029 05529 000 Źródło: - prognozy własne MRiRW II. Wariant zakładający wzrost plonów z jednoczesnym ograniczaniem areału zasiewów

6 6 Prognoza rozwoju krajowej produkcji rzepaku Wyszczególnienie Etap realizacji wyjściowypośrednidocelowy Powierzchnia uprawy (tys. ha) 550 - 650750 - 8501000- 1200 Plon (t/ha)2,4 – 2,62,6 – 2,82,8 - 3,0 Zbiór (tys. ton)1320-16901950-23802800 - 3600 Konumpcja (tys. t)8501100 Możliwość przeznaczenia na biodiesel (tys. t) 470-840850-12801700-2500 Oceniano, że etap pośredni możliwy jest do osiągnięcia w latach 2009 – 2011 – osiągnięto go już w 2007 r. oraz powtórzono w 2008 r.. Termin osiągnięcia etapu docelowego, oznaczającego maksymalne wykorzystanie areału do produkcji rzepaku zależy od wielu czynników – zakłada się, że dojście do tego poziomu realne jest około 2015 roku. Źródło – prognozy MRiRW z 2003 r. sporządzone w oparciu o konsultacje z IUNG oraz AR w Bydgoszczy (skorygowane w 2007r. – wzrost zapotrzebowania na cele konsumpcyjne)

7 7 Przeciętne plony zbóż i rzepaku w Polsce oraz innych krajach UE tony z ha 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Belgium Netherlands Ireland France United Kingdom Germany Denmark Austria Luxembourg Slovenia Italy Sweden Hungary Czech Republic Slovakia Greece Spain Poland Bulgaria Romania Lithuania Portugal Latvia Estonia Cyprus ZBOŻA RZEPAK tony z ha 0 0,5 1 1,5 2 2,5 3 3,5 4 Belgium Netherlands Germany Luxembourg France Hungary United Kingdom Denmark Ireland Austria Czech Republic Sweden Poland Slovenia Slovakia Latvia Lithuania Spain Estonia Italy Bulgaria Romania źródło - EUROSTAT

8 8 Prognoza zapotrzebowania na surowce rolnicze do wytwarzania biokomponentów Zapotrzebowanie na:2 0082 0102 020 Bioetanol tys. m 3 288,77463,37805,75 Zboża (80% udział) tys. ton688,241112,091933,80 Estry ( do ON zużycie ogółem ) tys. m 3 356,16648,461 127,76 Rzepak - 75 % potrzeb w tys. ton747,941361,772368,30 Warunek biokomponenty w części dot. Narodowego Celu Wskaźnikowego wytwarzane są w oparciu o surowce krajowe (Wspólnotowe). Źródło – dane i obliczenia MRiRW

9 9 Produkcja zbóż oraz ich rozdysponowanie na cele przemysłowe w latach 2004-2007 (tys. ton) Wyszczególnienie2004200520062007 Produkcja zbóż w Polsce ogółem w tys. ton29 60026 80021 80027 000 Wykorzystanie zbóż na cele przemysłowe ogółem w tys. ton1 1811 2551 3401 380 - w tym: do produkcji alkoholu399569644422 Udział % zbóż wykorzystywanych do wytwarzania alkoholu do produkcji ogółem1,3%2,1%3,0%1,6% Udział % zbóż wykorzystywanych do wytwarzania alkoholu w zbożach przeznaczanych na cele przemysłowe ogółem33,8%45,4%48,0%30,6% Źródło: dane MRiRW oraz GUS

10 10 Produkcja alkoholu etylowego w procentach (surowce) – wg sprawozdań producentów RokZbożowyMelas/bur.winogron.Ziemniacz.Owoc.InneOGÓŁEM 200472,7%20,0% 0,0%4,6%0,0%2,8%100% 2005 82,5%10,2% 0,0%3,9%0,1%3,3%100% 2006 80,5%13,1% 0,0%2,0%0,0%4,4%100% 200771,1%21,9% 0,0%2,7%0,0%4,3%100% I kw.200866,2%25,4% 0,0%3,4%0,0%5,0% 100% źródło - dane MRiRW

11 11 Prognoza zapotrzebowania na biomasę pochodzenia rolniczego dla celów elektroenergetycznych Zapotrzebowanie na biomasę pochodzenia rolniczego dla wytwórców energii elektrycznej

12 12 Wyszczególnienie Wykorzystanie rok 2007 w tys. ha Prognozowane docelowe zapotrzebowanie w tys. ha Powierzchnia ugorowana i odłogowana 1 030 Zboża do wytwarzania bioetanolu 40500 Rzepak do wytwarzania estrów 400800 Wieloletnie uprawy energetyczne lub inne uprawy w tym: do produkcji biogazu rolniczego 10700 Areał możliwy do przeznaczenia pod uprawy energetyczne w wyniku wzrostu plonów zbóż 1 000 Razem potencjał możliwy do wykorzystania pod uprawy energetyczne 2 4802 000 Prognoza dostępności gruntów ornych niezbędnych dla zabezpieczenia zapotrzebowania na biomasę do celów energetycznych źródło – analizy własne MRiRW

13 13 Możliwości produkcji biomasy na trwałych użytkach zielonych (po zabezpieczeniu potrzeb paszowych na obecnym poziomie produkcji zwierzęcej) Wyszczególnienie Potencjał produkcji biomasy [tys. t/rok] Poziom minimalny przy produkcji ekstensywnej Poziom maksymalny przy produkcji intensywny Łąki nie użytkowane9251 387 Łąki jednokośne512768 Łąki dwukośne377566 Pastwiska464697 Ogółem2 2783 418 Źródło: IMUZ

14 14 Możliwości produkcji biogazu z biomasy z trwałych użytków zielonych (tuz) Wyszczególnienie Potencjał biogazu tuz [tys. m 3 /rok] Poziom minimalny przy produkcji ekstensywnej Poziom maksymalny przy produkcji intensywny Łąki nie użytkowane462 400693 600 Łąki jednokośne256 000384 000 Łąki dwukośne188 700283 050 Pastwiska232 200348 300 Ogółem1 139 3001 708 950 Źródło: IMUZ

15 15 skup żywca - szacunek pozostałości poubojowych wyszczególnienie skup żywca w tys. ton pozostałości poubojowe w tys. ton bydło (0,4) 317 960127 184 cielęta (0,3) 9 8482 954 trzoda chlewna (0,2) 1 738 579347 716 owce (0,4) 1 129452 drób (0,2) 913 754182 751 Razem (0,222) 2 981 270661 057 źródło – GUS, szacunek własny

16 16 Dostępność słomy na cele energetyczne w poszczególnych województwach [w tys. ton] Źródło: IUNG

17 17 Wnioski Do celów energetycznych w pierwszej kolejności powinny być wykorzystane: –produkty uboczne rolnictwa w tym wymagające utylizacji jak np. odchody zwierzęce, –pozostałości z przetwórstwa rolno-spożywczego, itp. Utylizacja wspomnianych surowców w biogazowaniach oraz produkcja biogazu wydaje się być bardziej właściwą drogą realizacji celów związanych z ochroną środowiska od: –obecnie realizowanego współspalania biomasy, –realizacji NCW w UE w oparciu o import biokomponentów lub biomasy do ich wytwarzania. Oceniając potencjał energetyczny krajowego rolnictwa nie można ograniczać się do stanu obecnego. Szacunek rolniczego potencjału energetycznego winien uwzględniać warunki agroklimatyczne oraz potencjał plonotwórczy umożliwiający realny wzrost plonów roślin uprawnych, a w konsekwencji określić obszar użytków rolnych, jaki może być uwolniony pod inne cele niż produkcja żywności.

18 18 Podstawowe warunki sukcesu – czyli wykorzystania OZE na miarę potrzeb i potencjału OZE w tym również pochodzenia rolniczego muszą być opłacalne dla wszystkich ogniw rynku energii: rolnika -producenta biomasy, wytwórcy energii oraz odbiorcy - konsumenta energii, a także dla ogniw pośredniczących o ile takowe wystąpią. Lokalne wykorzystywanie odnawialnych źródeł energii – logistyka, koszty transportu; Uznanie mini (mikro) energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii za pełnoprawny podmiot działający na rynku energetycznym; Zalety mikroenergetyki są trudne do przecenienia, zwłaszcza w krajach uzależnionych od importu istotnych ilości konwencjonalnych nośników energii.

19 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ Wykorzystanie prezentacji, w całości lub części, wyłącznie po uzyskaniu zgody autora (lub właściwego departamentu MRiRW), z podaniem źródła

20 20 Potencjał energetyczny zawarty w gnojowicy i oborniku Ważnym surowcem do produkcji biogazu są również odchody zwierzęce. Przykładowo jedna sztuka duża (SD) inwentarza żywego w ciągu doby wytwarza 50- 55 kg gnojowicy. Wydajność gnojowicy jako surowca energetycznego zależy od koncentracji suchej masy i zawartości substancji organicznych. Przeciętnie z 1 m3 gnojowicy bydlęcej można uzyskać około 25 m3 biogazu, a z gnojowicy świńskiej 26 m3. Szacuje się, że w gospodarstwach polskich powstaje rocznie 35- 38 mln m3 gnojowicy, z której co najmniej 30 % może być surowcem uzupełniającym do wytwarzania biogazu. Pomijamy tutaj możliwość wykorzystania w tym celu obornika, zwłaszcza z ferm drobiu.

21 21 Potencjał energetyczny zawarty w produktach ubocznych rolnictwa Według badań Instytutu Budownictwa, Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa, realnie dostępny potencjał surowcowy produkcji biogazu, zawarty w produktach ubocznych rolnictwa i pozostałościach przemysłu rolno – spożywczego, wynosi odpowiednio: z produktów ubocznych produkcji rolnej – około 1 540 mln m3; z produktów ubocznych przetwórstwa rolno- spożywczego - około100 mln m3

22 22 Wniosek Łącznie z surowców ubocznych i pozostałości roślinnych przemysłu rolno – spożywczego możemy wytworzyć około 1 700 mln m3 biogazu rocznie. W Polsce zużywa się rocznie około 14 000 mln m3 gazu ziemnego, w tym odbiorcy indywidualni z terenów wiejskich wykorzystują około 500 mln m3 gazu. Szacowana ilość biogazu po oczyszczeniu mogłaby pokryć około 10 % zapotrzebowania kraju na biogaz lub w całości zaspokoić potrzeby odbiorców z terenów wiejskich oraz dostarczyć dodatkowo 125 tys. MWhe (energii elektrycznej) i 200 tys. MWhc (energii cieplnej).


Pobierz ppt "ŻYWNOŚĆ CZY ENERGIA? Kazimierz Żmuda – Z-ca Dyrektora Departamentu Rynków Rolnych Potencjał energetyczny rolnictwa Warszawa, 2008 – 10 – 08."

Podobne prezentacje


Reklamy Google