Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr 1 2.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr 1 2."— Zapis prezentacji:

1 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr 1 2

2 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Pojęcie władzy : władza w najbardziej ogólnym sensie oznacza wywoływanie skutków: jest formą związku przyczynowego, którego istotą jest powodowanie następstw. władza społeczna to władza, której skutki ujawniają się tak w obrębie, jak i poprzez stosunki społeczne: władza społeczna to wywoływanie zamierzonych skutków, a jej aktorzy (podwładni i zwierzchnicy) pozostają zasadniczo wolni. stąd władzę rozpatruje się najczęściej w relacji do możliwego oporu, jaką inni mogą stawiać władzy – władzę określa się jako: zdolność kontrolowania lub wpływania na działania innych bez względu na ich zgodę; relacja podporządkowania między grupami lub jednostkami, uprawniająca jedną ze stron - rządzącą do podejmowania decyzji w imieniu rządzonych i sprawowania nad nimi kontroli.

3 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Władza (panowanie) w socjologii: władza a inne pojęcia: moc, panowanie, hegemonia, kierowanie, zarządzanie, administrowanie, wpływ, kontrola, autorytet itp. rozróżnienie między sprawowaniem władzy (zamierzoną interwencją) a posiadaniem władzy (antycypowanie jej reakcji); ze względu na stosunki i środki można mówić o władzy: indywidualnej (panowania nad sobą i swym postępowaniem); społecznej (wspólnotowej) - wynikającej z bezpośrednich relacji społecznych (np. rodzinnych, sąsiedzkich, towarzyskich); publicznej - obejmującej duże społeczności, występująca w formie władzy państwowej, ekonomicznej i ideologicznej.

4 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Elementy (części składowe) władzy: przywództwo (czysta władza) – zdolność do podejmowania decyzji, prowadzenia spraw, grupy itp.; siła – coś, co umożliwia realizację decyzji (perswazja, przymus fizyczny, prawo itp.); legitymizacja – przekonanie (symbole kulturowe itd.), które daje przywódcy prawo do podejmowania decyzji; struktura władzy – zorganizowanie samego przywództwa, podejmowania decyzji oraz stosowania siły. dwa generalne podejścia do władzy w socjologii: funkcjonalna – władza jest niezbędna dla koordynacji, stabilności porządku itp.; konfliktowa – władza rodzi podziały i wrogość, zwiększa nierówności między ludźmi itp.

5 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Teorie (definicje) władzy w socjologii: klasyczne rozumienie władzy – Max Weber: władza nad kimś (zdolność realizacji własnej woli wobec oporu innych) i władza do czegoś (celowe działanie świadomych jednostek); władza jest dla niego, obok prestiżu i interesów, podstawowym wymiarem życia społecznego (jest działaniem społecznym); trzy czyste typy panowania: legalne; tradycjonalne; charyzmatyczne. nowe koncepcje (definicje) władzy - kluczem do zrozumienia roli współczesnej władzy jest porządek symboliczny, który ujawnia podziały społeczne i wizualizuje system społeczny (społeczeństwo).

6 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Władza ekspercka i dyskurs władzy: Michel Foucault ( ) - prace na temat przestępczości, szaleństwie i seksualności (pojęcie rządzenia i biopolityki); dyskurs (sposób, w jaki myślimy o życiu społecznym) - władza działa za pośrednictwem dyskursu, który kształtuje potoczne postawy wobec takich zjawisk, jak obłęd, choroba, zdrowie itp.; władza (rządzenie) opiera się na dominacji opartej na przekazach zawartych w dyskursywnych formach wiedzy (np. na mechanizmach socjalizacji); za pomocą procesów nadawania znaczeń ludzie stają się socjalizowani, zostają członkami grup i włączeni w stosunki władzy; rola władzy profesjonalnej: to zinstytucjonalizowana władza ekspercka opierająca się na monopolizacji abstrakcyjnej wiedzy i znajomości praktycznych technik; obecność ekspertów w polityce sprawia, że mówimy o technokracji (unaukowieniu polityki) lub też proletaryzacji wiedzy (de- profesjonalizacji specjalistów).

7 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Biowładza (biopolityka) w ujęciu Michela Foucaulta: typy władzy: suwerena (obejmuje terytorium - bogactwo), dyscyplinarna (dotyczy naszego ciała - praca) i biowładza (skierowana na populację – jej dobrostan i liczebność); biowładza (praktyki biomedyczne): biowładza jako upowszechnienie dyskursu i praktyk biomedycznych -0 rosnące znaczenie wiedzy i władzy medycznej, skupienie się na zdrowiu i czynnikach ryzyka, pre-pacjent; medykalizuje (i normalizuje) społeczeństwo, rozwija praktyki troski o siebie oraz innych ludzi dzięki działaniom państwa (jak np. obowiązkowe szczepienia, badania profilaktyczne itp.) oraz obywateli (troszczą się o siebie i innych – filantropia). normalizacja jako technologia władzy w biowładzy – dzięki badaniom wiemy, jakie normy zdrowia powinny obowiązywać w społeczeństwie, a my przyjmujemy je jako coś pożądanego – rządomyślność.

8 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Władza a demokracja: pojęcie demokracji: ludowładztwo – demos i kratos - czyli władza ludu (uczestnictwo ludzi w życiu publicznym); demokracja ateńska (V w. p.n.e., insomie – równość praw); problemy demokracji jako władzy ludu – pytania dotyczą rozumienia: ludu: kto należy do ludu?; jaki rodzaj uczestnictwa?; co jest jego warunkiem?; władzy: jaki zakres władzy?; jakich spraw ma ona dotyczyć?; rządzenia: czy należy się zawsze podporządkować władzy?; co jest obowiązkiem, a co przyzwoleniem wobec władzy? demokracja to rządy większości przy poszanowaniu praw mniejszości nie zgadzającej się z wyborami większości – opozycji (obawy przed tyranią większości); główne pytanie w demokracji: kto uczestniczy w podejmowaniu określonych (jakich?) decyzji oraz na jakich zasadach (w jaki sposób?)?

9 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Demokracja proceduralna: Robert Dahl rozróżnienie między demokracją (model idealny) a poliarchią (rządy wielu - model empiryczny demokracji); co jest proceduralnym minimum współczesnej demokracji?: reprezentanci polityczni pochodzą z wyborów; regularne, wolne i uczciwe wybory; inkluzywne prawo wyborcze; prawo ubiegania się o stanowiska; ochrona wolności słowa; dostęp do alternatywnych źródeł informacji; wolność stowarzyszania się oraz autonomia stowarzyszeń; dwa dodatkowe warunki: - sprawowanie władzy przez urzędników z wyboru (brak opozycji ze strony urzędników mianowanych) i autonomia podejmowania decyzji politycznych.

10 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Funkcje i dysfunkcje demokracji: odwrót od demokracji - kto faktycznie rządzi demokracją? (refleksja antydemokratyczna); ograniczenia demokracji: jest czasochłonna i kosztowna; małe znaczenie ma w niej obecnie jednostkowy akt uczestnictwa (demokracja anomijna); zbyt duży stopień skomplikowania podejmowanych decyzji; przygotowanie merytoryczne decyzji wymaga pomocy specjalistów (pytanie – kto kontroluje specjalistów?). co daje demokracja?: umożliwia kontrolę administracji państwowej; reguluje konflikty w społeczeństwie (ogranicza ich niepewność); umożliwia korektę błędnych decyzji; zwiększa innowacyjność społeczną.

11 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr G ranice rozumienia demokracji: demokracja a wzrost złożoności instytucji państwa (i jego agend), w ramach których podejmuje się ważne (często eksperckie) decyzje wpływające na losy obywateli; demokracja a globalizacja – zmiany suwerenności państwa (czy ograniczenie suwerenności państwa narodowego pozbawia demokrację jej istotnych właściwości?), wzrost znaczenia organizacji międzynarodowych i prawa międzynarodowego; przyszłość demokracji: nierówności społeczne (wykluczenie społeczne a uczestnictwo w życiu publicznym); demokracja elektroniczna (czy to pomoże i wystarczy?); demokracja w świecie globalizacji (kryzys państwa narodowego); integracja państw w szersze bloki (deficyt demokracji w UE).

12 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Demokracja i państwo: nikła obecność państwa w klasycznej refleksji socjologicznej, ale silnie widoczna obecnie; zastępowanie państwa innymi pojęciami (np. władza, integracja społeczna) lub traktowanie go jako wtórnego wobec społeczeństwa; podejście funkcjonalne (państwo jest wynikiem racjonalizacji działania społecznego i wymogów funkcjonalnych): egzekwowanie norm; ustalanie zasad rozwiązywania konfliktów; planowanie i koordynacja działań zbiorowych; utrzymywanie stosunków z innymi społeczeństwami. podejście konfliktowe: państwo i walka klas; istnienie przymusu państwowego.

13 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Państwo i próby jego definicji socjologicznych: państwo jako szczególnego rodzaju duża grupa celowa iorganizacja społeczna (formalna, biurokratyczna): klasyczne (Max Weber) - państwo to organizacja racjonalna, funkcjonującą dzięki biurokracji, posiadająca monopol na stosowanie przymusu wobec ludności na danym terytorium; inaczej – to zorganizowana władza polityczna w społeczeństwie, a istotą państwowości jest egzekwowanie władzy siłą i możliwość legalnego stosowania przymusu. czy państwo może być traktowane jako najwyższa forma instytucjonalizacji władzy (władza odpersonalizowana)? ; tradycja rozważań nad państwem i oceną ustrojów politycznych - co to znaczy dobre państwo?: chrześcijaństwo – decyzje państwa powinny odzwierciedlać zasady moralne i pozostawać pod nadzorem sumienia; skuteczność polityki - Max Weber etyka intencji i etyka odpowiedzialności.

14 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Współczesna refleksja socjologiczna nad państwem : związek państwa z: demokratyczną i suwerenną władzą (sprawowanie władzy nad danym terytorium i uczestnictwo polityczne); zasadą równości obywateli (polityka anty-dyskryminacji i inkluzji); nowoczesnym narodem (jego tożsamością kulturową i symbolami). prawo międzynarodowe - państwo jest taką jednostką podziału politycznego świata, której przysługuje pełna suwerenność, tj. nie podlega ono żadnej innej jednostce politycznej: relacje państw z organizacjami międzynarodowymi lub silniejszymi państwami. problem nowych państw - uznanie ich za państwa na arenie międzynarodowej, czyli akceptacja jako podmiotu prawa międzynarodowego i gotowości do respektowania związanych z tym skutków prawnych (przykład: Timoru Wschodniego i Kosowa); wewnętrzne zróżnicowanie państwa: rozmiar i siła państwa (słabe państwa), rola sektora publicznego oraz bezpieczeństwa publicznego.

15 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Państwo opiekuńcze (dobrobytu, bezpieczeństwa socjalnego, państwo socjalne, welfare state, etat-providence): państwo opiekuńcze w Europie – historia i pojęcie (termin młody); ma ono zapewnić bezpieczeństwo socjalne przez skuteczne prawodawstwo i pomoc społeczną ; cele państwa opiekuńczego: zapewnienie minimum poziomu życia wszystkim obywatelom (minimalny dochód, mieszkanie, ochrona zdrowia, wykształcenie); równe traktowanie wszystkich obywateli; prawo do świadczeń socjalnych (możliwość dochodzenia sądowego); wyrównywanie (a nie usuwanie) negatywnych skutków gospodarki rynkowej. ewolucja państwa opiekuńczego: tworzenie powojennego, nowoczesnego państwo opiekuńczego (znaczenie Wlk. Brytanii i Szwecji, Niemiec oraz państw socjalistycznych); od końca lat 70. XX wieku dyskusja nad modelem tego państwa (motywy finansowe, kryzys świadczeń, krytyka polityczna).

16 Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr Przyszłość państwa narodowego: re-definicja modelu państwa narodowego; (imigracja i wielokulturowość); nadal ważna rola demokratycznego paradygmatu suwerenności ludu; kulturowe znaczenie więzi narodowej (poczucie wspólnotowego my) w globalnym świecie: na ile daje ono poczucie przynależności?; na ile ono pozostaje elastyczne i otwarte na innych? kwestia bezpieczeństwa i zagrożenia terroryzmem – na ile państwo: chroni swoich obywateli?; dostarcza odpowiedniej argumentacji historycznej i podstaw więzi między ludźmi, tworząc spoiste społeczeństwo? współczesne wyzwania (ograniczenia) wobec państwa narodowego.


Pobierz ppt "Władza i polityka (demokracja i państwo) WDS 2012/2013 nr 1 2."

Podobne prezentacje


Reklamy Google