Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

1 Anna Baranowska Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Konferencja: Praca zawodowa a obowiązki.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "1 Anna Baranowska Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Konferencja: Praca zawodowa a obowiązki."— Zapis prezentacji:

1 1 Anna Baranowska Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Konferencja: Praca zawodowa a obowiązki rodzinne Warszawa, 20 czerwiec 2007 Konferencja: Praca zawodowa a obowiązki rodzinne Warszawa, 20 czerwiec 2007 Konferencja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

2 2 Struktura prezentacji 1. Percepcja społeczna ról kobiet i mężczyzn w sferze publicznej i prywatnej 2. Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie 3. Wnioski dotyczące roli kulturowych uwarunkowań dla aktywności ekonomicznej

3 3 1. Percepcja społeczna ról kobiet i mężczyzn w sferze publicznej i prywatnej normy społeczne dotyczące modelu rodziny mają wpływ na zróżnicowanie aktywności ekonomicznej uwarunkowania kulturowe decydują o tym, czy realizację celów zawodowych łatwo pogodzić z aktywnością rodzinną, co może mieć wpływ na zdarzenia demograficzne (Muszynska 2005, Corijn & Liefbroer 1999)

4 4 Ekonomiczne modele rodziny wyróżnione w badaniu male breadwinnermodel tradycyjny, z mężczyzną w roli głównego żywiciela rodziny i kobietą zajmującą się wyłącznie domem modernised male breadwinnermodel z mężczyzną w roli głównego żywiciela rodziny i kobietą pracującą w niepełnym wymiarze czasu dual earner – female double burdenmodel, w którym zarówno mężczyzna i kobieta pracują zawodowo, ale odpowiedzialność za obowiązki rodzinne dotyczy kobiety dual earner – dual carermodel partnerski, mężczyzna i kobieta w równym stopniu dzielą pomiędzy siebie obowiązki zawodowe i domowe (za: Leira 2002)

5 5 Ekonomiczne modele rodziny wyróżnione w badaniu - operacjonalizacja male breadwinnermężczyzna powinien zajmować się zarabianiem pieniędzy a kobieta powinna troszczyć się o dom i rodzinę modernised male breadwinnernajlepszym sposobem połączenia pracy zawodowej z obowiązkami rodzinnymi dla matki jest praca w niepełnym wymiarze dual earner – female double burdenoboje partnerzy powinni pracować zawodowo, ale za obowiązki rodzinne odpowiedzialna jest kobieta dual earner – dual careroboje partnerzy powinni w równym stopniu dzielić się obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi

6 6 mężczyźnikobiety zgadzam się nie zgadzam się zgadzam się nie zgadzam się mężczyzna powinien zajmować się zarabianiem pieniędzy a kobieta powinna troszczyć się o dom i rodzinę 62,418,153,630,0 oboje partnerzy powinni w równym stopniu dzielić się obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi 65,310,778,17,0 oboje partnerzy powinni pracować zawodowo, ale za obowiązki rodzinne odpowiedzialna jest kobieta 24,446,218,257,0 najlepszym sposobem połączenia pracy zawodowej z obowiązkami rodzinnymi dla matki jest praca w niepełnym wymiarze 57,916,157,117,6 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny

7 7 -mężczyzna powinien zajmować się zarabianiem pieniędzy a kobieta powinna troszczyć się o dom i rodzinę ponad 10 p.p. różnicy pomiędzy poziomem akceptacji tego modelu wśród mężczyzn i kobiet poparcie dla tego modelu maleje wyraźnie wraz z wiekiem, a siła tego spadku jest silniejsza wśród kobiet niż wśród mężczyzn poparcie dla tradycyjnego modelu rodziny spada także wraz ze wzrostem wielkości miejscowości zamieszkania oraz poziomu wykształcenia.

8 8 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny -mężczyzna powinien zajmować się zarabianiem pieniędzy a kobieta powinna troszczyć się o dom i rodzinę

9 9 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny -partnerzy powinni w równym stopniu dzielić się obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi kobiety wyrażały aprobatę dla partnerskiego modelu rodziny znacznie częściej niż mężczyźni - różnica zdań pomiędzy przedstawicielami obu płci była wyraźna zwłaszcza wśród osób w wieku lat udział osób popierających model partnerskiego rośnie wraz z poziomem wykształcenia i wielkością miejscowości, ale także w tych dwóch przekrojach wzrost poparcia jest bardziej wyraźny dla kobiet pozytywna ocena modelu tradycyjnego nie wyklucza akceptacji modelu partnerskiego : - 36% respondentów akceptuje oba modele rodziny - 23,5% opowiadało się za modelem partnerskim krytycznie oceniając model tradycyjny - 6,5% akceptowało model tradycyjny ale nie akceptowało modelu partnerskiego

10 10 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny - partnerzy powinni w równym stopniu dzielić się obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi ocena modelu partnerskiego zdecydo- wanie zgadzam się zgadzam się brak zdania nie zgadzam się zdecydowani e nie zgadzam się ogółem ocena modelu trady- cyjnego zdecydowanie zgadzam się 9,5 7,24,31,031,6 zgadzam się 6,710,56,01,10,124,5 brak zdania 5,37,54,80,60,118,3 nie zgadzam się 8,56,50,80,60,016,5 zdecydowanie nie zgadzam się 7,31,20,10,3 9,2 ogółem 37,335,318,97,01,6100,0

11 11 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny -oboje partnerzy pracują zawodowo, ale za obowiązki rodzinne odpowiedzialna jest kobieta ocena tego modelu nie różni się istotnie pomiędzy poszczególnymi kohortami osób w wieku produkcyjnym poziom deklaracji wyrażających akceptację dla takiego modelu był niski niezależnie od wielkości miejsca zamieszkania ważnym czynnikiem różnicującym ocenę układu ról w którym kobieta wykonuje zarówno pracę zawodową jak i wszystkie niezbędne obowiązki domowe był poziom wykształcenia

12 12 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny -oboje partnerzy pracują zawodowo, ale za obowiązki rodzinne odpowiedzialna jest kobieta

13 13 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny -najlepszym sposobem połączenia pracy zawodowej z obowiązkami rodzinnymi dla matki jest praca w niepełnym wymiarze osoby o niższym poziomie wykształcenia chętniej wyrażały aprobatę dla zatrudnienia matek w niepełnym wymiarze wyższa akceptacja tego modelu rodziny wśród osób mieszkających w miejscowościach liczących ponad 100 tys. mieszkańców oraz na wsi wśród kobiet poparcie dla pracy w niepełnym wymiarze rośnie wraz z liczbą posiadanych dzieci, wiek dziecka nie był natomiast czynnikiem różnicującym poglądy na temat pracy matki w niepełnym wymiarze

14 14 Poglądy dotyczące ekonomicznych modeli rodziny – dodatkowe pytanie dotyczące zaangażowania krewnych: -oboje partnerzy powinni pracować zawodowo a w obowiązkach rodzinnych powinni pomagać im dziadkowie z tym stwierdzeniem zgadzała się zaledwie co piąta osoba - możliwe, że realizacja obowiązków rodzinnych nie jest zdaniem respondentów powinnością dziadków – stanowi formę wsparcia, które może – ale nie musi - być udzielane młodym rodzicom ze strony krewnych - alternatywne wyjasnienie: korzystanie z pomocy krewnych wynika z niedostosowan instytucjonalnych do potrzeb rodziców i jest efektem konieczności a nie wyboru udział osób zgadzających się z tym stwierdzeniem jest podobny w różnych grupach wieku i nie zależy od wykształcenia charakterystyczna jest większa akceptacja takiego poglądu wśród osób mieszkających na wsi oraz wśród osób posiadających dzieci

15 15 2. Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie respondentów poproszono, by wskazali model rodziny, który byłby dla nich najbardziej odpowiedni w następujących sytuacjach: - gdy w rodzinie wychowywane byłoby dziecko w wieku 0-3 lat, - gdy w rodzinie wychowywane byłoby dziecko w wieku przedszkolnym (4-6 lat) - gdy w rodzinie wychowywane byłoby dziecko szkolnym (7-14 lat) - w sytuacji gdy nie ma konieczności sprawowania opieki nad dziećmi uzasadnienie: wyniki poprzednich badań (PPA 2001) sugerowały, że indywidualne preferencje respondentów zależą od cyklu rozwoju rodziny

16 16 2. Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie gdy dziecko ma 0-3 lat partner praca w pełnym wymiarze praca w niepełnym wymiarze przerwa lub rezygnacja z pracy respondent mężczyźni praca w pełnym wymiarze4,5%11,2%58,2% praca w niepełnym wymiarze1,5%1,0%1,6% przerwa lub rezygnacja z pracy4,4%0,3%0,6% kobiety praca w pełnym wymiarze5,1%1,4%3,8% praca w niepełnym wymiarze14,1%1,1%0,2% przerwa lub rezygnacja z pracy59,1%1,3%0,6%

17 17 2. Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie gdy dziecko ma 4-7 lat partner praca w pełnym wymiarze praca w niepełnym wymiarze przerwa lub rezygnacja z pracy respondent mężczyźni praca w pełnym wymiarze18,8%29,8%27,6% praca w niepełnym wymiarze3,3%1,1%0,3% przerwa lub rezygnacja z pracy2,1%0,1% kobiety praca w pełnym wymiarze24,0%2,8%1,8% praca w niepełnym wymiarze29,8%1,2%0,2% przerwa lub rezygnacja z pracy26,3%0,3%0,0%

18 18 1. Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie gdy dziecko ma 7-14 lat partner praca w pełnym wymiarze praca w niepełnym wymiarze przerwa lub rezygnacja z pracy respondent mężczyźni praca w pełnym wymiarze47,7%22,2%8,8% praca w niepełnym wymiarze 2,6%0,6%0,0% przerwa lub rezygnacja z pracy 1,0%0,1%0,0% kobiety praca w pełnym wymiarze52,6%1,7%0,9% praca w niepełnym wymiarze 21,6%0,7%0,0% przerwa lub rezygnacja z pracy 8,8%0,1%0,0%

19 19 Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie w odniesieniu do rodziny, w której nie ma konieczności sprawowania opieki nad dziećmi : - model w którym nie tylko mężczyzna, ale i kobieta pracują zawodowo w pełnym wymiarze czasu wybrałoby 76% kobiet i 73,2% mężczyzn, przy czym - pozostałe 7% osób wybrałoby model z kobietą pracującą w niepełnym wymiarze (tu wskazania były zbliżone wśród przedstawicieli obu płci) -11% nie miało zdania na ten temat.

20 20 Indywidualne preferencje respondentów dotyczące podziału obowiązków we własnej rodzinie preferencje większości respondentów można podsumować w kategoriach modelu sekwencyjnego: - gdy w rodzinie nie ma konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem, oboje parterzy pracują w pełnym wymiarze czasu, - gdy dziecko jest bardzo małe, mężczyzna pracuje w pełnym wymiarze czasu a kobieta częściowo lub całkowicie ogranicza swoje zaangażowanie na rynku pracy - im starsze dziecko i im mniej intensywnej pracy wymaga, tym wyższa akceptacja dla zaangażowania zawodowego matki. w odniesieniu do wszystkich powyżej wcześniej wspomnianych sytuacji, kobiety młodsze i lepiej wykształcone częściej preferują model, w którym kobieta łączy opiekę nad dziećmi z wykonywaniem obowiązków zawodowych w pełnym lub niepełnym wymiarze czasu. Częściej zdecydowałyby się też raczej na przerwę niż na rezygnację z pracy.

21 21 Przyczyny rozbieżności pomiędzy preferowanym modelem rodziny a tym, który stosowano w praktyce przyczyna rozbieżności pomiędzy preferowanym a realizowanym modelem odsetek wskazań przyczyny jako najważniejszej mężczyźn i kobiety brak możliwości znalezienia pracy19,8%18,4% brak możliwości znalezienia pracy w odpowiednim wymiarze czasu 17,2%15,6% brak możliwości elastycznej organizacji czasu pracy9,1%11,3% brak dostępu do usług opiekuńczych odpowiedniej jakości2,5%3,7% zbyt wysokie koszty dostępnych usług opiekuńczych11,7%9,5% brak pomocy ze strony członków rodziny w sprawowaniu opieki5,0%5,1% konieczność podjęcia pracy z przyczyn finansowych32,8%36,1% odmienne preferencje partnera / partnerki1,6%0,2% w obawie przed krytyką moich wyborów przez otoczenie0,3%0,2%

22 22 Największym poparciem w cieszy się model rodziny, w którym oboje partnerzy w równym stopniu dzielą się obowiązkami zawodowymi i rodzinnymi Wysoka akceptacja modelu partnerskiego charakterystyczna jest przede wszystkim dla młodych, wykształconych kobiet, mieszkanek miast Rozbieżności pomiędzy poglądami dotyczącymi modeli rodziny a obserwacjami dotyczącymi stosowanych w praktyce rozwiązań: –model w którym kobieta jest obciążona podwójnie : obowiązkami rodzinnymi i zawodowymi –zaangażowanie krewnych w opiekę nad dziećmi …efekt niedostosowań instytucjonalnych do potrzeb rodzin? Indywidualne preferencje respondentów, którzy wypowiadali się na temat idealnego podziału obowiązków we własnej rodzinie, wskazują na to, że jako najbardziej odpowiedni wskazywany jest model, w którym mężczyzna pracuje w pełnym wymiarze niezależnie od wieku dziecka, natomiast kobieta zmniejsza swoje zaangażowanie zawodowe w okresie najbardziej intensywnej opieki nad dzieckiem (gdy ma ono 0-3 lat) Zastrzeżenie: kobiety młodsze i lepiej wykształcone relatywnie częściej preferują model w którym kobieta łączy opiekę nad dziećmi z wykonywaniem obowiązków zawodowych 3. Podsumowanie - wnioski dotyczące roli kulturowych uwarunkowań dla aktywności ekonomicznej


Pobierz ppt "1 Anna Baranowska Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Modele ekonomiczne rodziny – poglądy i preferencje Konferencja: Praca zawodowa a obowiązki."

Podobne prezentacje


Reklamy Google