Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Sposób poruszania się po programie Kliknięcie na przyciski: powoduje przejście do następnego slajdu powoduje przejście do poprzedniego slajdu przenosi.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Sposób poruszania się po programie Kliknięcie na przyciski: powoduje przejście do następnego slajdu powoduje przejście do poprzedniego slajdu przenosi."— Zapis prezentacji:

1

2

3 Sposób poruszania się po programie Kliknięcie na przyciski: powoduje przejście do następnego slajdu powoduje przejście do poprzedniego slajdu przenosi do spisu treści Kliknięcie w spisie treści na dany temat uruchamia slajd pod tym tytułem. Spis treści

4 1. Pojęcie izomerii 2. Rodzaje izomerii 3. Izomeria optyczna – pojęcie chiralności 4. Asymetryczny atom węgla 5. Właściwości enancjomerów 6. Wzory Fischera 7. Diastereoziomery 8. Ciekawostki 9. Zadania ćwiczeniowe

5 Spis treści I Z O M E R I A Jest to zjawisko istnienia związków chemicznych o identycznym wzorze sumarycznym, ale różniących się budową – strukturą cząsteczek. Związki takie nazywamy izomerami. Izomeria występuje bardzo powszechnie w świecie związków organicznych, np.: propanal (aldehyd)propanon (keton) WZÓR SUMARYCZNY: C3H6OC3H6O

6 I Z O M E R I A konstytucyjna (strukturalna) przestrzenna (stereoizomeria) -izomery różnią się kolejnością i sposobem powiązania atomów w cząsteczce -izomery, mając tą samą konstytucję, różnią się rozmieszczeniem atomów w przestrzeni łańcuchowa (szkieletowa) położenia funkcyjna (metameria) optyczna (enancjomeria) podstawnika (podstawienia) wiązania wielokrotnego geometryczna (cis-trans) inne diastereo- izomeria Spis treści

7 Izomeria konstytucyjna Łańcuchowa Położenia podstawnika Spis treści

8 Izomeria konstytucyjna Położenia wiązania wielokrotnego Spis treści

9 Izomeria przestrzenna Geometryczna – (cis –trans) Spis treści

10 WAŻNE POJĘCIA izomery optyczne asymetryczny atom węgla diastereoizomery chiralność enancjomery wzory stereochemiczne racemat konfiguracja D i L odmiana mezo- Spis treści

11 CHIRALNOŚĆ to nieidentyczność przedmiotu z jego lustrzanym odbiciem (niemożność nałożenia na odbicie lustrzane). Pomyśl – chiralne czy achiralne? Zauważ, że prawy but jest odbiciem lustrzanym lewego (jeśli masz wątpliwości, to ściągnij bambosze, podejdź do lustra i porównaj jeden z nich z lustrzanym odbiciem drugiego). A czy są takie same (spróbuj założyć np. prawy na lewą nogę!)? Spis treści

12 Wskazówka! Obiekt jest chiralny, jeśli nie posiada płaszczyzny ani środka symetrii (może mieć osie symetrii). Oczywiście, że chiralne! Spis treści

13 achiralne Spis treści chiralne

14 ENANCJOMERY (IZOMERY OPTYCZNE) - to po prostu chiralne cząsteczki, a więc dwa izomery będące swoimi lustrzanymi odbiciami Nie ma płaszczyzny symetrii! Model cząsteczki bromofluorometanu Spis treści

15 Asymetryczny atom węgla Cząsteczka jest chiralna tylko wtedy, jeśli posiada przynajmniej jedno centrum chiralności (warunek konieczny, ale niewystarczający – patrz: forma mezo). Najważniejszym centrum chiralności jest asymetryczny atom węgla (C*) – węgiel tetraedryczny, połączony z czterema różnymi podstawnikami, np.: lustro Spis treści

16 Atomy węgla w poniższych cząsteczkach nie są asymetryczne ponieważ każdy z nich połączony jest co najmniej z dwoma identycznymi atomami Spis treści

17 Para izomerów optycznych (enancjomerów) różni się konfiguracją (czyli rozmieszczeniem podstawników) wokół każdego atomu C* np.: Aby zmienić konfigurację wystarczy zamienić miejscami dwa podstawniki. To są enancjomery – są lustrzanymi odbiciami (różnią się konfiguracjami obu centrów asymetrii). Ta cząsteczka nie jest lustrza- nym odbiciem żadnej z nich (różni się konfiguracją tylko jednego centrum). Spis treści

18 Właściwości enancjomerów fizycznechemiczne Spis treści

19 Właściwości fizyczne enancjomerów są takie same z wyjątkiem oddziaływania ze światłem spolaryzowanym. światło niespolaryzowane (drgania we wszystkich płaszczyznach) światło spolaryzowane (drgania tylko w jednej płaszczyżnie) Enancjomery skręcają płaszczyznę polaryzacji (o ten sam kąt ale w przeciwnych kierunkach!) – są optycznie czynne. Enancjomer prawoskrętny (+) Enancjomer lewoskrętny (-) Uwaga! Równomolowa mieszanina obu enancjomerów – tzw. mieszanina racemiczna (racemat) ( ) jest oczywiście optycznie nieczynna, podobnie jak substancje achiralne (skręcalność obydwu enancjomerów jest wzajemnnie równoważona). światło niespolaryzowane (drgania we wszystkich płaszczyznach) światło spolaryzowane (drgania tylko w jednej płaszczyżnie) Spis treści

20 POLARYMETR Jest przyrządem służacym do badania czynności optycznej i pomiaru kąta skręcenia płaszczyzny polaryzacji przez roztwór badanej substancji. Spis treści

21 -kąt skręcenia płaszczyzny polaryzacji (wielkość kąta, o jaki należy obrócić analizator, aby skompensować skręcenie) płaszczyzna polaryzacji światła po przejściu przez substancję optycznie czynną płaszczyzna polaryzacji światła padającego Dla danej temperatury i długości fali wielkość kąta zależy od rodzaju substancji oraz liczby cząsteczek znajdujących się na drodze wiązki światła podczas jej przechodzenia przez rurkę polarymetryczną. Zdolność danej substancji do wykazywania czynności optycznej określa tzw. skręcalność właściwa [ ], czyli liczba stopni, o jaką została skręcona płaszczyzna polaryzacji światła w rurce o długości 1dm, zawierającej 1g badanego związku w 1cm 3 roztworu, co obliczamy ze wzoru: - obserwowany kąt skręcenia (ze znakiem + dla substancji prawoskrętnych, a - dla lewoskrętnych) l – długość rurki [dm] d – gęstość czystej cieczy lub stężenie roztworu [g/cm 3 ] Pomiary polarymetryczne umożliwiają identyfikację substancji oraz określenie ich stężenia w roztworze (zastosowanie m.in. w przemyśle cukrowniczym). Spis treści

22 Właściwości chemiczne enancjomerów są również identyczne z wyjątkiem reakcji ze związkami optycznie czynnymi. Ponieważ chiralność może być stwierdzona tylko w kontakcie z innym obiektem chiralnym Spróbuj: I. Złapać szklankę (obiekt achiralny) raz prawą, a raz lewą ręką (chiralne!). II. Nałożyć pieciopalczastą, np. prawą rękawiczkę (chiralna) na prawą, a następnie – lewą rękę. Widzisz różnicę? Podobnie - enancjomery reagują z tą samą łatwością z substancjami achiralnymi, a z różną – z chiralnymi. Spis treści

23 Wzory stereochemiczne czyli – jak rysować stereoizomery? Można tak: Kwas L-(+)-mlekowy Kwas D-(-)-mlekowy Ale znacznie prościej tak (wzory rzutowe Fischera): łańcuch główny rysujemy w pionie, a wiązania pionowe są skierowane za płaszczyznę rzutowania bardziej utleniona grupa – u góry wiązania poziome skierowane są przed płaszczyznę rzutowania Kwas L-(+)-mlekowyKwas D-(-)-mlekowy Spis treści

24 W jaki sposób powstają? Spis treści

25 Jeszcze jeden przykład – tym razem związek o dłuższym łańcuchu węglowym. Spis treści

26 W jaki sposób narysować wzór Fischera związku opisanego wzorem przestrzennym? Spis treści

27 Najcięższą grupę funkcyjną umieszczamy w górnej części cząsteczki!!! Spis treści

28 Konfiguracja D i L. HO H C CHO CH 2 OH C CHO HOH 2 C OH H aldehyd L-(-)-glicerynowy (łac. laevus – lewy; grupa –OH po lewej stronie atomu węgla) aldehyd D-(+)-glicerynowy (łac. dexter – prawy; grupa –OH po prawej stronie atomu węgla) Jeśli jakiś enancjomer można przekształcić w aldehyd L-glicerynowy lub z niego otrzymać, to przypisujemy mu symbol L (analogicznie D). CHO CH 2 OH HCHO CHOH CH 2 OH CHO Co oznaczają litery D i L? Wzorzec Spis treści

29 Kwas L-(+)-winowyKwas D-(-)-winowyKwas mezo-winowy enancjomerydiastereoizomery Diastereoizomery – stereoizomery nie będące swoimi lustrzanymi odbiciami (różnią się konfiguracją nie wszystkich centrów asymetrii). Uwaga! Ostatnia cząsteczka posiada płaszczyznę symetrii !!! Pomimo obecności asymetrycznych atomów węgla (aż dwóch) jest achiralna. Taki izomer nazywamy formą mezo. Spis treści

30 LICZBA STEREOIZOMERÓW Jeśli cząsteczka posiada n asymetrycznych atomów węgla, to jej wzorowi odpowiada 2 n stereoizomerów, co stanowi 2 n /2 par enancjomerów (lub mniej – w przypadku form mezo-) np.: n Liczba stereoizomerów Liczba par enancjomerów Przykład substancji 1 2 2,3-dichlorobutanal 3 fruktoza (odmiana łańcuchowa) bromochlorofluorometan glukoza (odmiana łańcuchowa) Spis treści

31 Glukoza i jej stereoizomery D-mannoza D-glukoza D-alloza D-galaktozaD-gulozaD-idoza D-taloza Są to tylko D-stereoizomery (grupa –OH po prawej stronie najniższego asymetrycznego atomu węgla), będące diastereoizomerami. Każdemu z nich odpowiada jeszcze enancjomer L – razem 8*2=2 4 czyli 16 stereoizomerów. D-altroza Spis treści

32 Chemik, syntezując jakąś substancję w probówce może otrzymać jedynie mieszaninę racemiczną. Aby uzyskać jeden z enancjomerów musi ją bardzo mozolnie rozdzielać na składniki lub oddając hołd niezrównanej naturze – użyć na jednym z etapów enancjomeru wyprodukowanego przez organizm żywy!. kwas L-(+)– mlekowy powstaje z glikogenu podczas pracy mięśni, powodując zakwasy, podczas gdy kwas D-(-)– mlekowy jest produktem fermentacji mlekowej cukrów, zachodzącej tam, gdzie coś ulega kwaszeniu - znajduje sie w kiszonej kapuście, ogórkach czy kwaśnym mleku (powstaje racemat). Następny proszę Spis treści

33 1. Określ, które z poniższych cząsteczek są chiralne. Oznacz w nich gwiazdką asymetryczny atom węgla: a) 2-chloropentan, b) 1-chloropentan, c) 1-chloro-2-metylobutan, d) 3-bromo-3-chloropentan. 2. Zdefiniuj następujące pojęcia: a) światło spolaryzowane, b) cząsteczka chiralna, c) związek optycznie czynny, d) enancjomery. 3. Podaj, jaką własnością fizyczną różnią się od siebie enancjomery danego związku. Pytania kontrolne Spis treści

34 Koniec Zadnie domowe. Określ, które z poniższych cząsteczek zawierają asymetryczny atom węgla. Oznacz ten atom gwiazdką. Wskaż, które z poniższych cząsteczek są chiralne? Spis treści


Pobierz ppt "Sposób poruszania się po programie Kliknięcie na przyciski: powoduje przejście do następnego slajdu powoduje przejście do poprzedniego slajdu przenosi."

Podobne prezentacje


Reklamy Google