Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Ko ncentracja, specjalizacja i zróżnicowania w analizach rozwoju regionalnego Polski.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Ko ncentracja, specjalizacja i zróżnicowania w analizach rozwoju regionalnego Polski."— Zapis prezentacji:

1 Ko ncentracja, specjalizacja i zróżnicowania w analizach rozwoju regionalnego Polski

2 Procesy: Geograficznej koncentracji, Regionalnej specjalizacji oraz Zróżnicowań terytorialnych w poziomie rozwoju społeczno- gospodarczego stają się bardzo ważną kwestią w polityce rozwoju regionalnego. Integracja europejska, jednolity rynek powodują znaczne zmiany w regionalnym rozmieszczeniu aktywności społeczno-gospodarczej. Skutek: Regiony stają się mniej lub bardziej wyspecjalizowane, ich struktura gospodarcza staje się bardziej podobna lub bardziej odmienna od innych regionów. Pewne branże gospodarki europejskiej na tle innych stają bardziej przestrzennie skoncentrowane a inne rozproszone. Ma miejsce konwergencja (zmniejszanie różnic w rozwoju społeczno- gospodarczym) lub dywergencja (zwiększanie różnic) na poziomie krajów, regionów, podregionów.

3 Uwarunkowania analizy powyższych zjawisk na przykładzie Polski Analiza w układzie: obecnych 16 NTS-3 i 45 NTS-3, 11 działów gospodarki dla NTS-3 i 3 dla NTS-3, Lata 1995, 1999, 2005, 2006, Skoncentrowana na: strukturze pracujących i WDB, PKB na 1 mk, WDB na pracującego, Stopie bezrobocia, wskaźniku zatrudnienia, Poziomie dochodów i wydatków ludności

4 Statystycznie rzecz biorąc miary specjalizacji, koncentracji i skali zróżnicowań są wyprowadza się z danych statystycznych ujętych w jednej macierzy, gdzie wiersze odnoszą się do terytorialnych jednostek statystycznych (krajów, regionów, podregionów) a kolumny do analizowanych zjawisk społeczno- gospodarczych. Przy czym : miary specjalizacji i koncentracji oparte są na danych bezwzględnych (np. liczba pracujących, wartość dodana brutto) a liczba kolumn zależy od stopnia dezagregacji danych wynikających generalnie od stosowanych w danym kraju klasyfikacji i podziałów podmiotowych i przedmiotowych gospodarki a miary skali zróżnicowań na danych względnych ( np. PKB na mieszkańca, WDB na pracującego, stopa bezrobocia. W niniejszej analizie jako miary specjalizacji i koncentracji wybrano indeks niepodobieństwa Krugmana a jako miary zróżnicowań klasyczny współczynnik zmienności

5 Krugmana indeks niepodobieństwa Miara specjalizacji porównuje jakąś strukturę gospodarczą (pracujących, WDB) określonego regionu z przeciętną strukturą pozostałych regionów. statystycznie jest to suma absolutnych różnic między udziałami poszczególnych branż w gospodarce badanego regionu a podobnymi przeciętnymi wartościami udziałów w pozostałych regionach) Miara koncentracji porównuje udział regionu w skali kraju w określonej branży gospodarki z udziałem jego w pozostałych branżach gospodarki statystycznie jest to suma absolutnych różnic między regionalną strukturą (udziałów regionów) analizowanej branży gospodarki (ze względu na pracujących, WDB) a przeciętną regionalną strukturą pozostałych branż gospodarki

6 Miary zróżnicowań regionalnych w poziomie rozwoju Klasyczny współczynnik zmienności wzięty w dwóch wariantach ( ze względu na licznik): Ważone udziałem jednostki terytorialnej w liczbie ludności (pracujących) odchylenie standardowe ( stosowane przez autora, dla PKB/mk, WDB/prac, przec. dochodów i wydatków) Ważone udziałem jednostki terytorialnej w liczbie ludności (pracujących) odchylenie bezwzględne ( stosowane przez Eurostat, wskaźnik zatrud, stopa bezrobocia)

7 Koncentracja geograficzna według Krugmana dla układu NTS-2 Roln ictw, leśn, rybo łóst Górn ictw, kopa lnict wo Ener gia Przetwó rstwo przemy słowe Budowni ctwo turyst yka trans port, łączn ość usłu gi bizn eso we usłu gi publi czne (adm Edu kac+ ochr zdro wia Han del i usłu gi na bazie WDB 19990,3801,0960,2320,1180,0740,1870,1660,2630,1770,1830, ,4641,1490,2550,2220,1000,1210,3420,2130,1600,1700,051 na bazie pracując 19990,4470,6820,1560,1370,2420,1200,2380,1340,0860, ,4560,6130,2130,1280,2360,1520,2690,1200,1010,106

8 Koncentracja geograficzna według Krugmana na bazie WDB dla układu NTS-3 Rolnictwo, leśnictwo rybołostwo Przemysł i budownictwousługi lata 19950,7360,2830, ,7290,2750, ,7430,2730, ,7320,2440, ,7630,2330, ,7690,2450, ,7820,2370, ,7900,2550, ,8050,2850, ,8200,3230, ,8180,3190,353

9

10 Specjalizacja regionalna wg Krugmana na bazie zatrudnienia 2006 Roln, leśn, ryboł Prze mysł przet worc Górn i ener gia Budo wnict wo Trans port, łączno ść Usługi biznes owe Usługi public (adm) Eduk ac+ ochr zdr Hand el i Usłu gi wsk spec reg wg Krug Województwo LUBELSKIE0,2230,0790,0130,0170,0110,0510,0020,0110,0520,467 PODLASKIE0,1930,0620,0170,0160,0150,0410,0030,0010,0410,395 ŚWIĘTOKRZYS0,1640,0360,0090,0100,0140,0450,0040,0070,0330,329 ŚLĄSKIE0,1370,0210,0770,0110,006 0,0080,0040,0190,290 MAZOWIECKIE0,0170,0590,0210,0010,0120,0730,0050,0240,0300,243

11

12 Specjalizacja regionalna wg Krugmana na bazie WDB 2005 Roln, leśn, ryboł Górnict wo kopalni ctwo Przetw órst przem ysłoweEnergia Bud own ictw o transp łączno ść usługi biznes owe usłu gi publ icz (Am Edu kac + och r zdr Han del i Usł ugi wsk spe c reg wg Kru g Województwo MAZOWIECK0,0100,0250,0780,0110,0150,0630,0870,0100,0280,0060,334 PODLASKIE0,0750,0190,0310,0110,0020,0180,0380,0290,0230,0120,259 ŚLĄSKIE0,0370,0840,0190,0060,0020,0140,0170,0180,0130,0110,220 OPOLSKIE0,0110,0160,0450,0260,0010,0210,0340,0160,0030,0280,204 PODKARPAC KIE0,0120,0150,0570,0070,0020,0170,0470,0160,0240,0010,200

13 Wskaźniki specjalizacji regionalnej wg Krugmana na bazie WDB w układzie NTS-3 ( dla podregionów o najwyższych wskaźnikach w roku 2005 ) Podregion legnicki0,3090,2720,2670,2370,2170,3590,2950,3010,3210,4240,551 m. Warszawa0,3830,3810,3760,3540,3530,3550,3230,3110,3780,4440,432 rybnicko- jastrzębski0,3470,3640,3320,2600,2470,2340,2630,2260,2670,4040,366 ciechanowsko- płocki0,2720,2130,2100,2300,2510,2960,1800,1780,2930,4090,366 ostrołęcko- siedlecki0,3750,3500,3580,3050,3190,3040,3060,276 0,3110,287

14

15

16

17 Wskaźniki zróżnicowań regionalnych (wg ważone odchylenie standartowe w % do średniej) Zróżnicowania w poziomie PKB na 1 mk) w przekroju regionów (NTS-2) -% 16,619,320,122,023,5 25,124,524,724,026,3 Zróżnicowania w poziomie PKB na 1 mk w przekroju podregionów (NTS-3) -% 34,337,839,342,549,048,747,549,350,348,750,2 Zróżnicowania w poziomie wydajności pracy w przekroju regionów (NTS-2) - % 17,3 16,6 17,1 16,9 17,4 17,518,7 Nominalne dochody.do dyspozycji brutto na 1 mk w sektorze gospodarstw domowych -% 14,114,014,213,913,413,6 Przeciętne miesięczne wydatki na 1 osobę w gospodarstwach domowych - % 10,910,79,99,09,410,311,29,810,6

18 Zróżnicowania w poziomie wydajności pracy w przekroju regionów (NTS-2) - % OGÓŁEM Roln, leśnict, rybołół Górn + energia Przem Przetwó rczy Budown ictwo Podst. usług rynkowe Usługi biznes i finans Usługi publicz (Admin) ROK ,2738,6032,7510,2610,2915,5816,836, ,5543,1235,2511,585,9211,379,926, ,0646,1946,318,916,4711,7312,035, ,9445,1754,969,716,4013,136,576, ,4442,2547,4610,496,1114,839,366, ,5247,2137,0913,526,5614,777,817, ,6945,2143,5012,146,0215,989,808,13

19 Wyniki Koncentracja: na poziomie jednostek NTS-2, zarówno na bazie liczby pracujących jak i WDB, 5 sektorów gospodarki (na 11 analizowanych) zanotowało spadek geograficznej koncentracji w latach , z tym że nie zawsze dotyczyło to tych samych sektorów, na poziomie jednostek NTS-3 w przypadku wszystkich 3 analizowanych sektorów na bazie WDB miał miejsce wzrost koncentracji Specjalizacja: na poziomie jednostek NTS-2 na bazie liczby pracujących tylko 4 regiony odnotowały spadek specjalizacji (na bazie WDB – 5 regionów), najwyższe wskaźniki specjalizacji na podstawie liczby pracujących osiągnęły, głównie z powodu wysokiego zatrudnienia w rolnictwie, województwa: lubelskie, podlaskie, świętokrzyskie, a biorąc pod uwagę strukturę wytwarzanego WDB województwa: mazowieckie, podlaskie, śląskie, na poziomie jednostek NTS-3 (na bazie WDB), mniej więcej połowa podregionów odnotowała wzrost regionalnej specjalizacji, obecnie najwyższą specjalizacją cechują się podregiony: legnicki, m.st Warszawa, rybnicko-jastrzębski, ciechanowski – płocki Zróżnicowania Nastąpił znaczny wzrost skali zróżnicowań przestrzennych w rozwoju społeczno- gospodarczym w minionych latach, zarówno na poziomie NTS-2 jak i NTS-3, szczególnie w zakresie zjawisk charakteryzujących rozwój gospodarczy

20 Wyniki - cd Powyższe wyniki zależą generalnie: od rodzaju miar wybranych do analizy, od stopnia dezagregacji przestrzennej i przedmiotowej analizowanych danych statystycznych, od charakteru analizowanego zjawiska gospodarczego czy społecznego.

21 Dziękuję za uwagę


Pobierz ppt "Ko ncentracja, specjalizacja i zróżnicowania w analizach rozwoju regionalnego Polski."

Podobne prezentacje


Reklamy Google