Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Z dziejów gospodarczych PRL-organizacja i zarządzanie przemysłem papierniczym w Polsce w latach planu 6 letniego- socjalistycznej industrializacji 1950-1955.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Z dziejów gospodarczych PRL-organizacja i zarządzanie przemysłem papierniczym w Polsce w latach planu 6 letniego- socjalistycznej industrializacji 1950-1955."— Zapis prezentacji:

1 Z dziejów gospodarczych PRL-organizacja i zarządzanie przemysłem papierniczym w Polsce w latach planu 6 letniego- socjalistycznej industrializacji dr Marek Edward Nita WSPiM Chrzanów

2 Papier przez wiele wieków wywierał ogromny wpływ na postęp cywilizacji ludzkiej. Służył i dalej spełnia swoją rolę w przekazywaniu wiadomości i utrwalaniu myśli ludzkiej. Jest jednym z najbardziej przydatnych produktów dla człowieka. Papier został wynaleziony w 105 roku n.e. w Chinach. W Europie pierwsze papiernie powstały w XII wieku. Natomiast w Polsce w 1491 roku. Aż do początków XIX wieku papier był produkowany ręcznie. Przemysł papierniczy powstał w XIX wieku po skonstruowaniu maszyny papierniczej. Na ziemiach polskich pierwszą maszynę papierniczą uruchomiono w 1834 roku w Jeziornie pod Warszawą.

3 Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości funkcjonowanie branży papierniczej zależało od ogólnej sytuacji gospodarczej. Prawie, że cały przemysł znajdował się w rękach prywatnych. Na terytorium Polski czynne były 44 fabryki celulozy, papieru, tektury. W 1938 roku osiągnięto produkcję 247 tysięcy ton papieru.

4 Po zakończeniu wojny na obszarze Polski w nowych granicach znalazły się 59 zakładów omawianej branży. Większość zakładów była zniszczona na skutek działań wojennych oraz demontażu niemieckiego i radzieckiego. Prawie, że wszystkie zakłady na mocy ustawy z r. zostały upaństwowione.

5 Organizacją i zarządzaniem przemysłu papierniczego zajął się w 1944 roku Wydział Papierniczy Departamentu Przemysłu Lekkiego w Resorcie Gospodarki Narodowej Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego. Po utworzenie w 1945 roku Tymczasowego Rządu Rzeczpospolitej Polskiej, znacjonalizowanym przemysłem zajęły się centralne zarządy.

6 Dla przemysłu celulozowo-papierniczego Centralny Zarząd Przemysłu Papierniczego, powstał r. z siedzibą w Łodzi. Zorganizowany został na zasadzie kartelu to jemu podlegały terenowe zjednoczenia, które grupowały przejęte na własność państwa poszczególne zakłady. CZPP działał początkowo w ramach Ministerstwa Przemysłu, a później Ministerstwa Przemysłu i Handlu na prawach departamentu – zajmował się finansami całej podległej mu branży oraz działalnością produkcyjną. Był to scentralizowany system zarządzania przemysłem wzorowany na modelu zarządzania z ZSRR.

7 Głównym zadaniem CZPP do końca lat 40 tych była odbudowa zniszczonych, zdewastowanych zakładów. Działalność przemysłu, w tym celulozowo-papierniczego, była planowana. Zajmował się tym Centralny Urząd Planowania przy Komitecie Ekonomicznym Rady Ministrów. To w nim opracowano plan odbudowy gospodarczej na lata Dla omawianej dziedziny przemysłowej plan był bardzo realistycznie sporządzony w stosunku do możliwości wytwórczych. W rezultacie osiągnięto i przekroczono wielkość przedwojennej produkcji.

8 W 1949 roku nastąpiły jedna bardzo niekorzystne zmiany zlikwidowano bardzo dobrze funkcjonujący CUP w to miejsce powołano PKPG, oraz sprawnie działające Ministerstwo Przemysłu i Handlu. W to miejsce utworzono ministerstwa: Przemysłu Ciężkiego, Przemysłu Lekkiego, Górnictwa i Energetyki i Przemysłu Rolno- Spożywczego.

9 Pomyślna realizacja 3 letniego Planu Odbudowy Gospodarczej spowodowała opracowanie wieloletniego, ale mało realistycznego, jak się później okazało, 6 letniego Planu Socjalistycznej Industrializacji, na lata W związku z jego realizacją przystąpiono do zmian w zakresie organizacji i zarządzania przemysłem w tym celulozowo-papierniczym. W 1949 roku przyporządkowano omawianą branżę, co nie było słusznym posunięciem, do Ministerstwa Przemysłu Lekkiego.

10 Następnie w latach przeniesiono tę branżę do Ministerstwa Przemysłu Chemicznego. Było to bardzo właściwe, ponieważ przemysł celulozowo-papierniczy cechuje duża ilość procesów fizyczno-chemicznych. W 1953 roku cały przemysł celulozowo-papierniczy włączono do nowopowstałego Ministerstwa Przemysłu Drzewnego i Papierniczego. Trzeba podkreślić, iż jego działalność nie zapisała się chwalebnie dla rozwoju omawianego przemysłu, z powodu arbitralnego niefachowego kierowania podległym przemysłem.

11 W pierwszym roku realizacji planu 6 letniego dokonano również innych zmian w organizacji centralnych zarządów. Otrzymały one najpierw r. niezależność administracyjną i ekonomiczną oraz wprowadzono w nich zasadę jednoosobowego kierownictwa. Już jednak r. zostały one ponownie włączone w skład branżowych ministerstw. W ten sposób stały się one jednostkami administracyjnymi z uprawnieniami tylko do kontroli i nadzoru podległych im przedsiębiorstw. Uchwała KERM r. oraz Rządu z r. stały się wytycznymi do zmian w organizacji interesującego nas przemysłu. Podzielono wówczas przemysł celulozowo-papierniczy co było bardzo słuszne :na wytwórczy i przetwórczy.

12 Przetwórczy podporządkowano Ministerstwu Przemysłu Lekkiego tworząc dla podległych zakładów Zjednoczenie Przemysłu Przetworów Papierniczych i Materiałów Biurowych w Łodzi.

13 Dobra praca CZPP na rzecz realizacji planu 6 letniego zaczęła się psuć w latach Trudności pracy tej instytucji wynikały z napiętych terminów inwestycyjnych, których nie można było w zaplanowanym czasie zrealizować z powodu braku środków finansowych, odpływu fachowców z pracy (niskich płac) oraz złego stylu pracy ministerstwa i centrali.

14 Zmiany organizacyjne objęły też przedsiębiorstwa. Zgodnie z uchwałą KERM wprowadzono w zakładach jednoosobowe kierownictwo, a dekretem z r. o przedsiębiorstwach państwowych – rozrachunek gospodarczy oparty o dochody i wydatki. W oparciu o te akty prawne przedsiębiorstwa branży celulozowo-papierniczej zorganizowano w jednozakładowe będące w budowie i wielozakładowe. Funkcjonowanie tych ostatnich budziło wiele krytycznych uwag.

15 Założenia produkcyjne, które miano zrealizować w trakcie planu kilkakrotnie były zmieniane. W skutek różnych przyczyn, w tym organizacyjnych, plan produkcji celulozy został wykonany w 72%, papieru 95% i tektury 109%.

16 Podsumowując należy stwierdzić iż w pierwszej połowie lat 50 tych w trakcie realizacji planu 6 letniego dominowały administracyjne wychodzące z Ministerstwa i CZPP metody kierowania, co hamowało inicjatywę, kreatywność, samodzielność dyrekcji przedsiębiorstw. Niekorzystny wpływ na branże wywarły też niekompetentne decyzje i wytyczne kierowane z PZPR.


Pobierz ppt "Z dziejów gospodarczych PRL-organizacja i zarządzanie przemysłem papierniczym w Polsce w latach planu 6 letniego- socjalistycznej industrializacji 1950-1955."

Podobne prezentacje


Reklamy Google