Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Prawo europejskie Opracowano na podstawie W. Siuda: Elementy prawa dla ekonomistów, Scriptum – Poznań 2006 WSZiM Sochaczew, październik 2006 WSZiM Sochaczew,

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Prawo europejskie Opracowano na podstawie W. Siuda: Elementy prawa dla ekonomistów, Scriptum – Poznań 2006 WSZiM Sochaczew, październik 2006 WSZiM Sochaczew,"— Zapis prezentacji:

1 Prawo europejskie Opracowano na podstawie W. Siuda: Elementy prawa dla ekonomistów, Scriptum – Poznań 2006 WSZiM Sochaczew, październik 2006 WSZiM Sochaczew, październik 2006

2 Prawo europejskie uwagi ogólne Prawo europejskie uwagi ogólne Definicja (sensu largo): System prawny wszystkich System prawny wszystkich europejskich europejskich (zachodnioeuropejskich) (zachodnioeuropejskich) organizacji organizacji międzynarodowych międzynarodowych Definicja (sensu stricto): 1. Prawo Unii Europejskiej lub 2. Prawo Wspólnot Europejskich (prawo wspólnotowe), tzn. prawo: Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej Wspólnoty Europejskiej (dawniej EWG)

3 Prawo europejskie uwagi ogólne Prawo europejskie uwagi ogólne Prawo pierwotne: Umowne prawo międzynarodowe Dotyczące Wspólnot Europejskich, a w tym: prawo pisane (przede wszystkim traktaty prawo pisane (przede wszystkim traktaty założycielskie Wspólnot Europejskich założycielskie Wspólnot Europejskich – umowy międzynarodowe między – umowy międzynarodowe między członkami wspólnot) członkami wspólnot) prawo niepisane ( tzw. ogólne zasady prawo niepisane ( tzw. ogólne zasady prawne oraz prawo zwyczajowe) prawne oraz prawo zwyczajowe) Prawo wtórne: Prawo tworzone przez organy Wspólnoty

4 Prawo europejskie uwagi ogólne Między prawem pierwotnym i wtórnym zachodzi stosunek nadrzędności i podporządkowania. Każdy akt prawny Wspólnoty musi mieć podstawę w postaci upoważnienia zawartego w prawie pierwotnym. Akty prawa europejskiego (wspólnotowego) zawierające normy powszechnie obowiązujące są bezpośrednio skuteczne wobec obywateli i instytucji państw członkowskich. W razie kolizji przepisów prawa europejskiego i prawa wewnętrznego, pierwszeństwo ma prawo europejskie.

5 Prawo europejskie Organy Wspólnot Europejskich (organy Unii Europejskiej) Organy główne Parlament Europejski Parlament Europejski Rada Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej Komisja Europejska Komisja Europejska Trybunał Sprawiedliwości Trybunał Sprawiedliwości Trybunał Obrachunkowy Trybunał Obrachunkowy Organy pomocnicze Komitet Regionów Komitet Ekonomiczno - Społeczny

6 Prawo europejskie Organy Wspólnot Europejskich (organy Unii Europejskiej) Organy Unii Europejskiej sprawują swe funkcje w odniesieniu do wszystkich Wspólnot. Organy Unii Europejskiej sprawują swe funkcje w odniesieniu do wszystkich Wspólnot. Sporną kwestią jest charakter prawny stosunku między trzema Wspólnotami a Unią Europejską: Sporną kwestią jest charakter prawny stosunku między trzema Wspólnotami a Unią Europejską: 1- szy pogląd: Utworzenie Unii Europejskiej (Traktat z Maastricht z r.) oznacza połączenie istniejących osobno Wspólnot 2 - gi pogląd: Unia Europejska jest tworem in statu nascendi (w trakcie powstawania) i dopiero kształtuje się w oparciu o Wspólnoty

7 Prawo europejskie Parlament Europejski Plenarne posiedzenia odbywa w Strasburgu Plenarne posiedzenia odbywa w Strasburgu Składa się z 626 deputowanych, z których każdy reprezentuje wszystkie społeczeństwa Wspólnoty Składa się z 626 deputowanych, z których każdy reprezentuje wszystkie społeczeństwa Wspólnoty Wyłaniany jest na 5 –letnią kadencję w wyborach powszechnych, bezpośrednich, przeprowadzanych w krajach członkowskich Wyłaniany jest na 5 –letnią kadencję w wyborach powszechnych, bezpośrednich, przeprowadzanych w krajach członkowskich Nie ma mocy stanowiącej a jedynie kompetencje opiniodawcze i kontrolne Nie ma mocy stanowiącej a jedynie kompetencje opiniodawcze i kontrolne Niektóre akty Wspólnoty wymagają jego zgody, np. przystąpienie nowego państwa Niektóre akty Wspólnoty wymagają jego zgody, np. przystąpienie nowego państwa

8 Prawo europejskie Rada Unii Europejskiej Kompetencje: Kompetencje: Rada jest podstawowym decyzyjnym (stanowiącym) organem Unii Rada jest podstawowym decyzyjnym (stanowiącym) organem Unii Koordynuje politykę gospodarczą państw członkowskich Koordynuje politykę gospodarczą państw członkowskich Podejmuje decyzje w zakresie upoważnień zawartych w traktatach Podejmuje decyzje w zakresie upoważnień zawartych w traktatach Skład: Ministrowie - po jednym z każdego państwa członkowskiego ( nie mogą być zastąpieni, np. przez wiceministrów) Skład Rady jest zmienny (w zależności od przedmiotu obrad delegowani są różni ministrowie) Rada Generalna – Rada obradująca w składzie ministrów spraw zagranicznych Rada Techniczna - Rada obradująca w składzie innych ministrów

9 Prawo europejskie Rada Unii Europejskiej Przewodnictwo Przewodnictwo w Radzie w Radzie Sprawowane jest przez kolejne państwa członkowskie w cyklach 6-cio miesięcznych Sprawowane jest przez kolejne państwa członkowskie w cyklach 6-cio miesięcznych Przewodniczącym Rady jest każdorazowo minister spraw zagranicznych państwa sprawującego przewodnictwo Przewodniczącym Rady jest każdorazowo minister spraw zagranicznych państwa sprawującego przewodnictwo Sposób głosowania w Radzie Decyzje podejmowane są: - jednogłośnie (sprawy wymienione w traktatach o znaczeniu fundamentalnym) - kwalifikowaną większością (liczne sprawy, w których stosuje się tzw. system ważenia głosów) - zwykłą większością (pozostałe sprawy)

10 Prawo europejskie Komisja Europejska ( Rząd Unii Europejskiej z siedzibą w Brukseli) Skład: Komisję tworzy 25 komisarzy pochodzących ze wszystkich krajów członkowskich, powoływanych na 5 lat Komisję tworzy 25 komisarzy pochodzących ze wszystkich krajów członkowskich, powoływanych na 5 lat Wyłaniana jest przez rządy państw członkowskich, które najpierw ustalają osobę przewodniczącego, a następnie, na podstawie jego opinii, pozostałych członków Wyłaniana jest przez rządy państw członkowskich, które najpierw ustalają osobę przewodniczącego, a następnie, na podstawie jego opinii, pozostałych członków Uzgodniony przez państwa członkowskie skład zatwierdza Parlament Europejski Uzgodniony przez państwa członkowskie skład zatwierdza Parlament Europejski Komisarze mają obowiązek działać w interesie Wspólnot ( nie mogą kierować się instrukcjami państw, których są obywatelami) Komisarze mają obowiązek działać w interesie Wspólnot ( nie mogą kierować się instrukcjami państw, których są obywatelami)

11 Prawo europejskie Komisja Europejska ( Rząd Unii Europejskiej z siedzibą w Brukseli) Prawo europejskie Komisja Europejska ( Rząd Unii Europejskiej z siedzibą w Brukseli) Kompetencje: Inicjowanie polityki Wspólnot Europejskich Inicjowanie polityki Wspólnot Europejskich Reprezentowanie interesów Wspólnot w stosunkach z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi Reprezentowanie interesów Wspólnot w stosunkach z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi Wykonywanie zadań przewidzianych w traktatach oraz rozporządzeń Rady Unii Europejskiej Wykonywanie zadań przewidzianych w traktatach oraz rozporządzeń Rady Unii Europejskiej Występowanie z inicjatywą prawodawczą do Rady Unii Europejskiej Występowanie z inicjatywą prawodawczą do Rady Unii Europejskiej Wydawanie aktów prawodawczych uzupełniających akty wydane przez Radę Unii Europejskiej Wydawanie aktów prawodawczych uzupełniających akty wydane przez Radę Unii Europejskiej Uchwały Komisji zapadają bezwzględną większością głosów

12 Prawo europejskie Trybunał Sprawiedliwości Składa się z 15 sędziów powoływanych na 6 lat przez Radę Unii Europejskiej Składa się z 15 sędziów powoływanych na 6 lat przez Radę Unii Europejskiej Siedzibą Trybunału jest Luksemburg Siedzibą Trybunału jest Luksemburg Sędzią może być tylko obywatel państwa należącego do Unii Sędzią może być tylko obywatel państwa należącego do Unii Częścią Trybunału jest tzw. Sąd I instancji powołany dla odciążenia Trybunału Częścią Trybunału jest tzw. Sąd I instancji powołany dla odciążenia Trybunału Sędziowie Trybunału wybierają ze swego grona przewodniczącego Sędziowie Trybunału wybierają ze swego grona przewodniczącego Podstawowym zadaniem Trybunału jest zagwarantowanie przestrzegania prawa europejskiego – traktatów i wydanych na jego podstawie aktów – przez jego wykładnię i zapewnienie jednolitego stosowania Podstawowym zadaniem Trybunału jest zagwarantowanie przestrzegania prawa europejskiego – traktatów i wydanych na jego podstawie aktów – przez jego wykładnię i zapewnienie jednolitego stosowania Trybunał orzeka: Trybunał orzeka: - na posiedzeniach plenarnych, - w składach 3- osobowych - w składach 5- osobowych Sędziów wspiera 8- śmiu tzw. Rzeczników Generalnych, których zadaniem jest przygotowywanie niezależnych opinii Sędziów wspiera 8- śmiu tzw. Rzeczników Generalnych, których zadaniem jest przygotowywanie niezależnych opinii Szczególną rolę odgrywa I-szy Rzecznik Generalny, powoływany przez Trybunał spośród rzeczników na 1 rok, którego zadaniem jest rozdział spraw oraz przygotowywanie wniosku końcowego z propozycją sposobu zakończenia sprawy Szczególną rolę odgrywa I-szy Rzecznik Generalny, powoływany przez Trybunał spośród rzeczników na 1 rok, którego zadaniem jest rozdział spraw oraz przygotowywanie wniosku końcowego z propozycją sposobu zakończenia sprawy

13 Prawo europejskie Trybunał Obrachunkowy Powołany jest do sprawowania kontroli finansów Wspólnot Europejskich Powołany jest do sprawowania kontroli finansów Wspólnot Europejskich Składa się z 15 członków mianowanych rotacyjnie przez Radę Unii Europejskiej na okresy 6-cio letnie, dysponujących immunitetem Składa się z 15 członków mianowanych rotacyjnie przez Radę Unii Europejskiej na okresy 6-cio letnie, dysponujących immunitetem Siedzibą Trybunału jest Luksemburg Siedzibą Trybunału jest Luksemburg Trybunał prowadzi kontrolę dochodów i wydatków Wspólnot przede wszystkim w oparciu o kryterium legalności (rzadziej - celowości i merytorycznej trafności) Trybunał prowadzi kontrolę dochodów i wydatków Wspólnot przede wszystkim w oparciu o kryterium legalności (rzadziej - celowości i merytorycznej trafności) Trybunał wspiera Parlament Europejski w sprawowaniu działalności kontrolnej (coroczne sprawozdanie Trybunału stanowi podstawę do udzielenia Komisji Europejskiej absolutorium z wykonania budżetu) Trybunał wspiera Parlament Europejski w sprawowaniu działalności kontrolnej (coroczne sprawozdanie Trybunału stanowi podstawę do udzielenia Komisji Europejskiej absolutorium z wykonania budżetu)

14 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Pojęcie źródła prawa ma na gruncie prawa europejskiego odmienne znaczenie niż w prawie wewnętrznym, np. polskim. Pojęcie źródła prawa ma na gruncie prawa europejskiego odmienne znaczenie niż w prawie wewnętrznym, np. polskim. Źródło prawa wewnętrznego to akt normatywny zawierający normy abstrakcyjne – powszechnie obowiązujące, nie skierowane do konkretnego adresata. Źródło prawa wewnętrznego to akt normatywny zawierający normy abstrakcyjne – powszechnie obowiązujące, nie skierowane do konkretnego adresata. Niektóre źródła prawa europejskiego mają odmienny, niekiedy bardzo specyficzny charakter. Niektóre źródła prawa europejskiego mają odmienny, niekiedy bardzo specyficzny charakter.

15 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Prawo pisane Traktaty założycielskie Wspólnot Europejskich wraz z aktami Uzupełniającymi (umowy międzynarodowe między członkami wspólnot) Prawo niepisane ogólne zasady prawne prawo zwyczajowe Prawo pierwotne Prawo pierwotne

16 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Prawo pochodne Prawo pochodne Rozporządzenie Dyrektywa Decyzja Zalecenie i opinia Inne akty prawne

17 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Rozporządzenie: Jest aktem prawnym zawierającym normy prawne (nie odnosi się do konkretnego przypadku) Jest aktem prawnym zawierającym normy prawne (nie odnosi się do konkretnego przypadku) Rozporządzenie może wydawać Rada (także z udziałem Parlamentu lub Komisji) w ramach upoważnień wynikających z traktatów Rozporządzenie może wydawać Rada (także z udziałem Parlamentu lub Komisji) w ramach upoważnień wynikających z traktatów Rozporządzenie ma bezpośrednią moc obowiązującą w państwach członkowskich ( nie wymaga aktów włączających je do systemu prawa wewnętrznego) Rozporządzenie ma bezpośrednią moc obowiązującą w państwach członkowskich ( nie wymaga aktów włączających je do systemu prawa wewnętrznego) Obowiązuje zarówno organy wspólnotowe jak i państwa członkowskie oraz ich obywateli, osoby prawne i instytucje Obowiązuje zarówno organy wspólnotowe jak i państwa członkowskie oraz ich obywateli, osoby prawne i instytucje

18 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Dyrektywa: Nie znajduje odpowiednika w prawie wewnętrznym państw członkowskich Nie znajduje odpowiednika w prawie wewnętrznym państw członkowskich Kierowana jest wyłącznie do państw członkowskich, które zobowiązane są do wydana przepisów wewnętrznych odpowiadających treści dyrektywy Kierowana jest wyłącznie do państw członkowskich, które zobowiązane są do wydana przepisów wewnętrznych odpowiadających treści dyrektywy Wiąże państwo tylko co do celu, pozostawiając mu swobodę wyboru drogi Wiąże państwo tylko co do celu, pozostawiając mu swobodę wyboru drogi Władze i sądy państw członkowskich zobowiązane są dokonywać wykładni prawa wewnętrznego zgodnie z treścią dyrektyw Władze i sądy państw członkowskich zobowiązane są dokonywać wykładni prawa wewnętrznego zgodnie z treścią dyrektyw Dyrektywa nie zrealizowana w całości może działać bezpośrednio (osoba fizyczna lub prawna może powoływać się wobec państwa na jej treść) Dyrektywa nie zrealizowana w całości może działać bezpośrednio (osoba fizyczna lub prawna może powoływać się wobec państwa na jej treść) Dyrektywy wydawane są przez Radę Unii Europejskiej, niekiedy wspólnie z Parlamentem Dyrektywy wydawane są przez Radę Unii Europejskiej, niekiedy wspólnie z Parlamentem Dyrektywy skierowane do wszystkich państw członkowskich Dyrektywy skierowane do wszystkich państw członkowskich Publikowane są w dzienniku urzędowym Wspólnot Publikowane są w dzienniku urzędowym Wspólnot

19 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Decyzja: Dotyczy indywidualnych przypadków Dotyczy indywidualnych przypadków Może być kierowana zarówno do osób fizycznych bądź prawnych jak i państw członkowskich ( w tym przypadku jest podobna do decyzji administracyjnej w prawie wewnętrznym) Może być kierowana zarówno do osób fizycznych bądź prawnych jak i państw członkowskich ( w tym przypadku jest podobna do decyzji administracyjnej w prawie wewnętrznym) Ma zazwyczaj również cechy dyrektywy, ponieważ jej wykonanie wymaga najczęściej zmian w prawie wewnętrznym Ma zazwyczaj również cechy dyrektywy, ponieważ jej wykonanie wymaga najczęściej zmian w prawie wewnętrznym Decyzje mogą być zaskarżane do Trybunału Sprawiedliwości przez osoby fizyczne i prawne Decyzje mogą być zaskarżane do Trybunału Sprawiedliwości przez osoby fizyczne i prawne Decyzje mogą nakładać na adresata zobowiązania pieniężne ( nie dotyczy to decyzji skierowanych do państw) Decyzje mogą nakładać na adresata zobowiązania pieniężne ( nie dotyczy to decyzji skierowanych do państw)

20 Prawo europejskie Źródła prawa europejskiego Zalecenie i opinia: Nie mają mocy wiążącej Nie mają mocy wiążącej jednakże jednakże Sądy krajowe państw członkowskich powinny uwzględniać zalecenia informujące o wykładni prawa europejskiego Sądy krajowe państw członkowskich powinny uwzględniać zalecenia informujące o wykładni prawa europejskiego Wydawane są gdy zachodzi taka potrzeba, szczególnie przez Komisję Europejską Wydawane są gdy zachodzi taka potrzeba, szczególnie przez Komisję Europejską Inne akty prawne: nie są skatalogowane w doktrynie niektóre z nich wywołują skutki prawne, mogą więc być zaskarżane do Trybunału zaliczamy do nich: - rezolucje - uchwały – memoranda – projekty – komunikaty – decyzje budżetowe itd. Nazywane są nieoznaczonymi aktami prawnymi lub decyzjami sui generis


Pobierz ppt "Prawo europejskie Opracowano na podstawie W. Siuda: Elementy prawa dla ekonomistów, Scriptum – Poznań 2006 WSZiM Sochaczew, październik 2006 WSZiM Sochaczew,"

Podobne prezentacje


Reklamy Google