Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN 00-818 Warszawa, Twarda 51/55 Jerzy SOLON Nowe inwestycje drogowe jako bariery.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN 00-818 Warszawa, Twarda 51/55 Jerzy SOLON Nowe inwestycje drogowe jako bariery."— Zapis prezentacji:

1 Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN Warszawa, Twarda 51/55 Jerzy SOLON Nowe inwestycje drogowe jako bariery w krajobrazie? Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

2 Informacje wprowadzające Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Bariera w krajobrazie: struktura uniemożliwiająca (bariera całkowita) lub ograniczająca (bariera częściowo przepuszczalna) przemieszczanie się zwierząt. Bariera może mieć pochodzenie naturalne lub antropogeniczne, może być powierzchniowa lub liniowa, ciągła lub nieciągła Efektem działania bariery może być m.in.: - Ograniczenie w dostępności do bazy pokarmowej, miejsc rozrodu itd. - Ograniczenie w wymianie osobników - Podział populacji na dwie subpopulacje lokalne - Zmniejszanie się liczby osobników (efekt pochłaniania m.in. w wyniku śmiertelności na barierze) Efekt barierowy struktur przestrzennych zależy m.in. od klasy wielkości zwierząt, od ich możliwości lokomotorycznych i wymagań ekologicznych

3 Informacje wprowadzające Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Drogi asfaltowe, a szczególnie nowoczesne drogi wielopasmowe od dawna są uważane za poważne bariery ekologiczne w skali krajobrazu i w skali międzyregionalnych korytarzy migracyjnych. Poza nielicznymi badaniami szczegółowymi, dotyczącymi małolicznych populacji niektórych rzadkich ssaków, nieznane jest jednak oddziaływanie dróg na stan liczebny i charakter populacji większości kręgowców. Nieliczne są także badania bezpośrednie i pośrednie oszacowania śmiertelności zwierząt na drogach. Celem prezentowanych analiz jest oszacowanie liczby wypadków ze zwierzętami i uogólniona ocena wpływu barierowego dróg. Ze względu na brak szczegółowych informacji za ostatnie 3 lata nie analizowano wpływu najnowszych inwestycji (autostrady), budowanych wg innych założeń i wywierających niewątpliwie bardzo poważny efekt barierowy, który jednak najprawdopodobniej nie jest skorelowany z liczbą wypadków.

4 Źródła danych Baza policyjna SEWIK – informacje o wypadkach Baza danych Polskiego Związku Łowieckiego – informacja o liczebności zwierzyny Baza BDL – informacja o lesistości i powierzchni lasów Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

5 Liczba i udział wypadków ze zwierzętami SZRD (rodzaj zdarzenia) = 09 (najechanie na zwierzę) Łącznie w latach zarejestrowano zdarzeń w tym najechań na zwierzę Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

6 Cykliczność liczby wypadków ze zwierzętami Ze względu na nierówną liczbę dni w miesiącach dane wyrażono jako liczba wypadków ze zwierzętami na przeciętne 10 dni w miesiącu Model (linia czerwona) – złożenie czterech sinusoid y=a*cos(2*π*(x-x 0 )/T - p) (1) a=117; T=6; p=-2.6; (2) a=37.9; T=36; p=-2.3; (3) a=45.9; T=12; p=-1.72; (4) a=34.7; T=3; p=1.27 R 2 =0.867; p= 1.06E-09 Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

7 Rozkład przestrzenny wypadków ze zwierzętami Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Suma wypadków w latach Lesistość w 2009 r. Suma wypadków w latach na 10 km 2 lasu

8 Zależność liczby wypadków od powierzchni lasu Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Suma wypadków w latach

9 Analiza szczegółowa: Augustów-Szypliszki Gminalesistośćpow.acc_10km wypadki razemlimit90 Augustów Nowinka Suwałki Szypliszki Gmina ŁośJeleńSarnaDzikLis Augustów Nowinka Suwałki Szypliszki Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

10 Analiza szczegółowa: Garwolin-Kurów Gmina ŁośJeleńSarnaDzikLis Garwolin Górzno Sobolew Trojanów Ryki Żyrzyn Końskowola Kurów Gminalesistośćpow.acc_10km wypadki razemlimit90 Garwolin Górzno Sobolew Trojanów Ryki Żyrzyn Końskowola Kurów Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

11 Ograniczenia wynikające z jakości danych 1. W bazie SEWIK jest kategoria SPIP (przyczyny pozostałe) = 08 (obiekty, zwierzęta na drodze) oraz SZRD (rodzaj zdarzenia) = 09 (najechanie na zwierzę). Przeciętnie w wykazie SPIP jest o 10-15% więcej zdarzeń niż w wykazie SZRD 2. Nie można rozróżnić między zwierzęciem dzikim, hodowanym i domowym 3. Wykaz na pewno nie uwzględnia drobnych ssaków i innych niewielkich zwierząt 4. Inne badania wskazują, że jedynie około 20-25% zdarzeń jest zgłaszanych (gdy występują szkody) – pozostałe stanowią ciemną liczbę Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

12 Wnioski Bezwzględna liczba wypadków ze zwierzętami (SZRD=9 najechanie na zwierzę) oraz udział tych wypadków w ogólnej liczbie wypadków zmieniają się w sposób cykliczny Obserwuje się dwa maksima: wiosenne (kwiecień, maj) i jesienne (październik, listopad) Obserwuje się również słaby ale istotny trend wzrostowy liczby (r 2 =0.21) i udziału (r 2 =0.195) zdarzeń najechanie na zwierzę Najlepszy model opisujący zmienność cykliczną to złożenie czterech sinusoid o okresach kolejno: 6, 36, 12 i 3 miesiące. Po wyeliminowaniu trendu liniowego wystarczająco dobre są dwie sinusoidy o okresach 6 i 3 miesiące Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa

13 Wnioski Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Obserwuje się słabą ale istotną korelację między liczbą najechań na zwierzę a powierzchnią leśną w gminie Rozkład przestrzenny liczby wypadków ze zwierzętami wynika z rozmieszczenia lasów i stopnia udrogowienia gmin W gminach o lesistości powyżej 30% w latach przeciętnie występowało od 0.3 do 1 wypadku ze zwierzętami na każde 10 km 2 lasu. Można przypuszczać, że większość z tych zdarzeń dotyczyła dużych ssaków dziko żyjących W przypadku gmin o niższej lesistości (oraz gmin miejskich lub terenów miejskich w gminach miejsko-wiejskich) w zarejestrowanej liczbie wypadków wyraźnie wzrasta udział zdarzeń ze zwierzętami hodowlanymi i zwierzętami domowymi (psy, koty)

14 Wnioski Konferencja POLITYKA PRZESTRZENNA A TRANSPORTOWA - EWALUACJA IINWESTYCJI INFRASTRUKTURALNYCH, Warszawa Liczba ginących na drogach dużych ssaków nie wpływa w sposób istotny na ograniczanie populacji tych gatunków, choć może wpłynąć na zmiany zachowania Efekt biologiczny jest jednak większy im mniejsze są kompleksy leśne przecinane drogami Tradycyjne drogi (nawet zmodernizowane) nie stanowią poważnych barier dla dużych ssaków w skali krajobrazu

15 Dziękuję za uwagę


Pobierz ppt "Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN 00-818 Warszawa, Twarda 51/55 Jerzy SOLON Nowe inwestycje drogowe jako bariery."

Podobne prezentacje


Reklamy Google