Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

STRATEGIE ENERGETYCZNE Forum Myśli Strategicznej Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Warszawa 20 04 2015 Prof. dr hab. Andrzej T. Szablewski Instytut Nauk.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "STRATEGIE ENERGETYCZNE Forum Myśli Strategicznej Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Warszawa 20 04 2015 Prof. dr hab. Andrzej T. Szablewski Instytut Nauk."— Zapis prezentacji:

1 STRATEGIE ENERGETYCZNE Forum Myśli Strategicznej Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Warszawa Prof. dr hab. Andrzej T. Szablewski Instytut Nauk Ekonomicznych PAN Politechnika Łódzka

2 Punkt wyjścia Strategia jako odpowiedź na istniejące i wyłaniające się nowe wyzwania Głowna teza: obecnie jesteśmy w okresie zanikania starych wyzwań i wyłaniania nowych co wymaga przygotowania się do opracowania nowych strategii energetycznych

3 Dotychczasowe wyzwania (zagrożenia) Zagrożenie bezpieczeństwa dostaw w krajach importujących podstawowe paliwa, w tym zwłaszcza ropę naftową a później gaz wywołane a)skoncentrowaną lokalizację głównych zasobów paliw kopalnych, co umożliwiało traktowanie ich dostaw jako instrument polityki a.wojna na bliskim Wschodzie – (lata 60. XX wieku) – energetyka jądrowa b.kryzys naftowy z 1973 roku – powstanie MAE c.rosyjski eksport gazu do Europy b)świadomością wyczerpywania się zasobów (peak oil) – Klub Rzymski 2.Zagrożenie wynikające z istnienia monopolu naturalnego w obszarze dostaw gazu i energii elektrycznej, którego fundamentem była dominacja wielkoskalowych technologiach

4 Dotychczasowe strategie Na poziomie krajowym odpowiedzią na te wyzwania było całkowite lub daleko idące wyłączenie mechanizmów rynkowych i przejęcie przez rządy odpowiedzialności za bezpieczeństwo dostaw paliw i energii elektrycznej 1.Koncepcja dywersyfikacji importu i strategicznych zapasów 2.Priorytet dla paliw krajowych i skłonność do autarkii energetycznej 3.Plany działania w sytuacjach kryzysowych 4.Nacjonalizacja przedsiębiorstw lub nadzór regulacyjny nad przedsiębiorstwami prywatnymi

5 Pierwsza etap odejścia od strategii pełnej kontroli państwa Koncepcja liberalizacji sektorów elektroenergetycznych i gazu – przesłanki i oczekiwania 1.zanik obaw o bezpieczeństwo dostaw w związku ze zmianą na światowych rynkach paliw 2.nowe podejście do monopolu naturalnego – w sektorach sieciowych rozszerza się przestrzeń do samoregulacji rynkowej 3.zmiana roli państwa a)najpierw spadek znaczenia polityki energetycznej na rzecz regulacji ekonomicznej – wspieranie konkurencji i tworzenie quasi rynku b)w dalszej perspektywie – rola państwa sprowadzona na standardowej polityki konkurencji (antymonopolowej)

6 Dwa cytaty Nie uważam aby zadaniem rządu było planowanie przyszłego kształtu sektora wytwarzania i dostarczania energii. Zadaniem rządu nie jest nawet bilansowanie podaży energii i popytu na nią. Naszym celem jest raczej ustanowienie odpowiednich ram (framework), które zapewnią działania rynku energetycznego w sposób minimalizujący jego zakłócenia tak aby energia była wytwarzania i użytkowana w sposób efektywny – Lawson, minister odpowiedzialny za energetykę 1982 Regulacja to instrument powstrzymujący najbardziej jaskrawe przejawy nadużywania siły rynkowej, który trzeba stosować tylko do momentu, kiedy pojawi się konkurencja – Littlechild, regulator sektora energetycznego, 1983

7 Kontestacja liberalizacji Tempo liberalizacji zróżnicowane (najszybsze w krajach posiadających własne zasoby) i narastająca od początku pierwszej dekady XXI wieku kontestacja liberalizacji - przesłanki 1.powrót obaw o bezpieczeństwo dostaw podstawowych paliw 2.przypisywane liberalizacji zahamowanie inwestycji 3.spektakularne wydarzenia (kryzys kalifornijski, wielkie awarie sieci 4.rosnące znaczenie koncepcji zrównoważonego rozwoju Kluczowa teza : barierą liberalizacji był brak przełomu technologicznego, który zmieniałby uwarunkowania działania wszystkich sektorów energetycznych

8 Energetyka w okresie transformacji technologicznej Przełom w technologiach pozyskiwania paliw kopalnych już skutkuje przechodzeniem do stanu obfitości podaży tych paliw bowiem 1.umożliwia dostęp do ogromnych niekonwencjonalnych zasobów ropy i gazu 2.obiecuje zmianę sposobu wykorzystania węgla (technologie czystego węgla)

9 Energetyka w okresie transformacji technologicznej Nabierający rozpędu przełom technologiach w wytwarzania, dostarczania i użytkowania energii elektrycznej spowoduje 1.w zakresie energetyki opartej na paliwach kopalnych wzrost znaczenia rozproszonej i mikrogeneracji energii elektrycznej głównie z gazu, a także z małych elektrowniach jądrowych 2.szybki rozwój energetyki odnawialnej (w tym głównie solarnej IV generacji) dzięki a)doskonaleniu technologii magazynowania energii elektrycznej b)wprowadzaniu technologii inteligentnych sieci i pomiaru zużycia – aktywizacja strony popytowej 3.wzrost efektywności energetycznej (wytwarzania i użytkowania) i w efekcie zmniejszenie tempa wzrostu popytu na energię 4.aktywizację strony popytowej i rozwój technik zarządzania popytem

10 Implikacje przełomu technologicznego Zanikanie tradycyjnego zagrożeniaczyli bezpieczeństwa dostaw – przechodzenie do stanu obfitości w zakresie źródeł energii - ze względu na zmiany po 1.stronie podażowej a)dostęp do nowych, ogromnych i równomiernie rozmieszczonych zasobów niekonwencjonalnych zasobów ropy i gazu b)szybko rosnący wzrost podaży energii odnawialnej stronie popytowej a)coraz wyraźniejsze spowolnienie zapotrzebowania na podstawowe paliwa kopalne i energię elektryczną – rozerwanie związku popytu ze wzrostem gospodarczym b)USA: 7% wzrost PKB od 2007 towarzyszył 7% spadek popytu na produkty petrochemii c)Niemcy: zużycie energii elektrycznej przez gospodarstwa domowe niższe niż w 1990 d)zużycie e.e mniejsze w 2014 o 0.9% i nieco mniejsze niż 2007

11 Wyłaniające się wyzwania i potrzeba stosownych strategii Zarządzanie współczesną energetyką 1.w stanie obfitości zasobów paliw kopalnych a)wyzwanie - zagrożenie dla realizacji polityki zrównoważonego rozwoju b)strategia: ostrożność w zakresie wspierania najbardziej kapitałochłonnych inwestycji związanych z wykorzystaniem tego rodzaju paliw 2.w okresie transformacji technologicznej a)wyzwanie: stosowanie skutecznych i efektywnych ekonomicznie mechanizmów wsparcia rozwoju nowych technologii b)strategia: odejście od mechanizmu wyboru zwycięzców (picking winners) na rzecz mechanizmu tworzącego warunki równej konkurencji dla wszystkich istniejących i przyszłych technologii (level playing field)

12 Długookresowe implikacje przełomu technologicznego Przyspieszenie liberalizacji (zanik monopolu naturalnego) i w konsekwencji zmniejszanie oraz zmiana roli państwa – powrót do idei wyłożonej przez Lawsona W tym kontekście widzieć należy brak uzasadnienia dla decyzji o budowie wielkoskalowych elektrowni jądrowych w Polsce 1.energetyka ta zawsze była wrażliwa na zmianę uwarunkowań decydujących o jej rozwoju i jej rozwój wymagał wsparcia 2.wysokie i stale rosnące ryzyko tak kapitałochłonnych inwestycji podważa ekonomiczny sens budowy takich elektrowni i zwiększa ryzyko wystąpienia stranded costs


Pobierz ppt "STRATEGIE ENERGETYCZNE Forum Myśli Strategicznej Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Warszawa 20 04 2015 Prof. dr hab. Andrzej T. Szablewski Instytut Nauk."

Podobne prezentacje


Reklamy Google