Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Materiały pochodzą z Platformy Edukacyjnej Portalu www.szkolnictwo.pl Wszelkie treści i zasoby edukacyjne publikowane na łamach Portalu www.szkolnictwo.pl.

Коpie: 1
Wiedza o społeczeństwie Temat: Organy władzy Rzeczypospolitej – sądy i trybunały.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Materiały pochodzą z Platformy Edukacyjnej Portalu www.szkolnictwo.pl Wszelkie treści i zasoby edukacyjne publikowane na łamach Portalu www.szkolnictwo.pl."— Zapis prezentacji:

1 Materiały pochodzą z Platformy Edukacyjnej Portalu Wszelkie treści i zasoby edukacyjne publikowane na łamach Portalu mogą być wykorzystywane przez jego Użytkowników wyłącznie w zakresie własnego użytku osobistego oraz do użytku w szkołach podczas zajęć dydaktycznych. Kopiowanie, wprowadzanie zmian, przesyłanie, publiczne odtwarzanie i wszelkie wykorzystywanie tych treści do celów komercyjnych jest niedozwolone. Plik można dowolnie modernizować na potrzeby własne oraz do wykorzystania w szkołach podczas zajęć dydaktycznych.

2 Wiedza o społeczeństwie Temat: Organy władzy Rzeczypospolitej – sądy i trybunały

3 Spis treści 1.Zasady funkcjonowania sądów i trybunałów 2.Sądy i trybunały w Polsce 3.Sąd Najwyższy 4.Sądy Powszechne 5.Sądy Administracyjne 6.Sądy Wojskowe 7.Trybunał stanu 8.Trybunał Konstytucyjny 9.Krajowa Rada Sądownictwa

4 Zasady funkcjonowania sądów i trybunałów Do organów władzy sądowniczej zaliczają się: Sad Najwyższy, sądy powszechne, sądy szczególne (administracyjne i wojskowe), Trybunał Konstytucyjny i Trybunał Stanu. Sędziowie są powoływani przez prezydenta na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa. Organy władzy sądowniczej funkcjonują na podstawie kilku zasad: zasada niezawisłości polega na tym, że sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom, z wyjątkiem sędziów Trybunału Konstytucyjnego podległych tylko Konstytucji. Przy wydawaniu wyroków sędziowie kierują się przepisami prawa i własnym sumieniem. Poza tym są wolni od nacisków ze strony władz administracyjnych. Gwarancją niezawisłości jest powoływanie sędziów na stałe – do emerytury, praktycznie bez możliwości odwołania, oraz immunitet, czyli zakaz zatrzymania lub aresztowania bez zgody właściwego sądu.

5 Zasady funkcjonowania sądów i trybunałów zasada jednolitości oznacza wykonywanie przez wszystkie sądy tego samego rodzaju zadań, to znaczy orzekania w imieniu państwa, na podstawie tego samego prawa. zasada kolegialności polega na tym, że sądy orzekają w zespołach. zasada jawności postępowania oznacza, że rozprawy sądowe są otwarte dla publiczności. zasada instancyjności – w Polsce sądownictwo ma charakter dwuinstancyjny, co oznacza, że istnieje możliwość odwołania się (apelacji) od wyroku sądu pierwszej instancji do sądu drugiej instancji.

6 Sądy i trybunały w Polsce Struktura sądownictwa Sąd Najwyższy Sądy administracyjne Sądy powszechne Sądy wojskoweTrybunały Naczelny sad administracyjny Wojewódzkie sądy administracyjne Sądy apelacyjne Sądy okręgowe Sądy rejonowe Sądy okręgów wojskowych Sądy garnizonowe Trybunał Konstytucyjny Trybunał Stanu

7 Sąd Najwyższy to organ sądowy sprawujący nadzór nad działalnością sądów powszechnych i wojskowych. Składa się z pierwszego prezesa, prezesów oraz sędziów. Pierwszego prezesa mianuje prezydent na 6 – letnią kadencję spośród kandydatów przedstawionych przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu Najwyższego. Pozostałych sędziów również powołuje prezydent na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa. Sąd Najwyższy dzieli się na cztery izby: cywilną, karną, wojskową, a także pracy i ubezpieczeń społecznych. Sąd Najwyższy Funkcje Sądu Najwyższego: rozpoznawanie kasacji, czyli odwołań od wyroków sądów drugiej instancji z powodu złamania prawa w trakcie postępowania, interpretowanie przepisów prawa, stwierdzanie ważności wyborów prezydenckich, do parlamentu oraz ważności referendum konstytucyjnego i ogólnokrajowego. Siedziba Sadu Najwyższego

8 Sądy powszechne rozstrzygają sprawy z zakresu prawa karnego, cywilnego, rodzinnego, prawa pracy oraz ubezpieczeń społecznych, które nie są zastrzeżone dla innych sądów. Pracami sądów kierują prezesi. Sądy powszechne RejonoweOkręgoweApelacyjne Postępowanie w sądach ma charakter instancyjny. Najniższą instancją są sądy rejonowe, które rozpatrują wszystkie sprawy, z wyjątkiem tych zastrzeżonych dla sądów okręgowych (np. zbrodnie, rozwody). Przy sądach rejonowych funkcjonują sądy grodzkie, które sądzą wykroczenia, czyli czyny społecznie szkodliwe, które nie są przestępstwami. Sądy okręgowe rozpatrują odwołania od orzeczeń sądów rejonowych. Natomiast odwołania od sądów okręgowych rozpatrują sądy apelacyjne.

9 Do kompetencji sądów administracyjnych należy: kontrola działania organów administracji publicznej, rozstrzyganie sporów między jednostkami samorządu oraz samorządem a jednostkami administracji państwowej, rozstrzyganie sporów między obywatelami a jednostkami administracji, orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego. Sądownictwo administracyjne jest w Polsce dwuinstancyjne: wojewódzkie sądy administracyjne to sądy pierwszej instancji, które rozpatrują w pierwszej instancji wszystkie sprawy należące do kompetencji sądownictwa administracyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem drugiej instancji dla spraw rozpatrywanych przez sądy wojewódzkie, nad którymi sprawuje nadzór. Na jego czele stoi prezes wybierany przez prezydenta na 6 lat spośród kandydatów przedstawionych przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sądownictwo administracyjne

10 Sądy wojskowe rozpatrują przestępstwa popełnione przez żołnierzy służby czynnej. Sądownictwo wojskowe ma charakter dwuinstancyjny: sądy garnizonowe to sądy pierwszej instancji, sądy okręgu wojskowego to sądy drugiej instancji dla spraw rozpatrywanych przez sądy garnizonowe oraz pierwszej instancji dla spraw żołnierzy posiadających najwyższe stopnie wojskowe. Sądy wojskowe

11 Przewodniczącym Trybunału Stanu jest Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego. Trybunał Stanu rozpatruje sprawy na poziomie dwóch instancji. W pierwszej instancji orzeka w składzie przewodniczący i 4 członków, a w drugiej przewodniczący i 6 członków. Od wyroku wydanego w drugiej instancji nie ma kasacji. Trybunał Stanu Pierwszy prezes Trybunału Stanu Lech Gardocki Trybunał Stanu jest organem sądowym, który sądzi najwyższych urzędników państwowych. W jego skład wchodzą przewodniczący, 2 zastępców oraz 16 członków wybieranych przez sejm na czas jego kadencji.

12 prezesów Narodowego Banku Polskiego oraz Najwyższej Izby Kontroli, a także członków Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji za naruszenie konstytucji i ustaw, posłów i senatorów za naruszenie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, wiążącej się z czerpaniem korzyści z majątku Skarbu Państwa lub samorządu terytorialnego. Trybunał Stanu Trybunał sądzi: prezydenta za naruszenie konstytucji, ustaw oraz za przestępstwa pospolite, członków Rady Ministrów za naruszenie konstytucji, ustaw oraz za przestępstwa popełnione w związku z zajmowanym stanowiskiem,

13 Trybunał Konstytucyjny jest organem odrębnym od pozostałych sądów. Składa się z 15 sędziów wybieranych przez sejm na 9 – letnią kadencję, która ma charakter indywidualny. Prezesa i wiceprezesów powołuje prezydent. Obecnie (2009 r.) funkcję prezesa pełni Jerzy Stępień. Orzeczenia Trybunału mają charakter ostateczny. Trybunał Konstytucyjny Warszawa Doroczne Zgromadzenie Sędziów Trybunału Konstytucyjnego z udziałem prezydenta Lecha Kaczyńskiego. fot. Adam Chełstowski/FORUM

14 Funkcje Trybunału Konstytucyjnego rozpatruje skargi konstytucyjne, orzekanie o zgodności ustaw i umów międzynarodowych z konstytucją. Z wnioskiem o to mogą wystąpić: prezydent, marszałek sejmu, marszałek senatu, prezes Rady Ministrów, minimum 50 posłów lub 30 senatorów, pierwszy prezes Sądu Najwyższego, prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Prokurator Generalny, prezes Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznik Praw Obywatelskich orzeka o zgodności ustaw z ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, Trybunał Konstytucyjny

15 Funkcje Trybunału Konstytucyjnego orzeka o zgodności z konstytucją celów i działalności partii politycznych, badać zgodność z konstytucją aktów prawnych wydawanych przez organy centralne, rozstrzyga spory kompetencyjne między centralnymi organami państwa, Orzeka o zaistnieniu tymczasowej przeszkody w sprawowaniu urzędu prezydenta. Trybunał Konstytucyjny

16 Warunki wnoszenia skarg do Trybunału Konstytucyjnego prawo skierowania skargi do Trybunału Konstytucyjnego ma każdy, kto uzna, że jego prawa lub wolności zostały naruszone, skargę może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny, przedmiotem skargi może być tylko akt normatywny (np. ustawa), rozpatrywane są tylko skargi dotyczące praw i wolności zagwarantowanych w Konstytucji RP, skargę można wnieść pod warunkiem wyczerpania wszystkich możliwości odwoławczych. Trybunał Konstytucyjny Sala rozpraw

17 Krajowa Rada Sądownictwa to instytucja stojąca na czele niezależności sędziów i sądów. Składa się z pierwszego prezesa Sądu Najwyższego, prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, ministra sprawiedliwości, osoby powołanej przez prezydenta, 15 członków wybranych spośród sędziów Sądu Najwyższego i innego rodzaju sądów oraz 4 osób wybranych przez parlament. Do zadań Rady należy m.in.: rozpatrywanie kandydatur na sędziów i występowanie do prezydenta z wnioskiem o powołanie sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, administracyjnych i wojskowych, występowanie do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie zgodności z konstytucją aktów dotyczących niezależności sędziów i sądów, występowanie z wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w stosunku do sędziów. Krajowa Rada Sądownictwa


Pobierz ppt "Materiały pochodzą z Platformy Edukacyjnej Portalu www.szkolnictwo.pl Wszelkie treści i zasoby edukacyjne publikowane na łamach Portalu www.szkolnictwo.pl."

Podobne prezentacje


Reklamy Google