Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Rachunek kosztów wykład 1 Dr Małgorzata Krysik. Koszty i pojęcia bliskoznaczne Koszt jest wyrażonym w pieniądzu lub jego ekwiwalentach zużyciem czynników.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Rachunek kosztów wykład 1 Dr Małgorzata Krysik. Koszty i pojęcia bliskoznaczne Koszt jest wyrażonym w pieniądzu lub jego ekwiwalentach zużyciem czynników."— Zapis prezentacji:

1 Rachunek kosztów wykład 1 Dr Małgorzata Krysik

2 Koszty i pojęcia bliskoznaczne Koszt jest wyrażonym w pieniądzu lub jego ekwiwalentach zużyciem czynników związanych z prowadzoną działalnością (zasobów) w celu osiągnięcia w bieżącym lub przyszłym okresie korzyści dla organizacji.

3 Koszty i pojęcia bliskoznaczne Wydatek to każde wykorzystanie (wydatkowanie lub angażowanie) środków pieniężnych, bez względu na cel poniesienia.

4 Koszty i pojęcia bliskoznaczne Strata oznacza bezekwiwalentne zmniejszenie zasobów.

5 Wzajemny stosunek wydatków i kosztów Stosunek pojęciowy - koszty przedsiębiorstwa są uwarunkowane ponoszonymi wydatkami, choć nie wszystkie wydatki mają charakter kosztowy; Stosunek czasowy - powstawanie kosztów może być niezależne w czasie od dokonywanych wydatków; Stosunek wyceny - wycenowe parametry kosztów wywodzą się z cen (stawek, taryf) płaconych w momencie dokonywania wydatków.

6 Wydatki i koszty przedsiębiorstwa – wzajemne relacje A. Stosunek pojęciowy B. Stosunek czasowy C. Stosunek wyceny

7 Obiekty kosztów To dowolne przedmioty odniesienia, grupowania i kalkulacji kosztów np. wyroby,usługi, komórki organizacyjne, klienci, kanały dystrybucji, dostawcy, kooperanci, pracownicy... (Świderska G.:„ Rachunkowość zarządcza..”.s.1-3). „Termin koszt bez wskazania jego obiektu w ogóle nie ma sensu” (Horngren Ch., Foster G. Management Accounting. Official Terminology 1996 s.12).

8 Definicja rachunku kosztów Rachunek kosztów to proces identyfikowania, gromadzenia, przetwarzania, prezentacji i interpretacji informacji o kosztach dla dokonywania ocen i decyzji przez użytkowników tych informacji. W przypadku gdy wymieniony proces powtarza się regularnie, można mówić o systematycznym rachunku kosztów.

9 Historia rachunku kosztów Najstarsze zachowane zestawienie kosztów przedsiębiorstwa produkcyjnego z 1395 r. (koszty produkcji sukna w manufakturze Franciszka di Marco z Prato) Najstarsze zachowane księgi domów handlowych firmy Donato Soranco i Bracia z lat Wyodrębnienie kont bilansowych i wynikowych – L. Pacioli 1494.

10 Historia rachunku kosztów Cechy pomiaru kosztów w wiekach średnich: Prowadzenie rachunku kosztów – decyzja właściciela, brak zewnętrznych wymogów dotyczących ewidencji i sprawozdawczości. Koszty domu i firmy stanowiły jedność. Koszty i zysk liczone po zakończeniu konkretnej transakcji, nie okresowo. Nie naliczano amortyzacji. Wycena w różnych jednostkach pieniężnych. Koszty liczono i rejestrowano intuicyjnie, bez ich zdefiniowania.

11 Historia rachunku kosztów - Wiek XVIII i XIX – prace nad definiowaniem kosztu wytworzenia, struktur kosztów rodzajowych. Okres zakończony wykształceniem rachunku kosztów rzeczywistych w małych zakładach przemysłowych dla okresów sprawozdawczych. - Przełom XIX i XX wieku - era przemysłowa – wygrywa przedsiębiorstwo oferujące standardowy produkt po niższej cenie: - koncentracja na usprawnianiu mechanizmu produkcyjnego (mentalność produkcyjna), - koncentracja na kalkulacji kosztów produkcji, - orientacja sprawozdawcza.

12 Historia rachunku kosztów 1915 r. – Earl A. Saliero sformułował i opisał podstawowe metody amortyzacji (metodę liniową, degresywną i naturalną). W 1911 r. po raz pierwszy zaprojektowano i wdrożono w praktyce system rachunku kosztów standardowych – okres Schmalenbachowski w Niemczech - wyróżnienie kosztów dla celów rach. finansowej i zarządczej, podział kosztów na stałe i zmienne.

13 Historia rachunku kosztów Lata 30. XX wieku w USA, koniec lat 40. w Europie: - przedsiębiorstwa zaczynają odchodzić od strategii „produkcyjnej” na rzecz strategii „rynkowej”, - coraz większe grono nabywców poszukuje dóbr o wyższej jakości i walorach użytkowych, - ograniczanie masowej produkcji dóbr standardowych na rzecz wyrobów zróżnicowanych. powstaje rachunek kosztów zmiennych (variable costing), nazywany rachunkiem kosztów bezpośrednich (direct costing) lub częściowych (w polskim piśmiennictwie).

14 Historia rachunku kosztów Zmiany w rzeczywistości gospodarczej na przełomie lat 70. i 80.XX wieku: stosowanie do zarządzania produkcją zintegrowanych systemów komputerowych – CIM ( Computer Integrated Manufacturing), wzrost zróżnicowania produkcji, rozwój zarządzania strategicznego, koncepcji strategicznych, globalizacja, efekt - krytyka tradycyjnego rachunku kosztów pełnych i rachunku kosztów zmiennych, powstanie nowych koncepcji rachunku kosztów (Activity Based Costing, target costing, kaizen costing, rachunku kosztów jakości, rachunku kosztów cyklu życia produktów).

15 Historia i perspektywy rozwoju systemów pomiaru kosztów - podsumowanie Systemy fazy I – nieodpowiednie dla potrzeb sprawozdawczości finansowej, Systemy fazy II – ukierunkowane na sprawozdawczość finansową, Systemy fazy III – odpowiednie do zarządzania przedsiębiorstwem, właściwe dla sprawozdawczości fin. ale autonomiczne (dwa systemy), Systemy fazy IV – integrujące zarządzanie kosztami i sprawozdawczość finansową.

16 Miejsce rachunku kosztów w systemie informacyjnym organizacji Zaspokojenie zewnętrznych potrzeb sprawozdawczych (sprawozdawczy rachunek kosztów) – rachunkowość finansowa. Dostarczenie informacji o kosztach dla podejmujących decyzje związane z zarządzaniem organizacją – rachunkowość zarządcza.

17 Podział rachunku kosztów według kryterium celu: Rachunek kosztów Rachunek kosztów sprawozdawczy Rachunek kosztów dla celów zarządzania dostarczenie danych do ustalenia wyniku finansowego wycena produktów w bilansie informacje o kosztach dla podejmowania decyzji krótkookresowych i strategicznych informacje o kosztach dla planowania informacje o kosztach dla kontroli

18 Sprawozdawczy rachunek kosztów Powstał na przełomie XIX i XX wieku Dostosowany do funkcjonalnej struktury przedsiębiorstwa Podporządkowany potrzebom sprawozdawczości finansowej

19 DYREKCJA GENERALNA BADANIA ZAKUPY PRODUKCJA SPRZEDAŻ ADMINISTRACJA Ogólny model struktury funkcjonalnej

20 Sprawozdawczy rachunek kosztów obejmuje koszty: Koszty Koszty podstawowej działalności operacyjnej Pozostałe koszty operacyjne Koszty finansowe Straty nadzwyczajne

21 Koszty działalności operacyjnej są grupowane według Rodzaju (Układ rodzajowy kosztów) Funkcji (Układ funkcjonalny kosztów) Sposobu powiązania z obiektem kalkulacji (Układ kalkulacyjny kosztów : koszty bezpośrednie i pośrednie produkcji, koszty nie związane z produkcją tj. sprzedaży i zarządu) Wyróżnia się również: Koszty produktu i koszty okresu Pozostałe koszty operacyjne

22 Układ rodzajowy kosztów 1. Amortyzacja. 2. Zużycie materiałów i energii (surowców, półfabrykatów, materiałów biurowych, reklamowych, paliwa, gazu, wody, energii elektrycznej, czasopism). 3. Usługi obce (transportowe, bankowe, obróbki ręcznej, łączności, najmu, komunalne, ubezpieczenia, kserograficzne, tłumaczenia, dozoru mienia itp.). 4. Podatki i opłaty (od nieruchomości, od środków transportu, opłata za wieczyste użytkowanie gruntu, skarbowe, notarialne, opłaty koncesyjne itp.). 5. Wynagrodzenia. 6. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia. 7. Pozostałe koszty rodzajowe ( koszty podróży służbowych ).

23 Rozliczenie kosztów z układu rodzajowego na układ kalkulacyjny z uwzględnieniem struktury funkcjonalnej (II) Koszty według rodzaju I. Amortyzacja II. Zużycie materiałów i energii III. Usługi obce IV. Podatki i opłaty V. Wynagrodzenia VI. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia VII. Pozostałe koszty rodzajowe Produkcja podstawowa Produkcja pomocnicza Komórki ogólnoprodukcyjne Działy sprzedaży i marketingu Administracja, finanse, kadry Zaopatrzenie Dokumenty źródłowe Klucze podziałowe Układ funkcjonalno-kalkulacyjny kosztów

24 Koszty w układzie funkcjonalnym Koszty komórek zaopatrzenia, Koszty produkcji podstawowej i pomocniczej, Koszty komórek sprzedaży - Związane z realizacją i zapewnieniem ciągłości procesu sprzedaży, marketingiem oraz promocją produktów, Koszty ogólnego zarządu - związane z zarządzaniem jednostką, obejmują w szczególności koszty administracyjne, prowadzenia rachunkowości, funkcjonowania naczelnego kierownictwa

25 Koszty w układzie kalkulacyjnym koszty pogrupowane na: koszty produkcji (bezpośrednie i pośrednie) koszty sprzedaży koszty ogólnego zarządu Zgromadzenie kosztów w układzie kalkulacyjnym jest niezbędne z punktu widzenia kalkulacji kosztu wytworzenia produktu i sporządzenia bilansu ( ustalenie wartości zapasów w bilansie).

26 Etapy rozliczania kosztów w sprawozdawczym rachunku kosztów 1. Pomiar i rejestracja: Ustalenie, jakie koszty według rodzaju i w jakiej wysokości zostały poniesione w okresie objętym sprawozdaniem 2. Rozliczenie: Przypisanie kosztów według rodzaju na 3 podstawowe procesy: wytwarzanie wyrobów lub świadczenie usług, sprzedaż i ogólny zarząd 3. Kalkulacja: Skalkulowanie kosztów wytworzenia produktów (wyrobów gotowych i/lub usług) oraz produkcji w toku 4. Dostarczenie danych do sporządzenia sprawozdania finansowego: Ustalenie, które koszty powinny być aktywowane (wykazane w bilansie), a które potraktowane jako koszt okresu (wykazane w odpowiednich pozycjach RZiS).

27 Pomiar i rejestracja kosztów w układzie rodzajowym (I) Koszty według rodzaju I. Amortyzacja II. Zużycie materiałów i energii III. Usługi obce IV. Podatki i opłaty V. Wynagrodzenia VI. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia VII. Pozostałe koszty rodzajowe Faktury, rachunki, inne Listy płac Tabele amortyzacyjne Dokumenty magazynowe

28 Rozliczenie kosztów na układ funkcjonalno-kalkulacyjny (II) W układzie funkcjonalno - kalkulacyjnym powinny być wydzielone finalnie koszty produkcji, koszty sprzedaży i koszty ogólnego zarządu Koszty według rodzaju I. Amortyzacja II. Zużycie materiałów i energii III. Usługi obce IV. Podatki i opłaty V. Wynagrodzenia VI. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia VII. Pozostałe koszty rodzajowe Koszty produkcji Koszty sprzedaży Koszty ogólnego zarządu Układ funkcjonalno - kalkulacyjny kosztów Dokumenty źródłowe

29 Kalkulacja kosztów (III) Koszty wytworzenia Koszty bezpośrednie produkcji Koszty pośrednie produkcji ABN Wydział IWydział II... Produkty Ustalenie kosztu określonego przedmiotu kalkulacji, np. produktu

30 RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT (fragment) Wersja kalkulacyjnaWersja porównawcza A. Przychody netto ze sprzedaży produktówA. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi B. Koszty sprzedanych produktów I. Przychody netto ze sprzedaży produktów C. Zysk brutto ze sprzedaży (A-B) II. Zmiana stanu produktów D. Koszty sprzedaży III. Koszt wytworzenia świadczeń na własne potrzeby E. Koszty ogólnego zarząduB. Koszty działalności operacyjnej F. Zysk ze sprzedaży (C-D-E) 1. Amortyzacja 2. Materiały 3. Usługi obce 4. Wynagrodzenia 5. Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia 6. Pozostałe C. Zysk ze sprzedaży (A-B) Dostarczenie danych do sporządzenia sprawozdania finansowego (IV)

31 BILANS (fragment) AktywaPasywa.. B. Aktywa obrotoweB. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania I. Zapasy2. Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne 2. Półprodukty i produkty w toku - długoterminowa 3. Produkty gotowe - krótkoterminowa.. IV. Rozliczenia międzyokresowe (czynne)IV. Rozliczenia międzyokresowe (bierne)

32 Przepływy kosztów w działalności produkcyjnej Koszty wytworzenia Koszty sprzedaży Koszty ogólnego zarządu Bilans Rachunek zysków i strat Produkcja w toku Wyroby gotowe Koszt wytworzenia sprzedanych produktów Koszty sprzedaży Koszty ogólnego zarządu Koszty

33 Przepływy kosztów z działalności handlowej Bilans Rachunek zysków i strat Wartość sprzedanych towarów Koszty sprzedaży Koszty ogólnego zarządu Wartość nabytych towarów Koszty sprzedaży Koszty ogólnego zarządu Towary Koszty

34 Przykład 1. Przedsiębiorstwo „Amix” rozpoczęło działalność X9 r. W styczniu wyprodukowano szt. jednorodnego produktu ponosząc następujące koszty: KosztyProdukcjiSprzedażyOgólnego zarządu Razem Zużycie mat Wynagrodzenia Amortyzacja Usługi obce Razem

35 Przykład 1. W styczniu sprzedano szt. wyrobów po cenie sprzedaży netto 23 zł/szt. Polecenie: 1) Sporządzić rachunek zysków i strat za styczeń w wersji kalkulacyjnej i porównawczej do poziomu wyniku ze sprzedaży. 2) Ustalić wartość zapasów na koniec okresu.

36 Przykład 1. rozwiązanie Rachunek zysków i strat za miesiąc styczeń 20X9 r. do poziomu wyniku ze sprzedaży: Wersja kalkulacyjna Bilans na dzień 31 stycznia 20X9 r. (fragment) A. Przychody netto ze sprzedaży produktów B. Koszty wytworzenia sprzedanych produktów C. Zysk (strata) brutto ze sprzedaży (A-B) D. Koszty sprzedaży E. Koszty ogólnego zarządu F. Zysk (strata) ze sprzedaży (C-D-E) Wyroby gotowe

37 Przykład 1. rozwiązanie Rachunek zysków i strat za miesiąc styczeń 20X9 r. do poziomu wyniku ze sprzedaży: Wersja porównawcza A. Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi I. Przychody ze sprzedaży produktów II. Zmiana stanu produktów (wzrost wartości zapasów) B. Koszty działalności operacyjnej I. Amortyzacja II. Zużycie materiałów i energii III. Usługi obce IV. Wynagrodzenia C. Zysk (strata) ze sprzedaży (A-B)


Pobierz ppt "Rachunek kosztów wykład 1 Dr Małgorzata Krysik. Koszty i pojęcia bliskoznaczne Koszt jest wyrażonym w pieniądzu lub jego ekwiwalentach zużyciem czynników."

Podobne prezentacje


Reklamy Google