Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Ekologiczny chów trzody chlewnej i produkcja mięsa Dr hab. Martyna Batorska Wydział Nauk o Zwierzętach SGGW w Warszawie Seminarium: Dobre Żniwa 11 – współpraca.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Ekologiczny chów trzody chlewnej i produkcja mięsa Dr hab. Martyna Batorska Wydział Nauk o Zwierzętach SGGW w Warszawie Seminarium: Dobre Żniwa 11 – współpraca."— Zapis prezentacji:

1 Ekologiczny chów trzody chlewnej i produkcja mięsa Dr hab. Martyna Batorska Wydział Nauk o Zwierzętach SGGW w Warszawie Seminarium: Dobre Żniwa 11 – współpraca w rolnictwie ekologicznym marca 2014, Słubice

2 Produkcja ekologiczna „System zarządzania gospodarstwem i produkcją żywności łączący najkorzystniejsze dla środowiska praktyki, wysoki stopień różnorodności biologicznej, ochronę zasobów naturalnych, stosowanie wysokich standardów dotyczących dobrostanu zwierząt i metodę produkcji odpowiadającej wymaganiom niektórych konsumentów preferujących wyroby wytwarzane przy użyciu substancji naturalnych i naturalnych procesów” [Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia r.] 2

3 Produkcja ekologiczna w UE [PAP, r.] W 2012r. pod produkcję ekologiczną przeznaczono 10,6mln ha = 290 tys. gospodarstw; Najwięcej eko upraw: Hiszpania 1,6mln ha; Włochy 1,1mln ha; Niemcy 1,0mln ha; Ponad 10% gleb zajmują uprawy ekologiczne: Lichtenstein 29,3% Austria 19,7% Szwecja 15,2% Estonia 14,8% Czechy 10,7% 3

4 Produkcja ekologiczna w UE [PAP, r.] Sprzedaż produktów ekologicznych wynosiła (2011r.): 21,5mld Є Największe rynki: Niemcy 6,6mld Є Francja 3,8mld Є Wielka Brytania 1,9mld Є Konsumpcja produktów ekologicznych: Szwajcaria 177 Є/osobę Dania 162 Є/osobę Luksemburg 134 Є/osobę 4

5 Produkcja ekologiczna w Polsce [MRiRW, dane ] 3,7 tysięcy 112,9 tys. ha 3,5 tys. 135,3 tys. ha 2,9 tys. 55,8 tys. ha 59 przetwórni 42 przetwórnie 36 przetwórni Powierzchnia gospodarstwa ekologicznego średnio > 26ha Polska: 661,7 tys. ha i 25,9 tys. gospodarstw 5

6 Pogłowie świń w Polsce, w mln sztuk 6

7 Struktura spożycie mięsa w Polsce w 2013r. [ wg szacunków IERiGŻ-PIB] 69,0 kg Spożycie ogółem mięsa i podrobów 69,0 kg na mieszkańca Polski w tym mięso bez podrobów: Wieprzowe 36,0kg = 52,2 % Wieprzowe 36,0kg = 52,2 % Drobiowe 27,0kg = 39,1% Wołowe 1,6kg = 2,3 % 7

8 Spożycie mięsa wieprzowego w kg na 1 mieszkańca [Kossakowska, 2013] 8

9 Spożycie mięsa w Polsce, w latach 2000 – 2014, w kg na 1 mieszkańca [ dane GUS i IERiGŻ-PIB ] 9

10 Produkcja trzody chlewnej uznana za ekologiczną - warunki: -Powierzchnia paszowa musi przejść okres przestawienia (2 lata); -Przestawienie pastwisk, zagród, wybiegów można skrócić do 1 roku lub do 6 miesięcy jeśli w przeszłości nie stosowano niedozwolonych środków produkcji; -Produkty zwierzęce sprzedawana jako ekologiczne: świnie chowane zgodnie z zasadami ekologicznymi przez co najmniej 6 miesięcy; 10

11 Zwierzęta do gospodarstw ekologicznych Tworzenie nowego stada: zwierzęta młode z gospodarstw nie-ekologicznych i ich chów zgodnie z zasadami ekologii – prosięta o masie ciała poniżej 35kg; Do stada ekologicznego można wprowadzić zwierzęta nie-ekologiczne: max. 10% stawki dorosłych osobników w stadzie ekologicznym; do 40% stawki dorosłych osobników w stadzie ekologicznych, gdy: zwiększa się skalę chowu, zmiana rasy, nowa specjalizacja gospodarstwa, utrzymanie ras zagrożonych wyginięciem; 11

12 Założenia technologiczne dla produkcji ekologicznej trzody chlewnej WyszczególnienieChów alkierzowySystem otwarty Dzienne przyrosty tuczników, g 500 – – 700 Wiek tuczników, dni 130 – – 220 Termin odsadzenia, dni 42 Okres odchowu warchlaków, dni 45 – 63 Okres tuczu, dni 90 – – 120 Długość cyklu reprodukcyjnego lochy, dni 159 – 169 Częstotliwość oproszeń 2,1 – 2,2 Liczba prosiąt w miocie 9,2 – 10,17,6 – 10,1 Upadki: prosięta (%) warchlaki (%) tuczniki (%) 1 – 1,5 12

13 Założenia technologiczne dla produkcji ekologicznej trzody chlewnej WyszczególnienieChów alkierzowySystem otwarty Inseminacja (% loch) 0 – Remont stada loch (%) Skuteczność krycia (%) Pobranie paszy - locha (kg/rok) – warchlak (kg/odchów) 81 – – tucznik (kg/tucz)

14 Systemy utrzymania świń w gospodarstwach ekologicznych Alkierzowy: - głęboka ściółka - posadzki samospławialne - kojce z płytką ściółką - kojce częściowo rusztowe Otwarty - w budkach: 14

15 Minimalna powierzchnia kojców i wybiegów [Pomykała, 2009] Grupa produkcyjna Minimalna masa ciała Powierzchnia kojca (m 2 /sztukę) Powierzchnia wybiegu (m 2 /sztukę) Lochy prośne, lochy z prosiętami do 42 dnia życia 7,52,5 Świnie do tuczu do 50kg 0,80,6 do 85kg 1,10,8 do 110 kg 1,31,0 Warchlaki Powyżej 42 dnia życia i do 30 kg masy ciała 0,60,4 Loszki i knurki hodowlane 2,5 dla loszek 1,9 dla loszek 6,0 dla knurków 8,0 dla knurków 15

16 Wymagania dotyczące ekologicznej produkcji trzody chlewnej Budynki inwentarskie – wolne od toksycznych materiałów budowlanych (farby, lakiery, środki konserwujące, itp.); Profilaktyka: - dobór odpowiednich ras; - dobrostan; dostęp do świeżego powietrza, wody, paszy i naturalnego światła; dostęp do wybiegów i pastwisk; - zakaz stosowania chemicznie syntetyzowanych leków wet. i antybiotyków; w przypadku zachorowań: ekstrakty roślinne, esencje, preparaty homeopatyczne i mikroelementy; w razie konieczności dopuszcza się stosowanie leków konwencjonalnych pod kontrolą lekarza wet. - zakaz stosowania chemioterapeutyków, stymulatorów wzrostu; - stosowanie leków konwencjonalnych – okres karencji wydłuża się dwukrotnie w stosunku do obowiązującego; 16

17 Wymagania dotyczące ekologicznej produkcji trzody chlewnej Wymagane krycie naturalne, inseminacja dopuszczona; Odchów prosiąt i tuczników w grupie, w obrębie miotu; Loszki i lochy prośne należy łączyć w grupy do 10 – 20 sztuk – redukcja walk hierarchicznych; Wysoki dobrostan; Wielkość produkcji zwierzęcej limitowana normatywami z Dyrektywy azotanowej UE (Dyrektywa 91/676/EWG) i wielkością 170kg azotu/1 ha w ciągu roku. Dopuszczalna obsada: 2DJP/ha 17

18 Maksymalna dopuszczalna liczba różnych grup technologicznych świń na 1ha UR Grupa technologicznaMaksymalna liczba świń (sztuki/ha UR/rok) Prosięta 74 Warchlaki 2-4 miesiące 28,57 Lochy 6,5 Tuczniki 14 18

19 Żywienie świń w gospodarstwie ekologicznym Prosięta pobierają mleko od lochy - laktacja trwa 42 dni; Stosowanie pasz ekologicznych, dopuszczone stosowanie nie-ekologicznych pasz pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, dodatki paszowe, produkty uboczne – maksymalnie 5%; Zakaz stosowania: stymulatorów wzrostu, syntetycznych zamienników pasz naturalnych, pasz z roślin GMO; 19

20 Żywienie świń w gospodarstwie ekologicznym Stosowanie pasz pochodzących z produkcji ekologicznej oraz z naturalnych substancji nierolniczych; Wykorzystywane pasze: zboża, okopowe, nasiona roślin strączkowych, makuchy z roślin oleistych, mleko i produkty mleczarskie, mączki rybne, dodatki mineralno – witaminowe, pasze objętościowe (zielonki, siano, kiszonki); Systemy zadawania paszy: dawkowany lub do woli; 20

21 Żywienie świń w gospodarstwie ekologicznym 21

22 Żywienie świń w gospodarstwie ekologicznym 22

23 Żywienie świń w gospodarstwie ekologicznym 23

24 Rasy świń hodowane w Polsce Polska biała zwisłoucha Wielka biała polska puławska złotnicka pstra złotnicka biała 24

25 Rasy świń hodowane w Polsce pietrain duroc hampshire Linia

26 Rasy rodzime preferowane do gospodarstw ekologicznych Puławska Złotnicka pstraZłotnicka biała 26

27 Świnie ras rodzimych Rasy - puławska, złotnicka biała i złotnicka pstra: - stanowią rezerwę genetyczną, - zachowały odmienność genetyczną i fenotypową; Odmienność fenotypowa: - większe otłuszczenie i mniejsza mięsność - mniejsze przyrosty masy ciała i większe zużycie paszy na 1kg przyrostu; - lochy są mniej płodne, ale bardziej mleczne, troskliwe i opiekuńcze; Doskonale przystosowane do lokalnych warunków środowiskowych, także do ekstensywnych warunków utrzymania. 27

28 Porównanie ras rodzimych oraz wielkiej białej polskiej i polskiej białej zwisłouchej [IZ PIB, 2013] Rasa Liczba loszek Średnie grubość słoniny (mm) Wysokość „oka” polędwicy (mm) Przyrost dzienny standaryzo wany (g) Zawartość mięsa w szynce (%) Indeks Puławska 88813,051,757055,392 Złotnicka biała 13216,845,149751,485 Złotnicka pstra 11720,641,244847,261 Wielka biała polska ,856,064458,9115 Polska biała zwisłoucha ,056,064658,

29 Wyniki użytkowości rozpłodowej ras rodzimych [IZ PIB, 2013] CechaPuławskaZłotnicka białaZłotnicka pstra Liczba miotów Liczba prosiąt żywo urodzonych w miocie, sztuki 10,979,738,91 Liczba prosiąt odchowanych do 21 dnia życia w miocie, sztuki 9,998,857,96 Straty prosiąt do 21 dnia życia, % 8,245,5911,36 29

30 Porównanie wyników rasy złotnickiej pstrej w różnych systemach [Szulc, 2012] Cechy System ekologiczny n = 369 System konwencjonalny n = 1693 Istotność różnic Wiek pierwszego oproszenia, dni NS Długość okresu międzymiotu, dni NS Liczba prosiąt żywo urodzonych w miocie, szt. 9,428,87 ** Liczba prosiąt odchowanych do 21 dnia w miocie, szt. 7,437,90 NS Upadki prosiąt w okresie odchowu, % 16,039,96 ** 30

31 Świnie ras rodzimych Niewybredne – możliwość stosowania różnych pasz gospodarskich w ich żywieniu; Zastosowanie pasz tańszych; Charakteryzuje je słabsza użytkowość tuczna i rzeźna, ale bardzo dobra jakość mięsa. Mięso: - mały wyciek swobodny - wysoka wodochłonność - wysoka zawartość tłuszczu śródmięśniowego IMF - ciemniejsza barwa mięsa 31

32 Porównanie wybranych wskaźników mięsa z produkcji ekologicznej vs. konwencjonalnej WskaźnikWynikŹródło informacji Kwasy tłuszczowe Wyższa zawartość PUFA w mięsie E Niższa zawartość SFA w mięsie E Hansen i in., 2000 Hansen i in., 2006 Wyższa zawartość PUFA w mięsie E Niższa zawartość SFA w mięsie E Nilzen i in., 2001 Wyższy poziom PUFA w mięsie EKim i in., 2009 Ogólna zawartość tłuszczu Większa w mięsie EOlsson i in., 2003 Zawartość tłuszczu Śródmięśniowego IMF Większa w mięsie E Sundrum i in., 2000; Olsson i in., 2003; Sundrum i Acosta, 2003; Millet i in., 2004; Zdolność wiązania wody WHC Mniejsza w mięsie EOlsson i in., 2003 Większa w mięsie EKim i in.,

33 Wpływ systemu produkcji na parametry tusz wieprzowych [Araujo i in., 2011] Cecha System utrzymania chlewnia bez ściółkichlewnia ze ściółkąOutdoor Masa tuszy ciepła, kg 74,5 ab 75,0 a 71,1 b Masa tuszy zimna, kg 72,6 ab 73,3 a 69,4 b Wydajność rzeźna, % 75,575,074,9 Grubość słoniny, mm -17,213,3 Wysokość MLD, mm -56,6 Mięsność, % -53,856,2 Powierzchnia „oka” polędwicy, cm 2 53,8 a 51,2 ab 50,1 b Masa szynki, kg 10,410,39,9 a, a - P≤0,05 33

34 Wyniki użytkowości tucznej i rzeźnej świń złotnickiej pstrej w różnych systemach utrzymania [Szulc, 2011] Cechy System utrzymania wolnowybiegowy chlewnia, płytka ściółka, wybieg Grubość słoniny, mm 13,521,1 Wysokość „oka” polędwicy, cm 2 41,339,7 Mięsność, % 53,446,4 Przyrosty dzienne masy ciała, g

35 Wpływ systemu produkcji na profil kwasów tłuszczowych w mięsie [Kim i in., 2009] Wyszczególnienie System utrzymania chlewniaoutdoor SFA 37,16 A 34,61 B MUFA 48,37 A 42,48 B PUFA 14,47 B 22,91 A PUFA n-3 0,47 B 1,84 A PUFA n-6 14,00 B 21,07 A PUFA n-6/PUFA n-3 25,33 A 11,92 B PUFA/SFA 0,39 B 0,66 A A, B - P≤0,01 35

36 Jakość tuszy świń utrzymywanych w różnych systemach [Prevolnik i in., 2011] Cecha W tym samym wiekuTa sama masa tuszy KonwencjonalnieEkologicznieKonwencjonalnieEkologicznie Liczba zwierząt Masa tuszy, kg 75,865,6-- Wydajność rzeźna, % 78,176,277,677,2 Powierzchnia „oka”, cm 2 44,935,143,537,8 Mięso w szynce, % 83,482,283,781,7 36

37 Jakość tuszy świń utrzymywanych w różnych systemach [Prevolnik i in., 2011] CechaKonwencjonalnieEkologicznie Barwa MLD (1 -6) 3,6 Barwa L* Minolta 54,154,4 Barwa a* Minolta 6,16,2 Barwa b* Minolta 2,72,8 Wyciek swobodny 24h, % 4,34,9 Wyciek swobodny 48h, % 6,47,2 IMF, % 1,401,77 37

38 System utrzymania świń – system otwarty Utrzymanie na terenie ogrodzonym, w budkach; Wysoki dobrostan; Ruch i świeże powietrze: wspomaganie układu odpornościowego, zmniejszona agresja, możliwość przejawiania naturalnego behawioru: rycie, kąpiele błotne, budowanie gniazda przez lochę; Wady: więcej zranień, skaleczeń, narażone na działanie słońca, odmrożenia, niski status mikrobiologiczny wybiegów, stres; 38

39 39

40 Analiza SWOT rolnictwa ekologicznego [Wójcik, 2012] Słabe strony rolnictwa ekologicznegoMocne strony rolnictwa ekologicznego Plony produkcji niższe o 20% w stosunku do rolnictwa konwencjonalnego Zrównoważony system produkcji nie obciąża środowiska Wyższe koszty produkcji Umożliwia życie na wsi i funkcjonowanie w nowych warunkach gospodarowania, wspomaga rentowność na wsi Mniejsza efektywność ekonomicznaWyprodukowana żywność jest zdrowsza Wysokie ceny produktów ekologicznych Większa zawartość w produktach ekologicznych substancji prozdrowotnych Sytuacja ekonomiczna kraju nie pozwala na zwiększenie liczby konsumentów kupujących droższe produkty ekologiczne Wykorzystanie znacznych funduszy unijnych na potrzeby rolnictwa ekologicznego Oferta i dostępność polskiej żywności ekologicznej jest ograniczona Rozwój żywności ekologicznej powoduje zainteresowanie innymi branżami np. kosmetyczną 40

41 Produkty ekologiczne 41

42 Produkty ekologiczne Francja: Noir de Bigorre Hiszpania: szynka iberyjska 42

43 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ 43


Pobierz ppt "Ekologiczny chów trzody chlewnej i produkcja mięsa Dr hab. Martyna Batorska Wydział Nauk o Zwierzętach SGGW w Warszawie Seminarium: Dobre Żniwa 11 – współpraca."

Podobne prezentacje


Reklamy Google