Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

ASTMA OSKRZELOWA. Astma oskrzelowa - rozpoznanie Rozpoznanie astmy jest rozpoznaniem klinicznym, nie ma potwierdzającego rozpoznanie badania krwi, badania.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "ASTMA OSKRZELOWA. Astma oskrzelowa - rozpoznanie Rozpoznanie astmy jest rozpoznaniem klinicznym, nie ma potwierdzającego rozpoznanie badania krwi, badania."— Zapis prezentacji:

1 ASTMA OSKRZELOWA

2 Astma oskrzelowa - rozpoznanie Rozpoznanie astmy jest rozpoznaniem klinicznym, nie ma potwierdzającego rozpoznanie badania krwi, badania radiologicznego lub histologicznego Rozpoznanie astmy jest rozpoznaniem klinicznym, nie ma potwierdzającego rozpoznanie badania krwi, badania radiologicznego lub histologicznego

3 Astma oskrzelowa- definicja Przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych… u podatnych osób, objawy zapalne są zwykle związane z rozlaną, ale zmienną obturacją dróg oddechowych i nadreaktywnością oskrzeli na wiele różnych bodźców. Obturacja często jest odwracalna, samoistnie, lub pod wpływem leczenia. Przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych… u podatnych osób, objawy zapalne są zwykle związane z rozlaną, ale zmienną obturacją dróg oddechowych i nadreaktywnością oskrzeli na wiele różnych bodźców. Obturacja często jest odwracalna, samoistnie, lub pod wpływem leczenia.

4 Nadreaktywność oskrzeli Nadmierna reakcja skurczowa oskrzeli w odpowiedzi na wiele różnych bodźców egzo- i endogennych. Nadmierna reakcja skurczowa oskrzeli w odpowiedzi na wiele różnych bodźców egzo- i endogennych. Bodźce mogą kurczyć oskrzela: Bodźce mogą kurczyć oskrzela: a) bezpośrednio – histamina- mięśnie gładkie oskrzeli a) bezpośrednio – histamina- mięśnie gładkie oskrzeli b) pośrednio- poprzez uwalnianie farmakologicznie czynnych substancji z komórek tucznych (wysiłek fizyczny, zimne powietrze) b) pośrednio- poprzez uwalnianie farmakologicznie czynnych substancji z komórek tucznych (wysiłek fizyczny, zimne powietrze)

5 Obturacja oskrzeli-ograniczenie przepływu powietrza przez drogi oddechowe 1.Ostry skurcz oskrzeli 1.Ostry skurcz oskrzeli 2.Obrzęk ściany oskrzeli 2.Obrzęk ściany oskrzeli 3.Przewlekłe tworzenie czopów śluzowych 3.Przewlekłe tworzenie czopów śluzowych 4.Przebudowa ściany oskrzeli 4.Przebudowa ściany oskrzeli

6 Przebieg naturalny astmy 1.Astma może rozwinąć się w pierwszych miesiącach życia dziecka- rozpoznanie bardzo trudne 1.Astma może rozwinąć się w pierwszych miesiącach życia dziecka- rozpoznanie bardzo trudne 2.Atopia usposabia do rozwoju astmy 2.Atopia usposabia do rozwoju astmy 3.Astma ustępuje u około 30-50% dzieci (zwłaszcza chłopców) w okresie pokwitania 3.Astma ustępuje u około 30-50% dzieci (zwłaszcza chłopców) w okresie pokwitania 4.Rokowanie co do utrzymywania się astmy pogarsza występowanie atopowego zapalenia skóry u dziecka i jego najbliższych 4.Rokowanie co do utrzymywania się astmy pogarsza występowanie atopowego zapalenia skóry u dziecka i jego najbliższych 5.Astma rozwijająca się około 50 r.ż. Wywołuje szybsze pogorszanie czynności płuc, niż astma u dzieci 5.Astma rozwijająca się około 50 r.ż. Wywołuje szybsze pogorszanie czynności płuc, niż astma u dzieci 6.U dorosłych chorych na astmę nierzadko występuje utrwalona obturacja oskrzeli 6.U dorosłych chorych na astmę nierzadko występuje utrwalona obturacja oskrzeli

7 Czynniki ryzyka 1.Czynniki osobnicze 1.Czynniki osobnicze 2.Czynniki środowiskowe 2.Czynniki środowiskowe

8 Czynniki osobnicze 1.Predyspozycja genetyczna 1.Predyspozycja genetyczna 2.Atopia 2.Atopia 3.Nadreaktywność oskrzeli 3.Nadreaktywność oskrzeli 4.Płeć 4.Płeć 5.Rasa i czynniki etniczne 5.Rasa i czynniki etniczne Dzieci azjatyckie-7,6%, dziecie rasy białej-10,6% Dzieci azjatyckie-7,6%, dziecie rasy białej-10,6% Dzieci rasy czarnej-15,2% Dzieci rasy czarnej-15,2%

9 ATOPIA Wytwarzanie nadmiernych ilości przeciwciał klasy IgE w odpowiedzi na ekspozycję na alergeny środowiskowe, rozpoznaje się na podstawie zwiększonego stężenia całkowitych lub swoistych IgE w surowicy i dodatniego wyników punktowych testów skórnych zestawem wystandaryzowanych wyciągów alergenowych Wytwarzanie nadmiernych ilości przeciwciał klasy IgE w odpowiedzi na ekspozycję na alergeny środowiskowe, rozpoznaje się na podstawie zwiększonego stężenia całkowitych lub swoistych IgE w surowicy i dodatniego wyników punktowych testów skórnych zestawem wystandaryzowanych wyciągów alergenowych

10 ATOPIA 1.Stanowi podłoże astmy w 50% przypadków 1.Stanowi podłoże astmy w 50% przypadków 2.Związek między atopią a astmą zależy od wieku 2.Związek między atopią a astmą zależy od wieku 3. U chorego na astmę współistnienie atopowego zapalenie skóry zwiększa ryzyko występienia astmy u krewnych chorego 3. U chorego na astmę współistnienie atopowego zapalenie skóry zwiększa ryzyko występienia astmy u krewnych chorego 4.W wywiadzie rodzinnym stwierdzenie alergicznego nieżytu nosa, spojówek, atopowego zapalenia skóry bez towarzyszącej astmy nie zwiększa ryzyka jej wystąpienia u krewnych 4.W wywiadzie rodzinnym stwierdzenie alergicznego nieżytu nosa, spojówek, atopowego zapalenia skóry bez towarzyszącej astmy nie zwiększa ryzyka jej wystąpienia u krewnych

11 PŁEĆ A ASTMA W dzieciństwie astma częściej występuje u chłopców niż u dziewczynek. W dzieciństwie astma częściej występuje u chłopców niż u dziewczynek. (mniejsza średnica, zwiększone napięcie ściany oskrzeli, większe stężenie IgE u chłopców) (mniejsza średnica, zwiększone napięcie ściany oskrzeli, większe stężenie IgE u chłopców) W wieku dojrzewania i późniejszym astma częściej występuje u dziewczynek W wieku dojrzewania i późniejszym astma częściej występuje u dziewczynek

12 Czynniki środowiskowe 1.Alergeny wewnątrz pomieszczeń: 1.Alergeny wewnątrz pomieszczeń: roztocza kurzu domowego, alergeny zwierząt, karaluchów, grzyby pleśniowe, drożdżopodobne roztocza kurzu domowego, alergeny zwierząt, karaluchów, grzyby pleśniowe, drożdżopodobne 2.Alergeny środowiska zewnętrznego: 2.Alergeny środowiska zewnętrznego: pyłki, grzyby, dym tytoniowy, zanieczyszczenia powietrza, gotowanie z użyciem gazu ziemnego, ciekłego propanu, na kuchniach ogrzewanych drewnem, naftą, zakażenie układu oddechowego,dieta, leki pyłki, grzyby, dym tytoniowy, zanieczyszczenia powietrza, gotowanie z użyciem gazu ziemnego, ciekłego propanu, na kuchniach ogrzewanych drewnem, naftą, zakażenie układu oddechowego,dieta, leki

13 Objawy podmiotowe astmy Żaden objaw nie jest swoisty: Żaden objaw nie jest swoisty: -świsty -świsty -duszność -duszność -uczucie ściskania w klatce piersiowej -uczucie ściskania w klatce piersiowej -kaszel -kaszel Objawy mają tendencję do: Objawy mają tendencję do: Zmienności, napadowości, większego nasilenia w nocy, pojawienie się pod wpływem czynników wyzwalających, np.. Wysiłek fizyczny Zmienności, napadowości, większego nasilenia w nocy, pojawienie się pod wpływem czynników wyzwalających, np.. Wysiłek fizyczny

14 Pytania, na które należy odpowiedzieć w diagnostyce astmy Czy pacjent miał napad lub nawracające epizody świszczącego oddechu? Czy pacjent miał napad lub nawracające epizody świszczącego oddechu? Czy pacjent miewa w nocy męczący kaszel? Czy pacjent miewa w nocy męczący kaszel? Czy u pacjenta występuje świszczący oddech lub kaszel po wysiłku fizycznym? Czy u pacjenta występuje świszczący oddech lub kaszel po wysiłku fizycznym? Czy u pacjenta występuje świszczący oddech lub kaszel po narażeniu na alergeny wziewne? Czy u pacjenta występuje świszczący oddech lub kaszel po narażeniu na alergeny wziewne? Czy przeziębienia trwają długo? Czy przeziębienia trwają długo? Czy objawy ustępują pod wpływem właściwego leczenia przeciwatmatycznego? Czy objawy ustępują pod wpływem właściwego leczenia przeciwatmatycznego?

15 Objawy przedmiotowe W okresie zaostrzeń mogą wystąpić świsty W okresie zaostrzeń mogą wystąpić świsty

16 Informacje dodatkowe 1. Wywiad rodzinny: atopia 1. Wywiad rodzinny: atopia 2.Czynniki wyzwalające 2.Czynniki wyzwalające 3.Uczulenia na NLPZ, beta-blokery 3.Uczulenia na NLPZ, beta-blokery

17 Obiektywne badania diagnostyczne PEF- szczytowy przepływ wydechowy PEF- szczytowy przepływ wydechowy FEV 1 - natężona pierwszosekundowa objętość wydechowa FEV 1 - natężona pierwszosekundowa objętość wydechowa Zmienność dobowa PEF i FEV 1 ( 20% i 60 /min) występująca przez 3 dni w tygodniu w okresie 2 tygodni, silnie wskazuje na astmę Zmienność dobowa PEF i FEV 1 ( 20% i 60 /min) występująca przez 3 dni w tygodniu w okresie 2 tygodni, silnie wskazuje na astmę

18 LECZENIE ASTMY Astmy nie można wyleczyć, ale prawidłowe leczenie zazwyczaj pozwala kontrolować astmę Astmy nie można wyleczyć, ale prawidłowe leczenie zazwyczaj pozwala kontrolować astmę

19 CELE LECZENIA ASTMY 1.Trwałe opanowanie objawów chorobowych 1.Trwałe opanowanie objawów chorobowych 2.Zapobieganie występowaniu zaostrzeń 2.Zapobieganie występowaniu zaostrzeń 3.Utrzymywanie wydolności układu oddechowego na poziomie jak najbardziej zbliżonym do prawidłowego 3.Utrzymywanie wydolności układu oddechowego na poziomie jak najbardziej zbliżonym do prawidłowego 4.Utrzymywanie normalnej aktywności życiowej 4.Utrzymywanie normalnej aktywności życiowej 5.Unikanie skutków ubocznych stosowanych leków 5.Unikanie skutków ubocznych stosowanych leków 6.Niedopuszczenie do nieodwracalnego ograniczenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe 6.Niedopuszczenie do nieodwracalnego ograniczenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe 7.Niedopuszczenie do zgonu z powodu astmy 7.Niedopuszczenie do zgonu z powodu astmy

20 FARMAKOTERAPIA 1.Leki kontrolujące chorobę- leki przyjmowane stale, codziennie, pozwalające uzyskać i utrzymać kontrolę astmy przewlekłej 1.Leki kontrolujące chorobę- leki przyjmowane stale, codziennie, pozwalające uzyskać i utrzymać kontrolę astmy przewlekłej a) glikokortykosterydy (GKS)- wziewne-leki I-go wyboru i stosowane ogólnoustrojowo a) glikokortykosterydy (GKS)- wziewne-leki I-go wyboru i stosowane ogólnoustrojowo b) długo działające β 2 mimetyki wziewne- LABA b) długo działające β 2 mimetyki wziewne- LABA c) leki przeciwleukotrienowe c) leki przeciwleukotrienowe d) kromony- mało skuteczne u dorosłych d) kromony- mało skuteczne u dorosłych e) teofilina w postaci o przedłużonym uwalnianiu e) teofilina w postaci o przedłużonym uwalnianiu f) przeciwciała anty-IgE f) przeciwciała anty-IgE

21 FARMAKOTERAPIA 2.Leki stosowane doraźnie 2.Leki stosowane doraźnie krótko działające β 2 mimetyki-leki rozszerzające oskrzela (wziewne, ewentualnie doustne,jeśli chory nie może przyjmować leków wziewnie) krótko działające β 2 mimetyki-leki rozszerzające oskrzela (wziewne, ewentualnie doustne,jeśli chory nie może przyjmować leków wziewnie) GKS stosowane ogólnoustrojowo GKS stosowane ogólnoustrojowo leki przeciwcholinergiczne leki przeciwcholinergiczne metyloksantyny metyloksantyny

22 PREFEROWANA DROGA PODAWANIA LEKÓW W ASTMIE Wziewna- lek dociera bezpośrednio do dróg oddechowych, gdzie może osiągnąć stężenie terapeutyczne, przy ograniczeniu działań niepożądanych Wziewna- lek dociera bezpośrednio do dróg oddechowych, gdzie może osiągnąć stężenie terapeutyczne, przy ograniczeniu działań niepożądanych

23 Wziewne podawanie leków 1.inhalatory: 1.inhalatory: A) ciśnieniowe z dozownikiem A) ciśnieniowe z dozownikiem -MDI (metered-dose inhalers), pMDI (pressurized meterd-dose inhalers) -MDI (metered-dose inhalers), pMDI (pressurized meterd-dose inhalers) B) MDI wyzwalane wdechem B) MDI wyzwalane wdechem C) proszkowe (DPI-dry powder inhalers) C) proszkowe (DPI-dry powder inhalers) 2.nebulizatory 2.nebulizatory

24 Inhalatory MDI (metered -dose inhaler)-inhalatory ciśnieniowe MDI (metered -dose inhaler)-inhalatory ciśnieniowe DPI (dry powder inhalaer)-inhalatory suchego proszku DPI (dry powder inhalaer)-inhalatory suchego proszku nebulizatory nebulizatory

25

26 Immunoterapia swoista (ITS) Należy rozważyć u chorego na astmę atopową dopiero wówczas, gdy pomimo ścisłego unikania czynników środowiskowych i odpowiedniego leczenia nie udało się uzyskać kontroli astmy. Do ITS używa się szczepionki zawierającej pojedynczy alergen odpowiedzialny za występowanie objawów u chorego.

27 GKS Zmniejszenie zapalenia dróg oddechowych Zmniejszenie zapalenia dróg oddechowych Zmniejszenie nadreaktywności oskrzeli Zmniejszenie nadreaktywności oskrzeli

28 Oszacowane równoważne dawki dobowe glikokortykosteroidów wziewnych u dorosłych a,b LekDawka mała (μg) Dawka średnia (μg) Dawka duża (μg) Beklometazondipropionianu > > Budezonid > > Cyklezonid80-160> > Flutikazon > > a. na podstawie danych dotyczących skuteczności, a określenie małej, średniej i dużej dawki głównie na podstawie zaleceń producentów

29 Beklometazon-preparaty Beclocort forte- aerozol wziewny, zawiesina 0,25 mg/dawkę inhalacyjną Beclocort mite- aerozol wziewny, zawiesina 0,05mg/dawkę inhalacyjną Becodisk- proszek do inhalacji 0,1mg/dawkę0,2mg/dawkę W 3-4 dawkach podzielonych

30 Budesonid-preparaty Budesonid forte-aerozol wziewny, zawiesina Budesonid forte-aerozol wziewny, zawiesina 0,2mg/dawkę inhalacyjną Budesonid mite- aerozol wziewny, zawiesina 0,05mg/dawkę inhalacyjną Pulmicort- zawiesina do inhalacji z nebulizatora 0,125mg/ml 0,25 mg/ml 0,5 mg/ml Pulmicort Turbuhaler -proszek do inhalacji 0,1 mg/dawkę 0,2 mg/dawkę

31 Flutikazon-preparaty Flixotide- aerozol wziewny bezfreonowy, zawiesina Flixotide- aerozol wziewny bezfreonowy, zawiesina 0,05 mg/dawkę 0,05 mg/dawkę 0,125 mg/dawkę 0,125 mg/dawkę 0,25 mg/dawkę 0,25 mg/dawkę zawiesina do inhalacji z nebulizatora zawiesina do inhalacji z nebulizatora 0,001 mg/ml 0,001 mg/ml 0,25 mg/ml 0,25 mg/ml Flixotide Dysk- proszek do inhalacji Flixotide Dysk- proszek do inhalacji 0,05mg/dawkę 0,05mg/dawkę 0,1 mg/dawkę 0,1 mg/dawkę 0,25mg/dawkę 0,25mg/dawkę 0,5mg/dawkę 0,5mg/dawkę

32 GKS WZIEWNE DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE: DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE: - kandydoza jamy ustnej, gardła - kandydoza jamy ustnej, gardła - chrypka - chrypka - kaszel - kaszel budezonid i flutikazon mają mniejsze działania ogólnoustrojowe niż beklometazon budezonid i flutikazon mają mniejsze działania ogólnoustrojowe niż beklometazon

33 GKS-doustne Metyloprednizolon Metyloprednizolon Prednizolon Prednizolon Prednizon Prednizon

34 GKS stosowane ogólnoustrojowo Skutki uboczne Skutki uboczne Osteoporoza Osteoporoza Nadciśnienie tętnicze Nadciśnienie tętnicze Cukrzyca Cukrzyca Supresja osi podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowej Supresja osi podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowej Zaćma Zaćma Jaskra Jaskra Otyłość Otyłość Ścieńczenie skóry Ścieńczenie skóry Wylewy krwawe Wylewy krwawe Osłabienie siły mięśniowej Osłabienie siły mięśniowej Zatrzymanie wody w ustroju Zatrzymanie wody w ustroju Przyrost masy ciała Przyrost masy ciała Choroba wrzodowa Choroba wrzodowa Jałowa martwica kości udowej Jałowa martwica kości udowej

35 Nowy GKS wziewny Cyklezonid-ulega przekształceniu w formę aktywną w dolnych drogach oddechowych Cyklezonid-ulega przekształceniu w formę aktywną w dolnych drogach oddechowych Wywołuje rzadziej kandydozę jamy ustnej Wywołuje rzadziej kandydozę jamy ustnej Biodostępność z jamy ustnej wynosi zaledwie 1%, z białkami osocza wiąże się w 99% i jest szybko metabolizowany przez wątrobę-efekty systemowe są znikome Biodostępność z jamy ustnej wynosi zaledwie 1%, z białkami osocza wiąże się w 99% i jest szybko metabolizowany przez wątrobę-efekty systemowe są znikome Preparat ALVESCO- 80μg lub 160μg cyklezonidu na dawkę inhalacyjną Preparat ALVESCO- 80μg lub 160μg cyklezonidu na dawkę inhalacyjną

36 β 2 -sympatykomimetyki

37 RECEPTORY α i β 1.Receptor α-adrenergiczny- 1.Receptor α-adrenergiczny- skurcz naczyń, rozkurcz macicy, jelit skurcz naczyń, rozkurcz macicy, jelit 2.Receptor β-adrenergiczny- 2.Receptor β-adrenergiczny- Rozszerzenie naczyń, oskrzeli, stymulacja mięśnia sercowego Rozszerzenie naczyń, oskrzeli, stymulacja mięśnia sercowego β 1 - serce, mięśnie gładkie jelit β 1 - serce, mięśnie gładkie jelit β 2 – mięśnie gładkie oskrzeli, naczyń, macicy β 2 – mięśnie gładkie oskrzeli, naczyń, macicy β 3 -tkanka tłuszczowa β 3 -tkanka tłuszczowa

38 ADRENALINA- α i β agonista ADRENALINA- α i β agonista IZOPRENALINA- β agonista (β 1 β 2 ) IZOPRENALINA- β agonista (β 1 β 2 ) β 2 -agoniści β 2 -agoniści FENOTEROL FENOTEROL SALBUTAMOL SALBUTAMOL TERBUTALINA TERBUTALINA FORMOTEROL SALMETEROL FORMOTEROL SALMETEROL

39 Mechanizm działania β 2 - mimetyków

40 Regulacja receptora β 2

41 Funkcje pełnione przez receptory β 2 – adrenergiczne w komórkach układu oddechowego Funkcje pełnione przez receptory β 2 – adrenergiczne w komórkach układu oddechowego

42 Oskrzela Mięśnie gładkie Mięśnie gładkie - rozkurcz (oskrzela centralne i obwodowe) - hamowanie proliferacji komórek mięśni gładkich Nabłonek Nabłonek - nasilenia transportu jonowego - wydzielanie czynnika rozkurczającego oskrzela Gruczoły śluzowe Gruczoły śluzowe - nasilenie wydzielania (komórki śluzowe) - przyspieszenie ruchu rzęsek - przyspieszenie oczyszczania oskrzeli Neurony cholinergiczne Neurony cholinergiczne -hamowanie uwalniania acetylocholiny Neurony czuciowe Neurony czuciowe -hamowanie uwalniania neuropeptydów Naczynia krwionośne Naczynia krwionośne - rozszerzenie, uszczelnianie śródbłonków, zmniejszenie przesiękania osocza

43 Komórki zapalne Komórki tuczne Komórki tuczne - hamowanie uwalniania przekaźników PAF, PGD 2, LTC 4, LTD 4 Eozynofile Eozynofile - nieznaczne hamowanie uwalniania ECP? Limfocyty Limfocyty - hamowanie proliferacji, uwalniania cytokin i wytwarzania przeciwciał Neutrofile Neutrofile - hamowanie enzymów lizosomalnych, rodników tlenowych i przekaźników zapalnych

44 Tkanka płucna Pneumocyty typu I Pneumocyty typu I - zwiększenie resorpcji płynu Pneumocyty typu II Pneumocyty typu II - nasilenie wytwarzania surfaktantu Naczynia włosowate Naczynia włosowate-rozszerzenie

45 Podział leków pobudzających receptory β 2 – adrenergiczne

46 Leki pobudzające receptory α i β adrenergiczne: - adrenalina (Epinephrin), izoprenalina (Aludrin, Novodrin, Euspiran) Leki nieselektywnie pobudzające receptory β 1 i β 2 -orcyprenalina (Astmopent, Alupent)

47 Leki selektywnie pobudzające receptory β 2 krótkodziałające: - salbutamol (Salbutamol, Salamol,Ventolin, Albuterol, Salbuvent, Sultanal, Salamol) - terbutalina (Bricanyl) - fenoterol (Berotec) Związki hydrofilne

48 długodziałające: - formoterol (Foradil, Oxis) - salmeterol (Serevent)

49 Porównanie β 2 - sympatykomimetyków LekSkuteczność(%)wybiórczość początek działania (min) czas działania (h) Izoprenalina1001:12-5<20 Salbutamol861: Fenoterol1001: Terbutalina Salmeterol63 1: >12 Formoterol1001:1202-3>12

50 β 2 mimetyki długodziałające-LABA Formoterol-początek działania szybki- 2-3 min Formoterol-początek działania szybki- 2-3 min Salmeterol-początek działania wolny-30 min Salmeterol-początek działania wolny-30 min Czas działania- 12h Czas działania- 12h Droga podania-wziewna Droga podania-wziewna Mechanizm działania Mechanizm działania Rozkurcz mięśni gładkich oskrzeli, zwiększenie oczyszczania śluzowo-rzęskowego, zmniejszenie przepuszczalności naczyń krwionośnych Rozkurcz mięśni gładkich oskrzeli, zwiększenie oczyszczania śluzowo-rzęskowego, zmniejszenie przepuszczalności naczyń krwionośnych

51 β 2 mimetyki długodziałające Zastosowanie w astmie tych leków należy rozważyć wówczas, gdy leczenie GKS wziewnymi w standardowych dawkach nie wystarcza do opanowania astmy. Zastosowanie w astmie tych leków należy rozważyć wówczas, gdy leczenie GKS wziewnymi w standardowych dawkach nie wystarcza do opanowania astmy. UWAGA- nie wpływają na przewlekłe zmiany zapalne w astmie. UWAGA- nie wpływają na przewlekłe zmiany zapalne w astmie. Leki te powinno się zawsze stosować łącznie z GKS wziewnymi. Leki te powinno się zawsze stosować łącznie z GKS wziewnymi. Nie przerywają nagłego napadu astmy z wyjątkiem formoterolu z GKS Nie przerywają nagłego napadu astmy z wyjątkiem formoterolu z GKS

52 β 2 mimetyki krótkodziałające-SABA Fenoterol Fenoterol Salbutamol Salbutamol Terbutalina Terbutalina Czas działania- 4-6 h Czas działania- 4-6 h Początek działania- 2-4 min Początek działania- 2-4 min

53 SALBUTAMOL Salbutamol- aerozol wziewny, zawiesina Salbutamol- aerozol wziewny, zawiesina 0,1mg/dawkę inhalacyjną 0,1mg/dawkę inhalacyjną syrop- 0,002 g/5ml syrop- 0,002 g/5ml Salbutamol WZF- roztwór do wstrzykiwań Salbutamol WZF- roztwór do wstrzykiwań 0,5 mg/ml; syrop 0,002/5ml; tabl-0,002; 0,004 0,5 mg/ml; syrop 0,002/5ml; tabl-0,002; 0,004 Ventodisk-proszek do inhalacji Ventodisk-proszek do inhalacji 0,2mg/dawkę; 0,4mg/dawkę 0,2mg/dawkę; 0,4mg/dawkę Ventolin- aerozol wziewny Ventolin- aerozol wziewny 0,1mg/dawkę 0,1mg/dawkę Płyn do inhalacji Płyn do inhalacji 0,001g/ml; 0,002g/ml 0,001g/ml; 0,002g/ml Płyn do inhalacji z respiratora lub nebulizatora Płyn do inhalacji z respiratora lub nebulizatora 0,005g/ml 0,005g/ml Ventolin Dysk Ventolin Dysk Proszek do inhalacji 0,2 mg/dawkę Proszek do inhalacji 0,2 mg/dawkę

54 FENOTEROL Berotec N 100- aerozol wziewny, roztwór Berotec N 100- aerozol wziewny, roztwór 0,1 mg/dawkę 0,1 mg/dawkę Fenoterol- tabl. 0,005 Fenoterol- tabl. 0,005 Fenoterol- roztwór do wstrzykiwań i wlewu i.v. Fenoterol- roztwór do wstrzykiwań i wlewu i.v. 0,05 mg/ml 0,05 mg/ml Berodual -preparat złożony Berodual -preparat złożony

55 SALMETEROL Serevent-aerozol wziewny, zawiesina Serevent-aerozol wziewny, zawiesina 0,025 mg/dawkę 0,025 mg/dawkę Serevent Dysk-proszek do inhalacji Serevent Dysk-proszek do inhalacji 0,05 mg/dawkę 0,05 mg/dawkę

56 FORMOTEROL Foradil- proszek do inhalacji w kaps. Foradil- proszek do inhalacji w kaps. 0,012 mg 0,012 mg Oxis Turbuhaler- proszek do inhalacji Oxis Turbuhaler- proszek do inhalacji 0,0045 mg/dawkę; 0,009 mg/dawkę 0,0045 mg/dawkę; 0,009 mg/dawkę Zafiron- proszek do inhalacji w kaps. Zafiron- proszek do inhalacji w kaps. 0,012 mg 0,012 mg Symbicort Turbuhaler- Symbicort Turbuhaler- Inhalator sproszkowany Inhalator sproszkowany 1 dawka: 1 dawka: Formoterol (0,0045mg) + Budezonid (0,16 mg ) Formoterol (0,0045mg) + Budezonid (0,16 mg )

57 STOSOWANIE REGULARNE i W razie potrzeby Salbutamol (200 lub 400 μg) i terbutalina (0,5 mg) uważa się za leki znoszące objawy, przeznaczone do stosowania doraźnego Salbutamol (200 lub 400 μg) i terbutalina (0,5 mg) uważa się za leki znoszące objawy, przeznaczone do stosowania doraźnego Formoterol (12 μg 2 x dziennie), salmeterol (50 μg 2x dzienie)-poprawiają czynność płuc i ogólną kontrolę astmy jeśli stosuje się je regularnie z GKS wziewnymi Formoterol (12 μg 2 x dziennie), salmeterol (50 μg 2x dzienie)-poprawiają czynność płuc i ogólną kontrolę astmy jeśli stosuje się je regularnie z GKS wziewnymi

58 Aktualne wytyczne leczenia U dorosłych i dzieci po 5 roku życia z umiarkowanymi lub ciężkimi objawami astmy utrzymującymi się pomimo stosowania samych GKS wziewnych w małych lub w średnich dawkach dodanie długo działającego β 2 - mimetyku (salmeterol, formoterol) jest postępowaniem preferowanym w stosunku do zwiększenia dawki GKS U dorosłych i dzieci po 5 roku życia z umiarkowanymi lub ciężkimi objawami astmy utrzymującymi się pomimo stosowania samych GKS wziewnych w małych lub w średnich dawkach dodanie długo działającego β 2 - mimetyku (salmeterol, formoterol) jest postępowaniem preferowanym w stosunku do zwiększenia dawki GKS

59 Działania niepożądane Drżenie mięśniowe, wzrost glukozy, kwasu mlekowego Drżenie mięśniowe, wzrost glukozy, kwasu mlekowego Hipopotasemia Hipopotasemia Hipokalcemia Hipokalcemia Kołatanie serca Kołatanie serca Tachykardia Tachykardia Zaburzenia rytmu Zaburzenia rytmu Tachyfilaksja Tachyfilaksja Hipoksemia Hipoksemia

60 KROMONY Droga podawania-wziewna Droga podawania-wziewna Mechanizm działania Mechanizm działania NLPZ o działaniu przeciwzapalnym częściowo hamują zależne od IgE uwalnianie mediatorów przez ludzkie mastocyty (efekt zależy od dawki leku) i wywierają swoisty dla niektórych komórek i mediatorów wpływ hamujący na komórki zapalne (makrofagi, eozynofile, monocyty). NLPZ o działaniu przeciwzapalnym częściowo hamują zależne od IgE uwalnianie mediatorów przez ludzkie mastocyty (efekt zależy od dawki leku) i wywierają swoisty dla niektórych komórek i mediatorów wpływ hamujący na komórki zapalne (makrofagi, eozynofile, monocyty).

61 KROMONY Działania niepożądane Działania niepożądane Kaszel Kaszel Chrypka Chrypka Podrażnienie krtani Podrażnienie krtani Suchość jamy ustnej Suchość jamy ustnej Bardzo rzadko skurcz oskrzeli Bardzo rzadko skurcz oskrzeli Metaliczny smak w ustach (nedokromil sodu) Metaliczny smak w ustach (nedokromil sodu)

62 Mechanizm działania nedokromilu sodu

63 Kromony-preparaty Kromoglikan sodowy Kromoglikan sodowy Cromogen inhaler- aerozol wziewny, zawiesina Cromogen inhaler- aerozol wziewny, zawiesina 0,005 g/dawkę 0,005 g/dawkę Cropoz Plus- aerozol do inhalacji, zawiesina Cropoz Plus- aerozol do inhalacji, zawiesina 0,005g/dawkę 0,005g/dawkę Nedokromil sodu Nedokromil sodu Tilade- aerozol do inhalacji Tilade- aerozol do inhalacji 0,002g/dawkę 0,002g/dawkę Tilade- aerozol wziewny Tilade- aerozol wziewny 0,002g/dawkę 0,002g/dawkę

64 METYLOKSANTYNY Droga podania- doustna, dożylna Droga podania- doustna, dożylna teofilina, aminofilina,diprofilina teofilina, aminofilina,diprofilina Mechanizm działania-zahamowanie fosfodiesterazy Mechanizm działania-zahamowanie fosfodiesterazy Rozszerza oskrzela, działa przeciwzapalnie Rozszerza oskrzela, działa przeciwzapalnie Efekt bronchodylatacyjny- przy dużym stężeniu teofiliny (> 10μg/l) Efekt bronchodylatacyjny- przy dużym stężeniu teofiliny (> 10μg/l) Działanie przeciwzapalne przy stężeniu teofiliny Działanie przeciwzapalne przy stężeniu teofiliny 5-10 μg/l 5-10 μg/l

65 Hipotetyczne mechanizmy działania teofiliny na poziomie komórkowym - hamowanie fosfodiesterazy prowadzące do wzrostu stężenia cyklicznych nukleotydów w komórce - antagonizm adenozynowo-teofilinowy - zwiększone uwalnianie katecholaminy i innych hormonów - zwiększenie napływu jonów wapnia do wnętrza komórki - hamowanie uwalniania mediatorów reakcji alergicznej, zarówno wczesnej jak i późnej

66 Mechanizm działania teofiliny

67 Działanie immunomodulujące teofiliny

68 Dawkowanie teofiliny u chorych uprzednio nie otrzymujących leków Dawka pierwsza Dawka podtrzymująca następne 12 h powyżej 12 h Dzieci od 6 m-cy do 9 lat 5 mg/kg 1 mg/kg/h 0,8 mg/kg/h Dzieci 9-12 lat 5 mg/kg 0,8 mg/kg/h 0,7 mg/kg/h Dzieci lat oraz dorośli palący 5 mg/kg 0,6 mg/kg/h 0,4 mg/kg/h Zdrowi dorośli niepalący 5 mg/kg 0,5 mg/kg/h 0,25 mg/kg/h zaburzenia wątroby niewydolność krążenia 5 mg/kg 0,4 mg/kg/h 0,1 mg/kg/h

69 Okres półtrwania teofiliny w zależności od wieku i czynników wpływających na metabolizm Noworodki 30 godz. Dzieci <6 m-cy 20 godz. Dzieci godz. Dzieci godz. Dorośli zdrowi niepalący 7-8 godz. Dorośli zdrowi palący 4-5 godz. Niewydolność krążenia 23 godz. Marskość wątroby 26 godz.

70 Wpływ najważniejszych leków na poziom teofiliny Leki zwiększające stężenia teofiliny Mechanizm Antybiotyki makrolidowe Zmniejszenie klirensu teofiliny Fluorochinolony Hamowanie cytochromu P 450 Glikokortykosteroidy Zwolnienie eliminacji teofiliny z krwiobiegu Allopurinol Hamowanie aktywności enzymów mikrosomalnych Leki zobojętniające, kwas solny Wzrost wchłaniania i przyspieszony pasaż żołądka Blokery receptora H 2 Hamowanie cytochromu P 450 Doustne leki antykoncepcyjne Hamowanie cytochromu P 450 ß-blokery Zmniejszenie N-demetylacji teofiliny Meksyletyna Zwolnienie eliminacji teofiliny z kriobiegu

71 Leki obniżające stężenie teofiliny Mechanizm Barbiturany Indukcja cytochromu P 450 Fenytoina Przyspieszenie eliminacji teofiliny z krwiobiegu Rifampicyna Indukcja cytochromu P 450 Izoproterenol Zwiększenie klirensu teofiliny

72 Zalety stosowania teofiliny w leczeniu chorych na astmę: działa rozkurczowo i przeciwzapalnie działa rozkurczowo i przeciwzapalnie poprawia tolerancję wysiłku poprawia tolerancję wysiłku zmniejsza objawy astmy nocnej zmniejsza objawy astmy nocnej pozwala na zmniejszenie dawki stosowanych sterydów pozwala na zmniejszenie dawki stosowanych sterydów daje możliwość indywidualizowania dawki daje możliwość indywidualizowania dawki ma długi czas działania ma długi czas działania możliwa jest kontrola dawkowania (ważne zwłaszcza u dzieci !) możliwa jest kontrola dawkowania (ważne zwłaszcza u dzieci !) łatwe jest jej stosowanie, lek można podawać raz lub dwa na dobę łatwe jest jej stosowanie, lek można podawać raz lub dwa na dobę koszt leczenia jest względnie niski koszt leczenia jest względnie niski

73 Niedogodności stosowania teofiliny: mały margines terapeutyczny mały margines terapeutyczny czasem konieczność monitorowania stężenia leku czasem konieczność monitorowania stężenia leku niebezpieczeństwo objawów ubocznych niebezpieczeństwo objawów ubocznych liczne interakcje lekowe liczne interakcje lekowe różna absorpcja leku z wolno uwalniających preparatów różna absorpcja leku z wolno uwalniających preparatów wpływ na metabolizm leku szeregu czynników np. wieku, gorączki i innych chorób wpływ na metabolizm leku szeregu czynników np. wieku, gorączki i innych chorób

74 Preparaty teofiliny Theophyllinum 100 (tabl.0,1 g) i Theophyllinum prolongatum 300 (tabl.0,3 g) Theophyllinum 100 (tabl.0,1 g) i Theophyllinum prolongatum 300 (tabl.0,3 g) Theophyllinum prolongatum (tabl.0,25 g) Theophyllinum prolongatum (tabl.0,25 g) Theophyllinum (czopki 0,1 g i 0,35) Theophyllinum (czopki 0,1 g i 0,35) Theoplus (tabl.0,1g i 0,3 g) Theoplus (tabl.0,1g i 0,3 g) Theo-Dur (tabl.0,2 g) Theo-Dur (tabl.0,2 g) Theospirex retard (tabl.0,15 g i 0,3 g) Theospirex retard (tabl.0,15 g i 0,3 g) Theophyllinum (kaps. 0,1 g, 0,2 g, 0,3 g) Theophyllinum (kaps. 0,1 g, 0,2 g, 0,3 g) Euphylin CR retard (tabl.0,25 g) Euphylin CR retard (tabl.0,25 g) Euphyllin long (kaps. 0,2 g i 0,3 g) Euphyllin long (kaps. 0,2 g i 0,3 g)

75 Metyloksantyny-działania uboczne 1.Układ pokarmowy- nudności, wymioty 1.Układ pokarmowy- nudności, wymioty 2.Ośrodkowy układ nerwowy- drgawki 2.Ośrodkowy układ nerwowy- drgawki 3.Układ sercowo-naczyniowy- tachykardia, zaburzania rytmu 3.Układ sercowo-naczyniowy- tachykardia, zaburzania rytmu 4.Pobudzenie ośrodka oddechowego 4.Pobudzenie ośrodka oddechowego Stężenie teofiliny w surowicy <15μg/ml Stężenie teofiliny w surowicy <15μg/ml

76 Metyloksantyny-preparaty Aminofilina- Aminofilina- czopki- 0,05g; 0,1g czopki- 0,05g; 0,1g Aminophyllinum Aminophyllinum roztwór do wstrzykiwań i.m. 0,25g/ml roztwór do wstrzykiwań i.m. 0,25g/ml roztwór do wstrzykiwań i.v. 0,025g/ml roztwór do wstrzykiwań i.v. 0,025g/ml Aminophyllinum prolongatum Aminophyllinum prolongatum tabl. 0,35g tabl. 0,35g

77 Diprofilina-preparaty Diprophyllinum Diprophyllinum Roztwór do wstryzkiwań- Roztwór do wstryzkiwań- 0,25 g/ml 0,25 g/ml Tabl-0,2g Tabl-0,2g Diprophyllinum prolongatum Diprophyllinum prolongatum Tabl.-0,25g; 0,45g Tabl.-0,25g; 0,45g

78 Teofilina-preparaty Afonilum SR 250- kaps. 0,25g Afonilum SR 250- kaps. 0,25g Afonilum SR 375-kaps. 0,37 Afonilum SR 375-kaps. 0,37 Euphyllin CR retard-tabl.powl. 0,25g Euphyllin CR retard-tabl.powl. 0,25g Euphyllin long-kaps.0,2g; 0,3g Euphyllin long-kaps.0,2g; 0,3g Theovent 100- czopki-0,1g; tabl.0,1g Theovent 100- czopki-0,1g; tabl.0,1g Theovent 300 prolongatum- tabl. 0,3 Theovent 300 prolongatum- tabl. 0,3 Theovent 350-czopki 0,35 Theovent 350-czopki 0,35

79 LEKI PRZECIWLEUKOTRIENOWE Droga podania-doustna Droga podania-doustna Mechanizm działania-blokują receptory leukotrienowe CysLT1 w mięśniach gładkich oskrzeli i innych komórkach Mechanizm działania-blokują receptory leukotrienowe CysLT1 w mięśniach gładkich oskrzeli i innych komórkach Przeciwzapalne Przeciwzapalne Działanie uboczne- hepatotoksyczne Działanie uboczne- hepatotoksyczne

80 Mechanizm działania leków antyleukotrienowych

81 Metabolizm eikozanoidów

82 Biologiczne działanie leukotrienów

83 Leki przeciwleuktrienowe-preparaty Montelukast Montelukast Singulair 4- tabl. do żucia 0,004g Singulair 4- tabl. do żucia 0,004g Singulair 5- tabl. do żucia 0,005 Singulair 5- tabl. do żucia 0,005 Singulair 10- tabl. powl. 0,01 Singulair 10- tabl. powl. 0,01 1 tabl raz dziennie przed snem 1 tabl raz dziennie przed snem

84 Leki przeciwleuktrienowe-preparaty Zafirlukast Zafirlukast Accolate- tabl. powlekane 0,02 Accolate- tabl. powlekane 0,02 2 razy na dobę 1h przed posiłkiem lub 2 h po nim 2 razy na dobę 1h przed posiłkiem lub 2 h po nim

85 Leki przeciwcholinergiczne Bromek ipratropium Bromek oksytropium Rozszerza oskrzela, zapobiega odruchowemu skurczowi oskrzeli wywołanemu przez wziewne czynniki drażniące Rozszerza oskrzela, zapobiega odruchowemu skurczowi oskrzeli wywołanemu przez wziewne czynniki drażniące Mechanizm działania- hamuje działanie acetylocholiny uwalnianej z nerwów cholinergicznych w drogach oddechowych poprzez blokadę receptorów muskarynowych Mechanizm działania- hamuje działanie acetylocholiny uwalnianej z nerwów cholinergicznych w drogach oddechowych poprzez blokadę receptorów muskarynowych

86 Cholinergiczne włókna eferentne i ich receptory w układzie oddechowym

87 Zaburzenia autoregulacji receptora M2 na skutek zablokowania lub uszkodzenia ( wg Barnes P.J.,Am.J.Respir.Crit.Care Med , 152)

88 Cholinolityki- działanie kliniczne 1.rozkurcz oskrzeli 1.rozkurcz oskrzeli 2.zagęszczenie wydzieliny komórek śluzowych 2.zagęszczenie wydzieliny komórek śluzowych 3.zahamowanie wydzielania i produkcji śluzu 3.zahamowanie wydzielania i produkcji śluzu 4.zwolnienie ruchu rzęsek i szybkości ewakuacji śluzu 4.zwolnienie ruchu rzęsek i szybkości ewakuacji śluzu 5.blokowanie mięśnia zwieracza źrenicy i mięśnia rzęskowego soczewki 5.blokowanie mięśnia zwieracza źrenicy i mięśnia rzęskowego soczewki 6.przyśpieszenie czynności serca 6.przyśpieszenie czynności serca 7.zmniejszenie wydzielania śliny i kwasu żołądkowego 7.zmniejszenie wydzielania śliny i kwasu żołądkowego 8.zwolnienie motoryki przewodu pokarmowego 8.zwolnienie motoryki przewodu pokarmowego 9.zmniejszenie napięcia dróg żółciowych 9.zmniejszenie napięcia dróg żółciowych 10.zwiększenie napięcia zwieracza pęcherza i osłabienie napięcia wypieracza pęcherza 10.zwiększenie napięcia zwieracza pęcherza i osłabienie napięcia wypieracza pęcherza 11.działanie pobudzające na OUN (drażliwość, dezorientacja, halucynacje, delirium) 11.działanie pobudzające na OUN (drażliwość, dezorientacja, halucynacje, delirium)

89 Cholinolityki Bromek ipratropium, bromek oksytropium- Bromek ipratropium, bromek oksytropium- Podawane wziewnie wykazują działanie bronchodylatacyjne, nie wywołując innego działania atropinopodobnego Podawane wziewnie wykazują działanie bronchodylatacyjne, nie wywołując innego działania atropinopodobnego Początek działania 20 minut po inhalacji Początek działania 20 minut po inhalacji Szczyt działania po min Szczyt działania po min Czas maksymalnego działania 6 godzin Czas maksymalnego działania 6 godzin

90 Wskazania-cholinolityki 1.POChP 1.POChP 2.astma oskrzelowa 2.astma oskrzelowa 3.mukowiscydoza 3.mukowiscydoza 4.wodnisty wyciek z nosa 4.wodnisty wyciek z nosa 5.odruchowa bradykardia 5.odruchowa bradykardia 6.stany skurczowe dróg żółciowych i układu moczowego 6.stany skurczowe dróg żółciowych i układu moczowego 7.resuscytacja krążeniowo-oddechowa 7.resuscytacja krążeniowo-oddechowa 8.potrzeba rozszenia źrenicy 8.potrzeba rozszenia źrenicy

91 Przeciwwskazania Jaskra z wąskim kątem przesączania Jaskra z wąskim kątem przesączania Przerost gruczołu krokowego Przerost gruczołu krokowego Niedrożność przewodu pokarmowego Niedrożność przewodu pokarmowego Ciąża Ciąża Uszkodzenie mięśnia sercowego Uszkodzenie mięśnia sercowego hipotonia hipotonia

92 Leki przeciwcholinergiczne Bromek ipratropium Działania niepożądane Działania niepożądane Uczucie suchości Uczucie suchości Gorzki smak w ustach Gorzki smak w ustach

93 Leki przeciwcholinergiczne Bromek ipratropium Atrovent –płyn do inhalacji z nebulizatora 0,25mg/ml Atrovent –płyn do inhalacji z nebulizatora 0,25mg/ml Atrovent N -aerozol wziewny, roztwór 0,02 mg/dawkę inhalacyjną Atrovent N -aerozol wziewny, roztwór 0,02 mg/dawkę inhalacyjną Berodual- płyn do inhalacji z nebulizatora Berodual- płyn do inhalacji z nebulizatora 1ml zawiera:0,5mg fenoterolu; 0,25mg bromku ipratropium 1ml zawiera:0,5mg fenoterolu; 0,25mg bromku ipratropium Berodual N- aerozol wziewny Berodual N- aerozol wziewny 1 dawka zawiera:0,05 mg fenoterolu; 0,02 mg bromku ipratropium 1 dawka zawiera:0,05 mg fenoterolu; 0,02 mg bromku ipratropium

94 Przeciwciało IgE Uniemożliwia związanie się IgE z receptorami na powierzchni mastocytów i bazofilów, i tym samym zapobiega uwalnianiu histaminy i wytwarzaniu różnych mediatorów i cytokin o działaniu prozapalnym Uniemożliwia związanie się IgE z receptorami na powierzchni mastocytów i bazofilów, i tym samym zapobiega uwalnianiu histaminy i wytwarzaniu różnych mediatorów i cytokin o działaniu prozapalnym

95 Omalizumab-przeciwciało IgE Lek ten stosuje się we wstrzyknięciach podskórnych u chorych na ciężką astmę przewlekłą ze składową alergiczną. Lek ten stosuje się we wstrzyknięciach podskórnych u chorych na ciężką astmę przewlekłą ze składową alergiczną. Wykazano,że pozwala zmniejszyć dawkę GKS, poprawia kontrolę astmy, częstości zaostrzeń i zapotrzebowanie na leki stosowane doraźnie. Wykazano,że pozwala zmniejszyć dawkę GKS, poprawia kontrolę astmy, częstości zaostrzeń i zapotrzebowanie na leki stosowane doraźnie. Jest lekiem bezpiecznym Jest lekiem bezpiecznym Preparat- XOLAIR- fiolka-150 mg omalizumabu Preparat- XOLAIR- fiolka-150 mg omalizumabu

96 Kwalifikacja do terapii Xolair 1.astma przewlekła ciężka 1.astma przewlekła ciężka 2.astma alergiczna 2.astma alergiczna 3.brak kontrolo astmy- pomimo optymalnego leczenia wg GINA 3.brak kontrolo astmy- pomimo optymalnego leczenia wg GINA 4.poziom IgE całkowitego w surowicy IU/ml 4.poziom IgE całkowitego w surowicy IU/ml 5.wiek powyżej 12 roku życia 5.wiek powyżej 12 roku życia

97 Stopnie kontroli astmy wg Raportu GINA 2006 Stopnie kontroli astmy /kryterium Astma kontrolowana (muszą być spełnione wszystkie kryteria) Astma częściowo kontrolowana (musi być spełnione 1 kryterium w 1 tygodniu) Astma nie kontrolowana Objawy dzienne Występują nie częściej niż dwa razy w tygodniu Występują częściej niż dwa razy w tygodniu 3 kryteria astmy kontrolowanej spełnione w jakimkolwiek tygodniu Ograniczenie aktywności życiowej Nie ma Jakiekolwiek Objawy nocne, przebudzenia Nie występują Jakiekolwiek Potrzeba leczenia doraźnego Nie częściej niż dwa razy w tygodniu Częściej niż dwa razy w tygodniu Czynność płuc (PEF lub FEV1) Prawidłowa <80% wn. lub wm. Zaostrzenia Nie występują Występują częściej niż raz w roku a 1 w jakimkolwiek tygodniu a a - Każdy tydzień z zaostrzeniem astmy uznaje się za tydzień z astmą niekontrolowaną. wm. – wartość maksymalna u chorego, wn. – wartość należna

98 Klasyfikacja astmy Stopień 1- astma sporadyczna Stopień 1- astma sporadyczna Stopień 2- astma przewlekła lekka Stopień 2- astma przewlekła lekka Stopień 3- astma przewlekła umiarkowana Stopień 3- astma przewlekła umiarkowana Stopień 4- astma przewlekła ciężka Stopień 4- astma przewlekła ciężka

99 PEF Max PEF = 400 l/min Max PEF = 400 l/min Min PEF = 300 l/min Min PEF = 300 l/min Amplituda= = 100 l/min Amplituda= = 100 l/min Odsetkowa zmienność Odsetkowa zmienność PEF= ( )/400x100= 25% PEF= ( )/400x100= 25%

100 Astma sporadyczna- stopień 1 Objawy rzadziej niż 1 raz w tygodniu Objawy rzadziej niż 1 raz w tygodniu Zaostrzenia rzadziej niż 2 razy w miesiącu Zaostrzenia rzadziej niż 2 razy w miesiącu Objawy nocne krótkotrwałe Objawy nocne krótkotrwałe FEV 1 80% wartości należnej lub PEF 80% wartości maksymalnej dla chorego FEV 1 80% wartości należnej lub PEF 80% wartości maksymalnej dla chorego Zmienność PEF lub FEV 1 < 20% Zmienność PEF lub FEV 1 < 20% Występuje u chorego z alergią, okresowo narażonego na kontakt z alergenem wywołującym u niego objaw astmy. Gdy brak kontaktu z alergenem, objawy astmy nie występują, a czynność płuc jest całkowicie prawidłowa. Do astmy sporadycznej zalicza się astmę wysiłkową. Występuje u chorego z alergią, okresowo narażonego na kontakt z alergenem wywołującym u niego objaw astmy. Gdy brak kontaktu z alergenem, objawy astmy nie występują, a czynność płuc jest całkowicie prawidłowa. Do astmy sporadycznej zalicza się astmę wysiłkową.

101 Leczenie- astma sporadyczna Leczenie przewlekłe- nie zaleca się przewlekłego stosowania leków kontrolujących chorobę Leczenie przewlekłe- nie zaleca się przewlekłego stosowania leków kontrolujących chorobę Leczenie doraźne-szybko działający β 2 -mimetyk wziewny Leczenie doraźne-szybko działający β 2 -mimetyk wziewny Astma wysiłkowa- przed wysiłkiem inhalacja szybko działającego β 2 -mimetyku wziewnego Astma wysiłkowa- przed wysiłkiem inhalacja szybko działającego β 2 -mimetyku wziewnego (zamiast niego można stosować kromony lub lek przeciwleukotrienowy)

102 Astma przewlekła lekka Objawy częściej niż 1 raz w tygodniu, ale rzadziej niż 1 raz dziennie Objawy częściej niż 1 raz w tygodniu, ale rzadziej niż 1 raz dziennie Zaostrzenia mogą zaburzać sen i utrudniać dzienną aktywność Zaostrzenia mogą zaburzać sen i utrudniać dzienną aktywność Objawy nocne częściej niż 2 razy w miesiącu Objawy nocne częściej niż 2 razy w miesiącu FEV 1 80% wartości należnej lub PEF 80% wartości maksymalnej dla chorego FEV 1 80% wartości należnej lub PEF 80% wartości maksymalnej dla chorego Zmienność PEF lub FEV 1 20%-30% Zmienność PEF lub FEV 1 20%-30%

103 Astma przewlekła lekka-leczenie Chorzy na astmę przewlekłą lekką wymagają codziennego przyjmowania leki kontrolującego chorobę Chorzy na astmę przewlekłą lekką wymagają codziennego przyjmowania leki kontrolującego chorobę Leczenie przewlekłe- GKS wziewnie w małej dawce Leczenie przewlekłe- GKS wziewnie w małej dawce Leczenie doraźne-krótko działający β 2 mimetyk doraźnie Leczenie doraźne-krótko działający β 2 mimetyk doraźnie UWAGA: jeśli chory stosuje lek doraźny częściej niż 4 razy dziennie wskazuje to, że dotychczasowe leczenie nie zapewnia kontroli astmy. UWAGA: jeśli chory stosuje lek doraźny częściej niż 4 razy dziennie wskazuje to, że dotychczasowe leczenie nie zapewnia kontroli astmy.

104 Astma przewlekła umiarkowana Objawy występują codziennie Objawy występują codziennie Zaostrzenia mogą zaburzać sen i utrudniać dzienną aktywność Zaostrzenia mogą zaburzać sen i utrudniać dzienną aktywność Objawy nocne częściej niż 1 raz w tygodniu Objawy nocne częściej niż 1 raz w tygodniu Konieczność inhalacji β 2 mimetykiem codziennie Konieczność inhalacji β 2 mimetykiem codziennie FEV % wartości należnej lub PEF % wartości maksymalnej dla chorego FEV % wartości należnej lub PEF % wartości maksymalnej dla chorego Zmienność PEF lub FEV 1 > 30% Zmienność PEF lub FEV 1 > 30%

105 Astma przewlekła umiarkowana- leczenie Astmę umiarkowaną rozpoznaje się, kiedy nie można uzyskać odpowiedniej kontroli choroby, stosując GKS wziewnie w małej dawce Astmę umiarkowaną rozpoznaje się, kiedy nie można uzyskać odpowiedniej kontroli choroby, stosując GKS wziewnie w małej dawce Leczenie przewlekłe:GKS wziewny w średniej dawce w połączeniu z wziewnym LABA stosowanym 2 razy dziennie Leczenie przewlekłe:GKS wziewny w średniej dawce w połączeniu z wziewnym LABA stosowanym 2 razy dziennie Leczenie doraźnie-krótkodziałający β 2 mimetyk Leczenie doraźnie-krótkodziałający β 2 mimetyk

106 Astma ciężka Objawy występują codziennie Objawy występują codziennie Częste zaostrzenia Częste zaostrzenia Częste objawy nocne Częste objawy nocne Ograniczenie aktywności fizycznej Ograniczenie aktywności fizycznej FEV 1 60% wartości należnej lub PEF 60% wartości maksymalnej dla chorego FEV 1 60% wartości należnej lub PEF 60% wartości maksymalnej dla chorego Zmienność PEF lub FEV 1 > 30% Zmienność PEF lub FEV 1 > 30%

107 Astma ciężka-leczenie Leczenie przewlekłe: GKS wziewny w dużej dawce w połączeniu z LABA stosowanym 2x razy dziennie Leczenie przewlekłe: GKS wziewny w dużej dawce w połączeniu z LABA stosowanym 2x razy dziennie + leki przeciwleukotrienowe + leki przeciwleukotrienowe Preparaty teofiliny o przedłużonym uwalnianiu Preparaty teofiliny o przedłużonym uwalnianiu GKS doustne GKS doustne Przeciwciało anty-IgE Przeciwciało anty-IgE

108

109 Intensyfikacja leczenia 1.SABA (salbutamol) lub LABA (formoterol)-zapewni przejściową poprawę do czasu zniknięcia przyczyny nasilenia objawów. Jeśli intensywniejsze leczenie doraźne jest konieczne więcej niż 1-2 dni- to należy przeanalizować leczenie kontolujące 1.SABA (salbutamol) lub LABA (formoterol)-zapewni przejściową poprawę do czasu zniknięcia przyczyny nasilenia objawów. Jeśli intensywniejsze leczenie doraźne jest konieczne więcej niż 1-2 dni- to należy przeanalizować leczenie kontolujące 2.GKS wziewny w dawce zwiększonej co najmniej 4- krotnie, przez 7-14 dni 2.GKS wziewny w dawce zwiększonej co najmniej 4- krotnie, przez 7-14 dni 3.GKS wziewny w połączeniu z SABA i LABA w jednym inhalatorze 3.GKS wziewny w połączeniu z SABA i LABA w jednym inhalatorze

110 ASTMA TRUDNA Pomimo właściwego leczenia lekami doraźnymi w połączeniu z co najmniej 2 lekami kontrolującymi nie udaje się uzyskać kontroli astmy Pomimo właściwego leczenia lekami doraźnymi w połączeniu z co najmniej 2 lekami kontrolującymi nie udaje się uzyskać kontroli astmy Należy rozważyć przyczyny nieskuteczności leczenia: Należy rozważyć przyczyny nieskuteczności leczenia: -upewnić się co do rozpoznania astmy -upewnić się co do rozpoznania astmy -ocenić czy chory przestrzega zasad przyjmowania leków -ocenić czy chory przestrzega zasad przyjmowania leków -całkowite zaprzestanie palenia papierosów -całkowite zaprzestanie palenia papierosów -choroby współistniejące: zapalenie zatok przynosowych, refluks żołądkowo-przełykowy -choroby współistniejące: zapalenie zatok przynosowych, refluks żołądkowo-przełykowy Nie zaleca się stosowania GKS wziewnych w dużych dawkach dłużej niż przez 6 miesięcy, jeśli nie występuje poprawa kontroli astmy Nie zaleca się stosowania GKS wziewnych w dużych dawkach dłużej niż przez 6 miesięcy, jeśli nie występuje poprawa kontroli astmy

111 Leczenie w celu utrzymania kontroli astmy Wizyta kontrolna w 1-3 miesięcy po pierwszej wizycie Wizyta kontrolna w 1-3 miesięcy po pierwszej wizycie Następnie co 3miesiące Następnie co 3miesiące Po zaostrzeniu w ciągu 2 tygodni do miesiąca Po zaostrzeniu w ciągu 2 tygodni do miesiąca Poprawa stanu klinicznego w ciągu kilku dni od rozpoczęcia leczenia, pełny efekt można obserwować po upływie 3-4 miesięcy, a w przypadku astmu ciężkiej – jeszcze dłużej Poprawa stanu klinicznego w ciągu kilku dni od rozpoczęcia leczenia, pełny efekt można obserwować po upływie 3-4 miesięcy, a w przypadku astmu ciężkiej – jeszcze dłużej

112 Sposoby zmniejszania intensywności leczenia astmy po osiągnięciu kontroli choroby zalecane w Raporcie GINA 2006 Leczenie, które zapewniło kontrolę astmy Zmniejszenie intensywności leczenia Sam GKS wziewny w małej dawce w małej dawce Zmienić dawkowanie na raz dziennie Sam GKS wziewny w średniej lub dużej dawce w średniej lub dużej dawce Zmniejszać dawkę o 50% co 3 miesiące GKS wziewny + LABA Zmniejszyć dawkę GKS wziewnego o ok. 50% i utrzymać dawkę LABA [B] jeśli kontrola będzie utrzymana – dalej zmniejszać dawkę GKS aż do małej, LABA można odstawić alternatywy: - dawkowanie leków tylko raz dziennie albo - odstawienie LABA na wcześniejszym stopniu i zastąpienie leczenia skojarzonego monoterapią GKS wziewnym w tej samej dawce, jaka była zawarta w inhalatorze z 2 lekami GKS wziewny w połączeniu z innym lekiem kontrolującym niż LABA Zmniejszyć dawkę GKS o 50% aż do małej dawki; następnie kończy się leczenie skojarzone w sposób opisany powyżej GKS-glikokortykosteroid, LABA-długo działający beta2-mimetyk wziewny

113 Astma przewlekła lekka-leczenie Chorzy na astmę przewlekłą lekką wymagają codziennego przyjmowania leki kontrolującego chorobę Chorzy na astmę przewlekłą lekką wymagają codziennego przyjmowania leki kontrolującego chorobę Leczenie przewlekłe- GKS wziewnie w małej dawce Leczenie przewlekłe- GKS wziewnie w małej dawce Leczenie doraźne-krótko działający β 2 mimetyk doraźnie Leczenie doraźne-krótko działający β 2 mimetyk doraźnie UWAGA: jeśli chory stosuje lek doraźny częściej niż 4 razy dziennie wskazuje to, że dotychczasowe leczenie nie zapewnia kontroli astmy. UWAGA: jeśli chory stosuje lek doraźny częściej niż 4 razy dziennie wskazuje to, że dotychczasowe leczenie nie zapewnia kontroli astmy.

114 Stopnie ciężkości napadu astmy 1.Napad prawie śmiertelny 1.Napad prawie śmiertelny - zwiększone PaCO 2 i (lub) konieczność mechanicznej wentylacji z przerywanym dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych - zwiększone PaCO 2 i (lub) konieczność mechanicznej wentylacji z przerywanym dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych 2.Napad zagrażający życiu 2.Napad zagrażający życiu - PEF < 33% - PEF < 33% -SaO 2 < 92% -SaO 2 < 92% -PaO 2 < 8 kPa (60 mmHg) -PaO 2 < 8 kPa (60 mmHg)

115 PEF Max PEF = 400 l/min Max PEF = 400 l/min Min PEF = 300 l/min Min PEF = 300 l/min Amplituda= = 100 l/min Amplituda= = 100 l/min Odsetkowa zmienność Odsetkowa zmienność PEF= ( )/400x100= 25% PEF= ( )/400x100= 25%

116 NAPAD ZAGRAŻAJĄCY ŻYCIU -prawidłowe PaCO 2 (35-45 mmHg) -prawidłowe PaCO 2 (35-45 mmHg) -niesłyszalne szmery oddechowe -niesłyszalne szmery oddechowe -sinica -sinica -słabe ruchy oddechowe -słabe ruchy oddechowe -bradykardia -bradykardia -zaburzenia rytmu serca -zaburzenia rytmu serca -hipotonia -hipotonia -splątanie -splątanie -śpiączka -śpiączka -wyczerpanie -wyczerpanie

117 NAPAD CIĘŻKI - PEF 33-50% - PEF 33-50% -częstotliwość oddechów 25/min -częstotliwość oddechów 25/min -częstotliwość rytmu serca 110/min -częstotliwość rytmu serca 110/min -niezdolność do wypowiedzenia całego zdania jednym tchem -niezdolność do wypowiedzenia całego zdania jednym tchem

118 Napad umiarkowany nasilenie objawów nasilenie objawów PEF > 50-75% PEF > 50-75% nieobecność cech ciężkiego napadu astmy nieobecność cech ciężkiego napadu astmy

119 ASTMA CHWIEJNA -typ1 : duża zmienność PEF (dobowa zmienność > 40% przez ponad 50% czasu w okresie 150 dni) pomimo intensywnego leczenia -typ1 : duża zmienność PEF (dobowa zmienność > 40% przez ponad 50% czasu w okresie 150 dni) pomimo intensywnego leczenia -typ 2: nagłe ciężkie napady przy pozornie dobrze kontrolowanej astmie -typ 2: nagłe ciężkie napady przy pozornie dobrze kontrolowanej astmie

120 ZAPAMIĘTAJ Każdego chorego z objawami ciężkiego lub zagrażającego życiu napadu astmy należy skierować do szpitala Każdego chorego z objawami ciężkiego lub zagrażającego życiu napadu astmy należy skierować do szpitala

121 KRYTERIA PRZYJĘCIA CHOREGO DO SZPITALA 1.Chorego z jakimkolwiek objawami napadu astmy zagrażającego życiu należy przyjąć do szpitala 1.Chorego z jakimkolwiek objawami napadu astmy zagrażającego życiu należy przyjąć do szpitala 2.Chorego z ciężkim napadem astmy utrzymującego się pomimo wstępnego leczenia należy przyjąć do szpitala 2.Chorego z ciężkim napadem astmy utrzymującego się pomimo wstępnego leczenia należy przyjąć do szpitala 3.Chorych, u których po godzinie leczenia PEF wynosi > 75% wartości maksymalnej lub należnej można wypisać do domu 3.Chorych, u których po godzinie leczenia PEF wynosi > 75% wartości maksymalnej lub należnej można wypisać do domu

122 LECZENIE NAPADU ASTMY 1. Tlen 1. Tlen 2.β 2 sympatykomimetyki 2.β 2 sympatykomimetyki 3.Glikokortykoterapia 3.Glikokortykoterapia 4.Bromek ipratropium 4.Bromek ipratropium 5.Metyloksantyny 5.Metyloksantyny 6.Antagoności receptora leukotrienowego 6.Antagoności receptora leukotrienowego 7.Antybiotyki 7.Antybiotyki

123 Leczenie zaostrzenia astmy Cele leczenia Cele leczenia 1.Utrzymanie właściwego wysycenia tętniczej krwi tlenem za pomocą tlenoterapii 1.Utrzymanie właściwego wysycenia tętniczej krwi tlenem za pomocą tlenoterapii 2.zmniejszenie obturacji dróg oddechowych poprzez powtarzane dawki szybko działających wziewnych leków rozszerzających oskrzela 2.zmniejszenie obturacji dróg oddechowych poprzez powtarzane dawki szybko działających wziewnych leków rozszerzających oskrzela 3.zmniejszenie zapalenia w drogach oddechowych i zapobieganie późniejszym nawrotom 3.zmniejszenie zapalenia w drogach oddechowych i zapobieganie późniejszym nawrotom

124 TLENOTERAPIA U wszystkich chorych z ciężkim napadem astmy należy stosować tlenoterapię z dużym przepływem tlenu U wszystkich chorych z ciężkim napadem astmy należy stosować tlenoterapię z dużym przepływem tlenu SaO 2 92% SaO 2 92% Pacjenci o prawidłowym utlenowaniu nie wymagają tlenoterapii Pacjenci o prawidłowym utlenowaniu nie wymagają tlenoterapii

125 Nawilżanie powietrza W aktualnych wytycznych nie zaleca się nawilżania podawanej choremu do oddychania mieszaniny tlenu i powietrza W aktualnych wytycznych nie zaleca się nawilżania podawanej choremu do oddychania mieszaniny tlenu i powietrza

126 β 2 - mimetyki W napadzie astmy jako leki pierwszego wyboru należy stosować możliwie jak najwcześniej β 2 - mimetyki wziewne krótkodziałające w dużych dawkach, β 2 - mimetyki dożylne powinny być zarezerwowane tylko dla chorych, którzy nie są w stanie przyjmować leków wziewnych W napadzie astmy jako leki pierwszego wyboru należy stosować możliwie jak najwcześniej β 2 - mimetyki wziewne krótkodziałające w dużych dawkach, β 2 - mimetyki dożylne powinny być zarezerwowane tylko dla chorych, którzy nie są w stanie przyjmować leków wziewnych

127 ? 1.leczenie dożylne czy wziewne? 1.leczenie dożylne czy wziewne? 2.dawki i odstępy czasowe między nimi? 2.dawki i odstępy czasowe między nimi? 3.używanie inhalatorów ciśnieniowych (MDI) z przystawką czy nebulizatorów o małej objętości? 3.używanie inhalatorów ciśnieniowych (MDI) z przystawką czy nebulizatorów o małej objętości? 4.stosowanie nebulizacji ciągłej czy przerywanej? 4.stosowanie nebulizacji ciągłej czy przerywanej?

128 β 2 mimetyki leczenie dożylne czy wziewne? Preparaty dożylne należy rozważyć jedynie w razie słabej odpowiedzi na leczenie wziewne lub gdy chory silnie kaszle, lub jest w stanie terminalnym pomimo leczenia wziewnego Preparaty dożylne należy rozważyć jedynie w razie słabej odpowiedzi na leczenie wziewne lub gdy chory silnie kaszle, lub jest w stanie terminalnym pomimo leczenia wziewnego

129 Dawki i odstępy czasowe między nimi? Należy dobierać indywidualnie dla każdego chorego, kierując się wynikami obiektywnych pomiarów obturacji dróg oddechowych. Należy dobierać indywidualnie dla każdego chorego, kierując się wynikami obiektywnych pomiarów obturacji dróg oddechowych. Celem leczenia jest maksymalne pobudzenie receptorów β 2 bez wywoływania istotnych skutków ubocznych Celem leczenia jest maksymalne pobudzenie receptorów β 2 bez wywoływania istotnych skutków ubocznych 2/3 chorych jest wrażliwych na wziewny salbutamol i optymalne leczenie polega na podaniu 2,4-3,6 mg przez MDI z przystawką (4 dawki co 10 min) lub 5-7,5 mg z nebulizatora 2/3 chorych jest wrażliwych na wziewny salbutamol i optymalne leczenie polega na podaniu 2,4-3,6 mg przez MDI z przystawką (4 dawki co 10 min) lub 5-7,5 mg z nebulizatora

130 Używanie inhalatorów ciśnieniowych (MDI) z przystawką czy nebulizatorów o małej objętości? U chorych z ciężkim zaostrzeniem astmy lub u chorych na astmę zagrażającą życiu z obniżonym poziomem świadomości jedyną metodą szybkiego podawania dużych dawek leków rozszerzająch oskrzela jest MDI z przystawką U chorych z ciężkim zaostrzeniem astmy lub u chorych na astmę zagrażającą życiu z obniżonym poziomem świadomości jedyną metodą szybkiego podawania dużych dawek leków rozszerzająch oskrzela jest MDI z przystawką

131 Stosowanie nebulizacji ciągłej czy przerywanej? Uważa się,że ciągła nebulizacja jest korzystniejsza od leczenia przerywanego Uważa się,że ciągła nebulizacja jest korzystniejsza od leczenia przerywanego Nie wykazano istotnych różnic pod postacią poprawy czynności płuc lub częstości hospitalizacji pomiędzy leczeniem ciągłym a przerywanym Nie wykazano istotnych różnic pod postacią poprawy czynności płuc lub częstości hospitalizacji pomiędzy leczeniem ciągłym a przerywanym Nebulizacja ciągła wiązała się z mniejszą częstością występowania działań niepożądanych Nebulizacja ciągła wiązała się z mniejszą częstością występowania działań niepożądanych

132 β 2 mimetyki-działania uboczne 1.mięśnie gładkie naczyń:tachykardia, tachyarytmia 1.mięśnie gładkie naczyń:tachykardia, tachyarytmia 2.mięśnie szkieletowe- drżenia, hipokaliemia 2.mięśnie szkieletowe- drżenia, hipokaliemia 3.komórki biorące udział w metabolizmie lipidów i węglowodanów-zwiększenie WKT, insuliny, glukozy 3.komórki biorące udział w metabolizmie lipidów i węglowodanów-zwiększenie WKT, insuliny, glukozy 4.kwasica mleczanowa- u chorych leczonych β 2 mimetykami dożylnie 4.kwasica mleczanowa- u chorych leczonych β 2 mimetykami dożylnie 5.krótkotrwały spadek PaO 2 5.krótkotrwały spadek PaO 2

133 Glikokortykoterapia We wszystkich przypadkach zaostrzenia astmy należy stosować GKS doustnie w odpowiednich dawkach We wszystkich przypadkach zaostrzenia astmy należy stosować GKS doustnie w odpowiednich dawkach mg/d prednizolonu lub 400 mg/d hydrokortyzonu mg/d prednizolonu lub 400 mg/d hydrokortyzonu mg/d prednizolonu należy podawać co najmniej przez 5dni lub do czasu zadowalającej poprawy stanu klinicznego mg/d prednizolonu należy podawać co najmniej przez 5dni lub do czasu zadowalającej poprawy stanu klinicznego

134 Glikokortykoterapia Po ustąpieniu nagłego zaostrzenia astmy GKS doustne można odstawić od razu i nie ma potrzeby stopniowego zmniejszania dawki, jeśli chory przyjmuje GKS wziewne (z wyjątkiem chorych wymagających przewlekłego podawania GKS lub w rzadkich przypadkach, gdy zachodzi konieczność ich stosowania ponad 3 tygodnie) Po ustąpieniu nagłego zaostrzenia astmy GKS doustne można odstawić od razu i nie ma potrzeby stopniowego zmniejszania dawki, jeśli chory przyjmuje GKS wziewne (z wyjątkiem chorych wymagających przewlekłego podawania GKS lub w rzadkich przypadkach, gdy zachodzi konieczność ich stosowania ponad 3 tygodnie)

135 Bromek ipratropium Bromek ipratropium w nebulizacji (0,5 mg co 4- 6 h) należy dołączyć do leczenia β 2 mimetykiem u chorych z ciężkim lub zagrażającym życiu napadem astmy, a także u chorych, u których odpowiedź na początkowe leczenie β 2 mimetykiem jest słaba Bromek ipratropium w nebulizacji (0,5 mg co 4- 6 h) należy dołączyć do leczenia β 2 mimetykiem u chorych z ciężkim lub zagrażającym życiu napadem astmy, a także u chorych, u których odpowiedź na początkowe leczenie β 2 mimetykiem jest słaba

136 Siarczan magnezu podawany dożylnie Podanie pojedynczej dawki siarczanu magnezu należy rozważyć u chorych z: Podanie pojedynczej dawki siarczanu magnezu należy rozważyć u chorych z: -ciężkim napadem astmy, u których nie stwierdzono dobrej odpowiedzi na początkowe leczenie wziewne lekami rozszerzającymi oskrzela -ciężkim napadem astmy, u których nie stwierdzono dobrej odpowiedzi na początkowe leczenie wziewne lekami rozszerzającymi oskrzela -napadem astmy zagrażającym życiu -napadem astmy zagrażającym życiu Wlew dożylny 1,2-2 g w ciągu 20 min. Wlew dożylny 1,2-2 g w ciągu 20 min.

137 Aminofilina podawana dożylnie Niektórzy chorzy z napadem astmy zagrażającym życiu i słabą odpowiedzią na leczenie początkowe mogą odnieść korzyści z dożylnego podania aminofiliny Niektórzy chorzy z napadem astmy zagrażającym życiu i słabą odpowiedzią na leczenie początkowe mogą odnieść korzyści z dożylnego podania aminofiliny Dawka nasycająca 6mg/kg mc w ciągu 30 min, a następnie wlew 0,5-0,7 mg/kg/h z monitorowaniem stężenia teofiliny w surowicy Dawka nasycająca 6mg/kg mc w ciągu 30 min, a następnie wlew 0,5-0,7 mg/kg/h z monitorowaniem stężenia teofiliny w surowicy (8-12 μg/ml) (8-12 μg/ml)

138 Antagoniści receptora leukotrienowego Nie ma danych na temat stosowania antagonistów receptora leukotrienowego w napadach astmy Nie ma danych na temat stosowania antagonistów receptora leukotrienowego w napadach astmy

139 ANTYBIOTYKI Rutynowe stosowanie antybioków w zaostrzeniach astmy nie jest wskazane Rutynowe stosowanie antybioków w zaostrzeniach astmy nie jest wskazane

140 SKIEROWANIE NA ODDZIAŁ INTENSYWNEJ OPIEKI MEDYCZNEJ 1.Pogarszanie się PEF 1.Pogarszanie się PEF 2.Utrzymywanie się lub narastanie hipoksji 2.Utrzymywanie się lub narastanie hipoksji 3.Hiperkapnia 3.Hiperkapnia 4.Obniżanie się pH lub wzrost stężenia H w gazometrii krwi tętniczej 4.Obniżanie się pH lub wzrost stężenia H w gazometrii krwi tętniczej 5.Wyczerpanie, słabnący oddech 5.Wyczerpanie, słabnący oddech 6.Senność, splątanie 6.Senność, splątanie 7. Śpiączka 7. Śpiączka

141 NAPAD ASTMY U DZIECI W WIEKU POWYŻEJ 2 ROKU ŻYCIA NAPAD CIĘŻKI NAPAD CIĘŻKI Dziecko nie może wypowiedzieć zdania jednym tchem lub duszność uniemożliwia mu mówienie lub jedzenie Dziecko nie może wypowiedzieć zdania jednym tchem lub duszność uniemożliwia mu mówienie lub jedzenie Tętno Tętno > 120/min u dzieci w wieku > 5 lat > 120/min u dzieci w wieku > 5 lat > 130/min u dzieci w wieku 2-5 lat > 130/min u dzieci w wieku 2-5 lat Oddech Oddech >30/min u dzieci w wieku > 5 lat >30/min u dzieci w wieku > 5 lat >50/min u dzieci w wieku 2-5 lat >50/min u dzieci w wieku 2-5 lat

142 NAPAD ASTMY U DZIECI U dzieci, u których przy oddychaniu powietrzem SaO 2 utrzymuje się < 92% pomimo wstępnego leczenia rozszerzającego oskrzela, należy rozważyć intensywne leczenie w szpitalu U dzieci, u których przy oddychaniu powietrzem SaO 2 utrzymuje się < 92% pomimo wstępnego leczenia rozszerzającego oskrzela, należy rozważyć intensywne leczenie w szpitalu

143 LECZENIE NAPADU ASTMY U DZIECI > 2 r.ż. 1.Tlen 1.Tlen 2.β 2 -mimetyki 2.β 2 -mimetyki 3.Salbutamol podawany dożylnie 3.Salbutamol podawany dożylnie 4.Glikokrtykosterydy 4.Glikokrtykosterydy 5.Bromek ipratropium 5.Bromek ipratropium 6.Aminofilina podawana dożylnie 6.Aminofilina podawana dożylnie

144 β 2 -mimetyki u dzieci 2-4 dawki co minut 2-4 dawki co minut Dzieci z napadem astmy leczone w POZ, u których nie stwierdza się poprawy po zastosowaniu 10 dawek β 2 -mimetyku, należy skierować do szpitala Dzieci z napadem astmy leczone w POZ, u których nie stwierdza się poprawy po zastosowaniu 10 dawek β 2 -mimetyku, należy skierować do szpitala Podczas transportu do szpitala dzieci powinny otrzymywać tlen i β 2 -mimetyk w nebulizacji Podczas transportu do szpitala dzieci powinny otrzymywać tlen i β 2 -mimetyk w nebulizacji

145 Salbutamol podaway dożylnie Wczesne dożylne wstrzyknięcie salbutamolu (15μg/kg) jako uzupełnienie leczenia wziewnego może być skuteczne w ciężkich napadach astmy Wczesne dożylne wstrzyknięcie salbutamolu (15μg/kg) jako uzupełnienie leczenia wziewnego może być skuteczne w ciężkich napadach astmy

146 Glikokortykoterapia W leczeniu zaostrzenia astmy należy wcześnie zastosować prednizolon W leczeniu zaostrzenia astmy należy wcześnie zastosować prednizolon Wiek 2-5 lat- 20mg Wiek 2-5 lat- 20mg Wiek > 5lat mg Wiek > 5lat mg Hydrokortyzon 4mg/kg co 4 godziny tylko dla dzieci w bardzo ciężkim stanie Hydrokortyzon 4mg/kg co 4 godziny tylko dla dzieci w bardzo ciężkim stanie

147 Glikokortykoterapia W leczeniu napadu astmy u dzieci nie należy stosować GKS wziewnych zamiast doustnych W leczeniu napadu astmy u dzieci nie należy stosować GKS wziewnych zamiast doustnych

148 Bromek ipratropium Jeśli objawy nie ustępują po początkowym lezeniu β 2 -mimetykiem, należy dodatkowo zastosować bromek ipratropium (250 μg na dawkę,w mieszaninie z β 2 -mimetykiem w roztworze do nebulizacji) Jeśli objawy nie ustępują po początkowym lezeniu β 2 -mimetykiem, należy dodatkowo zastosować bromek ipratropium (250 μg na dawkę,w mieszaninie z β 2 -mimetykiem w roztworze do nebulizacji) Początkowo podawać co minut Początkowo podawać co minut

149 Aminofilina U dzieci z ciężkim lub zagrażającym życiu skurczem oskrzeli nieustępującym pomimo stosowania maksymalnych dawek rozszerzających oskrzela i GKS doustnych należy rozważyć podanie aminofiliny na pediatrycznym OIOM-ie U dzieci z ciężkim lub zagrażającym życiu skurczem oskrzeli nieustępującym pomimo stosowania maksymalnych dawek rozszerzających oskrzela i GKS doustnych należy rozważyć podanie aminofiliny na pediatrycznym OIOM-ie

150 NAPAD ASTMY U KOBIET W CIĄŻY U KOBIET CIĘŻARNYCH Z NAPADEM ASTMY NALEŻY STOSOWAĆ TAKIE SAMO LECZENIE JAK U CHORYCH NIE BĘDĄCYCH W CIĄŻY U KOBIET CIĘŻARNYCH Z NAPADEM ASTMY NALEŻY STOSOWAĆ TAKIE SAMO LECZENIE JAK U CHORYCH NIE BĘDĄCYCH W CIĄŻY


Pobierz ppt "ASTMA OSKRZELOWA. Astma oskrzelowa - rozpoznanie Rozpoznanie astmy jest rozpoznaniem klinicznym, nie ma potwierdzającego rozpoznanie badania krwi, badania."

Podobne prezentacje


Reklamy Google