Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

II W OJEWÓDZKA K ONFERENCJA P ORADNICTWA P SYCHOLOGICZNO - P EDAGOGICZNEGO Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Łodzi Kuratorium Oświaty w Łodzi.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "II W OJEWÓDZKA K ONFERENCJA P ORADNICTWA P SYCHOLOGICZNO - P EDAGOGICZNEGO Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Łodzi Kuratorium Oświaty w Łodzi."— Zapis prezentacji:

1 II W OJEWÓDZKA K ONFERENCJA P ORADNICTWA P SYCHOLOGICZNO - P EDAGOGICZNEGO Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Łodzi Kuratorium Oświaty w Łodzi 1 26 marca 2012 r.

2 O BOWIĄZKI DYREKTORA P ORADNI P-P ZWIĄZANE Z WSZCZĘCIEM POSTĘPOWANIA Weryfikacja właściwości rzeczowej i miejscowej Stwierdzenie czy wnioskodawcy służy przymiot strony Stwierdzenie czy nie zachodzą przesłanki wyłączenia organu 2

3 W ERYFIKACJA WŁAŚCIWOŚCI Przepis art. 19 Kpa nakłada na każdy organ obowiązek przestrzegania z urzędu właściwości rzeczowej (kompetencji do rozpatrywania danego rodzaju spraw) i miejscowej (do podejmowania rozstrzygnięć w stosunku do osób zamieszkałych na danym terytorium) 3

4 W ERYFIKACJA WŁAŚCIWOŚCI W przypadku stwierdzenia przez organ, iż jest niewłaściwy w sprawie winien on zgodnie z dyspozycją przepisu art. 65 § 1 Kpa niezwłocznie przekazać podanie do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie wnoszącego podanie Formą przekazania podania do organu właściwego jest zawiadomienie. Ustawodawca nakłada na organ przekazujący podanie obowiązek uzasadnienia dlaczego nie jest on organem właściwym i dlaczego właściwym jest organ wskazany w zawiadomieniu. Uzasadnienie to winno zawierać odniesienie do przepisów kompetencyjnych. W załączeniu do zawiadomienia organ niewłaściwy przekazuje oryginalne podanie w akta pozostawiając jedynie kopie 4

5 S TATUS STRONY Art. 28. Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W przypadku orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego itp. będą to bez wątpienia rodzice dziecka, o ile nie utracili władzy rodzicielskiej oraz inne podmioty sprawujące nad małoletnim opiekę na podstawie orzeczenia sądu. 5

6 W YŁĄCZENIE ORGANU Zgodnie z przepisem art. 25 § 1 Kpa organ administracji publicznej (dyr. PPP ) podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych (pojęcie rozumiane bardzo szeroko, jako wszelkie korzyści) dot. dzieci, krewnych i powinowatych do drugiego stopnia pokrewieństwa oraz osób, z którymi pozostaje w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli lub tych samych kategorii osób zasiadających w kierownictwie organu wyższego stopnia (Kuratorium Oświaty) 6

7 O BOWIĄZEK ZAŁOŻENIA METRYKI SPRAWY Obowiązuje od 7 marca 2012 r. Art. 66a § 1. W aktach sprawy zakłada się metrykę sprawy w formie pisemnej lub elektronicznej. § 2. W treści metryki sprawy wskazuje się wszystkie osoby, które uczestniczyły w podejmowaniu czynności w postępowaniu administracyjnym oraz określa się wszystkie podejmowane przez te osoby czynności wraz z odpowiednim odesłaniem do dokumentów zachowanych w formie pisemnej lub elektronicznej określających te czynności. § 3. Metryka sprawy, wraz z dokumentami do których odsyła, stanowi obowiązkową część akt sprawy i jest na bieżąco aktualizowana. 7

8 O BOWIĄZEK ZAŁOŻENIA METRYKI SPRAWY Wzór metryki sprawy określił Minister Administracji i Cyfryzacji w załączniku do rozporządzenia z dnia 6 marca 2012 r. w sprawie wzoru i sposobu prowadzenia metryki sprawy (Dz. U. z 2012 r., poz. 250) Przepisy cyt. rozporządzenia podkreślają obowiązek prowadzenia metryki pozostawiając organowi wybór formy pisemnej lub elektronicznej Forma elektroniczna może być stosowana tylko wówczas, gdy prowadzona jest w systemie teleinformatycznym przeznaczonym do elektronicznego zarządzania dokumentacją, umożliwiającym wykonywanie w nim czynności kancelaryjnych, dokumentowanie przebiegu załatwiania spraw oraz gromadzenie i tworzenie dokumentów elektronicznych 8

9 O BOWIĄZEK ZAŁOŻENIA METRYKI SPRAWY METRYKA SPRAWY Oznaczenie sprawy (data wszczęcia lub znak sprawy ) Tytuł sprawy (zwięzłe określenie przedmiotu sprawy) Lp.Data podjętej czynności Oznaczenie osoby podejmującej daną czynność (imię nazwisko stanowisko) Określenie podejmowanej czynności Wskazanie identyfikatora dokumentu w aktach sprawy, do którego odnosi się dana czynność (data, znak pisma) 9

10 O BOWIĄZEK WEZWANIA DO UZUPEŁNIENIA DOKUMENTACJI Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 64 § 2 Kpa jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa (w szczególności wnioskodawca nie przedstawił wszystkich wymaganych prawem materialnym załączników), należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W przypadku orzeczeń – 14 dni na uzupełnienie dokumentacji 10

11 T ERMIN ZAŁATWIENIA SPRAWY Przepis art. 35 Kpa określa, co do zasady termin załatwienia sprawy posługując się zwrotem niezwłocznie Termin miesięczny cyt. przepis rezerwuje jedynie dla postępowania wymagającego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, zaś termin dwumiesięczny dla spraw szczególnie skomplikowanych, zwykle rozumie się przez to sprawy wymagające współpracy z innym organem 11

12 T ERMIN ZAŁATWIENIA SPRAWY Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 36 Kpa w przypadku przekroczenia terminu do załatwienia sprawy organ administracji bez względu na to czy przyczyna tego przekroczenia leży po stronie organu czy też nie, zawiadomić stronę o tym fakcie podając przyczyny zwłoki i nowy termin załatwienia sprawy. 12

13 T ERMIN ZAŁATWIENIA SPRAWY Na niezałatwienie sprawy w terminie, bądź w terminie ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia (kuratora oświaty). Kurator oświaty, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Kurator stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pracownik Poradni, który z nieuzasadnionych przyczyn nie załatwił sprawy w terminie lub nie dopełnił obowiązku wynikającego z przepisu art. 36 lub art. 37 § 2 Kpa ponosi odpowiedzialność porządkową. 13

14 W P ORADNIACH P-P W przypadku złożenia odwołania od orzeczenia zespół ma 14 dni od dnia wpłynięcia odwołania na przekazanie odwołania do KO. Podstawą do zmiany decyzji zespołu jest przedstawienie przez wnioskodawcę dodatkowych faktów, dokumentów. 14

15 D OWODY Art. 75 § 1 Kpa przyjmuje jako zasadę ogólną, iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (katalog ten ma charakter otwarty). Jednocześnie z treści § 2 tego przepisu wynika, iż jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia właściwego organu administracji, organ administracji publicznej odbiera od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. 15

16 P ODSTAWOWE ZASADY POSTEPOWANIA DOWODOWEGO Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy Fakty powszechnie znane (np.: fakt, iż zimy w naszej strefie klimatycznej wymagają ogrzewania w domu) oraz fakty znane organowi z urzędu (np.: w aktach spraw posiadanych przez organ znajdują się niezbędne informacje) nie wymagają dowodu. Fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie. 16

17 P ODSTAWOWE ZASADY POSTEPOWANIA DOWODOWEGO Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów – przeciwieństwo procesu inkwizycyjnego, gdzie każdy dowód miał swoją wagę np.: dowód z zeznań szlachcica odpowiadał dowodowi z zeznań 12 chłopów). 17

18 P RAWO CZYNNEGO UDZIAŁU STRONY W KAŻDYM STADIUM POSTEPOWANIA Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 10 § 1 Kpa organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Niezapewnienie stronie realizacji prawa czynnego udziału w postepowaniu może stanowić zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym samodzielną podstawę uchylenia decyzji administracyjnej Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu jest dochowana, gdy organ administracji zapewni realne warunki realizacji przez stronę jej uprawnień do podejmowania czynności procesowych - to znaczy takie, gdy rzeczywiście może ona uczestniczyć w czynnościach procesowych, zapoznać się z tymi czynnościami i wyrazić swoją ich ocenę oraz zgłosić ewentualne wnioski i wyjaśnienia. 18

19 U DOSTEPNIENIE AKT Celem przepisu art. 73 § 1 Kpa jest zapewnienie stronie wglądu do akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to służy stronie również po zakończeniu postepowania. W obecnym stanie wiedzy technicznej najczęściej wykorzystywaną metodą robienia kopii jest fotografowanie lub skanowanie dokumentów. Organ ma zapewnić stronie prawo wglądu do dokumentacji nie ma natomiast obowiązku wykonywania kopii dokumentów (zwłaszcza nieodpłatnie). 19

20 U DOSTEPNIENIE AKT Przepis art. 73 § 1a Kpa jednoznacznie określa, iż czynności przeglądania i kopiowania akt strona winna dokonywać w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika – co wyłącza możliwość wypożyczenia akt stronie do skopiowania z uwagi na ich bezpieczeństwo i konieczność zapewnienia ich integralności. Wyłączone jest oczywiście udostępnianie akt sprawy oznaczonych gryfem tajne lub ściśle tajne oraz innych ze względu na ważny interes państwa. Odmowa udostepnienia akt następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Moim zdaniem w trybie odwoławczym nie powinnam otrzymywać testów tylko wyniki. 20

21 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Art. 104 Kpa przesądza, iż organ administracji publicznej załatwia, co do zasady sprawę przez wydanie decyzji administracyjnej Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji (np. umorzenie postepowania) 21

22 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Przepisy szczególne mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać decyzja (np.: ….?) 22

23 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa 23

24 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia Strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, może ją uzupełnić lub sprostować z urzędu w zakresie rozstrzygnięcia, bądź co do prawa odwołania, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji. Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia 24

25 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. 25

26 D ECYZJA ADMINISTRACYJNA Sprostowanie decyzji, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 113 Kpa polega na prostowaniu błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w wydanych przez ten organ decyzjach. Nie będą podlegały sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Sprostowania dokonuje organ wydający decyzje z urzędu lub na wniosek w formie postanowienia, na które służy zażalenie. 26

27 D ORĘCZENIA Organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Doręczenie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204, z późn. zm.), jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania: 1) wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie albo 2) wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. 27

28 D ORĘCZENIA Pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy Pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony powyżej, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie. 28

29 O BOWIĄZKI ORGANU I INSTANCJI W POSTEPOWANIU ODWOŁAWCZYM Odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Odwołanie wnosi się do właściwego organu (kuratora oświaty) za pośrednictwem organu I instancji (dyr. PPP) Wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. 29

30 O BOWIĄZKI ORGANU I INSTANCJI W POSTEPOWANIU ODWOŁAWCZYM Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia (termin instrukcyjny), w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji zgodnej w całości z żądaniem strony. W Poradniach 14 dni – przepis szczegółowy 30

31 P ROBLEMY W ORZECZNICTWIE Nauczanie indywidualne jest załatwiane przez rodziców w wyniku zachęcenia przez nauczycieli szkoły, Nauczanie indywidualne jest załatwiane przez rodziców uczniowi niepełnosprawnemu (upośledzonemu umysłowo w stopniu lekkim, umiarkowanym) uczącemu się w szkole ogólnodostępnej (szczególnie gimnazjum). W przypadku kontynuacji nauczania indywidualnego ważna jest opinia szkoły odpowiadająca na pytania: Czy dziecko chorowało w czasie IN, czy realizowano IN zgodnie z orzeczeniem, szczególnie gdy część zajęć miała być realizowana z całą klasą, jaka jest opinia n-li, którzy realizowali IN z całą klasą? 31

32 P ROBLEMY W ORZECZNICTWIE W przypadku kształcenia specjalnego rodzice powinni otrzymywać w Poradni P-P pełną informację o możliwościach edukacyjnych swojego dziecka: rodzaje szkół, zadania szkół organizujących kształcenie specjalne (wszystkich), dowóz do szkoły przez gminę (bezpłatny dla rodziców). Opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju nie zawierają określenia niepełnosprawności dziecka. Orzeczenia nie są opracowane w oparciu o wzór z rozporządzenia: np. IN – NI. W orzeczeniach nie ma odniesienia do wszystkich wymagań wskazanych we wzorze. 32

33 O RZECZENIE O POTRZEBIE KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO ZAWIERA : Z uwagi na: należy wskazać rodzaj niepełnosprawności w tym stopień upośledzenia umysłowego, … w przypadku niepełnosprawności sprzężonej należy wskazać współistniejące niepełnosprawności UOSO Art. 3. definicje pkt 18 niepełnosprawności sprzężone - należy przez to rozumieć występowanie u dziecka niesłyszącego lub słabo słyszącego, niewidomego lub słabo widzącego, z niepełnosprawnością ruchową, z upośledzeniem umysłowym albo z autyzmem co najmniej jeszcze jednej z wymienionych niepełnosprawności. 33

34 § 8 ust. 2. W orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego określa się zalecane: 1) warunki realizacji potrzeb edukacyjnych, formy stymulacji, rewalidacji, terapii, usprawniania, rozwijania potencjalnych możliwości i mocnych stron dziecka oraz inne formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej; 2) najkorzystniejsze dla dziecka formy kształcenia specjalnego: w przedszkolu ogólnodostępnym, w tym z oddziałami integracyjnymi, integracyjnym albo specjalnym, szkole ogólnodostępnej, szkole integracyjnej lub oddziale integracyjnym, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym, ośrodku rewalidacyjno-wychowawczym albo w szkole zorganizowanej w młodzieżowym ośrodku wychowawczym, młodzieżowym ośrodku socjoterapii lub specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym. 34

35 P ROBLEMY W ORZECZNICTWIE Data zarządzenia powołującego zespół jest datą posiedzenia zespołu orzekającego Brak informacji o dacie odbioru orzeczenia przez rodziców – brak możliwości stwierdzenia czy w odpowiednim terminie złożono odwołanie Brak informacji o powiadomieniu rodziców o przekazaniu odwołania do KO Brak informacji jakie dokumenty załączył rodzic do wniosku, a jakie dokumenty (opinie) pozyskała Poradnia P-P. Brak informacji czy rodzic został powiadomiony o pozyskaniu dodatkowych opinii. 35

36 R ÓŻNICE W WARUNKACH ORGANIZOWANIA KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOŁACH Więcej uczniów w szkołach ogólnodostępnych uczniów w szkołach integracyjnych (3-5 niepełnosprawnych Mniej lub brak specjalistów w szkołach ogólnodostępnych) Brak specjalistycznych metod w szkołach ogólnodostępnych Program nauczania wybrany dla oddziału 36

37 D ZIECI, KTÓRYM NALEŻNA JEST POMOC PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNA 37 Dziecko z zaburzeniami komunikacji językowej Dziecko niepełnosprawne Dziecko przewlekle chore Dziecko z ryzyka dysleksji rozwojowej Dziecko szczególnie uzdolnione Dziecko w sytuacji kryzysowej lub traumatycznej Niepowodzenia edukacyjne (trudności w opanowaniu umiejętności związanych z techniką czytania, pisania, liczenia) Dziecko zaniedbane środowiskowo Dziecko z trudnościami adaptacyjnymi – różnice kulturowe, zmiana środowiska

38 P RZED WEJŚCIEM W ŻYCIE NOWYCH PRZEPISÓW O POMOCY P - P 38 1.Formy i sposoby udzielania uczniom pomocy p-p określał pedagog szkolny. 2.Nauczyciel lub pedagog szkolny samodzielnie planował działania na rzecz ucznia. 3.Nauczyciel lub pedagog samodzielnie tworzył dla ucznia plan lub program wspierający (najczęściej dokument bardzo skomplikowany i długi). 4.Nauczyciel lub pedagog szkolny sam realizował zaplanowane zadania. 5.Rodzic był zapraszany lub wzywany przez poszczególnych nauczycieli lub pedagoga lub rodzic przychodził do poszczególnych nauczycieli, aby poruszyć problem swojego dziecka.

39 Z MIANY DOTYCZĄCE POMOCY P - P I KS 1. Podkreślono konieczność zespołowej pracy nauczycieli. 2. Zobligowano nauczycieli do zespołowego spotkania z rodzicami. 3. Zmieniono zakres zadań pedagoga/psychologa 4. Określono niezbędną dokumentację dotyczącą pomocy p-p (KIPU i PDW). 5. Przywiązano więcej wagi do efektów udzielanej pomocy p-p. 6. Zamieniono IPE na IPE-T dookreślając jego zawartość jest obecnie tworzony w szkołach ogólnodostępnych, integracyjnych, specjalnych. 7. Do niepełnosprawności – autyzm dodano zespół Aspergera, do ruchowej – afazję. 39

40 S TARE ROZPORZĄDZENIE D O ZADAŃ PEDAGOGA NALEŻY W SZCZEGÓLNOŚCI : 1. rozpoznawanie indywidualnych potrzeb uczniów oraz analizowanie przyczyn niepowodzeń szkolnych; 2. określanie form i sposobów udzielania uczniom, w tym uczniom z wybitnymi uzdolnieniami, pomocy psychologiczno - pedagogicznej, odpowiednio do rozpoznanych potrzeb; 3. organizowanie i prowadzenie różnych form pomocy psychologiczno - pedagogicznej dla uczniów, rodziców i nauczycieli; 4. podejmowanie działań wychowawczych i profilaktycznych wynikających z programu wychowawczego szkoły i programu profilaktyki, o których mowa w odrębnych przepisach, w stosunku do uczniów, z udziałem rodziców i nauczycieli; 5. wspieranie działań wychowawczych i opiekuńczych nauczycieli, wynikających z programu wychowawczego szkoły i programu profilaktyki, o których mowa w odrębnych przepisach; 6. planowanie i koordynowanie zadań realizowanych przez szkołę na rzecz uczniów, rodziców i nauczycieli w zakresie wyboru przez uczniów kierunku kształcenia i zawodu, w przypadku gdy w szkole nie jest zatrudniony doradca zawodowy; 7. działanie na rzecz zorganizowania opieki i pomocy materialnej uczniom znajdującym się w trudnej sytuacji życiowej. 40

41 S TARE ROZPORZĄDZENIE D O ZADAŃ PSYCHOLOGA NALEŻY W SZCZEGÓLNOŚCI : 1. prowadzenie badań i działań diagnostycznych dotyczących uczniów, w tym diagnozowanie potencjalnych możliwości oraz wspieranie mocnych stron ucznia; 2. diagnozowanie sytuacji wychowawczych w celu wspierania rozwoju ucznia, określenia odpowiednich form pomocy psychologiczno- pedagogicznej, w tym działań profilaktycznych, mediacyjnych i interwencyjnych wobec uczniów, rodziców i nauczycieli; 3. organizowanie i prowadzenie różnych form pomocy psychologiczno- pedagogicznej dla uczniów, rodziców i nauczycieli; 4. zapewnienie uczniom doradztwa w zakresie wyboru kierunku kształcenia i zawodu; 5. minimalizowanie skutków zaburzeń rozwojowych, zapobieganie zaburzeniom zachowania oraz inicjowanie różnych form pomocy wychowawczej w środowisku szkolnym i pozaszkolnym ucznia; 6. wspieranie wychowawców klas oraz zespołów wychowawczych i innych zespołów problemowo-zadaniowych w działaniach wynikających z programu wychowawczego szkoły i programu profilaktyki, o których mowa w odrębnych przepisach. 41

42 N OWE ZADANIA PEDAGOGA / PSYCHOLOGA SZKOLNEGO Diagnozowanie indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów. 2. Prowadzenie terapii indywidualnej i grupowej, 3. Realizacja różnych form pomocy psychologiczno-pedagogicznej w środowisku szkolnym i pozaszkolnym uczniów.

43 Z MIANY DOTYCZĄCE POMOCY P - P I KS 1. Podkreślono konieczność zespołowej pracy nauczycieli. 2. Zobligowano nauczycieli do zespołowego spotkania z rodzicami. 3. Zmieniono zakres zadań pedagoga/psychologa 4. Określono niezbędną dokumentację dotyczącą pomocy p-p (KIPU i PDW). 5. Przywiązano więcej wagi do efektów udzielanej pomocy p-p. 6. Zamieniono IPE na IPE-T dookreślając jego zawartość jest obecnie tworzony w szkołach ogólnodostępnych, integracyjnych, specjalnych. 7. Do niepełnosprawności – autyzm dodano zespół Aspergera, do ruchowej – afazję. 43

44 P RAWO BIORĄCE UDZIAŁ W ZMIANACH 1. Awans zawodowy nauczycieli 2. Nadzór pedagogiczny - wymagania 3. Statut szkoły 4. Podstawa programowa 5. Ocenianie 6. Ramowe plany nauczania 7. Pomoc p-p w szkołach 8. Dokumentowanie przebiegu nauczania 9. Kształcenie specjalne x 2 w szkołach ogólnodostępnych i integracyjnych w szkołach specjalnych 44

45 I STOTA ZMIANY – ZAŁOŻENIA NOWYCH PRZEPISÓW O POMOCY P - P 45 1.Nauczyciele i specjaliści wspólnie ustalają kierunek pracy z uczniem i określają formy udzielania uczniom pomocy p-p, a decyzję w sprawie ustalonych form pomocy p-p podejmuje dyrektor. 2.Nauczyciele w czasie spotkania zespołu wspólnie tworzą dokumentację wskazując cel i zakres pomocy p-p. 3.Nauczyciele i specjaliści dzielą się wiedzą w zakresie konkretnego problemu. 4.Szkoła + poradnia p-p + odn + inne = współpraca na rzecz konkretnego dziecka/ucznia. 5.Rodzic zapraszany jest jeden raz na spotkanie zespołu i wszystkim uczącym dziecko nauczycielom całościowo przedstawia problemy swojego dziecka. Wszyscy nauczyciele mają okazję dowiedzieć się od rodzica, jak radzi sobie z problemami. Celem jest współdziałanie dorosłych w procesie wspomagania ucznia

46 Z MIANA W KONCEPCJI UDZIELANIA POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ I WSPIERANIA SZKÓŁ Wspieranie szkół w zakresie trudnej pracy z konkretnym dzieckiem 46 Wspieranie szkół w zakresie wychowania, profilaktyki, integracji dzieci

47 W SPARCIE INNYCH PLACÓWEK Wsparcie merytoryczne dla nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych i specjalistów udzielających pomocy psychologiczno - pedagogicznej w przedszkolu, szkole i placówce zapewniają poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym poradnie specjalistyczne, oraz placówki doskonalenia nauczycieli. 47

48 W SPÓŁPRACA Z PORADNIAMI PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNYMI 48 Plan działań wspierających: w zależności od potrzeb, wskazujemy zakres współdziałania z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi, placówkami doskonalenia nauczycieli, organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży. Zespół Poradnia psychologiczno - pedagogiczna Wspólna strategia Zajęcia grupowe dla dzieci, porady i konsultacje, szkolenia, warsztaty dla nauczycieli Zespoły utworzone dla uczniów mających jednorodne indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne mogą opracować wspólny plan działań wspierających dla tych uczniów.

49 Z AKRES WSPÓŁPRACY PRZEDSZKOLA Z PORADNIAMI PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNYMI 49 Psycholog, pedagog, logopeda z poradni psychologiczno - pedagogicznej Nauczyciel – odbiorca wspomagania Superwizj a FORMY pomocy p-p porady konsultacje szkolenia warsztaty czas Wsparcie merytoryczne dla nauczycieli ODN

50 D ZIAŁANIA PORADNI P - P 50 czas Wsparcie organizowane w przedszkolach lub na rzecz wychowanków przedszkoli – wynika z pracy w zepsole SPE Wsparcie organizowane w poradni p-p ze względu na wnioski rodzców

51 Zespół nauczycieli i specjalistów CELE Wychowaw.Nauczyciele DyrektorPedagog szkolny SpecjalistaRodzice zadanie 51

52 Z MIANY W PRACY NAUCZYCIELI 1. Poświęcanie mniej czasu na planowanie pracy z uczniami wymagającymi pomocy p-p. 2. Praca w zespole – pozwoli na korzystanie z wiedzy i doświadczenia innych nauczycieli oraz rodziców. 3. Tworzenie w czasie spotkania zespołu dokumentu krótkiego, przydatnego, wskazującego kierunek pracy z dzieckiem (cele, zakres, formy pomocy p-p). 4. Odnoszenie się do efektów udzielanej pomocy p-p w postaci wniosków i zaleceń. 52

53 Zespół nauczycieli określa zakres i kierunki pracy z dzieckiem 53 Dziecko niepełnosprawne lub ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi Decyzja zespołu dot. utworzenia PDW (dla każdego ucznia lub dla grupy uczniów) IPE- T PDW Cele i zakres pomocy p-p KIP U Dokumentacja obowiązująca w szkole: dziennik pedagoga, psychologa szkolnego dziennik zajęć dydaktyczno-wyrównawczych i specjalistycznych lub innych zajęć Działania nauczyciela: dostosowanie wymagań edukacyjnych

54 O BOWIĄZUJĄCA DOKUMENTACJA Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. Nr 23, poz. 225, z 2003 r. Nr 107, poz z 2009 r. Nr 116, poz. 977 oraz z 2010 r. Nr 156, poz. 1047) 54

55 § 10 ust 1 dokumentowanie Przedszkole, szkoła i placówka prowadzą odpowiednio dzienniki zajęć dydaktyczno-wyrównawczych i specjalistycznych oraz innych zajęć, które nie są wpisywane odpowiednio do dziennika zajęć przedszkola, dziennika lekcyjnego, dziennika zajęć w świetlicy i dziennika zajęć wychowawczych, jeżeli jest to uzasadnione koniecznością dokumentowania przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej. 55

56 § 10 ust 2 - dokumentowanie Do dzienników zajęć, o których mowa w ust. 1, wpisuje się w porządku alfabetycznym nazwiska i imiona odpowiednio uczniów lub wychowanków, indywidualny program pracy z uczniem lub wychowankiem, a w przypadku zajęć grupowych - program pracy grupy, tematy przeprowadzonych zajęć, ocenę postępów i wnioski dotyczące dalszej pracy, oraz odnotowuje się obecność uczniów lub wychowanków na zajęciach. 56

57 § 18 - dokumentowanie Pedagog, psycholog, logopeda lub doradca zawodowy zatrudniony odpowiednio w przedszkolu, szkole lub placówce prowadzi dziennik, do którego wpisuje tygodniowy plan swoich zajęć, zajęcia i czynności przeprowadzone w poszczególnych dniach, imiona i nazwiska dzieci, uczniów lub wychowanków objętych różnymi formami pomocy, w szczególności pomocy psychologiczno-pedagogicznej, oraz informacje o kontaktach z osobami i instytucjami, z którymi pedagog, psycholog, logopeda lub doradca zawodowy współdziała przy wykonywaniu swoich zadań. 57

58 Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych § 2, 3, 4, 6 (Dz. U. Nr 83, poz. 562 ze zm.) 58

59 Ocenianie wewnątrzszkolne obejmuje: formułowanie przez nauczycieli wymagań edukacyjnych niezbędnych do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych (semestralnych) ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych i dodatkowych zajęć edukacyjnych ( §3 ) Wymagania edukacyjne wynikają z podstawy programowej i realizowanych w szkole programów nauczania uwzględniających tę podstawę ( §2 ) 59

60 Nauczyciele na początku każdego roku szkolnego informują uczniów oraz ich rodziców (prawnych opiekunów) o wymaganiach edukacyjnych niezbędnych do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych (semestralnych) ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych i dodatkowych zajęć edukacyjnych, wynikających z realizowanego przez siebie programu nauczania (§4) Nauczyciel jest obowiązany indywidualizować pracę z uczniem na obowiązkowych i dodatkowych zajęciach edukacyjnych, odpowiednio do potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia (§6.1) 60

61 Nauczyciel jest obowiązany dostosować wymagania edukacyjne do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia posiadającego: orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania, opinię poradni p-p o specyficznych trudnościach w uczeniu się lub inną opinię poradni p-p na podstawie tej opinii oraz ustaleń zawartych w PDW, oraz uczniowi nieposiadającemu orzeczenia lub opinii, który objęty jest pomocą p-p w szkole na podstawie ustaleń zawartych w PDW (§6.1a) 61

62 Uczeń niesłyszący, słabo słyszący, niewidomy, słabo widzący, z niepełnosprawnością ruchową, z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, z autyzmem – obowiązuje podstawa programowa kształcenia ogólnego Uczeń z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym - obowiązuje inna podstawa programowa kształcenia ogólnego 62 Podstawa programowa

63 K SZTAŁCENIE SPECJALNE - ROZPORZĄDZENIE MEN 63 z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych (Dz. U. Nr 228 poz. 1490) z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz w ośrodkach (Dz. U. Nr 228 poz. 1489)

64 Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. Nr 228, poz. 1487) 64

65 1. REALIZACJĘ ZALECEŃ ZAWARTYCH W ORZECZENIU O POTRZEBIE KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO ; 2. ODPOWIEDNIE, ZE WZGLĘDU NA INDYWIDUALNE POTRZEBY ROZWOJOWE I EDUKACYJNE ORAZ MOŻLIWOŚCI PSYCHOFIZYCZNE UCZNIÓW, WARUNKI DO NAUKI, SPRZĘT SPECJALISTYCZNY I ŚRODKI DYDAKTYCZNE ; 3. ZAJĘCIA SPECJALISTYCZNE, O KTÓRYCH MOWA W PRZEPISACH W SPRAWIE ZASAD UDZIELANIA I ORGANIZACJI POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W PUBLICZNYCH PRZEDSZKOLACH, SZKOŁACH I PLACÓWKACH ; 4. INNE ZAJĘCIA ODPOWIEDNIE ZE WZGLĘDU NA INDYWIDUALNE POTRZEBY ROZWOJOWE I EDUKACYJNE ORAZ MOŻLIWOŚCI PSYCHOFIZYCZNE UCZNIÓW, W SZCZEGÓLNOŚCI ZAJĘCIA REWALIDACYJNE I RESOCJALIZACYJNE ; 5. PRZYGOTOWANIE UCZNIÓW DO SAMODZIELNOŚCI W ŻYCIU DOROSŁYM. W SZKOŁACH SPECJALNYCH DODATKOWO – INTEGRACJA Z RÓWIEŚNIKAMI 65 Zadania – szkoły ogólnodostępne i integracyjne zapewniają:

66 R ODZAJE ZAJĘĆ DLA UCZNIÓW Zajęcia dydaktyczno – wyrównawcze Zajęcia specjalistyczn e 66 Uczeń posiadający opinię Poradni Uczeń posiadający orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego Zajęcia dydaktyczno – wyrównawcze Zajęcia specjalistyczne Zajęcia rewalidacji indywidualnej

67 Z ADANIA NAUCZYCIELI WSPIERAJĄCYCH W SZKOŁACH INTEGRACYJNYCH Nauczyciele: 1. prowadzą wspólnie z innymi nauczycielami zajęcia edukacyjne oraz wspólnie z innymi nauczycielami i ze specjalistami realizują zintegrowane działania i zajęcia, określone w programie; 2. prowadzą wspólnie z innymi nauczycielami i ze specjalistami pracę wychowawczą z uczniami niepełnosprawnymi, niedostosowanymi społecznie oraz zagrożonymi niedostosowaniem społecznym; 3. uczestniczą, w miarę potrzeb, w zajęciach edukacyjnych prowadzonych przez nauczycieli oraz w zintegrowanych działaniach i zajęciach, określonych w programie, realizowanych przez nauczycieli i specjalistów; 4. udzielają pomocy nauczycielom prowadzącym zajęcia edukacyjne oraz nauczycielom i specjalistom realizującym zintegrowane działania i zajęcia, określone w programie, w doborze form i metod pracy z uczniami niepełnosprawnymi, niedostosowanymi społecznie oraz zagrożonymi niedostosowaniem społecznym. 67

68 F ORMY POMOCY PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNEJ W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH 1) klasy terapeutyczne 2) zajęcia rozwijające uzdolnienia 3) zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze 4) zajęcia specjalistyczne: korekcyjno-kompensacyjne, logopedyczne, socjoterapeutyczne inne zajęcia o charakterze terapeutycznym; 5) porady i konsultacje. 68

69 W K ARCIE I NDYWIDUALNYCH P OTRZEB U CZNIA (KIPU) WSKAZUJEMY : informację o opinii, orzeczeniu lub wniosku konieczności udzielenia pomocy p-p dla ucznia, zakres, w którym uczeń wymaga pomocy psychologiczno- pedagogicznej; ( np.: problemy w kontaktach rówieśniczych, zaburzone relacje rodzinne, trudności w nauce, problemy w komunikacji werbalnej, trudności w pisaniu, czytaniu, …) zalecane przez zespół formy, sposoby i okresy udzielania pomocy p-p, ustalone przez dyrektora formy, sposoby i okresy udzielania pomocy p-p oraz wymiar godzin, w którym poszczególne formy pomocy będą realizowane, ocenę efektywności pomocy p-p (w tym prowadzonych zajęć) - polega na wnioskach i zaleceniach do dalszej pomocy p-p. 69

70 P LAN DZIAŁAŃ WSPIERAJĄCYCH (PDW) OKREŚLA : 1. cele do osiągnięcia w zakresie, w którym uczeń wymaga pomocy psychologiczno-pedagogicznej, 2. działania realizowane z uczniem w ramach poszczególnych form i sposobów udzielania uczniowi pomocy p-p, 3. metody pracy z uczniem, 4. zakres dostosowania wymagań edukacyjnych, 5. działania wspierające rodziców ucznia, 6. w zależności od potrzeb, zakres współdziałania z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi, placówkami doskonalenia nauczycieli, organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży. 70

71 N OWE RAMOWE PLANY NAUCZANIA Szkoła ogólnodostępna i integracyjna - dwie godziny zajęć rewalidacyjnych dla ucznia Szkoła specjalna – 10 godzin na oddział (12) 71

72 Z AJĘCIA REWALIDACYJNE § rozporządzenie - ramowe plany nauczania W szkolnym planie nauczania należy dodatkowo uwzględnić dla uczniów niepełnosprawnych, w zależności od rodzaju i stopnia niepełnosprawności uczniów, następujące zajęcia rewalidacyjne: 1) korekcyjne wad postawy, 2) korygujące wady mowy, 3) orientacji przestrzennej i poruszania się, 4) nauki języka migowego lub innych alternatywnych metod komunikacji, 5) inne, wynikające z programów rewalidacji. 72

73 R OZPORZĄDZENIE O ORGANIZOWANIU KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO W SZKOŁACH Zespół nie rzadziej niż raz w roku szkolnym dokonuje okresowej wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia, uwzględniając ocenę efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej uczniowi oraz, w miarę potrzeb, dokonuje modyfikacji programu. 73

74 IPE-T 1. zakres dostosowania wymagań edukacyjnych wynikających z programu nauczania do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia (zasady, metody, formy, treści, środki dyd.) ; 2. rodzaj i zakres zintegrowanych działań nauczycieli i specjalistów prowadzących zajęcia z uczniem, w tym w przypadku ucznia niepełnosprawnego – zakres działań o charakterze rewalidacyjnym, 3. formy i metody pracy z uczniem; 74

75 IPE-T 4. formy, sposoby i okres udzielania uczniowi pomocy psychologiczno – pedagogicznej oraz wymiar godzin, w którym poszczególne formy pomocy będą realizowane, ustalone przez dyrektora przedszkola lub szkoły zgodnie z przepisami dotyczącymi udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej w szkołach i placówkach; 75

76 IPE-T 5. zajęcia rewalidacyjne i resocjalizacyjne oraz inne zajęcia odpowiednie ze względu na indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne uczniów; 6. zakres współpracy nauczycieli i specjalistów z rodzicami uczniów w realizacji zadań - (zakres) REALIZACJA ZALECEŃ WSKAZANYCH W ORZECZENIU, INTEGRACJA Z RÓWIEŚNIKAMI (tylko w szkole specjalnej), PRZYGOTOWANIE DO SAMODZIELNEGO ŻYCIA. 76

77 K ONIECZNE DZIAŁANIA DYREKTORÓW 1. Analiza zasobów szkoły (materialnych i niematerialnych). 2. Analiza potrzeb uczniów w zakresie pomocy p-p, w szczególności w przypadku konieczności organizowania zajęć specjalistycznych, np.: logopedii lub zajęć korekcyjno-kompensacyjnych, a także porad, konsultacji. 3. Decydowanie o przyznanych uczniowi formach pomocy psychologiczno-pedagogicznej. 4. Powołanie koordynatorów, którzy skutecznie zorganizują pracę zespołu nauczycieli. 5. Nawiązanie efektywnej współpracy z poradnią p-p, placówkami doskonalenia nauczycieli i innymi instytucjami działającymi na rzecz konkretnego ucznia lub grupy uczniów. 77

78 78 Pomoc psychologiczno - pedagogiczna Rozporządzenie MEN starenowenowsze z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. Nr 11, poz. 114) z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. Nr 228, poz. 1487) z dnia ………………………. zmieniające rozporządzenie w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno - pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. Nr ……, poz. ……)

79 Z MIANY DOTYCZĄ : sposobu powołania zespołu przez dyrektora, zapraszania przez dyrektora specjalistów na spotkanie zespołu, powiadamiania rodziców o spotkaniu zespołu, tworzenia dokumentacji, tak aby pozostała na poziomie wskazania, zakresu działań oraz form pomocy p-p (KIPU i PDW i IPE-T to krótkie dokumenty wskazujące kierunek pracy z dzieckiem wymagającym wsparcia), wskazania, że nie przepisujemy treści opinii i orzeczeń, a ocena efektów udzielanej pomocy p-p, form pomocy odnosi się do wniosków i zaleceń zespołu do dalszej pracy nauczycieli). 79

80 D ZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ Barbara Łaska


Pobierz ppt "II W OJEWÓDZKA K ONFERENCJA P ORADNICTWA P SYCHOLOGICZNO - P EDAGOGICZNEGO Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Łodzi Kuratorium Oświaty w Łodzi."

Podobne prezentacje


Reklamy Google