Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

WYZWANIA DLA NAUCZYCIELI PRZEDSZKOLI W ŚWIETLE NOWEJ PODSTAWY PROGRAMOWEJ OPRACOWANIE: Dorota Kozioł

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "WYZWANIA DLA NAUCZYCIELI PRZEDSZKOLI W ŚWIETLE NOWEJ PODSTAWY PROGRAMOWEJ OPRACOWANIE: Dorota Kozioł"— Zapis prezentacji:

1 WYZWANIA DLA NAUCZYCIELI PRZEDSZKOLI W ŚWIETLE NOWEJ PODSTAWY PROGRAMOWEJ OPRACOWANIE: Dorota Kozioł

2 W ostatnich latach wiele zmieniło się w wychowaniu przedszkolnym. Wszystkim dzieciom, które niebawem rozpoczną naukę w szkole, zapewniono jeden rok wychowania przedszkolnego w oddziałach dla sześciolatków organizowanych w przedszkolach i w szkołach (tzw.ZERÓWKI). Dzięki ostatniej zmianie ustawy o systemie oświaty, również każdy pięciolatek zyskał prawo do wychowania przedszkolnego. Oprócz klasycznych form wychowania przedszkolnego organizowane są także inne formy wychowania przedszkolnego. Jak organizować edukację przedszkolną w nowych formach. W Informatorze Ministerstwa Edukacji Narodowej /Informator 2008/2009 (Warszawa, czerwiec 2008)/ wyjaśnia się ideę ogło- szenia roku przedszkolaka, w tym znaczenie edukacji i diagnozy przedszkolnej. Ponadto omawia się sytuację wychowania przed- szkolnego w Polsce, w tym konieczność organizowania alterna- tywnych form wychowania przedszkolnego. W Informatorze Ministerstwa Edukacji Narodowej /Informator 2008/2009 (Warszawa, czerwiec 2008)/ wyjaśnia się ideę ogło- szenia roku przedszkolaka, w tym znaczenie edukacji i diagnozy przedszkolnej. Ponadto omawia się sytuację wychowania przed- szkolnego w Polsce, w tym konieczność organizowania alterna- tywnych form wychowania przedszkolnego.

3 Podstawa programowa wychowania przedszkolnego została opracowana dla zapewnienia właściwego poziomu wychowania przedszkolnego realizowa- nego w tak zróżnicowanych placówkach oświato- wych. Zawarte w niej zalecenia będą realizowane od początku roku szkolnego 2009/2010, niezależ- nie od formuły organizacyjnej wychowania przed- szkolnego. Dotyczy to zarówno celów, jak i zakresu wspoma- gania rozwoju umysłowego, wychowania i kształ- cenia dzieci w wieku przedszkolnym. Podstawa programowa wyznacza ramy edukacji przedszkolnej i była konstruowana metodą stop- niowych przybliżeń.

4 Podstawa programowa wychowania przedszkolnego precyzyjnie określa cele oraz zakres wspomagania rozwoju i edukacji dzieci a także warunki i sposób ich realizacji. Dzieci uczęszczające do placówek wychowania przedszkolnego – niezależnie od formuły organizacyjnej i miejsca gdzie się znajdują – muszą mieć zapewniony taki zakres edukacji, który przyczyni się do wspomagania ich rozwoju umysłowego oraz dobrze przygotuje je do nauki szkolnej i do radzenia sobie w sytuacjach życio- wych.

5 W podstawie programowej podane są cele wycho- wania przedszkolnego, wyodrębniono też wszys- tkie zakresy działalności edukacyjnej przedszkola, a w każdym podano zakres umiejętności i wiado- mości, jakimi powinno wykazać się dziecko pod koniec wychowania przedszkolnego. Podstawa programowa wychowania przedszkolnego nie jest Programem nauczania. Zakres kształcenia i wychowania określony w tym dokumencie musi być rozszerzany i konkretyzo- wany w autorskich programach wychowania przedszkolnego.

6 Programy te zaś mają być tak szczegółowo, kon- kretnie i jednoznacznie opracowane, żeby nau- czyciel mógł według nich zaplanować, a potem realizować zajęcia z dziećmi w przedszkolu w kolejnych miesiącach, tygodniach i dniach każdego roku szkolnego. Autorzy programów będą musieli dokładnie określić, w jakim stopniu przygotowany przez nich program rozszerza zakres wspomagania rozwoju umysłowego i edukacji przedszkolaków w stosunku do tego, co zaleca Podstawa programowa wychowania przedszkolnego.

7 Dla uzyskania dobrych efektów edukacyjnych, treści kształcenia realizowane w szkole, począwszy od klasy pierwszej, muszą stanowić kontynuację i rozszerzenie edukacji przedszkolnej. Dla uzyskania dobrych efektów edukacyjnych, treści kształcenia realizowane w szkole, począwszy od klasy pierwszej, muszą stanowić kontynuację i rozszerzenie edukacji przedszkolnej. Przygotowane dokumenty zapewniają ciągłość eduka- cyjną. Można się o tym przekonać porównując cele i treści kształcenia zawarte w podstawie programowej wychowania przedszkolnego i podstawie programowej edukacji wczesnoszkolnej. Dla podkreślenia tej ciągłości, przy określaniu każdego zakresu edukacji realizowanej w klasie I, podana jest nazwa szkolna i jej równoważniki z wychowania przedszkolnego. Przygotowane dokumenty zapewniają ciągłość eduka- cyjną. Można się o tym przekonać porównując cele i treści kształcenia zawarte w podstawie programowej wychowania przedszkolnego i podstawie programowej edukacji wczesnoszkolnej. Dla podkreślenia tej ciągłości, przy określaniu każdego zakresu edukacji realizowanej w klasie I, podana jest nazwa szkolna i jej równoważniki z wychowania przedszkolnego. Na przykład: Edukacja przyrodnicza (nazwa szkolna), a obok Wychowanie do rozumienia i poszanowania przyrody ożywionej i nieożywionej (nazwa przedszkolna).

8 Co istotne, w uwagach dotyczących warunków i sposobu realizacji Podstawy podkreślono, że nauczy- ciele przedszkola powinni znać podstawę programową edukacji wczesnoszkolnej, a nauczyciele uczący w szkole mają znać podstawę programową wychowania przedszkolnego.

9 Do zapewnienia dzieciom lepszych szans eduka- cyjnych przyczynia się także język wymagań i oczekiwań, w którym zostały napisane zarówno podstawa programowa wychowania przedszkol- nego, jak i podstawa programowa edukacji wczesnoszkolnej. Od nauczycieli przedszkoli i nauczycieli klas początkowych wymaga się realizacji zaleceń zapisanych w tych dokumentach i jednocześnie oczekuje się, że ich wychowankowie i uczniowie będą dysponowali określonymi tam wiadomoś- ciami i umiejętnościami. Taka konstrukcja dokumentów umożliwia także kontrolę jakości edukacji, tak na etapie wycho- wania przedszkolnego, jak i nauczania począt- kowego.

10 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 sierpnia 2007 r. PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI I ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH Wychowanie przedszkolne obejmuje wspomaganie rozwoju i wczesną edukację dzieci od trzeciego roku życia do rozpoczęcia nauki w klasie pierwszej szkoły podstawowej. Wychowanie przedszkolne organizowane jest w przedszkolach i w oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych. Przedszkola (oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych) zapewniają opiekę, wychowanie i uczenie się w atmosferze akceptacji i bezpieczeń- stwa. Tworzą warunki umożliwiające dziecku osiąg- nięcie gotowości szkolnej.

11 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 grudnia 2008 r. DLA PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH ORAZ INNYCH FORM WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO Podstawa programowa wychowania przedszkolnego opisuje podstawowe założenia procesu wspomaga- nia rozwoju i edukacji dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym. Zgodnie z tymi założeniami przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych oraz inne formy wychowania przedszkolnego w równej mierze pełnią funkcje opiekuńcze, wychowawcze i kształcą- ce – powinny zapewnić dzieciom możliwość wspól- nej zabawy i nauki w warunkach bezpiecznych, przyjaznych i dostosowanych do ich potrzeb rozwojowych.

12 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 sierpnia 2007 r. PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI I ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH Wobec rodziców przedszkola (oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych) pełnią funkcję doradczą i wspierającą działania wychowawcze: 1) pomagają w rozpoznawaniu możliwości rozwojowych dziecka i podjęciu wczesnej interwencji specjalistycznej, 2) informują na bieżąco o postępach dziecka, 3) uzgadniają wspólnie z rodzicami kierunki i zakres zadań realizowanych w przedszkolach i oddziałach przedszkolnych. Celem wychowania przedszkolnego jest wspomaganie i ukie- runkowywanie rozwoju dziecka zgodnie z jego wrodzonym po- tencjałem i możliwościami rozwojowymi w relacjach ze środo- wiskiem społeczno-kulturowym i przyrodniczym.

13 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 grudnia 2008 r. DLA PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH ORAZ INNYCH FORM WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO Celem wychowania przedszkolnego jest: 1)wspomaganie dzieci w rozwijaniu uzdolnień oraz kształtowanie czynności intelektualnych potrzebnych im w codziennych sytuacjach i w dalszej edukacji; 2)wychowywanie dzieci tak, żeby lepiej orientowały się w tym, co dobre i co złe, potrafiły zgodnie bawić się i uczyć, kulturalnie zwracać się do innych w domu, w przedszkolu, na ulicy; 3)kształtowanie u dzieci odporności emocjonalnej koniecz- nej do racjonalnego radzenia sobie w nowych i trudnych sytuacjach, w tym także do łagodniejszego znoszenia stresów i porażek; 4)rozwijanie umiejętności społecznych dzieci, które są nie- zbędne w poprawnych relacjach z dziećmi i dorosłymi;

14 5) troska o zdrowie dzieci, ich rozwój fizyczny oraz sprawność fizyczną, aby chciały i mogły uczestniczyć w zabawach i grach sportowych; 6)budowanie dziecięcej wiedzy o świecie społecznym, przy- rodniczym i technicznym, a także rozwijanie umiejętności prezentowania swoich przemyśleń w sposób zrozumiały dla innych; 7)wprowadzenie dzieci w świat wartości estetycznych i rozwija- nie umiejętności wypowiadania się poprzez muzykę, małe formy teatralne oraz sztuki plastyczne; 8)kształtowanie u dzieci poczucia przynależności społecznej: do rodziny, grupy rówieśniczej i wspólnoty narodowej; 9)zapewnienie dzieciom lepszych szans edukacyjnych poprzez wspieranie ich ciekawości, aktywności i samodzielności, a także kształtowanie tych wiadomości i umiejętności, które są ważne w kształceniu w szkole.

15 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 sierpnia 2007 r. PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI I ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH Wynikające z powyższego celu zadania, dostosowane do potrzeb i możliwości rozwojowych dziecka, nauczyciel realizuje w ramach określonych obszarów edukacyjnych. I. Poznawanie i rozumienie siebie i świata II. Nabywanie umiejętności poprzez działanie III. Odnajdywanie swojego miejsca w grupie rówieśniczej, wspólnocie IV. Budowanie systemu wartości

16 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 23 grudnia 2008 r. DLA PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH ORAZ INNYCH FORM WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO Cele te są realizowane, w miarę możliwości, we wszystkich obszarach działalności edukacyjnej przedszkola. W każdym z obszarów podane są umiejętności, którymi powinny wy- kazywać się dzieci pod koniec wychowania przedszkolne- go. Ze względu na różne formy wychowania przedszkol- nego, zadbano o precyzyjny opis tych umiejętności. Chodzi o to, aby dzieci rozpoczynające naukę w szkole, były do niej przygotowane – niezależnie od tego, do jakiego przed- szkola uczęszczały. Dla osiągnięcia tych celów edukacyjnych należy wspomagać rozwój, wychowywać i kształcić dzieci w następujących obszarach:

17 1. Kształtowanie umiejętności społecznych dzieci: porozumiewanie się z dorosłymi i dziećmi, zgodne funkcjonowanie w zabawie i sytuacjach zadaniowych. 2. Kształtowanie czynności samoobsługowych, nawyków higienicznych i kulturalnych. Wdrażanie dzieci do utrzymywaniu ładu i porządku. 3. Wspomaganie rozwoju mowy dzieci. 4. Wspieranie dzieci w rozwijaniu czynności intelektualnych, które stosują w poznawaniu i rozumieniu siebie i swoje- go otoczenia. 5. Wychowanie zdrowotne i kształtowanie sprawności fizycznej dzieci. 6. Wdrażanie dzieci do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych.

18 7. Wychowanie przez sztukę – dziecko widzem i aktorem. 8. Wychowanie przez sztukę – muzyka i śpiew, pląsy i ta- niec. 9. Wychowanie przez sztukę: różne formy plastyczne. 10.Wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci poprzez zabawy konstrukcyjne, budzenie zainteresowań technicznych. 11. Pomaganie dzieciom w rozumieniu istoty zjawisk atmosferycznych i w unikaniu zagrożeń. 12. Wychowanie dla poszanowania roślin i zwierząt. 13. Wspomaganie rozwoju intelektualnego dzieci wraz z edukacją matematyczną. 14. Kształtowanie gotowości do nauki czytania i pisania. 15. Wychowanie rodzinne, obywatelskie i patriotyczne.

19 Ad.1. Kształtowanie umiejętności społecznych dzieci: porozumiewanie się z dorosłymi i dziećmi, zgodne funkcjonowanie w zabawie i sytuacjach zadaniowych. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: obdarza uwagą dzieci i dorosłych, aby rozumieć to, co mówi i czego oczekują; grzecznie zwraca się do innych; przestrzega reguł obowiązujących w społeczności dziecięcej (stara się współdziałać i rywalizować w zabawach i w sytuacjach zada- niowych) oraz w świecie dorosłych; w miarę samodzielnie radzi sobie w sytuacjach życiowych i próbuje przewidywać skutki swoich zachowań; wie, że nie należy chwalić się bogactwem i dokuczać dzieciom, które wychowują się w trudniejszych warunkach, a także że nie należy wyszydzać i szykanować innych; umie się przedstawić: podaje swoje imię i nazwisko, adres zamieszkania, wymienia swych bliskich i wie, czym się zajmują;

20 Ad.2. Kształtowanie czynności samoobsługowych, nawyków higienicznych i kulturalnych. Wdrażanie dzieci do utrzymywaniu ładu i porządku. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) umie poprawnie umyć i wytrzeć się, a także myć zęby; 2) właściwie zachowuje się przy stole podczas posiłków, nakrywa do stołu i sprząta po sobie; 3) w przyjęty sposób korzysta z toalety; 4) samodzielnie ubiera i rozbiera się, dba o osobiste rzeczy i nie naraża ich na zgubienie lub kradzież; 5) utrzymuje porządek tam, gdzie przebywa: nie śmieci, nie bałagani w domu, na podwórku, w przedszkolu itd.

21 Ad.3. Wspomaganie rozwoju mowy dzieci. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) zwraca się bezpośrednio do rozmówcy, stara się mówić poprawnie pod względem artykulacyjnym, gramatycznym, fleksyjnym i składniowym; 2) mówi płynnie, niezbyt głośno, dostosowując ton głosu do sytuacji; 3) uważnie słucha, pyta o niezrozumiałe fakty i formułuje dłuższe wypowiedzi o ważnych sprawach; 4) w zrozumiały sposób mówi o swoich potrzebach i decyzjach; słucha i stara się zrozumieć innych, gdy opowiadają o tym, czego pragną i do czego dążą.

22 Ad.4. Wspieranie dzieci w rozwijaniu czynności intelektualnych, które stosują w poznawaniu i rozumieniu siebie i swojego otoczenia. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1 ) przewiduje, na miarę swych możliwości, jakie będą skutki czynności manipulacyjnych na przedmiotach (wnios- kowanie o wprowadzanych i obserwowanych zmianach); 2) grupuje obiekty w sensowny sposób (klasyfikacja) i formułuje uogólnienia typu: to do tego pasuje, te obiekty są podobne, a te są inne; 3) stara się łączyć przyczynę ze skutkiem i próbuje przewidy- wać, co się może zdarzyć.

23 Ad.5. Wychowanie zdrowotne i kształtowanie sprawności fizycznej dzieci. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) dba o swoje zdrowie; zaczyna orientować się w zasadach zdrowego żywienia, np. nie upiera się przy nadmiernym jedzeniu słodyczy, chipsów; 2) dostrzega związek pomiędzy chorobą a leczeniem: poddaje się leczeniu, wie, że zastrzyki są konieczne; 3) jest sprawne fizycznie lub jest sprawne na swoje możliwości, jeżeli jest dzieckiem z zaburzeniami ruchowymi; 4) jest na tyle zahartowane, aby uczestniczyć w zajęciach, zabawach i grach w ogrodzie, parku, na boisku.

24 Ad.6. Wdrażanie dzieci do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) wie, jak trzeba zachować się w sytuacji zagrożenia i gdzie można otrzymać pomoc, umie o nią poprosić; 2) orientuje się w bezpiecznym poruszaniu się po drogach i korzystaniu ze środków transportu; 3) zna zagrożenia płynące ze świata ludzi, roślin oraz zwierząt i unika ich; 4) wie, że nie można samemu zażywać lekarstw i stosować środków chemicznych (np. środków czystości) niezgodnie z ich przezna- czeniem; 5) próbuje samodzielnie i bezpiecznie organizować sobie czas wolny w przedszkolu, w domu i w ogrodzie; ma rozeznanie, gdzie można się bezpiecznie bawić, a gdzie nie.

25 Ad.7. Wychowanie przez sztukę – dziecko widzem i aktorem. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) wie, jak należy się zachować na uroczystościach, np. na koncercie, festynie, przedstawieniu w przedszkolu, w teatrze, w kinie; 2) odgrywa role w zabawach parateatralnych posługując się mową, mimiką, gestem i ruchem oraz umie posługiwać się rekwizytami (np. maski i czapki).

26 Ad.8. Wychowanie przez sztukę – muzyka i śpiew, pląsy i taniec. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) śpiewa piosenki z dziecięcego repertuaru oraz łatwe piosenki ludowe; 2) dostrzega zmiany dynamiki, tempa i wysokości dźwięku utworu muzycznego, wyraża je pląsając lub tańcząc; 3) tworzy muzykę korzystając z instrumentów perkusyjnych (oraz innych przedmiotów), a także improwizuje ją ruchem; 4) w skupieniu słucha muzyki, także poważnej.

27 Ad.9. Wychowanie przez sztukę: różne formy plastyczne. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) umie swobodnie wypowiadać się w różnych tech- nikach plastycznych; 2) zna sztukę ludową, na miarę swych możliwości (w szczególności swojego regionu): stroje, obrzę- dy i tradycje ludowe, przedmioty artystyczne; 3) przejawia zainteresowanie malarstwem, rzeźbą i architekturą (także architekturą zieloną i architek- turą wnętrz), rozmawia o tym, co ogląda.

28 KOMENTARZ: Wychowanie przez sztukę jest bardzo ważnym zadaniem edukacji przedszkolnej. Wiek przedszkolny to ważny okres kształtowania wrażliwości estetycznej dzieci. Dlatego w podstawie programowej wychowania przedszkolnego określono, że wychowanie przez sztukę ma być realizowane poprzez muzykę i śpiew, pląsy i taniec, udział dzieci w małych formach teatralnych, a także poprzez wy- powiadanie się w różnych formach plastycznych. W podstawie podkreśla się też potrzebę wprowadzania dzieci w war- tości estetyczne malarstwa, rzeźby i architektury, w tym architek- tury zieleni i architektury wnętrz. Nie chodzi tu o wiedzę z wymie- nionych dziedzin sztuki, celem jest kształtowanie preferencji i doz- nawania przyjemności przebywania w pięknym otoczeniu, a także wprowadzania ładu wszędzie tam, gdzie dziecko się znajduje.

29 Ad.10. Wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci poprzez zabawy konstrukcyjne, budzenie zainteresowań technicznych. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) wznosi konstrukcje z klocków i tworzy kompozycje z różnorodnych materiałów (np. przyrodniczych), ma poczucie sprawstwa (potrafię to zrobić) i odczuwa radość z wykonanej pracy; 2) używa sensownie prostych narzędzi podczas majsterkowania; 3) interesuje się urządzeniami technicznymi (np. w gospodarstwie domowym), próbuje rozumieć, jak one działają i zachowuje ostrożność przy korzystaniu z nich.

30 Ad.11 Pomaganie dzieciom w rozumieniu istoty zjawisk atmosferycznych i w unikaniu zagrożeń. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1)rozpoznaje i nazywa zjawiska atmosferyczne charakterys- tyczne dla pór roku; podejmuje rozsądne decyzje, aby nie narażać się na niebezpieczeństwo, np. nie stoi pod drzewem w czasie burzy, nie zdejmuje czapki w mroźną pogodę; 2) wie o czym mówi osoba zapowiadająca pogodę w radiu i w telewizji, np. będzie padał deszcz, śnieg, wiał wiatr; stosuje się do podawanych informacji na miarę swych możliwości.

31 Ad.12. Wychowanie dla poszanowania roślin i zwierząt. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) wymienia rośliny i zwierzęta żyjące w różnych środowiskach przyrodniczych, np. na polu, na łące, w lesie; 2) wie, jakie warunki są potrzebne do rozwoju zwierząt (przestrzeń życiowa, bezpieczeństwo, pokarm) i wzrostu roślin (światło, temperatura, wilgotność); 3) potrafi wymienić zmiany zachodzące w życiu roślin i zwie- rząt w kolejnych porach roku; wie, w jaki sposób człowiek może im pomóc i je chronić.

32 Ad.13 Wspomaganie rozwoju intelektualnego dzieci wraz z edukacją matematyczną. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1 ) liczy obiekty i rozróżnia błędne liczenie od poprawnego; 2) wyznacza wynik dodawania i odejmowania pomagając sobie liczeniem na palcach lub na innych zbiorach zastępczych; 3) ustala równoliczność dwóch zbiorów, a także posługuje się liczebnikami porządkowymi; 4) rozróżnia stronę lewą i prawą, określa kierunki i ustala położenie obiektów w stosunku do własnej osoby, a także w odniesieniu do innych obiektów; 5) wie na czym polega pomiar długości i zna proste sposoby mierzenia: krokami, stopa za stopą; 6) zna stałe następstwo dni i nocy, pór roku, dni tygodnia, miesięcy w roku.

33 KOMENTARZ: Dlaczego trzeba łączyć wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci z ich edukacją matematyczną? Większość dzieci uczęszczających do klas zerowych dwa razy uczestniczy w zajęciach takich, jak monografia liczb naturalnych. Problem w tym, że co czwarte dziecko w klasie I nie dysponuje odpowiednimi kompeten- cjami intelektualnymi i dlatego nie korzysta z takich zajęć. Jest to początek narastających trudności i niepowodzeń w nauce matematyki. Żeby temu przeciwdziałać, w podstawie programowej wychowania przed- szkolnego ustalono zakres wspierania dzieci w rozwijaniu czynności intelektualnych potrzebnych im w nauce szkolnej, także w edukacji matematycznej (rozumowanie przyczynowo-skutkowe, klasyfikacja, wnioskowanie o wprowadzanych i obserwowanych zmianach). Jednocześnie w dokumencie tym określa się, jakie wiadomości i umiejętnoś- ci matematyczne trzeba ukształtować na poziomie wychowania przed- szkolnego, aby dzieci były dobrze przygotowane do nauki w szkole i ra- dzenia sobie w sytuacjach życiowych.

34 Ad.14. Kształtowanie gotowości do nauki czytania i pisania. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) potrafi określić kierunki oraz miejsca na kartce papieru, rozumie sens poleceń typu: narysuj kółeczko w lewym górnym rogu kartki, rysuj szla- czek, zaczynając od lewej strony kartki; 2) potrafi uważnie patrzeć (organizuje pole spostrzeżeniowe), aby rozpoznać i zapamiętać to, co jest przedstawione na obrazkach; 3) ma sprawność rąk oraz współpracę ręki i oka, która jest potrzebna do rysowania, wycinania; 4) interesuje się czytaniem i pisaniem oraz jest gotowe do nauki czytania i pisania; 5) słucha np. opowiadań, baśni i rozmawia o nich; interesuje się książkami; 6) układa krótkie zdania, dzieli je na wyrazy, wyrazy na sylaby oraz wyodrębnia głoski w słowach o prostej budowie fonetycznej; 7) rozumie sens informacji podanych w formie uproszczonych rysunków oraz innych symboli, a także odczytuje krótkie podpisy pod obrazkami, napisy na szyldach.

35 KOMENTARZ: Kształtowanie gotowości do nauki czytania i pisania to ważne zadanie wy- chowania przedszkolnego Problem polega między innymi na tym, że nauczyciele wychowania przedszkolnego nadmiernie skupiają się na nauce czytania. Mniejszy zaś nacisk kładą na to, aby dzieci kończąc edukację przedszkolną były dobrze przygotowane do opanowania czy- tania w połączeniu z nauką pisania według szkolnych metod i standar- dów. Praktyka pedagogiczna dowodzi bowiem, że o wiele łatwiej jest nauczyć dzieci rozpoznawania i składania liter, niż ukształtować ich pełną gotowość do nauki czytania w powiązaniu z nauką pisania. Dlatego postanowiono, że kształtowanie umiejętności czytania trzeba łączyć z nauką pisania i mają o to zadbać nauczyciele edukacji wczesnoszkolnej. Natomiast zadaniem nauczycieli przedszkoli i klas zerowych jest ukształtowanie u dzieci gotowości do opanowania tych umiejętności w szkole. Należy jeszcze raz podkreślić, że na poziomie wychowania przedszkol- nego można uczyć dzieci czytania, ponieważ programy autorskie mają rozszerzać to, co jest zalecane w podstawie programowej. Nie może się to jednak odbywać kosztem wykształcenia gotowości dzieci do nauki czytania w połączeniu z nauką pisania.

36 Ad.15. Wychowanie rodzinne, obywatelskie i patriotyczne. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej: 1) wymienia imiona i nazwiska bliskich, wie gdzie pracują, czym się zajmują; 2) zna nazwę miejscowości, w której mieszka, zna ważniejsze instytucje i orientuje się w rolach społecznych pełnionych przez ważne osoby, np. policjant, strażak; 3) wie, jakiej jest narodowości, że mieszka w Polsce, a stolicą Polski jest Warszawa; 4) nazywa godło i flagę państwową, zna polski hymn i wie, że Polska należy do Unii Europejskiej; 5) wie, że są osoby innych narodowości, różniące się np. wyglądem, a mimo to wszyscy mają te same prawa i mają zgodnie żyć na świecie.

37 Zadania przedszkola. Uwagi o realizacji W trosce o prawidłowy rozwój psychofizyczny oraz przebieg wychowania i kształcenia dzieci cztero- i pięcioletnich zaleca się następujące proporcje organizowania dziecięcego czasu w przedszkolu, w rozliczeniu tygodniowym: - co najmniej jedną piątą czasu należy przeznaczyć na zabawę. W tym czasie dzieci bawią się w swobodny sposób, przy niewielkim udziale nauczyciela; - co najmniej jedną piątą czasu dzieci spędzają w ogrodzie, na boisku, w parku itp. Organizowane mogą być tam zajęcia sportowe, gry i zabawy ruchowe, obserwacje przyrodnicze, prace gospodarcze, porządkowe i ogrodnicze; - najwyżej jedną piątą czasu pobytu dziecka w przedszkolu zajmują różnego typu zajęcia dydaktyczne, realizowane według wybranego programu wychowania przedszkolnego; - nauczyciel może dowolnie zagospodarować pozostały czas – dwie piąte pobytu dziecka w przedszkolu. W tej puli czasu mieszczą się jednak czynności opiekuńcze, samoobsługowe, organizacyjne i inne. W przypadku młodszych dzieci zaleca się, aby co najmniej jedną czwartą czasu spędzały bawiąc się w ogrodzie, w parku, na łące.

38 KOMENTARZ: Od pewnego czasu zauważa się tendencję do zwiększania zajęć dydaktycz- nych w przedszkolach. Dzieje się to kosztem zabawy, głównej formy dzie- cięcej aktywności. Powinniśmy mieć jednak świadomość, że w trakcie zabawy dzieci intensywnie się uczą i skutecznie rozwijają swój umysł. Trzeba zatem zadbać o przywrócenie dziecięcej zabawie należytego miejsca w wychowaniu przedszkolnym. Dlatego w zalecanych warunkach i sposobach realizacji, opisanych w końcowej części podstawy, podane są proporcje zagospodarowania czasu edukacyjnego w rozliczeniu tygodnio- wym. Niekiedy rodzice wymuszają organizowanie w przedszkolach więk- szej liczby zajęć dydaktycznych. Zależy im bowiem, aby dzieci już w przedszkolu uczyły się na sposób szkolny. W ten sposób chcą zapewnić im lepszy start. Nie widzą nic złego w tym, że odbywa się to kosztem dziecięcych zabaw. Nie zadają sobie sprawy z tego, jaką mają one war- tość rozwojową. Zapisy zawarte w Postawie mają pomóc dyrektorom i nauczycielom przedszkola przeciwstawić się tym naciskom. W podstawie zaleca się też, aby co najmniej jedną piątą (a w przypadku dzie- ci młodszych – jedną czwartą) czasu przebywania w placówce wychowa- nia przedszkolnego dzieci spędzały w ogrodzie, na boisku czy w parku, gdzie powinny być dla nich organizowane gry i zabawy ruchowe, zajęcia sportowe itp.

39 W trosce o wspomaganie harmonijnego rozwoju dziecka zaleca się, aby zeszyty ćwiczeń i karty pracy stanowiły jedynie uzupełnienie wielostron- nego wspierania rozwoju dziecka, co oznacza stosowanie ich w ograniczonym zakresie, odpowiednio do wieku dziecka. Podstawą pracy powinna być zabawa i różnorodna działalność dziecka, związana z prawidłowym rozwojem procesów poznawczych, uzyskaniem dobrego poziomu koordynacji wzrokowo-ruchowej, gotowości do nauki pisania i nauki szkolnej. Proponuje się korzystanie m.in. z wycinanek, składanek, papierowych, książeczek do czytania.

40 Zadaniem nauczycieli jest prowadzenie obserwacji pedagogicznych mających na celu poznanie możliwości i potrzeb rozwojowych dzieci oraz dokumentowanie tych obserwacji. Zadaniem nauczycieli jest także przeprowadzenie diagnozy przedszkolnej w roku szkolnym po- przedzającym termin możliwego rozpoczęcia przez dziecko nauki w szko- le. Celem diagnozy jest zgromadzenie informacji, które mogą pomóc: 1)rodzicom, aby poznali stan gotowości swojego dziecka do podjęcia nauki w szkole i mogli je odpowiednio do potrzeb w osiąganiu tej gotowości wspomagać; 2)nauczycielom przedszkola przy opracowaniu i realizowaniu indywidualne- go programu wspomagania rozwoju dziecka, który będzie realizowany w roku poprzedzającym możliwe rozpoczęcie nauki w szkole w okresie od stycznia do maja; 3) pracownikom poradni psychologiczno-pedagogicznej, do której zostanie skierowane dziecko w wypadku zaobserwowania przez nauczyciela potrzeby pogłębionej diagnozy związanej z jakiegoś rodzaju specjalnymi potrzebami edukacyjnymi dziecka. W szczególności dzieci z zaburzeniami rozwoju mowy powinny być objęte opieką logopedyczną w przedszkolu. Należy zadbać o to, aby rodziców tych dzieci włączyć w proces korygowania rozwoju mowy.

41 KOMENTARZ: W celu zapewnienia dzieciom lepszych szans edukacyjnych zadaniem wychowania przedszkolnego jest wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci tak, aby je dobrze przygo- tować do szkoły. Nauczyciele przedszkola mają obowiązek systematycznego prowadzenia obserwacji i analiz zacho- wania dzieci (wraz z ich dokumentacją). Pomoże to lepiej poznać ich indywidualne możliwości umysłowe i ustalić potrzeby rozwojowe. Ponadto, w roku poprzedzającym rozpoczęcie przez dzieci nauki w klasie I szkoły podsta- wowej, nauczyciele przeprowadzają analizę ich gotowości do podjęcia nauki w szkole. Proces ten powinien zakoń- czyć się na początku drugiej połowy roku szkolnego, aby był jeszcze czas na podjęcie działań kompensujących. Na podstawie takiej diagnozy nauczyciel przedszkola opra- cowuje indywidualne programy wspomagania i korygo- wania rozwoju dziecka, które tego potrzebuje. Według tych programów mają być prowadzone zajęcia dydaktyczno- wyrównawcze.

42 Diagnoza dojrzałości przedszkolnej ma też pomóc rodzicom w poznaniu stanu gotowości swojego dziecka do podjęcia nauki w szkole podstawowej. Dzięki temu mogą je wspierać w rozwoju współpracując z nauczycielem przedszkola. Pomoże im to również podjąć decyzję o odroczeniu dziecku obowiązku szkolnego, jeżeli zachodzi taka konieczność. Analiza dojrzałości przedszkolnej (szkolnej) będzie prowadzona w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach pod- stawowych oraz w innych formach wychowania przedszkol- nego. Mają ją realizować nauczyciele zajmujący się dziećmi (oczywiście po uprzednim przygotowaniu). Określenie dojrzałość przedszkolna stosowane jest po to, aby nie utożsamiać jej z dojrzałością szkolną, ustalaną według kryte- riów obowiązujących obecnie w poradnictwie psychologiczno- pedagogicznym dla dzieci i młodzieży.

43 Treści edukacji zdrowotnej występują w wielu obszarach wychowania przedszkolnego. Ze względu na dobro dzieci, należy zadbać o kształtowanie ich świadomości zdrowotnej oraz nawyków dbania o własne zdrowie w codziennych sytuacjach w przedszkolu oraz współpracując w tym zakresie z rodzicami.

44 W trosce o jednolite oddziaływanie wychowawcze, nauczyciele: W trosce o jednolite oddziaływanie wychowawcze, nauczyciele: 1)systematycznie informują rodziców o zadaniach wycho- wawczych i kształcących realizowanych w przedszkolu. Zapoznają rodziców z Podstawą programową wychowania przedszkolnego i włączają ich do kształtowania u dziecka tych wiadomości i umiejętności, które są tam zalecane; 2)informują rodziców o sukcesach i kłopotach ich dzieci, a także włączają ich do wspierania osiągnięć rozwojowych dzieci i łagodzenia trudności, na jakie natrafiają; 3)zachęcają rodziców do współdecydowania w sprawach przedszkola, na przykład wspólnie organizują wydarzenia, w których biorą udział dzieci.

45 Podstawa programowa zawiera dużo treści wychowawczych. Ma to bezpośredni związek ze zmianami obserwowanymi w wychowaniu rodzinnym. Większość rodziców troszczy się o wszechstronny rozwój i wychowanie swoich dzieci. Niestety zwiększa się też liczba rodziców, którzy poświęca- ją swoim dzieciom zbyt mało czasu. Niestety także coraz mniej uwagi przywiązują do wychowania: kształtowania u dzieci nawyków odpowiedniego zwracania się do innych oraz zgodnego współdziałania z dorosłymi i dziećmi, do dbania o ład i porządek w swoim otoczeniu, a także do poszanowania przyrody i własności społecznej. Uznano zatem, że jednym z głównych celów działalności pe- dagogicznej przedszkola jest budowanie w umysłach dzieci systemu wartości, zwłaszcza w zakresie rozróżniania dobra od zła i preferowania dobra. Realizowane jest to we wszy- stkich zakresach wspomagania rozwoju i edukacji przed- szkolnej dzieci: począwszy od kształtowania umiejętności społecznych, aż po wychowanie rodzinne, obywatelskie i patriotyczne.

46 Należy podkreślić, że podstawa programowa wychowania przedszkolnego jest dokumentem skierowanym do specjalistów wychowania przedszkolnego, a więc do tych, którzy będą konstruowali programy autorskie i tych, którzy je będą wybierali, a potem realizowali w placów- kach wychowania przedszkolnego. Dlatego została ona napisana z uwzględnieniem terminologii stosowanej w pedagogice przed- szkolnej. Nauczyciele nie będą mieli większych trudności w korzystaniu z tego dokumentu, a także w przekazaniu rodzicom swoich wycho- wanków zawartych w nim celów i treści wycho- wania przedszkolnego.

47 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ


Pobierz ppt "WYZWANIA DLA NAUCZYCIELI PRZEDSZKOLI W ŚWIETLE NOWEJ PODSTAWY PROGRAMOWEJ OPRACOWANIE: Dorota Kozioł"

Podobne prezentacje


Reklamy Google