Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

OPATRYWANIE RAN. I. CIAŁA OBCE 1. Ciała obce w oku: A) gdy ciał obce tkwi mocno w rogówce, a w szczególności gdy chodzi o odprysk twardego materiału,

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "OPATRYWANIE RAN. I. CIAŁA OBCE 1. Ciała obce w oku: A) gdy ciał obce tkwi mocno w rogówce, a w szczególności gdy chodzi o odprysk twardego materiału,"— Zapis prezentacji:

1 OPATRYWANIE RAN

2 I. CIAŁA OBCE 1. Ciała obce w oku: A) gdy ciał obce tkwi mocno w rogówce, a w szczególności gdy chodzi o odprysk twardego materiału, jak np. drewno, metal lub tworzywo sztuczne, nie wolno nawet próbować jego usuwać. A) gdy ciał obce tkwi mocno w rogówce, a w szczególności gdy chodzi o odprysk twardego materiału, jak np. drewno, metal lub tworzywo sztuczne, nie wolno nawet próbować jego usuwać. Postępowanie: zabezpieczenie obojga oczu w celu zminimalizowania ruchów oka uszkodzonego (gałki oczne poruszają się razem).

3 B) gdy ciało obce znajduje się pod górną powieką. B) gdy ciało obce znajduje się pod górną powieką. Postępowanie: pacjent kieruje oczy ku dołowi, rzęsy górnej powieki chwytamy koniuszkami palców pociągając całą powiekę do przodu i ku dołowi ponad powiekę dolną. Po naprowadzeniu górnej powieki nad dolną, polecamy pacjentowi otworzyć oko. Wówczas rzęsy dolnej powieki wymiatają wewnętrzną stronę powieki górnej.

4 C) gdy ciało obce znajduje się pod dolną powieką. C) gdy ciało obce znajduje się pod dolną powieką. Postępowanie: pacjent patrzy w górę, koniuszkami palców chwytamy rzęsy dolnej powieki i odchylamy ją na odległość około pół centymetra od gałki ocznej tak, aby można było zajrzeć do worka spojówkowego i usunąć ciało obce, np. zwilżonym rożkiem chusteczki do nosa w kierunku od zewnątrz do wewnątrz.

5 2. Ciało obce w nosie: Postępowanie: zatkanie wolnej dziurki od nosa i nakłanianie pacjenta do mocnego siąkania. Jeżeli się to nie powiedzie nie wydobywać ciała obcego domowymi sposobami przy zastosowaniu np.: szpilki do włosów, pincety (możliwość zranienia błony śluzowej nosa i wystąpienia krwawienia).

6 3. Ciało obce w uchu: Postępowanie: A) metoda z wyboru przy usuwaniu luźno leżących ciał obcych jest płukanie przewodu słuchowego ciepłą wodą-ciała nieorganiczne (koraliki, guziki) lub spirytusem ciała organiczne (groch, fasola, pestki owoców, bazie), gdyż woda powoduje zwiększenie ich objętości. A) metoda z wyboru przy usuwaniu luźno leżących ciał obcych jest płukanie przewodu słuchowego ciepłą wodą-ciała nieorganiczne (koraliki, guziki) lub spirytusem ciała organiczne (groch, fasola, pestki owoców, bazie), gdyż woda powoduje zwiększenie ich objętości.

7 B) zalegające w przewodzie słuchowym żywe owady poleca się zalać oleistym płynem w celu odcięcia owadowi powietrza i uzyskania poślizgu. B) zalegające w przewodzie słuchowym żywe owady poleca się zalać oleistym płynem w celu odcięcia owadowi powietrza i uzyskania poślizgu. C) w przypadku obłych i gładkich ciał dość mocna zaklinowanych stosujemy kleszczyki C) w przypadku obłych i gładkich ciał dość mocna zaklinowanych stosujemy kleszczyki D) ostre ciała obce wymagają niekiedy użycia mikroskopu, ssaka i narzędzi otochirurgicznych D) ostre ciała obce wymagają niekiedy użycia mikroskopu, ssaka i narzędzi otochirurgicznych E) w przypadku długo zalegających ciał obcych konieczne jest wykonanie rozcięcia i plastyki przewodu słuchowego zew. E) w przypadku długo zalegających ciał obcych konieczne jest wykonanie rozcięcia i plastyki przewodu słuchowego zew.

8 4. Ciało obce w przełyku. Postępowanie: należy próbować sprowokować u pacjenta wymioty wkładając mu do ust jego własny palec i łaskocząc nim tylną ścianę gardzieli. W przypadku braku skutku przewieść do szpitala, by możliwe było użycie narzędzi w celu usunięcia ciała obcego.

9 5. Ciało obce w tchawicy. Postępowanie: A) w pierwszej kolejności usiłujemy wywołać kaszel silnymi uderzeniami płaską dłonią w plecy pacjenta między łopatkami. W czasie uderzenia głowa i tułów pacjenta powinny zwisać ku dołowi (np. przerzucenie przez oparcie krzesła). A) w pierwszej kolejności usiłujemy wywołać kaszel silnymi uderzeniami płaską dłonią w plecy pacjenta między łopatkami. W czasie uderzenia głowa i tułów pacjenta powinny zwisać ku dołowi (np. przerzucenie przez oparcie krzesła).

10 B) gdy to zawiedzie i nastąpi bezdech natychmiast rozpocząć próby dostarczania pacjentowi powietrza do płuc. B) gdy to zawiedzie i nastąpi bezdech natychmiast rozpocząć próby dostarczania pacjentowi powietrza do płuc.

11 ZASADA: zwykle pozostawia się przedmiot w ranie, gdyż jego usunięcie może spowodować gwałtowny, niemożliwy do opanowania krwotok. ZASADA: zwykle pozostawia się przedmiot w ranie, gdyż jego usunięcie może spowodować gwałtowny, niemożliwy do opanowania krwotok. WYJATEK: stanowi sytuacja, w której przedmiot przebijający policzek utrudnia oddychanie; po jego usunięciu należy zaopatrzyć ranę z obu stron policzka. Podobnie możliwe jest usunięcie przedmiotów utrudniających prowadzenie resuscytacji lub uniemożliwiających transport. WYJATEK: stanowi sytuacja, w której przedmiot przebijający policzek utrudnia oddychanie; po jego usunięciu należy zaopatrzyć ranę z obu stron policzka. Podobnie możliwe jest usunięcie przedmiotów utrudniających prowadzenie resuscytacji lub uniemożliwiających transport.

12 II. KRWAWIENIA 1. Krwawienia zewnętrzne. A) lekkie krwawienia-zazwyczaj ustaje samoistnie po kilku minutach, gdy powstanie skrzep i zamknie ubytek w uszkodzonym naczyniu. Postępowanie: zaopatrzyć jałowo, aby zapobiec zagrażającemu zakażeniu. Postępowanie: zaopatrzyć jałowo, aby zapobiec zagrażającemu zakażeniu.

13 B) silne krwawienie: B) silne krwawienie: - na głowie, szyi i tułowiu: *bezpośredni ucisk palcami na ranę, jeśli to możliwe *bezpośredni ucisk palcami na ranę, jeśli to możliwe poprzez jałowy materiał opatrunkowy, poprzez jałowy materiał opatrunkowy, - na kończynach: *uniesienie kończyny do góry-powyżej poziomu serca *ucisk ramienia lub uda (w miejscu tętnicy ramieniowej lub udowej) - niewyczuwalne na tętnicy ramieniowej, ale udowej) - niewyczuwalne na tętnicy ramieniowej, ale wyczuwalne na tętnicy promieniowej i analogicznie- wyczuwalne na tętnicy promieniowej i analogicznie- niewyczuwalne na tętnicy udowej, a wyczuwalne na stopie niewyczuwalne na tętnicy udowej, a wyczuwalne na stopie *opatrunek uciskowy *opaska zaciskowa (hemostatyczna) – czas niedokrwienia nie może przekroczyć 1 1 / 2 do 2 godzin! może przekroczyć 1 1 / 2 do 2 godzin! - rozerwanie masy tkankowej - *bezpośredni ucisk palcami na ranę, jeśli to możliwe poprzez *bezpośredni ucisk palcami na ranę, jeśli to możliwe poprzez jałowy materiał opatrunkowy i opaska uciskowa jedynie w jałowy materiał opatrunkowy i opaska uciskowa jedynie w wyjątkowych wypadkach. wyjątkowych wypadkach.

14 C) amputacja urazowa C) amputacja urazowaPostępowanie: *na miejscu wypadku ratownik jałowo opatruje kikut i unosi ku górze *przy silnym krwawieniu uciska palcami miejscowo ranę (jeśli to możliwe przez jałową gazę) lub używa innej odpowiedniej techniki umożliwiającej opanowanie krwawienia *zastosować typowe działanie przeciwwstrząsowe *poszukanie oddzielonej części, owiniecie (nawet zanieczyszczonej) jałową serwetą i włożenie do torby plastikowej, którą umieszczamy w drugiej torbie plastikowej napełnionej wodą z lodem, zamykamy szczelnie by płyn nie przedostał się bezpośrednio do amputowanej części (schłodzenie jeszcze bardziej zwalnia przemianę materii amputowanej części i może stać się przyczyną niepowodzenia w replantacji).

15 D) krwawienie z nosa. D) krwawienie z nosa.Postępowanie: posadzenie pacjenta w lekko pochylonej do przodu pozycji, opuszczając głowę do dołu- czoło jest podparte, oddychanie przez usta, zimny okład na kark. Jeżeli jest utrata większej ilości krwi i zagraża to wstrząsem, kładziemy pacjenta na boku lub na brzuchu tak, aby krew miała możność swobodnego wyciekania.

16 E) krwawienie z żylaka. E) krwawienie z żylaka.Postępowanie: uniesienie kończyny i nałożenie opatrunku uciskowego. F) krwawienie z odbytu. F) krwawienie z odbytu.Postępowanie: włożenie kilku jałowych gazików w szparę międzypośladkową i zalecenie pacjentowi ściskania pośladków. Pacjent leży na brzuchu. Uciskanie miejscowe przez założone gaziki jałowe przyśpiesza zatrzymanie krwawienia.

17 2. Krwawienie wewnętrzne. Sugerujące objawy to: Sugerujące objawy to: uwypuklenie nasiąkniętych krwią tkanek oraz objawy wstrząsu przy braku zew. uszkodzeń powłok.

18 Postępowanie: Postępowanie: *ocena bezpieczeństwa własnego i poszkodowanego *kontrola czynności życiowych: ocena tętna i wydolności oddechowej (w razie konieczności udrożnienie dróg oddechowej (w razie konieczności udrożnienie dróg oddechowych) oddechowych) *ułożenie pacjenta najpierw w pozycji scyzoryka (nogi ku górze na okres ok. minuty) następnie w pozycji ku górze na okres ok. minuty) następnie w pozycji przeciwwstrząsowej (ostrożnie w przypadku przeciwwstrząsowej (ostrożnie w przypadku uszkodzenia kręgosłupa) - nogi unosi się na wysokość uszkodzenia kręgosłupa) - nogi unosi się na wysokość ok cm. powyżej poziomu głowy ok cm. powyżej poziomu głowy *ochrona przed utratą ciepła *opieka psychiczna (podczas wstrząsu pacjent jest przerażony i niespokojny) przerażony i niespokojny)

19 RODZAJE WSTRZĄSU: 1. wstrząs hipowolemiczny (zmniejszenie objętości krwi krążącej) 1. wstrząs hipowolemiczny (zmniejszenie objętości krwi krążącej) a) utrata krwi na zewnątrz lub do wewnątrz a) utrata krwi na zewnątrz lub do wewnątrz b) utrata osocza (uszkodzenie naczyń włosowatych w wyniku b) utrata osocza (uszkodzenie naczyń włosowatych w wyniku działania wysokiej temp,) działania wysokiej temp,) c) utrata wody lub soli (masywne wymioty lub biegunka) c) utrata wody lub soli (masywne wymioty lub biegunka) 2. wstrząs kardiogenny (zmniejszenie wydolności serca)- np. zawał 2. wstrząs kardiogenny (zmniejszenie wydolności serca)- np. zawał mięśnia sercowego lub duży zator płucny. mięśnia sercowego lub duży zator płucny. 3. wstrząs przywspółczulno - naczyniowy (poszerzenie naczyń przy niezmienionej objętości masy krwi krążącej) np.: ból, przerażenie, bodźce termiczne mogą wywołać gwałtowne rozszerzenie naczyń i zwolnienie tętna powodując spadek ciśnienia krwi. 3. wstrząs przywspółczulno - naczyniowy (poszerzenie naczyń przy niezmienionej objętości masy krwi krążącej) np.: ból, przerażenie, bodźce termiczne mogą wywołać gwałtowne rozszerzenie naczyń i zwolnienie tętna powodując spadek ciśnienia krwi. 4. wstrząs septyczny lub toksyczny - na skutek zatrucia. 4. wstrząs septyczny lub toksyczny - na skutek zatrucia. 5. wstrząs anafilaktyczny-w wyniku reakcji uczuleniowej. 5. wstrząs anafilaktyczny-w wyniku reakcji uczuleniowej.

20 III. Obrażenia klatki piersiowej i jej narządów. 1. Otwarte zranienia kl. piersiowej. 1. Otwarte zranienia kl. piersiowej. a) odma otwarta - (rany kłute lub postrzałowe w a) odma otwarta - (rany kłute lub postrzałowe w obrębie tułowia) obrębie tułowia)Postępowanie: - udrożnienie dróg oddechowych, - ranę otwartą kl. piersiowej zabezpieczyć szczelnym, najlepiej foliowym jałowym opatrunkiem uszczelnionym najlepiej foliowym jałowym opatrunkiem uszczelnionym z 3 str. Opatrunek zakładamy na wdechu, kiedy to z 3 str. Opatrunek zakładamy na wdechu, kiedy to płuca są maksymalnie rozprężone. płuca są maksymalnie rozprężone.

21 2. Zamknięte uszkodzenia kl. piersiowej. 2. Zamknięte uszkodzenia kl. piersiowej. a) odma zamknięta- gdy powietrze wniknęło podczas urazu do opłucnej a wniknęło podczas urazu do opłucnej a następnie wrota wejścia się zamknęły. następnie wrota wejścia się zamknęły.Postępowanie: jeśli obszar spadniętego płuca nie przekracza 10%-nie potrzeba leczyć odmy zamkniętej, w innych przypadkach konieczny jest drenaż i ewentualny drenaż jamy opłucnej.

22 b) odma prężna, gdy powietrze przez cały czas wnika do jamy opłucnej. czas wnika do jamy opłucnej. Postępowanie: Postępowanie: nakłucie grubą igłą drugiej przestrzeni międzyżebrowej w linii środkowo- obojczykowej i nałożenie na igłę gumowego balonu z niewielkim otworem, który zamyka koniec igły w trakcie wdechu przez igłę, natomiast w momencie wydechu powietrze będzie mogło się ewakuować przez otwór w balonie.

23 IV. Wytrzewienie To obrażenie polegające na wynicowaniu na zewnątrz ciała narządów wewnętrznych, np. jelit lub żołądka, zwykle przez rozległą ranę. To obrażenie polegające na wynicowaniu na zewnątrz ciała narządów wewnętrznych, np. jelit lub żołądka, zwykle przez rozległą ranę. NIE WOLNO! Przemieszczać wytrzewionych narządów ani wpychać ich z powrotem do jam ciała. NIE WOLNO! Przemieszczać wytrzewionych narządów ani wpychać ich z powrotem do jam ciała.

24 Postępowanie: Postępowanie: 1) przeprowadzić ocenę podstawowych funkcji życiowych 2) wziąć pod uwagę, że pacjent może zacząć wymiotować 3) opanować wszelkie większe krwawienia zewnętrzne 4) jeżeli to możliwe, ułożyć pacjenta na plecach z podkurczonymi kolanami kolanami 5) podać tlen do oddychania 6) odsłonięte narządy okryć wilgotnym, najlepiej ciepłym opatrunkiem bezgazowym lub najpierw przylegającą folia (np. opatrunkiem bezgazowym lub najpierw przylegającą folia (np. spożywczą), a dopiero potem chustami gazowymi-dla ochrony spożywczą), a dopiero potem chustami gazowymi-dla ochrony przed wysychaniem i utratą ciepła przed wysychaniem i utratą ciepła 7) nie usuwać żadnych wbitych przedmiotów- umocować je i zabezpieczyć na czas transportu zabezpieczyć na czas transportu 8) nie podawać żadnych płynów do picia 9) w razie kaszlu lub wymiotów wspomóc te odruchy poprzez umiarkowany ucisk na opatrunek pokrywający ranę i wynicowane umiarkowany ucisk na opatrunek pokrywający ranę i wynicowane narządy. narządy.

25 V. Obrażenia powstałe w wyniku zmiażdżenia. Powstają zwykle przez zgniecenie w maszynie lub samochodzie, przygniecenie przez ścianę budynku czy też np. zapadający się wykop ziemny. Postępowanie: zależne jest od czasu, jaki upływa od momentu wypadku. 1) przed upływem 10 min.: *stała ocena podstawowych funkcji życiowych w czasie uwalniania ofiary. ofiary. *postępowanie przeciwwstrząsowe-uniesienie nóg, podawanie tlenu, ochrona przed utratą ciepła ochrona przed utratą ciepła *opanowanie zewnętrznych krwawień i odpowiednie unieruchomienie przy podejrzeniu złamań unieruchomienie przy podejrzeniu złamań *dalsza stała obserwacja chorego *przekazanie personelowi ambulansu ratunkowego

26 2) po upływie 10 min.: * ocena podstawowych funkcji życiowych * jeśli w istotny sposób upośledzone jest oddychanie- częściowe uwolnienie ciała poszkodowanego w celu częściowe uwolnienie ciała poszkodowanego w celu ułatwienia oddychania ułatwienia oddychania * opanowanie krwawień zewnętrznych * jeśli to możliwe, sprawdzenie tętna poniżej poziomu ucisku w celu oceny ciężkości obrażeń w celu oceny ciężkości obrażeń * zaplanowanie i przygotowanie możliwych metod bezpiecznego uwolnienia poszkodowanego (załoga bezpiecznego uwolnienia poszkodowanego (załoga ambulansu i straż pożarna) ambulansu i straż pożarna) * przed rozpoczęciem uwalniania-umożliwienie personelowi ambulansu ewentualnego podłączenia płynów dożylnych lub ambulansu ewentualnego podłączenia płynów dożylnych lub podanie środków przeciwbólowych podanie środków przeciwbólowych * usuwanie (unoszenie) przygniatającego ciężaru w sposób bardzo powolny, tak aby najłagodniej dochodziło do powrotu krążenia w powolny, tak aby najłagodniej dochodziło do powrotu krążenia w ściśniętym obszarze ciała, a podawane dożylnie płyny mogły ściśniętym obszarze ciała, a podawane dożylnie płyny mogły uzupełnić brakującą objętość krwi. uzupełnić brakującą objętość krwi.

27 VI. Utrata przytomności- brak reakcji na bodźce zewnętrzne. Należy ustalić przyczynę utraty przytomności poprzez badanie poszczególnych części ciała: 1) ocena źrenic *reakcja na światło- jest obecna, czy nie (zatrucie, śmierć kliniczna) *szerokość-czy są wąskie (zatrucie) szpilkowate (zatrucie narkotykami) szpilkowate (zatrucie narkotykami) szerokie (śmierć kliniczna) szerokie (śmierć kliniczna) *symetryczność - czy są równe, czy nierówne (uraz głowy, krwawienie do CUN)

28 2) ocena zabarwienia skóry wokół oczu 2) ocena zabarwienia skóry wokół oczu *krwiak okularowy (złamanie podstawy czaszki) 3) nos 3) nos *czy jest obecne krwawienie z nosa *czy wycieka płyn mózgowo-rdzeniowy (złamanie podstawy czaszki) (złamanie podstawy czaszki) 4) ocena zapachu z ust 4) ocena zapachu z ust *alkohol (nadużycie alkoholu, zatrucie) *aceton (śpiączka cukrzycowa) *inne (zatrucie środkami chemicznymi)

29 5) ocena zawartości jamy ustnej 5) ocena zawartości jamy ustnej *czy jest ciało obce- wymiociny, inne substancje *jak wygląda tylna ściana gardła- czy spływa po niej krew, płyn mózgowo-rdzeniowy (złamanie niej krew, płyn mózgowo-rdzeniowy (złamanie podstawy czaszki) podstawy czaszki) 6) ocena przewodów słuchowych zewnętrznych 6) ocena przewodów słuchowych zewnętrznych *czy widoczny jest wyciek krwi, płynu mózgowo- rdzeniowego (złamanie podstawy czaszki) rdzeniowego (złamanie podstawy czaszki)

30 7) ocena żył szyjnych zewnętrznych 7) ocena żył szyjnych zewnętrznych * jeżeli żyły są zapadnięte (utrata krwi, płynów-wstrząs hipowolemiczny) hipowolemiczny) * jeżeli żyły są nadmiernie wypełnione (zaleganie w nich krwi, która nie może dopłynąć do serca-tamponada serca, odma prężna) nie może dopłynąć do serca-tamponada serca, odma prężna) 8) badanie kończyn-ocena jakie jest napięcie mięśniowe 8) badanie kończyn-ocena jakie jest napięcie mięśniowe 9/ badanie klatki piersiowej 9/ badanie klatki piersiowej * jeśli są rany, to jakiego typu-czy są powierzchowne, czy głębokie, czy jest naruszona ciągłość opłucnej, czy współistnieje odma czy jest naruszona ciągłość opłucnej, czy współistnieje odma opłucnowa opłucnowa * jakie jest zabarwienie skóry- zasinienie może świadczyć o miejscu urazu (jego sile i ewentualnych obrażeniach narządów urazu (jego sile i ewentualnych obrażeniach narządów wewnętrznych) wewnętrznych)

31 10) badanie jamy brzusznej 10) badanie jamy brzusznej *zasinienie skóry pod prawym łukiem żebrowym (obrażenia wątroby) lewym łukiem żebrowym (obrażenia wątroby) lewym łukiem żebrowym (uszkodzenie śledziony) (uszkodzenie śledziony) *ocena ciągłości skóry- czy są rany, czy doszło do perfuzji narządów wew. jamy brzusznej perfuzji narządów wew. jamy brzusznej *ocena oporów patologicznych-nadmierne powiększenie obwodu brzucha (płyn w jamie powiększenie obwodu brzucha (płyn w jamie brzusznej, krwotok) brzusznej, krwotok)

32 11) badanie miednicy- ocena kości, czy obręcz miednicy 11) badanie miednicy- ocena kości, czy obręcz miednicy jest stabilna. jest stabilna. Postępowanie przy utracie przytomności: A) po stwierdzeni, że poszkodowany jest nieprzytomny- wezwanie pomocy wezwanie pomocy B) ocena oddechu i tętna- w razie braku- rozpoczęcie sztucznego oddychania i masażu serca sztucznego oddychania i masażu serca C) jeśli możliwe zebranie wywiadu od świadków, co spowodowało obrażenia obrażenia D) po wykluczeniu urazów, jeśli nieprzytomny oddycha i ma zachowane krążenie- ułożenie w pozycji bocznej ustalonej zachowane krążenie- ułożenie w pozycji bocznej ustalonej E) ocenić głębokość śpiączki (wg. skali Glasgow-otwieranie oczu, reakcja słowna, odpowiedź ruchowa) reakcja słowna, odpowiedź ruchowa) F) jeśli wiadomo jaka jest przyczyna utraty przytomności, można przystąpić (jeżeli jest to możliwe) do jej usuwania. przystąpić (jeżeli jest to możliwe) do jej usuwania.

33 VII. OMDLENIE Omdlenie- krótkotrwała, przemijająca utrata przytomności spowodowana nagłym rozszerzeniem naczyń. W wyniku tego zmniejsza się napływ krwi do mózgu i dochodzi do niedokrwienia. Postępowanie: 1) ułóż poszkodowanego na plecach 2) zastosuj pozycje czterokończynową- jednoczesne uniesienie kończyn górnych i dolnych pod katem 90 0 w stosunku do tułowia. kończyn górnych i dolnych pod katem 90 0 w stosunku do tułowia. W przypadku kobiety ciężarnej-ułożyć na lewym boku, bądź W przypadku kobiety ciężarnej-ułożyć na lewym boku, bądź zwinąć odzież i podłożyć pod prawy bok. zwinąć odzież i podłożyć pod prawy bok. 3) zapewnij dostęp świeżego powietrza 4) poluźnij krawat, rozepnij kołnierzyk 5) do momentu powrotu przytomności kontroluj podstawowe parametry życiowe parametry życiowe

34 VIII. DRGAWKI Postępowanie: 1) jeśli to możliwe zabezpieczyć chorego przed upadkiem na ziemię 1) jeśli to możliwe zabezpieczyć chorego przed upadkiem na ziemię 2) usunąć wszelkie przedmioty z otoczenia poszkodowanego lub zabezpieczyć je miękkimi przedmiotami zabezpieczyć je miękkimi przedmiotami 3) zabezpieczyć głowę poszkodowanego przed możliwością urazów (uderzenie o podłogę), albo przytrzymując oburącz, albo układając głowę (uderzenie o podłogę), albo przytrzymując oburącz, albo układając głowę na stopach ratownika na stopach ratownika 4) w większości przypadków do przegryzienia języka dochodzi już w fazie początkowej drgawek, stąd wkładanie do jamy ustnej miedzy zęby początkowej drgawek, stąd wkładanie do jamy ustnej miedzy zęby miękkich przedmiotów( bandaży, gazy) jest zbędne. Ponadto przy miękkich przedmiotów( bandaży, gazy) jest zbędne. Ponadto przy wykonywaniu tej czynności można uszkodzić zęby lub może dojść do wykonywaniu tej czynności można uszkodzić zęby lub może dojść do aspiracji aspiracji 5) nie wolno krepować zbyt mocno poszkodowanego, aby nie doprowadzić do uszkodzeń w obrębie układów mięśniowego i kostnego do uszkodzeń w obrębie układów mięśniowego i kostnego 6) po ustaniu drgawek kładziemy poszkodowanego w pozycji bocznej ustalonej ustalonej 7) stałe kontrolowanie podstawowych funkcji życiowych.

35 IX. Rana kąsana 1) Przez zwierzę- rana narażona na zakażenie bakteryjne ( bakterie znajdują się na zębach zwierzęcia) i zakażenie wścieklizną (wirus znajduje się w się na zębach zwierzęcia) i zakażenie wścieklizną (wirus znajduje się w ślinie zwierzęcia). ślinie zwierzęcia).Postępowanie: * jeśli to możliwe-schwytanie zwierzęcia żywego i poddanie go badaniom * dokładnie myjemy ranę mydłem i obficie spłukujemy (wirus wścieklizny ginie w styczności z mydłem) ginie w styczności z mydłem) 2) Przez węża Postępowanie: Postępowanie: *położyć w pozycji horyzontalnej *nałożenie zacisku na kończynę (zacisk jest prawidłowy, gdy kończyna przybiera barwę sinoczerwoną, uwidaczniają się żyły powierzchniowe, a przybiera barwę sinoczerwoną, uwidaczniają się żyły powierzchniowe, a tętno jest wyczuwalne)- sprzyja to częściowemu wydalaniu jadu z ustroju tętno jest wyczuwalne)- sprzyja to częściowemu wydalaniu jadu z ustroju *unieruchomienie ukąszonej kończyny NIE WOLNO! Wycinać, wypalać i wysysać rany po ukąszeniu. NIE WOLNO! Wycinać, wypalać i wysysać rany po ukąszeniu.

36 3) Przez owada Postępowanie: Postępowanie: * ochłodzenie miejsca ukąszenia lodem lub zimną wodą * ochłodzenie miejsca ukąszenia lodem lub zimną wodą (w przypadku ukąszenia w jamę ustną podajemy kostki (w przypadku ukąszenia w jamę ustną podajemy kostki lodu do ssania) - zapobiega to obrzękowi bł. śluzowej lodu do ssania) - zapobiega to obrzękowi bł. śluzowej jamy ustnej i języka jamy ustnej i języka * jeżeli jest widoczne żądło po ukąszeniu przez pszczołę- usuwamy tak, aby nie wyciskać pęcherzyka z jadem usuwamy tak, aby nie wyciskać pęcherzyka z jadem * jeżeli wystąpi bezdech-sztuczne oddychanie * jeżeli wystąpi bezdech-sztuczne oddychanie Przeciwdziałanie obrzękowi- podanie w iniekcji Adrenaliny lub Kortyzonu. Gdy drogi oddechowe są już całkowicie zablokowane - intubacja dotchawicza lub w ostateczności - wprowadzenie rurki tracheotomijnej.

37 X. Urazy brzucha Postępowanie: 1) w przypadku krwawienia wewnętrznego: 1) w przypadku krwawienia wewnętrznego: * jeśli nie stwierdza się objawów wstrząsu- ułożenie poszkodowanego w pozycji półleżącej ze zgiętymi kolanami poszkodowanego w pozycji półleżącej ze zgiętymi kolanami (podłożyć koc zwinięty w wałek o średnicy ok.30 cm-zmniejszamy (podłożyć koc zwinięty w wałek o średnicy ok.30 cm-zmniejszamy napięcie powłok brzusznych) napięcie powłok brzusznych) * w przypadku wstrząsu- ułożenie w pozycji przeciwwstrząsowej, ochrona przed utrata ciepła oraz kontrola funkcji życiowych ochrona przed utrata ciepła oraz kontrola funkcji życiowych 2/ w przypadku otwartych ran-przykrycie wilgotnym, jeżeli to 2/ w przypadku otwartych ran-przykrycie wilgotnym, jeżeli to możliwe jałowym opatrunkiem (pakiet oparzeniowy, chusta możliwe jałowym opatrunkiem (pakiet oparzeniowy, chusta oparzeniowa) oparzeniowa) 3/ jeżeli widoczne są ciała obce tkwiące w powłokach jamy brzusznej- nie 3/ jeżeli widoczne są ciała obce tkwiące w powłokach jamy brzusznej- nie usuwamy, zabezpieczamy opatrunkiem usuwamy, zabezpieczamy opatrunkiem NIE WOLNO! Poszkodowany nie może jeść, pić i palić papierosów

38 XI. Odmrożenia Postępowanie: 1) przerwanie narażenia na zimno 2) rozluźnienie obcisłej odzieży i rozsznurowanie butów, zdjęcie mokrej odzieży, odzieży, 3)ogrzewanie części ciała przez umieszczenie ich jak najbliżej centrum ciała (np. wsunięcie dłoni pod pachy), założenie dodatkowej części garderoby, (np. wsunięcie dłoni pod pachy), założenie dodatkowej części garderoby, owinięcie kocami owinięcie kocami 4) podanie ciepłych, osłodzonych płynów do picia 5) wytworzone pęcherze pokrywamy jałowym opatrunkiem 6) w przypadku ostrego przechodzenia (spadek temp. centralnej ciała poniżej 24 0 C-27 0 C) dostarczanie ciepła do wnętrza organizmu poniżej 24 0 C-27 0 C) dostarczanie ciepła do wnętrza organizmu 7) korzystnie działa zimna kąpiel w wodzie o temp.10 0 C- w ciągu 30 min. podnosi się temperaturę kąpieli do ok.40 0 podnosi się temperaturę kąpieli do ok.40 0 NIE WOLNO! 1/ przenosić do gorącego pokoju 2/ nacierać odmrożonych kończyn śniegiem 3/ podawać napojów alkoholowych, papierosów 4/ przy odmrożonych nogach poszkodowany nie powinien chodzić

39 XII. OPARZENIA Postępowanie: 1) usunięcie źródła działania wysokiej temperatury (oblanie zimną 1) usunięcie źródła działania wysokiej temperatury (oblanie zimną wodą, zduszenie płomieni chustami lub wełnianym kocem, wodą, zduszenie płomieni chustami lub wełnianym kocem, turlanie ofiary po podłodze) turlanie ofiary po podłodze) 2) jeśli możliwe należy zdjąć odzież w celu uniknięcia dalszego oddziaływania wysokiej temperatury oddziaływania wysokiej temperatury 3) przy oparzeniu kończyn zanurzenie (spłukiwanie) w naczyniu z zimną wodą przez około minut zimną wodą przez około minut 4) zaopatrzenie powierzchni oparzonych jałowym opatrunkiem (chusty, pakiety oparzeniowe), wyjątek stanowi twarz (chusty, pakiety oparzeniowe), wyjątek stanowi twarz 5) w przypadku oparzenia dużych powierzchni ciała- zapewnienie ciepła przez użycie koców izolacyjnych lub tworzenie tzw. tunelu z ciepła przez użycie koców izolacyjnych lub tworzenie tzw. tunelu z krzeseł lub innych sprzętów (zawsze unikać uciskania rany) krzeseł lub innych sprzętów (zawsze unikać uciskania rany) 6) w celu uzupełnienia dużej utraty płynów podajemy lekko osoloną wodę (1 łyżeczka soli na litr wody)- rezygnujemy ze słonych wodę (1 łyżeczka soli na litr wody)- rezygnujemy ze słonych płynów w przypadku: zaburzeń świadomości, oparzeń twarzy, płynów w przypadku: zaburzeń świadomości, oparzeń twarzy, uszkodzeń przewodu pokarmowego, mdłości. uszkodzeń przewodu pokarmowego, mdłości.

40 OPARZENIA PODZIAŁ OPARZEŃ ZE WZGLĘDU NA PRZYCZYNĘ: Oparzenia termiczne – spowodowane są przez wysoką temperaturę. Powstają w wyniku bezpośredniego kontaktu z płomieniami, gorącymi płynami, gazami lub gorącą powierzchnią. Oparzenia termiczne – spowodowane są przez wysoką temperaturę. Powstają w wyniku bezpośredniego kontaktu z płomieniami, gorącymi płynami, gazami lub gorącą powierzchnią.

41 Oparzenia chemiczne – spowodowane są przez kontakt ze stężonymi kwasami, zasadami lub pewnymi związkami organicznymi (np. fenolami), które mogą występować nie tylko w postaci płynnej ale również stałej lub gazowej. Oparzenia chemiczne – spowodowane są przez kontakt ze stężonymi kwasami, zasadami lub pewnymi związkami organicznymi (np. fenolami), które mogą występować nie tylko w postaci płynnej ale również stałej lub gazowej.

42 Oparzenia elektryczne – powstają w wyniku przepływu prądu elektrycznego przez ciało. Źródłem prądu może być domowa lub przemysłowa instalacja elektryczna, piorun lub nagromadzenie bardzo dużego ładunku statycznego Oparzenia elektryczne – powstają w wyniku przepływu prądu elektrycznego przez ciało. Źródłem prądu może być domowa lub przemysłowa instalacja elektryczna, piorun lub nagromadzenie bardzo dużego ładunku statycznego

43 Oparzenia radiacyjne – są wynikiem działania promieniowania np. słonecznego lub radioaktywnego. Mogą objawić się bezpośrednio po napromieniowaniu lub z opóźnieniem. Oparzenia radiacyjne – są wynikiem działania promieniowania np. słonecznego lub radioaktywnego. Mogą objawić się bezpośrednio po napromieniowaniu lub z opóźnieniem.

44 GŁĘBOKOŚĆ OPARZEŃ: I stopień – powierzchowne. I stopień – powierzchowne. Przyczyna: wybuch płomienia, krótkie działanie gorącego płynu, krótki kontakt z gorącymi ciałami stałymi, oparzenie słoneczne. Przyczyna: wybuch płomienia, krótkie działanie gorącego płynu, krótki kontakt z gorącymi ciałami stałymi, oparzenie słoneczne. Wygląd powierzchni: sucha, bez pęcherzy lub z niewielkim obrzękiem. Wygląd powierzchni: sucha, bez pęcherzy lub z niewielkim obrzękiem. Kolor: rumień. Kolor: rumień. Ból: silny. Ból: silny.

45 GŁĘBOKOŚĆ OPARZEŃ: II stopień – niepełnej grubości skóry. II stopień – niepełnej grubości skóry. Przyczyna: bezpośredni kontakt z płomieniem, kontakt z gorącymi płynami i ciałami stałymi, oparzenia chemiczne. Przyczyna: bezpośredni kontakt z płomieniem, kontakt z gorącymi płynami i ciałami stałymi, oparzenia chemiczne. Wygląd powierzchni: pęcherze. Wygląd powierzchni: pęcherze. Kolor: różowo-biały, czerwono-wiśniowy. Kolor: różowo-biały, czerwono-wiśniowy. Ból: silny. Ból: silny.

46 GŁĘBOKOŚĆ OPARZEŃ: III stopień – pełnej grubości skóry. III stopień – pełnej grubości skóry. Przyczyna: płomień, płonące ubranie, kontakt z gorącymi płynami i ciałami stałymi. Przyczyna: płomień, płonące ubranie, kontakt z gorącymi płynami i ciałami stałymi. Wygląd powierzchni: sucha, twardy strup. Wygląd powierzchni: sucha, twardy strup. Kolor: biały, woskowy, ciemny lub występuje czarny strup. Kolor: biały, woskowy, ciemny lub występuje czarny strup. Ból: słaby lub bezbolesność Ból: słaby lub bezbolesność

47 GŁĘBOKOŚĆ OPARZEŃ: IV stopień – dotyczy głębszych struktur. IV stopień – dotyczy głębszych struktur. Przyczyna: długotrwały kontakt z płomieniem, oparzenie elektryczne. Przyczyna: długotrwały kontakt z płomieniem, oparzenie elektryczne. Wygląd powierzchni: jak w III stopniu, dodatkowo mogą być widoczne ścięgna, mięśnie, kości. Wygląd powierzchni: jak w III stopniu, dodatkowo mogą być widoczne ścięgna, mięśnie, kości. Kolor: jak w III stopniu. Kolor: jak w III stopniu. Ból: jak w III stopniu. Ból: jak w III stopniu.

48 ROZLEGŁOŚĆ OPARZEŃ: Przy ocenie ciężkości oparzenia rozległość jest ważniejsza niż głębokość. Przy ocenie ciężkości oparzenia rozległość jest ważniejsza niż głębokość. W obliczeniu powierzchni małych oparzeń można posłużyć się jako wzorcem dłonią poszkodowanego. W obliczeniu powierzchni małych oparzeń można posłużyć się jako wzorcem dłonią poszkodowanego. Dłoń z wyprostowanymi, przywiedzionymi palcami stanowi 1 % powierzchni ciała. Dłoń z wyprostowanymi, przywiedzionymi palcami stanowi 1 % powierzchni ciała. Przy bardziej rozległych poparzeniach u dorosłych stosuje się tzw. regułę dziewiątek Przy bardziej rozległych poparzeniach u dorosłych stosuje się tzw. regułę dziewiątek

49 Reguła dziewiątek u dorosłych: Reguła dziewiątek u dorosłych: 9 % głowa. 9 % głowa. 9 % każda kończyna górna. 9 % każda kończyna górna. 18 % przód tułowia. 18 % przód tułowia. 18 % tył tułowia. 18 % tył tułowia. 18 % każda kończyna dolna. 18 % każda kończyna dolna. 1 % okolica krocza. 1 % okolica krocza.

50 ZASADY POSTĘPOWANIA PRZY OPARZENIACH: Przy opatrywaniu poparzeń należy zadbać o własne bezpieczeństwo i używać rękawiczek. Przy opatrywaniu poparzeń należy zadbać o własne bezpieczeństwo i używać rękawiczek. Na początku, jeśli jeszcze działa, należy wyeliminować czynnik parzący. Należy tutaj pamiętać o własnym bezpieczeństwie. Na początku, jeśli jeszcze działa, należy wyeliminować czynnik parzący. Należy tutaj pamiętać o własnym bezpieczeństwie. Podstawowym działaniem jest chłodzenie tkanek przez polewanie miejsca poparzonego czystą, zimną, najlepiej bieżącą wodą, przez ok. 15 min dużą powierzchnię lub do ustąpienia bólu małą powierzchnię. Ochłodzenie miejsca poparzonego skraca czas przegrzania, co może zmniejszyć głębokość oparzenia. Zabieg chłodzenia jest tym skuteczniejszy im krótszy okres upłynie od momentu oparzenia. Przy oparzeniach dłoni należy na tym etapie pozdejmować wszelkiego rodzaju biżuterię. Przy oparzeniach jamy ustnej, jeśli poszkodowany jest przytomny, powinien ssać kostki lodu, albo płukać jamę ustną zimną wodą. Podstawowym działaniem jest chłodzenie tkanek przez polewanie miejsca poparzonego czystą, zimną, najlepiej bieżącą wodą, przez ok. 15 min dużą powierzchnię lub do ustąpienia bólu małą powierzchnię. Ochłodzenie miejsca poparzonego skraca czas przegrzania, co może zmniejszyć głębokość oparzenia. Zabieg chłodzenia jest tym skuteczniejszy im krótszy okres upłynie od momentu oparzenia. Przy oparzeniach dłoni należy na tym etapie pozdejmować wszelkiego rodzaju biżuterię. Przy oparzeniach jamy ustnej, jeśli poszkodowany jest przytomny, powinien ssać kostki lodu, albo płukać jamę ustną zimną wodą.

51 ZASADY POSTĘPOWANIA PRZY OPARZENIACH: W dalszej kolejności rany oparzeniowe osłania się jałowym opatrunkiem – na ranę nakłada się jałowe gaziki lub gazę (w zależności od rozległości oparzenia). Opatrunek nie może wywierać żadnego nacisku na miejsce oparzone. W dalszej kolejności rany oparzeniowe osłania się jałowym opatrunkiem – na ranę nakłada się jałowe gaziki lub gazę (w zależności od rozległości oparzenia). Opatrunek nie może wywierać żadnego nacisku na miejsce oparzone. Należy również zadbać o komfort psychiczny i fizyczny poszkodowanego (chronić przed utratą ciepła, bądź przed przegrzaniem). Należy również zadbać o komfort psychiczny i fizyczny poszkodowanego (chronić przed utratą ciepła, bądź przed przegrzaniem). W przypadku stwierdzenia objawów wstrząsu należy ułożyć poszkodowanego na plecach, z podniesionymi nogami. W przypadku stwierdzenia objawów wstrząsu należy ułożyć poszkodowanego na plecach, z podniesionymi nogami. Jeżeli poszkodowany jest nieprzytomny, należy sprawdzić oddech i tętno, w razie braku - ABC resuscytacji. Jeżeli poszkodowany jest nieprzytomny, należy sprawdzić oddech i tętno, w razie braku - ABC resuscytacji.

52 ZASADY POSTĘPOWANIA PRZY OPARZENIACH CHEMICZNYCH: W pierwszej kolejności należy usunąć skażoną odzież używając rękawic ochronnych. W pierwszej kolejności należy usunąć skażoną odzież używając rękawic ochronnych. Dokładnie przemyć miejsce oparzone dużą ilością bieżącej, chłodnej wody. Dokładnie przemyć miejsce oparzone dużą ilością bieżącej, chłodnej wody. Uwaga! Przy oparzeniu wapnem niegaszonym nie wolno od razu przemywać wodą! W takim przypadku wapno należy najpierw usunąć mechanicznie (zetrzeć), a dopiero później wypłukać wodą. Uwaga! Przy oparzeniu wapnem niegaszonym nie wolno od razu przemywać wodą! W takim przypadku wapno należy najpierw usunąć mechanicznie (zetrzeć), a dopiero później wypłukać wodą.

53 ZASADY POSTĘPOWANIA PRZY OPARZENIACH CHEMICZNYCH: Założyć jałowy opatrunek na ranę. Założyć jałowy opatrunek na ranę. Jeśli jest to możliwe należy zabezpieczyć opakowanie po środku żrącym. Jeśli jest to możliwe należy zabezpieczyć opakowanie po środku żrącym. W przypadku połknięcia substancji żrącej nie należy prowokować wymiotów. W przypadku połknięcia substancji żrącej nie należy prowokować wymiotów.

54 UWAGA! PRZY ZAOPATRYWANIU OPARZEŃ NIE WOLNO: UWAGA! PRZY ZAOPATRYWANIU OPARZEŃ NIE WOLNO: Zrywać odzieży, która przykleiła się do skóry. Zrywać odzieży, która przykleiła się do skóry. Dotykać ran oparzeniowych, opatrywać niejałowymi materiałami (np. chusteczkami higienicznymi, watą). Dotykać ran oparzeniowych, opatrywać niejałowymi materiałami (np. chusteczkami higienicznymi, watą). Smarować miejsca oparzonego takimi środkami, jak różnego rodzaju maści, kremy, tłuszcz, białko jaja kurzego, spirytus, ani używać żadnych innych tzw. domowych sposobów. Smarować miejsca oparzonego takimi środkami, jak różnego rodzaju maści, kremy, tłuszcz, białko jaja kurzego, spirytus, ani używać żadnych innych tzw. domowych sposobów. Nakłuwać lub przebijać samodzielnie pęcherzy. Nakłuwać lub przebijać samodzielnie pęcherzy.

55 NIE WOLNO! 1/ stosować masła, oleju lub mąki (uniemożliwiają dopływ tlenu do uszkodzonych (uniemożliwiają dopływ tlenu do uszkodzonych tkanek, są pożywką dla bakterii) tkanek, są pożywką dla bakterii) 2/ stosować maści, lekarstw oparzeniowych, mazideł, środków dezynfekcyjnych i alkoholu mazideł, środków dezynfekcyjnych i alkoholu 3/ opróżniać pęcherzy oparzeniowych (stanowią ochronę przed zakażeniem) ochronę przed zakażeniem) 4/ odrywać przylegających do ciała części ubrań

56 XIII. Urazy kończyn Postępowanie: przy złamaniach, skręceniach i zwichnięciach zwichnięciach 1/ usunięcie odzieży znad miejsca uszkodzenia 2/ jeśli są obecne rany (otarcia), to przykrycie jałowym opatrunkiem jałowym opatrunkiem 3/ jeśli jest krwawienie, to zatamowanie 4/ stabilizacja uszkodzonej kończyny poprzez unieruchomienie w pozycji w jakiej się unieruchomienie w pozycji w jakiej się znajduje znajduje

57 OBJAWY OBRAŻEŃ MIĘŚNIOWO - SZKIELETOWYCH Pacjent podtrzymuje własną kończynę (samoszynowanie). Pacjent podtrzymuje własną kończynę (samoszynowanie). Obrzęki. Obrzęki. Deformacje (nienaturalny wygląd). Deformacje (nienaturalny wygląd). Zmiany zabarwienia skóry (stłuczenia, siniaki). Zmiany zabarwienia skóry (stłuczenia, siniaki). Otwarta rana. Otwarta rana. Widoczne odłamy kości. Widoczne odłamy kości. Ból i/lub tkliwość nad miejscem urazu. Ból i/lub tkliwość nad miejscem urazu. Trzeszczenia i zgrzytania powodowane przez trące o siebie końce złamanych kości. Trzeszczenia i zgrzytania powodowane przez trące o siebie końce złamanych kości. Brak ruchomości kończyn (porażenie). Brak ruchomości kończyn (porażenie). Ograniczone lub bardzo słabe ruchy kończyny. Ograniczone lub bardzo słabe ruchy kończyny. Ból w czasie ruchu. Ból w czasie ruchu. Zanik czucia lub krążenia poniżej miejsca urazu (wymagają natychmiastowej interwencji). Zanik czucia lub krążenia poniżej miejsca urazu (wymagają natychmiastowej interwencji).

58 OGÓLNE ZASADY UNIERUCHAMIANIA MIEJSC PO URAZACH MIĘŚNIOWO -SZKIELETOWYCH Unieruchom miejsce obrażenia. Unieruchom miejsce obrażenia. Rozetnij lub usuń ubranie znad miejsca obrażenia i zaopatrz wszystkie otwarte rany. Rozetnij lub usuń ubranie znad miejsca obrażenia i zaopatrz wszystkie otwarte rany. Oceń krążenie, czucie i ruchy w okolicy dalszej (obwodowej) w stosunku do miejsca obrażenia. Oceń krążenie, czucie i ruchy w okolicy dalszej (obwodowej) w stosunku do miejsca obrażenia. Unieruchom za pomocą szyny dwa stawy sąsiadujące z miejscem obrażenia. Jeżeli uraz dotyczy stawu, unieruchom za pomocą szyny kości powyżej i poniżej stawu. Unieruchom za pomocą szyny dwa stawy sąsiadujące z miejscem obrażenia. Jeżeli uraz dotyczy stawu, unieruchom za pomocą szyny kości powyżej i poniżej stawu.

59 OGÓLNE ZASADY UNIERUCHAMIANIA MIEJSC PO URAZACH MIĘŚNIOWO -SZKIELETOWYCH Unieruchom miejsca urazu za pomocą szyny w pozycji zastanej. Stopa i ręka (dłoń) powinny być unieruchamiane w pozycji czynnościowej. Unieruchom miejsca urazu za pomocą szyny w pozycji zastanej. Stopa i ręka (dłoń) powinny być unieruchamiane w pozycji czynnościowej. Po unieruchomieniu za pomocą szyny ponownie oceń krążenie, czucie i ruchy w okolicy dalszej (obwodowej) w stosunku do miejsca obrażenia. Po unieruchomieniu za pomocą szyny ponownie oceń krążenie, czucie i ruchy w okolicy dalszej (obwodowej) w stosunku do miejsca obrażenia. Używaj najróżniejszych podkładek, aby zapobiegać miejscowemu uciskowi szyny na tkanki. Używaj najróżniejszych podkładek, aby zapobiegać miejscowemu uciskowi szyny na tkanki.

60 TECHNIKI UNIERUCHOMIENIA ZA POMOCĄ SZYN Unieruchomienie obrażenia pojedynczego palca Unieruchomienie obrażenia pojedynczego palca

61 TECHNIKI UNIERUCHOMIENIA ZA POMOCĄ SZYN Unieruchomienie palca wobec zdrowego palca. Unieruchomienie palca wobec zdrowego palca.

62 TECHNIKI UNIERUCHOMIENIA ZA POMOCĄ SZYN Sposób unieruchamiania w pozycji zastanej izolowanego obrażenia stawu łokciowego (za pomocą sztywnych szyn). Sposób unieruchamiania w pozycji zastanej izolowanego obrażenia stawu łokciowego (za pomocą sztywnych szyn).

63 TECHNIKI UNIERUCHOMIENIA ZA POMOCĄ SZYN Unieruchomienie dwóch sąsiednich stawów w obrażeniu przedramienia Unieruchomienie dwóch sąsiednich stawów w obrażeniu przedramienia

64 Sposób unieruchamiania w pozycji zastanej izolowanego obrażenia stawu kolanowego (za pomocą sztywnych szyn). Sposób unieruchamiania w pozycji zastanej izolowanego obrażenia stawu kolanowego (za pomocą sztywnych szyn).

65 Elastyczna szyna zastosowana przy obrażeniu kostki. Elastyczna szyna zastosowana przy obrażeniu kostki.

66 Unieruchomienie dwóch sąsiednich stawów z zastosowaniem dwóch szyn w obrażeniu podudzia Unieruchomienie dwóch sąsiednich stawów z zastosowaniem dwóch szyn w obrażeniu podudzia

67 XIV. Urazy kręgosłupa Postępowanie: 1/ ocena i zabezpieczenie funkcji życiowych 2/ jeśli poszkodowany jest przytomny- ustalić, czy i gdzie odczuwa ból, ewentualnie drętwienie lub brak czucia, czy odczuwa osłabienie lub ewentualnie drętwienie lub brak czucia, czy odczuwa osłabienie lub ociężałość kończyn i czy może nimi poruszać ociężałość kończyn i czy może nimi poruszać 3/ jeżeli istnieje trudność w oddychaniu-zastosować wspomaganie oddechu 4/ pozostawienie poszkodowanego w ułożeniu, w jakim się go zastało, chyba, że zagraża to jego bezpieczeństwu lub uniemożliwia zapewnienie chyba, że zagraża to jego bezpieczeństwu lub uniemożliwia zapewnienie drożności dróg oddechowych (do czasu przyjazdu pogotowia) drożności dróg oddechowych (do czasu przyjazdu pogotowia) 5/ podczas wszelkich zabiegów należy ustabilizować kręgosłup szyjny 6/ założenie kołnierza stabilizującego 7/ zastosowanie postępowania przeciwwstrząsowego 8/ w razie konieczności przeniesienia poszkodowanego utrzymać jego głowę wzdłuż osi ciała wzdłuż osi ciała 9/ ułożyć poszkodowanego na sztywnym podłożu 10/ podczas przenoszenia lub przewożenia ustabilizować głowę( materac 10/ podczas przenoszenia lub przewożenia ustabilizować głowę( materac podciśnieniowy, worki z piaskiem, zwinięte ręczniki, przytwierdzenie do podciśnieniowy, worki z piaskiem, zwinięte ręczniki, przytwierdzenie do podłoża za pomocą taśmy samoprzylepnej) podłoża za pomocą taśmy samoprzylepnej)

68 OBJAWY PRAWDOPODOBNEGO URAZU KRĘGOSŁUPA Odpowiedni mechanizm urazu. Odpowiedni mechanizm urazu. Zmieniony stan świadomości lub nieprzytomność. Zmieniony stan świadomości lub nieprzytomność. Zanik czucia lub/i ruchów którejkolwiek kończyny. Zanik czucia lub/i ruchów którejkolwiek kończyny. Uczucie mrowienia w którejkolwiek kończynie. Uczucie mrowienia w którejkolwiek kończynie. Ból i/lub tkliwość w lub wokół szyi lub pleców. Ból i/lub tkliwość w lub wokół szyi lub pleców. Porażenie przepony i intensywne używanie dodatkowych mięśni oddechowych w czasie oddechu (pacjent ma trudności w oddychaniu). Porażenie przepony i intensywne używanie dodatkowych mięśni oddechowych w czasie oddechu (pacjent ma trudności w oddychaniu). Bezwiedne oddawanie moczu lub stolca. Bezwiedne oddawanie moczu lub stolca.

69 XV. URAZY CZASZKOWE Postępowanie: 1/ zabezpieczenie drożności dróg oddechowych 1/ zabezpieczenie drożności dróg oddechowych 2/ ocena krążenia (na tętnicy szyjnej) 3/ zaopatrzenie krwotoków zewnętrznych 4/ w razie konieczności wspomaganie oddechu lub działania reanimacyjne lub działania reanimacyjne 5/ postępowanie przeciwwstrząsowe 6/ ocena stopnia utraty przytomności (wg. skali Glasgow) Glasgow) 7/ zabezpieczenie poszkodowanego przed utratą ciepła

70 W związku z powszechnym stosowaniem przez człowieka energii elektrycznej zarówno w życiu codziennym jak i we wszystkich dziedzinach techniki, oprócz korzyści, powstaje również wiele zagrożeń. Urządzenia elektryczne eksploatowane w niewłaściwy sposób mogą przyczynić się do porażenia, awarii, pożaru lub wybuchu. Zwykle do porażenia energią elektryczną dochodzi przez przypadek, ale czasami dzieje się tak przez lekkomyślność. W związku z powszechnym stosowaniem przez człowieka energii elektrycznej zarówno w życiu codziennym jak i we wszystkich dziedzinach techniki, oprócz korzyści, powstaje również wiele zagrożeń. Urządzenia elektryczne eksploatowane w niewłaściwy sposób mogą przyczynić się do porażenia, awarii, pożaru lub wybuchu. Zwykle do porażenia energią elektryczną dochodzi przez przypadek, ale czasami dzieje się tak przez lekkomyślność. Porażenie prądem

71 Do porażenia prądem elektrycznym dochodzi wtedy, gdy ciało człowieka znajdzie się w obwodzie elektrycznym. Do porażenia prądem elektrycznym dochodzi wtedy, gdy ciało człowieka znajdzie się w obwodzie elektrycznym. Największy opór stanowią skóra i kości, najmniejszy zaś mięśnie i naczynia krwionośne. Skóra i kości dorosłego człowieka są odporniejsze na działanie prądu niż delikatna skóra i drobne kości dziecka. Największy opór stanowią skóra i kości, najmniejszy zaś mięśnie i naczynia krwionośne. Skóra i kości dorosłego człowieka są odporniejsze na działanie prądu niż delikatna skóra i drobne kości dziecka. Siła działania prądu zmiennego na ciało zależy także w dużym stopniu od częstotliwości. Zazwyczaj bardziej niebezpieczny od prądu stałego o tym samym natężeniu, jest prąd zmienny. Siła działania prądu zmiennego na ciało zależy także w dużym stopniu od częstotliwości. Zazwyczaj bardziej niebezpieczny od prądu stałego o tym samym natężeniu, jest prąd zmienny.

72 Kolejnym czynnikiem, który wpływa na rozległość uszkodzeń, jest czas działania prądu – obrażenia będą większe w przypadku, kiedy prąd będzie dłużej działał na organizm. Kolejnym czynnikiem, który wpływa na rozległość uszkodzeń, jest czas działania prądu – obrażenia będą większe w przypadku, kiedy prąd będzie dłużej działał na organizm. Przepływ prądu przez ciało człowieka następuje w miejscu, w którym jest najmniejszy opór, więc może powodować uszkodzenia narządów nie leżących bezpośrednio na drodze jego przepływu. Przepływ prądu przez ciało człowieka następuje w miejscu, w którym jest najmniejszy opór, więc może powodować uszkodzenia narządów nie leżących bezpośrednio na drodze jego przepływu.

73 Skutki porażenia prądem wzmagają: Wiek (zarówno dzieci jak i ludzie starsi są bardziej narażeni). Wiek (zarówno dzieci jak i ludzie starsi są bardziej narażeni). Płeć żeńska. Płeć żeńska. Ogólny stan zdrowia. Ogólny stan zdrowia. Pobudzenie emocjonalne. Pobudzenie emocjonalne. Spożycie alkoholu. Spożycie alkoholu. Zwiększona wilgotność otoczenia, mokre podłoże, spocone ręce. Zwiększona wilgotność otoczenia, mokre podłoże, spocone ręce.

74 Wypadki z prądem elektrycznym dzieli się na dwa rodzaje: Wypadki z prądem o niskim napięciu (poniżej 1000 wolt). Wypadki z prądem o niskim napięciu (poniżej 1000 wolt). Wypadki z prądem o wysokim napięciu (powyżej 1000 wolt). Wypadki z prądem o wysokim napięciu (powyżej 1000 wolt).

75 WYPADKI Z PRĄDEM O NISKIM NAPIĘCIU. Prąd o niskim napięciu znajduje zastosowanie najczęściej w urządzeniach gospodarstwa domowego ale także w rzemiośle i przemyśle. Prąd o niskim napięciu znajduje zastosowanie najczęściej w urządzeniach gospodarstwa domowego ale także w rzemiośle i przemyśle. W przypadku, kiedy izolacja jest uszkodzona lub sprzęt jest niewłaściwie podłączony, część metalowa, która normalnie jest obojętna, może znajdować się pod napięciem. Podczas dotknięcia takiej części zamknięty zostaje przez ciało obwód pomiędzy urządzeniem a ziemią. W przypadku, kiedy izolacja jest uszkodzona lub sprzęt jest niewłaściwie podłączony, część metalowa, która normalnie jest obojętna, może znajdować się pod napięciem. Podczas dotknięcia takiej części zamknięty zostaje przez ciało obwód pomiędzy urządzeniem a ziemią.

76 Skutki porażenia prądem o niskim napięciu: Dochodzi do skurczu mięśni, w wyniku którego osoba porażona jest niezdolna do samodzielnego uwolnienia się od źródła prądu. Dochodzi do skurczu mięśni, w wyniku którego osoba porażona jest niezdolna do samodzielnego uwolnienia się od źródła prądu. Skurcz ten ustępuje dopiero w chwili wyłączenia prądu i może być przyczyną upadku, a w jego następstwie mechanicznych uszkodzeń ciała. Skurcz ten ustępuje dopiero w chwili wyłączenia prądu i może być przyczyną upadku, a w jego następstwie mechanicznych uszkodzeń ciała. Do skutków bezpośrednich należą m.in. oparzenia w miejscu wejścia prądu do organizmu i jego ujścia na zewnątrz, utrata przytomności, bezdech oraz zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić nawet do zatrzymania akcji serca. Do skutków bezpośrednich należą m.in. oparzenia w miejscu wejścia prądu do organizmu i jego ujścia na zewnątrz, utrata przytomności, bezdech oraz zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić nawet do zatrzymania akcji serca.

77 Postępowanie w przypadku porażenia prądem o niskim napięciu: Ratując poszkodowanego należy przede wszystkim zadbać o własne bezpieczeństwo. Ratując poszkodowanego należy przede wszystkim zadbać o własne bezpieczeństwo. W przypadku porażenia prądem najpierw należy przerwać obwód elektryczny – jeśli jest to możliwe należy wyłączyć wadliwe urządzenie przez wyciągnięcie wtyczki z gniazda lub wyjęcie (wykręcenie) bezpiecznika. W przypadku porażenia prądem najpierw należy przerwać obwód elektryczny – jeśli jest to możliwe należy wyłączyć wadliwe urządzenie przez wyciągnięcie wtyczki z gniazda lub wyjęcie (wykręcenie) bezpiecznika. Odłączając dopływ energii elektrycznej należy zabezpieczyć ratowanego przed ewentualnym upadkiem. Odłączając dopływ energii elektrycznej należy zabezpieczyć ratowanego przed ewentualnym upadkiem.

78 Podczas gdy poszkodowany pozostaje pod działaniem prądu nie wolno dotykać go gołymi rękami lub przedmiotem przewodzącym elektryczność. Podczas gdy poszkodowany pozostaje pod działaniem prądu nie wolno dotykać go gołymi rękami lub przedmiotem przewodzącym elektryczność. Po usunięciu poszkodowanego z okolicy zagrożenia należy natychmiast sprawdzić oddech i tętno. W razie braku oddechu należy niezwłocznie rozpocząć sztuczne oddychanie, a w przypadku braku tętna resuscytację krążeniowo – oddechową. Po usunięciu poszkodowanego z okolicy zagrożenia należy natychmiast sprawdzić oddech i tętno. W razie braku oddechu należy niezwłocznie rozpocząć sztuczne oddychanie, a w przypadku braku tętna resuscytację krążeniowo – oddechową. Jeśli poszkodowany oddycha i ma zachowane krążenie, a możemy wykluczyć uszkodzenie kręgosłupa, układamy go w pozycji bocznej i okrywamy, okresowo sprawdzając oddech i tętno, aż do przyjazdu pogotowia. Jeśli poszkodowany oddycha i ma zachowane krążenie, a możemy wykluczyć uszkodzenie kręgosłupa, układamy go w pozycji bocznej i okrywamy, okresowo sprawdzając oddech i tętno, aż do przyjazdu pogotowia.

79 W przypadku stwierdzenia objawów rozwijającego się wstrząsu (blada, zimna skóra, zlana potem, poszkodowanym wstrząsają dreszcze, jest lękliwy, ma przyspieszone tętno) układamy poszkodowanego w pozycji przeciwwstrząsowej – na plecach z uniesionymi nogami. W przypadku stwierdzenia objawów rozwijającego się wstrząsu (blada, zimna skóra, zlana potem, poszkodowanym wstrząsają dreszcze, jest lękliwy, ma przyspieszone tętno) układamy poszkodowanego w pozycji przeciwwstrząsowej – na plecach z uniesionymi nogami. Rany oparzeniowe i inne urazy, które powstały w skutek porażenia, należy zaopatrzyć zgodnie z zasadami udzielania pierwszej pomocy. Rany oparzeniowe i inne urazy, które powstały w skutek porażenia, należy zaopatrzyć zgodnie z zasadami udzielania pierwszej pomocy. Porażenie energią elektryczną w każdym przypadku wymaga konsultacji lekarskiej, nawet jeśli wygląd poszkodowanego nie budzi zastrzeżeń. Porażenie energią elektryczną w każdym przypadku wymaga konsultacji lekarskiej, nawet jeśli wygląd poszkodowanego nie budzi zastrzeżeń.

80 WYPADKI Z PRĄDEM O WYSOKIM NAPIĘCIU. Prąd o wysokim napięciu płynie w liniach przesyłowych pomiędzy elektrowniami a stacjami transformatorowymi. Prąd o wysokim napięciu płynie w liniach przesyłowych pomiędzy elektrowniami a stacjami transformatorowymi. Stacje te są oznaczone tablicami ostrzegawczymi. Przy wysokim napięciu zagrożeniem może być samo zbliżanie się do elementów, które są pod napięciem, gdyż może powstać łuk elektryczny – w tym przypadku przez ciało człowieka przepływa prąd. Stacje te są oznaczone tablicami ostrzegawczymi. Przy wysokim napięciu zagrożeniem może być samo zbliżanie się do elementów, które są pod napięciem, gdyż może powstać łuk elektryczny – w tym przypadku przez ciało człowieka przepływa prąd.

81 Skutki porażenia prądem o wysokim napięciu: Podczas dotknięcia urządzenia będącego pod napięciem lub nawet zbyt bliskie podejście do takiego urządzenia może spowodować wytworzenie wysokiej temperatury, Podczas dotknięcia urządzenia będącego pod napięciem lub nawet zbyt bliskie podejście do takiego urządzenia może spowodować wytworzenie wysokiej temperatury, w następstwie czego mogą powstać groźne oparzenia, w następstwie czego mogą powstać groźne oparzenia, a także mogą wystąpić inne zaburzenia, które występują przy porażeniach prądem niskiego napięcia. a także mogą wystąpić inne zaburzenia, które występują przy porażeniach prądem niskiego napięcia.

82 Postępowanie w przypadku porażenia prądem o wysokim napięciu: Przy porażeniu prądem wysokiego napięcia może nastąpić przeskok napięcia, łuk elektryczny może nawet przekroczyć odległość kilku metrów i w związku z tym nie jest możliwe udzielenie pierwszej pomocy osobie poszkodowanej. Przy porażeniu prądem wysokiego napięcia może nastąpić przeskok napięcia, łuk elektryczny może nawet przekroczyć odległość kilku metrów i w związku z tym nie jest możliwe udzielenie pierwszej pomocy osobie poszkodowanej. Osoba ratująca musi w pierwszej kolejności zadbać o swoje bezpieczeństwo, jeśli nie zna wysokości napięcia nie powinna podchodzić do elementów linii przesyłowej na odległość mniejszą niż 5 m. Osoba ratująca musi w pierwszej kolejności zadbać o swoje bezpieczeństwo, jeśli nie zna wysokości napięcia nie powinna podchodzić do elementów linii przesyłowej na odległość mniejszą niż 5 m.

83 Pomoc należy ograniczyć do powiadomienia pogotowia ratunkowego. Pomoc należy ograniczyć do powiadomienia pogotowia ratunkowego. Przy zgłaszaniu wypadku należy poinformować, że wypadek dotyczy porażenia prądem wysokiego napięcia Przy zgłaszaniu wypadku należy poinformować, że wypadek dotyczy porażenia prądem wysokiego napięcia Po usunięciu poszkodowanego ze strefy niebezpiecznej, fachowe służby udzielają pomocy stosując się do tych samych zasad, co przy porażeniu prądem o niskim napięciu. Po usunięciu poszkodowanego ze strefy niebezpiecznej, fachowe służby udzielają pomocy stosując się do tych samych zasad, co przy porażeniu prądem o niskim napięciu.

84 PORAŻENIE PIORUNEM Podczas rażenia piorunem, na ciało człowieka, w czasie tysięcznych części sekundy działa prąd stały o natężeniu kilku tysięcy amperów. Podczas rażenia piorunem, na ciało człowieka, w czasie tysięcznych części sekundy działa prąd stały o natężeniu kilku tysięcy amperów. Prawdopodobieństwo rażenia piorunem zwiększa się w miejscach eksponowanych, takich jak np. szczyty gór, pojedynczo stojące drzewa, wieże lub w okolicy linii przesyłowych (telefonicznych i energetycznych). Prawdopodobieństwo rażenia piorunem zwiększa się w miejscach eksponowanych, takich jak np. szczyty gór, pojedynczo stojące drzewa, wieże lub w okolicy linii przesyłowych (telefonicznych i energetycznych). Podczas burzy nie należy trzymać w rękach metalowych przedmiotów, nie wolno biegać, ryzykowne jest również przebywanie w jeziorach i rzekach. Podczas burzy nie należy trzymać w rękach metalowych przedmiotów, nie wolno biegać, ryzykowne jest również przebywanie w jeziorach i rzekach.

85 Skutki porażenia piorunem Po rażeniu piorunem występują objawy podobne jak w przypadku porażenia prądem o wysokim napięciu. Po rażeniu piorunem występują objawy podobne jak w przypadku porażenia prądem o wysokim napięciu. Może dojść m. in. do oparzenia, uszkodzenia narządów wewnętrznych, utraty przytomności, zatrzymania oddechu oraz krążenia, a przy upadku z wysokości mogą dodatkowo wystąpić uszkodzenia mechaniczne, np. złamania czy zranienia. Może dojść m. in. do oparzenia, uszkodzenia narządów wewnętrznych, utraty przytomności, zatrzymania oddechu oraz krążenia, a przy upadku z wysokości mogą dodatkowo wystąpić uszkodzenia mechaniczne, np. złamania czy zranienia.

86 Postępowanie w przypadku porażenia piorunem. Udzielając pierwszej pomocy należy przestrzegać tych samych zasad, co przy porażeniu energią elektryczną o niskim napięciu, postępowanie zależy od objawów. Udzielając pierwszej pomocy należy przestrzegać tych samych zasad, co przy porażeniu energią elektryczną o niskim napięciu, postępowanie zależy od objawów.


Pobierz ppt "OPATRYWANIE RAN. I. CIAŁA OBCE 1. Ciała obce w oku: A) gdy ciał obce tkwi mocno w rogówce, a w szczególności gdy chodzi o odprysk twardego materiału,"

Podobne prezentacje


Reklamy Google