Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

1 (5) Strategie zwalczania przestępczości a etapy rozwoju zjawisk przestępczych P_U03: …student potrafi dobrać elementy strategii zapobiegania przestępczości.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "1 (5) Strategie zwalczania przestępczości a etapy rozwoju zjawisk przestępczych P_U03: …student potrafi dobrać elementy strategii zapobiegania przestępczości."— Zapis prezentacji:

1

2 1 (5) Strategie zwalczania przestępczości a etapy rozwoju zjawisk przestępczych P_U03: …student potrafi dobrać elementy strategii zapobiegania przestępczości w zależności od etapu rozwoju zjawiska przestępczego

3 Przydatne pojęcia… Prewencja i profilaktyka oznaczają właściwie to samo. Prewencja wywodzi się z późnołacińskiego terminu praeventio – zapobieganie, pochodzącego z łacińskiego praevenire – wyprzedzić, zapobiec Profilaktyka z kolei to słowo pochodzenia greckiego – prophylaktikós = zapobiegawczy, prophylássein = strzec się; zapobiegać Chodzi więc o „działalność zmierzającą do eliminowania określonego zjawiska lub jego skutków uznawanych za niepożądane”

4 Przydatne pojęcia… Profilaktyka uprzedzająca – działania podejmowane przed pojawieniem się zjawiska, a więc i jego skutków; inaczej – działania wyprzedzające naruszenie normy prawnej... Profilaktyka objawowa – jeśli zjawisko zaistniało, podejmuje się działania mające na celu usunięcie jego skutków bądź przyczyn (aby się nie powtórzyło); inaczej: działania podejmowane po naruszeniu normy prawnej Niekiedy podejmowane działania mogą łączyć cechy/cele obu profilaktyk… 3

5 4 Zapobieganie/profilaktyka a kontrola społeczna  Zapobieganie to aspekt kontroli społecznej Kontrola społeczna - „system społecznych sankcji (negatywnych i pozytywnych) oraz agend (grup, organizacji, instytucji) stosujących te sankcje” Inaczej – kontrola społeczna to podmioty i ich działania skłaniające jednostki i grupy do przestrzegania norm społ., czyli do konformizmu  Wyróżnia się trzy kręgi instytucji kontroli społecznej związanej z ochroną prawną (formalną): a. najwęższy (sądy) b. wąski (sądy + policja, prokuratura, ABW, CBA, komornicy, więziennictwo itp.) c. szeroki (+ urzędy celne, skarbowe, trybunały itp.)  Policja, ABW, CBA itd. to także instytucje prawa publicznego  (zob. wykład 6)

6 Działania zapobiegawcze i ich strategie  Uznaje się, że przestępczość jest zjawiskiem nieodłącznym życiu społecznemu  Stanowisko to występuje w dwóch odmianach: 1. W pierwszej odpowiedzialnością za przestępczość obarcza się człowieka 2. W drugiej - za odpowiedzialne za przestępczość uważa się samo społeczeństwo, z różnymi jego aspektami: strukturalnym, gospodarczym, instytucjonalnym (wliczając w to państwo jako takie), prawnym, kulturowym (prawo to też kultura) 5

7 Działania zapobiegawcze i ich strategie  Działania zapobiegające przestępczości muszą koncentrować się zarówno na człowieku, jak i warunkach jego życia, przybierając dwojaki charakter:  kreatywny i…  destruktywny… 6

8 Strategia kreatywna, nierepresyjna…  Rozwijanie zjawisk pożądanych - po to, by eliminowały zjawiska niepożądane; strategia sensowna w dłuższym horyzoncie czasowym, choć kosztowna i trudna konceptualnie  Metody strategii kreatywnej to: a. przetwarzanie środowiska na sprzyjające zachowaniom poprawnym (zgodnym z prawem...) b. przekonywanie (wskazywanie profitów płynących z określonych zachowań - racjonalizowanie) c. propagowanie (komunikowanie z wykorzystaniem oddziaływania na emocje, podświadomość) d. instruowanie, informowanie (przekazywanie umiejętności, wiedzy w różnych obszarach /w zakresie zachowań zgodnych z prawem ) 7

9 8 Strategia destruktywna 1. Strategia destruktywna - sensowna zwłaszcza jako reakcja natychmiastowa (np. izolowanie, separowanie sprawcy przestępstwa). 2. Metody strategii destruktywnej to: - uniemożliwianie (utrudnianie określonych działań) - zagrażanie (zapowiadanie reakcji) - wytłumianie (sankcjonowanie zachowań przestępnych: „wcielanie” kar „w życie”)

10 Etapy działań związanych z zapobieganiem przestępczości a. etap działań pierwotnych (eliminowanie warunków sprzyjających powstawaniu środowisk przestępczych, właściwa polityka społeczna, gospodarcza, planowanie przestrzenne…) b. etap działań wtórnych (utrudnianie popełniania przestępstw; policyjne rozpoznanie środowisk przestępczych, działania na rzecz „sąsiedzkiej czujności”, monitoring, techniczne zabezpieczenia) c. etap działań następczych (to już reakcje na popełnienie przestępstwa: zarazem strategia destruktywna [ściganie, karanie, izolowanie], jak i kreatywna - np. resocjalizacja) 9

11 Reakcja na przestępczość  Reakcja sformalizowana ma trójczłonowy czy też trójetapowy charakter: 1. etap legislacyjny - określenie przedmiotu reakcji: stanowienie norm, których naruszenie będzie wywoływać ww. reakcję (zakres kryminalizacji, funkcja także prewencyjna) 2. etap realizacyjno-represyjny - ustalenie, czy popełniono przestępstwo, kto je popełnił, jaki przepis naruszono, jaka sankcja powinna zostać wymierzona w efekcie procesu karnego - to rola wąskiego kręgu instytucji kontroli społecznej, podmiotów prawa publicznego… 3. etap wykonawczy - wykonanie sankcji sądu… 10

12 11 Funkcje stanowionego prawa karnego  Prewencja generalna (zapobieżenie ogólne): - pozytywny wymiar prewencji generalnej (wpajanie, że nie wolno łamać prawa; że prawo jest czymś ważnym, a zakazane zachowanie jest niedopuszczalne) - negatywny wymiar prewencji generalnej (zagrożenie sankcją, zastosowanie jej, ma odstraszać od popełnienia przestępstwa: emocje, ekonomia…)  Prewencja indywidualna - celem kary oddziaływanie na sprawcę i powstrzymanie go przed ponownym zachowaniem przestępnym - środki oddziaływania winny być adekwatne do cech (fizycznych i psychicznych) konkretnego człowieka oraz warunków, w jakich funkcjonował...

13 12 Cele stosowania sankcji prawnokarnych (polityka karna) 1. sprawiedliwościowy (zaspokojenie społecznego poczucia sprawiedliwości) 2. ogólnoprewencyjny (oddziaływanie na społeczeństwo) 3. szczególnoprewencyjny (oddziaływanie na sprawcę) 4. kompensacyjny (naprawienie/zmniejszenie wyrządzonego zła)  Specjaliści opowiadają się zwłaszcza za szczególnoprewencyjnymi i kompensacyjnymi celami kary...

14 13 Rola środowiska w zapobieganiu przestępczości (reakcja/kontrola nieformalna) 1. Aktywizacja obywateli zasadza się na założeniu, że „nieformalna kontrola społeczna, sprawowana przez zbiorowości lokalne złożone z jednostek pozostających ze sobą w przestrzennej bliskości (...), może tworzyć pole ochronne, w którym każda jednostka, czy choćby część z nich, może pełnić rolę czujnika, sygnalizującego wystąpienie zagrożenia przestępstwem albo popełnienie przestępstwa”

15 Rola środowiska w zapobieganiu przestępczości 2. Aby to działało, muszą być spełnione nast. warunki: a. ukształtowanie środowiska (umożliwiające nieformalną kontrolę miejsc zagrożonych, postrzeganie zdarzeń - zagrożeń) b. organizacja przestrzenna (prowspólnotowa) c. gotowość współpracy z formalnymi agendami kontroli społecznej d. przekonanie zbiorowości o potrzebie stosowania reguł prawnych (np. wykluczenie samosądów) 3. Aktywizacja społeczności lokalnych bywa jednak zadaniem trudnym (słabość więzi wspólnotowych, a jeśli jest skuteczne nie oznacza to spadku przestępczości w ogóle, lecz – często - jej przemieszczenie… 14

16 Techniczny aspekt zapobiegania przestępczości 4. Ostatnią deską ratunku są techniczne środki zapobiegania/blokowania przestępczości i utrudnienia prawne: a. zapory fizyczne (zamki, blokady, szyby antywłam.) b. systemy alarmowe (odstraszające, powiadamiające) c. reorganizacja niebezpiecznych miejsc (na drogach, osiedlach [np. oświetlenie], w obrębie budynków) d. ograniczanie dostępności niebezpiecznych narzędzi e. niedopuszczanie do działalności osób nie nadających się do wykonywania zadań związanych z ochroną 15

17 Sformalizowana reakcja na przestępczość na etapie wykonawczym Kara pozbawienia wolności to najczęściej stosowany środek karny (zajmują się tym inne organy – zakłady karne) To środek oddziaływania na przestępcę - wbrew poglądom – elastyczny i wielofunkcyjny, pozwalający – dzięki indywidualizowaniu tej kary (warunkowe umorzenie, warunkowe zawieszenie, warunkowe przedterminowe zwolnienie) - wpływać na resocjalizację sprawcy Opr. na podstawie m.in.: Błachut, Gaberle, Krajewski, Kryminologia, 2007, A. Urban, Bezpieczeństwo społeczności lokalnych, 2009) 16


Pobierz ppt "1 (5) Strategie zwalczania przestępczości a etapy rozwoju zjawisk przestępczych P_U03: …student potrafi dobrać elementy strategii zapobiegania przestępczości."

Podobne prezentacje


Reklamy Google