Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

ŻYWIENIE Zagadnienia: Podział składników pokarmowych Zasady racjonalnego żywienia Rodzaje diet.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "ŻYWIENIE Zagadnienia: Podział składników pokarmowych Zasady racjonalnego żywienia Rodzaje diet."— Zapis prezentacji:

1 ŻYWIENIE Zagadnienia: Podział składników pokarmowych Zasady racjonalnego żywienia Rodzaje diet

2 Podział składników pokarmowych Składniki pokarmowe: 1.odżywcze (i energetyczne), 2.balastowe, 3.nadające produktom barwę, smak i zapach, 4. szkodliwe, 5. antyodżywcze.

3

4 Wartość odżywcza Wartość odżywczą można zdefiniować jako przydatność produktów żywnościowych i złożonych z nich racji pokarmowych do pokrycia potrzeb organizmu, związanych z przemianami metabolicznymi, będącą funkcją zawartości, zbilansowania i biodostępności składników odżywczych.

5 Strawność Strawność - to stopień, w jakim składniki odżywcze są przez soki trawienne uwolnione z tkanek roślinnych lub zwierzęcych produktów spożywczych i rozłożone na takie elementy, które mogą być wchłonięte przez błonę śluzową przewodu pokarmowego.

6 Biodostępność Przyswajalność - to stopień wchłonięcia strawionych części pożywienia przez błony śluzowe jelita i wprowadzenie ich do krwi i płynów ustrojowych, a dalej do komórek organizmu, jako źródło energii.

7 Składniki antyodżywcze Są to wszystkie substancje występujące Są to wszystkie substancje występujące w żywności, które ograniczają, bądź uniemożliwiają wykorzystanie składników odżywczych lub substancje wywierające szkodliwy wpływ na organizm ludzki. szkodliwy wpływ na organizm ludzki.

8 Należą do nich związki: Należą do nich związki: 1) pochodzenia naturalnego występujące w produktach roślinnych i zwierzęcych; 2) obce związki toksyczne dostające się do 2) obce związki toksyczne dostające się do żywności na skutek zanieczyszczenia środowiska, zabiegów pielęgnacyjnych w rolnictwie ( np. pozostałości pestycydów) oraz w wyniku procesów technologicznych; 3) niektóre substancje celowo dodawane do żywności (tzw. dodatki do żywności).

9 NATURALNE SUBSTANCJE TOKSYCZNE Są to substancje występujące w niektórych Są to substancje występujące w niektórych produktach żywnościowych, głównie pochodzenia roślinnego (np. nasiona lnu zwyczajnego, fasoli półksiężycowatej, pestki śliwy, moreli, migdała, bulwy ziemniaka, owoce dzikiego czarnego bzu, zielone pomidory, tworzące się głównie na skutek naturalnych reakcji metabolicznych lub znacznie rzadziej w wyniku stosowanych w przetwórstwie żywności procesów mikrobiologicznych.

10 Składniki antyodżywcze Zalicza się do nich takie substancje, jak Zalicza się do nich takie substancje, jakm.in.: amygdalina (glukozyd cyjanogenny), solanina, kwas erukowy, kwas szczawiowy, mykotoksyny (aflatoksyny), kwas fitynowy, awidyna, saponiny, linamaryna, tomatyna i inne.

11 Amygdalina - należąca do glikozydów Amygdalina - należąca do glikozydów cyjanogennych, zawierających związany cyjanogennych, zawierających związany cyjanowodór, związek ten występuje cyjanowodór, związek ten występuje w migdałach (zwłaszcza gorzkich), pestkach w migdałach (zwłaszcza gorzkich), pestkach wiśni, śliwek, brzoskwiń, moreli. wiśni, śliwek, brzoskwiń, moreli. Szczególnie niebezpieczne mogą być Szczególnie niebezpieczne mogą być nalewki alkoholowe na tych owocach zawierające nalewki alkoholowe na tych owocach zawierające cyjanowodór, blokujący wiele enzymów cyjanowodór, blokujący wiele enzymów (zaburzenia w oddychaniu tkankowym).

12 Solanina - inny toksyczny glikozyd. Solanina - inny toksyczny glikozyd. Występuje w niedojrzałych lub zepsutych, długo przetrzymywanych ziemniakach (oczka, kiełki) lub zielonych pomidorach. Działa drażniąco na przewód pokarmowy, mogą również wystąpić zaburzenia, ze strony układu nerwowego. Objawy zatrucia, to głównie mdłości, wymioty Objawy zatrucia, to głównie mdłości, wymioty kolka, biegunka i w ciężkich przypadkach może wystąpić niepokój, zaburzenie krążenia, oddychania, rozszerzenie źrenic, zmniejszenie odruchów, białkomocz.

13 Kwas erukowy - występuje w rzepaku, Kwas erukowy - występuje w rzepaku, w oleju z rzepaku jego zawartość może w oleju z rzepaku jego zawartość może wynosić od 1-50%. Wyniki na zwierzętach wynosić od 1-50%. Wyniki na zwierzętach wykazały hamowanie wzrostu i zmiany wykazały hamowanie wzrostu i zmiany czynnościowe i histopatologiczne w mięśniu czynnościowe i histopatologiczne w mięśniu sercowym pod wpływem tego związku. sercowym pod wpływem tego związku. Obecnie dostępny w sprzedaży jest olej Obecnie dostępny w sprzedaży jest olej rzepakowy bezerukowy, lub zawartość tego rzepakowy bezerukowy, lub zawartość tego kwasu w oleju jest bardzo niska. kwasu w oleju jest bardzo niska.

14 Kwas szczawiowy - obecny w szczawiu, Kwas szczawiowy - obecny w szczawiu, szpinaku, rabarbarze a także kakao, herbacie. szpinaku, rabarbarze a także kakao, herbacie. Nadmiar kw. szczawiowego w diecie może Nadmiar kw. szczawiowego w diecie może prowadzić do kamicy nerkowej. Zatrucie kw. prowadzić do kamicy nerkowej. Zatrucie kw. szczawiowym objawia się zaburzeniami szczawiowym objawia się zaburzeniami żołądkowo- jelitowymi, zaburzeniami układu żołądkowo- jelitowymi, zaburzeniami układu nerwowego i moczowego i może wystąpić po nerwowego i moczowego i może wystąpić po zjedzeniu szczawiu uprawianego na bardzo zjedzeniu szczawiu uprawianego na bardzo kwaśnych glebach. kwaśnych glebach.

15 Mykotoksyny to substancje wytwarzane przez Mykotoksyny to substancje wytwarzane przez mikroskopijne grzyby zwane pleśniami. Substancje toksyczne przedostające się do żywności, stwarzając ogromne zagrożenie dla zdrowia i życia człowieka. Związki te mogą powodować silne zatrucia Związki te mogą powodować silne zatrucia pokarmowe, a także wykazują właściwości rakotwórcze, powodujące uszkodzenia wątroby, nerek, układu rozrodczego i nerwowego. Występują w wielu produktach spożywczych np. w zbożach, orzechach, przyprawach, owocach, warzywach, mleku, mięsie pozyskanym od zwierząt skarmianych zainfekowanymi paszami.

16 Kwas fitynowy - występuje w mąkach żytnich, Kwas fitynowy - występuje w mąkach żytnich, pszennych, ryżowych z grubego przemiału oraz pszennych, ryżowych z grubego przemiału oraz orzechach. W organizmie wiąże wapń, magnez, cynk orzechach. W organizmie wiąże wapń, magnez, cynk i żelazo, czyniąc je nieprzyswajalnymi. i żelazo, czyniąc je nieprzyswajalnymi. W roślinach stanowiących paszę dla zwierząt W roślinach stanowiących paszę dla zwierząt (kąkol polny, wawrzynek, wilcze łyko, szalej) (kąkol polny, wawrzynek, wilcze łyko, szalej) występują toksyczne alkaloidy, składniki żywic występują toksyczne alkaloidy, składniki żywic i olejków. Często nie są one szkodliwe dla zwierząt, i olejków. Często nie są one szkodliwe dla zwierząt, zanieczyszczając mięso i mleko, mogą być zanieczyszczając mięso i mleko, mogą być niebezpieczne dla ludzi. Sporysz – przetrwalniki grzyba. niebezpieczne dla ludzi. Sporysz – przetrwalniki grzyba. Alkaloidy obecne są również w używkach, tj. kawie Alkaloidy obecne są również w używkach, tj. kawie i herbacie, papierosach (kofeina, teina, nikotyna).

17 Awidyna - jest to glikoproteina Awidyna - jest to glikoproteina występująca w surowym białku jaj. Powoduje ona niszczenie witaminy H (biotyny) w organizmie człowieka. Można jej się łatwo pozbyć, poddając obróbce termicznej jajka.

18 Saponiny - toksyczne alkaloidy, występują Saponiny - toksyczne alkaloidy, występują w soi i innych roślinach strączkowych, burakach, szparagach, szpinaku, chałwie, kawie i herbacie. Saponiny powodują hemolizę czerwonych ciałek krwi, zapalenie jelita biodrowego i są inhibitorami niektórych enzymów np. chymotrypsyny. Obróbka termiczna częściowo inaktywuje te związki.

19 Linamaryna - glikozyd cyjanogenny, Linamaryna - glikozyd cyjanogenny, silnie trujący. Występuje w nasionach roślin strączkowych, nasionach lnu, nasionach fasoli. Jego ilość zależy od odmiany fasoli oraz stopnia dojrzałości. W trakcie obróbki termicznej (np. gotowania) glikozyd ten ulega rozpadowi. Nasiona roślin strączkowych należy gotować Nasiona roślin strączkowych należy gotować w odkrytych naczyniach. Glikozyd ten w środowisku silnie wilgotnym Glikozyd ten w środowisku silnie wilgotnym zamienia się w silnie trujący kwas pruski.

20 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Racjonalne żywienie polega na systematycznym dostarczaniu organizmowi wszystkich niezbędnych składników odżywczych w ilościach i proporcjach odpowiadających jego potrzebom. Znajomość zasad racjonalnego żywienia ułatwia opracowywanie jadłospisów oraz właściwe żywienie konsumentów.

21 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Właściwe planowanie wyżywienia umożliwia realizację trzech podstawowych zasad racjonalnego żywienia, czyli: urozmaicanie potraw i posiłków oraz właściwy dobór produktów (polegający, m.in. na unikaniu spożywania w nadmiarze tłuszczów nasyconych, cukrów prostych, cholesterolu); równoważenie bilansu energetycznego (co zapobiega nadwadze i otyłości lub niedowadze); regularne i odpowiednio częste jedzenie.

22 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Żywieniowe zalecenia, opracowywane na podstawie badań i aktualnego stanu wiedzy w tej dziedzinie, to głównie: Jedz regularnie minimum trzy posiłki dziennie; Twoje codzienne pożywienie powinno zawierać różnorodną żywność pochodzenia roślinnego i zwierzęcego;

23 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Spożywaj codziennie produkty zbożowe oraz warzywa i owoce. Warzywa najlepiej jeść na surowo lub krótko gotowane; Dwa, a najlepiej trzy razy dziennie spożywaj mleko, biały ser, jogurty lub kefiry o obniżonej zawartości tłuszczu;

24 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Mięso i jego przetwory jedz w ilościach umiarkowanych, dwa lub trzy razy w tygodniu. Wybieraj mięso chude. W pozostałe dni jadaj dania z ryb i roślin strączkowych (fasola, groch, soja); Ograniczaj ilość spożywanego tłuszczu. Do przyrządzania potraw tłuszcze zwierzęce zastępuj olejami lub oliwą z oliwek;

25 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA Ograniczaj spożywanie soli kuchennej. Jedna płaska łyżeczka soli dziennie dodawana do potraw powinna wystarczyć; Zachowaj umiar w jedzeniu cukru i słodyczy. Zamiast słodyczy jadaj więcej owoców i warzyw; Bądź aktywny ruchowo. Pomoże Ci to utracić nadmiar dostarczonych z pożywieniem kalorii. Pamiętaj, że ruch może często zastąpić lekarstwo, lecz żadne lekarstwo nie zastąpi ruchu.

26 PIRAMIDA ZDROWEGO ŻYWIENIA

27 Wady cewy nerwowej Do wad cewy nerwowej zaliczane są różne Do wad cewy nerwowej zaliczane są różne postacie kliniczne wad ośrodkowego układu nerwowego, powstające w pierwszych 4. tygodniach rozwoju zarodka. Należą do nich bezmózgowie oraz przepukliny mózgu i rdzenia. Bezmózgowie jest wadą letalną, dzieci są niezdolne do życia poza organizmem matki.

28 Od lat łączono niski poziom spożycia kwasu Od lat łączono niski poziom spożycia kwasu foliowegoz występowaniem wad cewy nerwowej. foliowegoz występowaniem wad cewy nerwowej. Wykazano, że kwas foliowy podawany kobietom Wykazano, że kwas foliowy podawany kobietom w pierwszych 12. tygodniach ciąży obniża o 70% w pierwszych 12. tygodniach ciąży obniża o 70% liczbę przypadków wady cewy nerwowej u potomstwa. Śladem innych krajów, w Polsce od 1997 roku liczbę przypadków wady cewy nerwowej u potomstwa. Śladem innych krajów, w Polsce od 1997 roku prowadzony jest Program Pierwotnej Profilaktyki Wad Cewy Nerwowej. Ma on na celu upowszechnienie spożycia kwasu foliowego w dawce 0,4 mg przez wszystkie kobiety w wieku rozrodczym, które mogą zajść w ciążę w celu zapobieżenia wystąpieniu wad cewy nerwowej u ich potomstwa.

29 Wole endemiczne Zbyt małe spożycie jodu pociąga za sobą Zbyt małe spożycie jodu pociąga za sobą bardzo poważne konsekwencje: wole endemiczne, niedoczynność tarczycy, opóźnienie rozwoju psychofizycznego, zaburzenia rozrodczości, kretynizm, zwiększoną śmiertelność wśród dzieci. Organizm próbuje wyrównać niedobór jodu kretynizm, zwiększoną śmiertelność wśród dzieci. Organizm próbuje wyrównać niedobór jodu powiększeniem tarczycy i w ten sposób podwyższyć powiększeniem tarczycy i w ten sposób podwyższyć produkcję tyroksynyi trójjodotyroniny. produkcję tyroksynyi trójjodotyroniny.

30 Wole endemiczne Niektóre produkty spożywcze zawierają Niektóre produkty spożywcze zawierają substancje wolotwórcze, które mogą ograniczać przyswajanie jodu z żywności. Substancje te należą do tioglikozydów i występują w rodzinie roślin krzyżowych. Do tej pory zidentyfikowano około 80 naturalnych związków należących do tej grupy. Ich działanie wolotwórcze polega na blokowaniu wiązania jodu i tworzenia z tyrozyny tyroksyny, niezbędnej do produkcji hormonów tarczycy.

31 Wole endemiczne Długotrwałe spożywanie roślin krzyżowych, Długotrwałe spożywanie roślin krzyżowych, przede wszystkim kapusty, kalafiora, brukselki i soi, przy jednocześnie niewielkiej zawartości jodu w diecie, może przyczyniać się do istnienia niedoborów jodu. Czynniki wolotwórcze zawarte są również Czynniki wolotwórcze zawarte są również w rzepie i brukwi. Dotyczy to przede wszystkim warzyw surowych.

32 Wole endemiczne Gotowanie zmniejsza zawartość tych Gotowanie zmniejsza zawartość tych niekorzystnych substancji o ponad 30%. niekorzystnych substancji o ponad 30%. Osoby, u których rozwinęło się wole proste lub stwierdzono niedobór jodu, powinny znacznie ograniczyć spożywanie tych warzyw oraz orzeszków ziemnych i gorczycy, bogatych w substancje wolotwórcze.

33 Niedokrwistość Jedną z najczęstszych przyczyn Jedną z najczęstszych przyczyn niedokrwistości jest niedokrwistość z niedoboru żelaza w diecie. Na niedobór żelaza najbardziej podatne są niemowlęta i małe dzieci, młodzież, szczególnie dziewczęta w okresie dojrzewania oraz kobiety w ciąży.

34 Niedokrwistość Przyczyną niedoboru żelaza w tych grupach są szybko przebiegające procesy wzrastania ze zwiększonym zapotrzebowaniem. Konieczne jest profilaktyczne lub lecznicze stosowanie preparatów żelaza, gdyż zbyt mała podaż żelaza w sposób niekorzystny odbija się na zdrowiu matki i jej dziecka.

35 Niedokrwistość Niedokrwistość (anemia) objawia się zbyt Niedokrwistość (anemia) objawia się zbyt niskim poziomem hemoglobiny i małą liczbą krwinek czerwonych. Niedokrwistość żywieniowa jest także wywołana Niedokrwistość żywieniowa jest także wywołana spożywaniem produktów wysokoprzetworzonych, które na skutek procesów technologicznych utraciły witaminy i składniki mineralne oraz nieodpowiedni dobór produktów,utrudniający wchłanianie żelaza, mimo jego wystarczającej ilości w diecie.

36 Niedokrwistość Warto wiedzieć, że żelazo z produktów Warto wiedzieć, że żelazo z produktów pochodzenia roślinnego wchłania się dużo gorzej, niż z produktów pochodzenia zwierzęcego. Leczenie dietetyczne niedokrwistości ma znaczenie głównie wspomagające. Dieta w niedokrwistości z niedoboru żelaza powinna uwzględniać głównie produkty, które zapewniają odpowiednią podaż białka, żelaza, witaminy B6, B12, C i wielu mikroelementów (miedzi, kobaltu, manganu).

37 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA S p r ó b u j o g r a n i c z y ć: mięso tłuste mięsa, podroby, kaczka, gęś, hamburgery. wędliny tłuste wędliny, boczek, salami, parówki, pasztety, mortadela, tłuste kiełbasy, konserwy. ryby pasty rybne, owoce morza (krewetki, kalmary). tłuszcze masło, smalec, słonina, łój, twarde margaryny.

38 ZASADY RACJONALNEGO ŻYWIENIA mleko i przetwory pełne mleko, śmietana, mleko skondensowane. sery i jaja tłuste sery, jaja (nie więcej niż dwa na tydzień). zupy zupy zaprawiane śmietaną, tłuste rosoły. sosy i desery majonez, sosy do mięs i deserów zawierające śmietanę, lody, kremy, ciasta, torty, czekolady i czekoladki. warzywa i owoce frytki, chipsy, awokado.

39 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 1. Dbaj o różnorodność spożywanych produktów. 2. Unikaj nadwagi i otyłości. 3. Produkty zbożowe powinny być głównym źródłem kalorii w żywieniu. 4. Spożywaj codziennie, co najmniej dwie duże szklanki mleka. 5. Spożywaj z umiarem mięso i jego zamienniki (wybieraj codziennie inny produkt z tej grupy).

40 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA 6. Spożywaj codziennie dużo warzyw i owoców. 7. Ograniczaj spożycie tłuszczów, w szczególności zwierzęcych, także produktów zawierających cholesterol. 8. Unikaj cukru i słodyczy. 9. Ograniczaj spożycie soli. 10. Unikaj alkoholu.

41 POLECANE I NIEWSKAZANE KOMBINACJE PRODUKTÓW na podstawie literatury

42 POLECANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Białko – tłuszcz, to kombinacja występująca w naturalnym składzie pokarmów opartych na białku. Obecność tłuszczu spowalnia ruchy żołądka i pozwala na odpowiednie strawienie białka. Takie połączenie produktów może być traktowane jako osobny posiłek. Najważniejsze jednak, aby w trakcie jednego posiłku nie łączyć dwóch rodzajów białek.

43 POLECANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Skrobia – tłuszcz, na przykład kromka chleba z masłem, lub makaron z oliwą lub ziemniaki z sosem na bazie tłuszczu lub z majonezem domowym. Zestawienie całkowicie bezpieczne, jeśli nie przekroczymy odpowiedniej proporcji i tłuszczu będzie rozsądna ilość.

44 POLECANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Tłuszcz – kwas, w której kwas wspomaga trawienie tłustych potraw. Przykładem może być kawałek tłustej ryby polany sokiem z cytryny, lub biały twaróg z kwaśnymi owocami, czy pomidorem. Cukier – kwas, jogurt ze słodkimi owocami, sos słodko-kwaśny, czy kiszona kapusta z rodzynkami.

45 POLECANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Skrobia – skrobia to na przykład pieczywo z mieszanek zbóż, połączenia mąki ziemniaczanej z mąką razową. Do wyjątków należy łączenie produktów skrobiowych z soją. Zawiera ona dużo białka i może utrudniać trawienie.

46 NIEWSKAZANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Białko – skrobia należy do najbardziej niewskazanych kombinacji, choć w tradycji kuchni wielu narodów (także polskiej) często stosowana. Każdy ze składników jest bowiem trawiony w innym odcinku przewodu pokarmowego. Skrobia pod wpływem enzymów w ślinie rozkłada się początkowo w jamie ustnej, a później w żołądku. Inny enzym jest wydzielany do strawienia białka. Także miejsce rozkładania pokarmu w żołądku dla każdego z produktów jest inne.

47 NIEWSKAZANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Skrobia – kwas jest szczególnie niewskazana dla osób, które mają problemy z dwunastnicą i trzustką. Kończy się także wzdęciami. Do takich potraw należą na przykład makarony z sosem pomidorowym, czy ziemniaki z kiszonym ogórkiem lub kwaśnym sosem. Białko – kwas, czyli ulubione przez bywalców Fast foodów kompozycje mięsa i sera żółtego z keczupem lub kiełbaski z dużą ilością musztardy.

48 NIEWSKAZANE KOMBINACJE PRODUKTÓW Skrobia – cukry proste, czyli na przykład cukier rafinowany. Takie zestawienie w jednym posiłku powoduje fermentację w jelitach i wzdęcia. Taki sam efekt sensacji jelitowych daje zjedzenie deseru lub słodkich owoców po głównym posiłku. Dlatego też tradycyjny deser powinniśmy jeść na długo przed obiadem lub odczekać odpowiednią ilość czasu po nim.

49 B Ł Ę D Y D I E T E T Y C Z N E 1. Unikanie tłuszczu i pieczywa Eliminuje się je z diety w przekonaniu, że tuczą. Tymczasem obydwa produkty są w diecie niezbędne. Pieczywo i tłuszcz to doskonałe źródła energii. Chleb obfituje w łatwo przyswajalne węglowodany, zawiera błonnik, magnez, witaminy z grupy B. Tłuszcz bierze udział w produkcji hormonów, jest nośnikiem witaminy A, D E, K.

50 Rada: właściwy dobór pieczywa i tłuszczu, nie przesadzanie z ich ilością, zamiast pszennego – pieczywo razowe, ograniczenie spożycia tłustych serów, wędlin, mięs, używanie do sałatek oliwy.

51 B Ł Ę D Y D I E T E T Y C Z N E 2. Wybieranie produktów light Brak cukru, słodzenie aspartanem nie jest dobrym rozwiązaniem. Niektóre produkty light, pozbawione cukru, mają sporo tłuszczu cukierniczego. Wiele produktów light nie zaspakaja potrzeb organizmu – po ich zjedzeniu sięgamy po kolejne porcje.

52 Rada: jadać „normalne produkty”, w rozsądnych ilościach, składnikiem każdego posiłku powinny być warzywa – mają niewiele kalorii przy dużej objętości i sporo błonnika, nie należy przesadzać ze słodzikami, bo są słodsze od zwykłego cukru, (choć znacznie mniej kaloryczne, przyzwyczajają organizm do słodkich potraw).

53 B Ł Ę D Y D I E T E T Y C Z N E 3. Nieregularne posiłki, jedzenie w pośpiechu Jest to dość powszechne zjawisko w środowisku pracoholików. Zajęci przez cały dzień nie mają czasu pomyśleć o obiedzie, podjadają na business- lunchach, zjadają „coś na mieście” albo zamawiają pizzę do biura. Bywa też tak, że nie jedzą prawie przez cały dzień, by wieczorem z „wilczym apetytem” rzucić się na gigantyczną kolację. Przy takim trybie życia łatwo o nadwagę. Zbyt długie przerwy między posiłkami powodują, że organizm zaczyna gromadzić zapasy.

54 Rada: rano zawsze należy zjadać śniadanie, w ciągu dnia należy zjadać zdrowe przekąski: sałatki, jogurty, banany, chrupkie pieczywo, suszone owoce, ziarna, główny ciepły posiłek (obiad, obiadokolacja) należy zjadać o tej samej porze, nie później niż na trzy godziny przed snem.

55 B Ł Ę D Y D I E T E T Y C Z N E 4. Upodobanie do słodzonych napojów Mają one więcej kalorii, niż nam się wydaje. Odkładają się na biodrach, zwłaszcza latem, kiedy pijemy sporo rozmaitych gazowanych, słodzonych napojów, a także piwa. Słodzona herbata, kawa z cukrem i śmietanką, to też dodatkowe kalorie. Tylko dwie kawy ze śmietanką, to dodatkowa porcja 160 kcal!

56 B Ł Ę D Y D I E T E T Y C Z N E Kolorowe napoje gazowane typu Cola oprócz cukru, barwników i konserwantów, kofeiny, zawierają kwas ortofosforowy, który utrudnia przyswajanie składników mineralnych z pokarmu (głównie: Ca, Mg, Fe). Prowadzi to, m.in. do osteoporozy, już nawet u młodych osób.

57 Rada: należy unikać słodzenia kawy i herbaty, soki owocowe należy pić rozcieńczone wodą, pamiętać należy, że najlepiej gasi pragnienie niegazowana woda mineralna.

58 Złota dziesiątka produktów  Cytrusy;  Czosnek;  Fasola;  Jabłka;  Jogurt;  Marchew;  Ryż;  Soja;  Szpinak;  Warzywa krzyżowe (brokuły, bakłażany, brukselka, kalafior, kapusta). brukselka, kalafior, kapusta).

59 10 najzdrowszych pokarmów - USA  Pomidory;  Brokuły;  Czosnek;  Szpinak;  Czarne jagody;  Orzechy;  Płatki owsiane;  Łosoś;  Czerwone wino;  Zielona herbata.

60 Składniki czerwonego wina w prewencji chorób układu krążenia Obecne w czerwonym winie wtórne Obecne w czerwonym winie wtórne metabolity roślin wykazują wysoką metabolity roślin wykazują wysoką aktywność antyoksydacyjną. aktywność antyoksydacyjną. Są to głównie związki polifenolowe Są to głównie związki polifenolowe (antocyjany, flawanole, flawonole), które (antocyjany, flawanole, flawonole), które pełnią ważną rolę w profilaktyce pełnią ważną rolę w profilaktyce przeciwmiażdżycowej. przeciwmiażdżycowej. Umiarkowane picie wina zmniejsza ryzyko śmierci z powodu układu krążenia.

61 Odpowiednio dobrana dieta usprawni Twoją pamięć Z dobrym jadłospisem jest tak, Z dobrym jadłospisem jest tak, jak z nauką - trzeba ją stosować jak z nauką - trzeba ją stosować systematycznie, aby przyniosła efekty. systematycznie, aby przyniosła efekty. Przygotowania rozpoczynają się Przygotowania rozpoczynają się ok. 2 tygodnie przed ważnym ok. 2 tygodnie przed ważnym egzaminem egzaminem

62 Jadłospis Studenta jeść 5-6 małych porcji (co 3 godz.) jeść 5-6 małych porcji (co 3 godz.) (produkty węglowodanowe złożone, (produkty węglowodanowe złożone, ryby, mięso, nabiał, owoce i warzywa); ryby, mięso, nabiał, owoce i warzywa); czekolada i kakao – antystres czekolada i kakao – antystres (hormon szczęścia – serotonina); (hormon szczęścia – serotonina); w dniu egzaminu zjeść „porządne” w dniu egzaminu zjeść „porządne” śniadanie (tosty z miodem, cytrynowa śniadanie (tosty z miodem, cytrynowa herbata). herbata).

63 Żywienie, a koncentracja i zdolność zapamiętywania Banany – zawartość tyrozyny zwiększa Banany – zawartość tyrozyny zwiększa zdolność koncentracji, tryptofan podnosi zdolność koncentracji, tryptofan podnosi odporność na stres; odporność na stres; Soja - lecytyna poprawia pamięć Soja - lecytyna poprawia pamięć i przyspiesza wymianę informacji w mózgu; i przyspiesza wymianę informacji w mózgu; Marchewka - pozytywnie wpływa na Marchewka - pozytywnie wpływa na przemianę materii w mózgu; przemianę materii w mózgu; Orzechy - prawdopodobnie zawartość Orzechy - prawdopodobnie zawartość baru wzmacnia nerwy i pracę mózgu; baru wzmacnia nerwy i pracę mózgu;

64 Żywienie, a koncentracja i zdolność zapamiętywania Ryby morskie - dostarczają niezbędnych Ryby morskie - dostarczają niezbędnych kwasów tłuszczowych; kwasów tłuszczowych; Kalafior i kapusta - działają uspokajająco, Kalafior i kapusta - działają uspokajająco, zwalniając aktywność tarczycy; zwalniając aktywność tarczycy; Papryka - nasila produkcję hormonu Papryka - nasila produkcję hormonu przyjemności, czyli endorfiny; przyjemności, czyli endorfiny; Cebula - zwiększa dokrwienie mózgu, Cebula - zwiększa dokrwienie mózgu, przeciwdziała zmęczeniu; przeciwdziała zmęczeniu;

65 Żywienie, a koncentracja i zdolność zapamiętywania Mięso cielęce, drobiowe oraz fasola – Mięso cielęce, drobiowe oraz fasola – pobudzają produkcję neuroprzekaźników; pobudzają produkcję neuroprzekaźników; Kminek i imbir - substancje eteryczne Kminek i imbir - substancje eteryczne poprawiają ukrwienie mózgu; poprawiają ukrwienie mózgu; Kawa - kofeina pobudza umysł Kawa - kofeina pobudza umysł i zwalcza senność. i zwalcza senność.

66 K L A S Y F I K A C J A D I E T 1. Żywienie podstawowe Określa racjonalny sposób żywienia ludzi nie wymagających diety; służy za podstawę do planowania diet leczniczych. 2. Dieta bogatoresztkowa Powinna zawierać powyżej g błonnika pokarmowego. 3. Dieta łatwo strawna Charakteryzuje się doborem produktów, potraw i technik sporządzania posiłków łatwo strawnych, stanowi podstawę do planowania diet pozostałych.

67 K L A S Y F I K A C J A D I E T 4. Dieta łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu Tłuszcz w diecie tej zredukowany jest do połowy normy fizjologicznej, wykazuje cechy diety łatwo strawnej. 5. Dieta łatwo strawna z ograniczeniem substancji pobudzających wydzielanie soku żołądkowego Wykazuje cechy diety łatwo strawnej; ogranicza produkty i potrawy wzmagające wydzielanie żołądkowe. 6. Dieta o zmienionej konsystencji Określa konsystencje płynną lub papkowatą.

68 K L A S Y F I K A C J A D I E T 7. Dieta ubogoenergetyczna Ma zredukowaną ilość kalorii najczęściej o Dieta o zwiększonej zawartości nienasyconych kwasów tłuszczowych Charakteryzuje się zwiększeniem tłuszczów roślinnych i rybich kosztem tłuszczów zwierzęcych. 9. Dieta bogatobiałkowa Za bogatobiałkową uważa się dietę, która dostarcza powyżej 100 g białka na dobę.

69 K L A S Y F I K A C J A D I E T 10. Dieta z ograniczeniem łatwo przyswajalnych węglowodanów W diecie tej ogranicza się, a nawet wyklucza produkty zawierające węglowodany szybko wchłaniające się, jak: cukier, miód, dżemy wysokosłodzone, słodycze, owoce. 11. Dieta niskobiałkowa Zawartość białka w tej diecie sięga do 40 g i poniżej, ale nie mniej niż 20 g; niższe wartości prowadzą do rozpadu białek ustrojowych.

70 W poszukiwaniu diety cud Każdy człowiek wymaga indywidualnego podejścia do zagadnienia odżywiania. Reakcja człowieka na tą samą dietę będzie inna u różnych osób. Przy wyborze diety należy zachować indywidualne upodobania i potrzeby, zaakceptować siebie samego (takiego, jakim jesteśmy).

71 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 1. Dieta mieszana (stosowana w codziennym żywieniu), 2. Diety ekstremalne (nietypowe warianty składników, np. tylko kapuśniak), 3. Dieta makrobiotyczna (leczenie żywnością – naturalna), 4. Dieta funkcjonalna (Lecha Tkaczyka – samoleczenie ziołami, jako przyprawy w kuchni), 5. Diety specjalne (stosowane np. przez sportowców, kulturystów),

72 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 6. Dieta wegetariańska (skrajna – weganizm), 7. Dieta wysoko-tłuszczowa (dr Jana Kwaśniewskiego, znana jako „optymalnych” – bardzo kontrowersyjna), 8. Dieta zgodna z grupą krwi (dość ciekawa), 9. Dieta tzw. rozdzielna (świadomy dobór potraw, nie łączenie określonych grup produktów), 10. Dieta śródziemnomorska (zalecana powszechnie).

73 Jadłospis w genach Coraz częściej mówi się o kolejnym przewrocie w dietetyce. B ę dzie on bardziej związany z badaniami genetycznymi, ni ż z opracowaniem kolejnej diety cud.

74 Jadłospis w genach Spożywanie dużej ilości węglowodanów i tłuszczu zmienia metabolizm i powoduje, że organizm przestaje magazynować energię w postaci tkanki tłuszczowej. Niestety tak dzieje się tylko u niektórych osób, które są predysponowane do właściwego gospodarowania nadmiarem tłuszczu. Dlatego najlepsza jest dieta dostosowana do genów.

75 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 11. Dieta owocowa (najczęściej jednoskładnikowa), 12. Dieta warzywna (dr Dąbrowskiej), 13. Dieta azjatycka (przeważa białko sojowe), 14. Dieta LosAngeles (14-dniowy kompletny program utraty masy ciała), 15. Dieta Montigniak (oparta na produktach o niskim indeksie glikemicznym – płatki zbożowe, ryby, chude mięsa i produkty mleczne, soja, ciemny ryż),

76 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 16. Dieta Atkinsa (polega na ograniczeniu do minimum spożycia węglowodanów, do 20 g na dobę, wskutek czego organizm, nie mogąc czerpać z nich energii, zmuszony jest do przestawienia się na spalanie zapasowych tłuszczów z tkanki tłuszczowej). Zaleca się produkty wysokobiałkowe i wysokotłuszczowe. 17. Dieta South Beach (jest odmianą diety Atkinsa – ubogowęglowodanowa, jednak mniej restrykcyjna i przeznaczona raczej dla osób, które nie chcą tyć lub chcą schudnąć tylko trochę). Polega na wyeliminowaniu wysoko przetworzonych węglowodanów.

77 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 18. Dieta Zone proponowana przez dr Searsa również jest zaliczana do niskowęglowodanowych; polega na przestrzeganiu proporcji pomiędzy głównymi składnikami diety – ma być w niej 30% energii z białek, 40% z węglowodanów i 30% z tłuszczy (stąd alternatywna nazwa: dieta ). 19. Dieta Weight Watchers to tradycyjna dieta niskoenergetyczna, polegająca na kontrolowaniu ilości dostarczanych kalorii.

78 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? 20. Dieta Cambridge (posiłki zastępowane są specjalnie zbilansowanymi preparatami, które rozpuszcza się w wodzie lub mleku. Dostarczają one wszystkich niezbędnych organizmowi składników w odpowiednich proporcjach. W ciągu pierwszych trzech tygodni dzienna dawka energii wynosi tylko 500 kalorii. 21. Dieta Ornisha składa się głównie z produktów pochodzenia roślinnego, jest niskotłuszczowa, zawiera sporo węglowodanów złożonych i błonnika.

79 Jakie diety są obecnie modne i stosowane? Podsumowanie: Z dietetycznego punktu widzenia nie zaleca się stosowania diety Atkinsa, podobnie zresztą jak i diety dr J. Kwaśniewskiego (dieta optymalnych), z uwagi na ich szkodliwość dla organizmu człowieka. Skutkują one m.in. podniesieniem o ok. 7 procent poziomu złego cholesterolu (LDL), nadmiernym obciążeniem wątroby i nerek. Prowadzą do uszkodzenia naczyń krwionośnych. Diety te są źródłem nasyconych kwasów tłuszczowych.


Pobierz ppt "ŻYWIENIE Zagadnienia: Podział składników pokarmowych Zasady racjonalnego żywienia Rodzaje diet."

Podobne prezentacje


Reklamy Google