Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

§ 1. Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego wskazanej, chyba że kontrolowany zrezygnuje z prawa uczestniczenia.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "§ 1. Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego wskazanej, chyba że kontrolowany zrezygnuje z prawa uczestniczenia."— Zapis prezentacji:

1 § 1. Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego wskazanej, chyba że kontrolowany zrezygnuje z prawa uczestniczenia w czynnościach kontrolnych. Jeżeli kontrolowanym jest osoba lub jednostka wymieniona w art. 284 § 2, czynności kontrolnych dokonuje się w obecności osób upoważnionych. § 2. Oświadczenie o rezygnacji z prawa uczestniczenia w czynnościach kontrolnych składane jest na piśmie. W razie odmowy złożenia oświadczenia kontrolujący dokonuje odpowiedniej adnotacji, dołączając ją do protokołu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

2  Art. 80 ust. 1 SGospU przewiduje, że czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej. Obecność kontrolowanego nie jest jednak konieczna w następujących przypadkach:  gdy ratyfikowane umowy międzynarodowe tak stanowią; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

3  przeprowadzenie kontroli jest niezbędne dla przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego lub zabezpieczenia dowodów jego popełnienia; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

4  kontrola jest prowadzona w toku postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

5  przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska naturalnego (art. 80 ust. 2 SGospU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

6  O celowości obecności kontrolowanego w toku postępowania decydują względy praktyczne. Dużo szybciej i łatwiej jest bowiem wyjaśnić powstałe w toku kontroli wątpliwości w sposób bezpośredni, bez konieczności stosowania wszelkich sformalizowanych form komunikacji. Innymi słowy, przebieg postępowania będzie dużo sprawniejszy, gdy kontrolowany w formie ustnej rozwieje pewne wątpliwości kontrolującego powstałe w toku wykonywania czynności kontrolnych, niż gdyby musiał to czynić w pisemnych zastrzeżeniach i wyjaśnieniach do protokołu kontroli. Również kontrolujący uzyskawszy satysfakcjonujące go ustne wyjaśnienia kontrolującego w określonej materii, nie będzie musiał zamieszczać w protokole kontroli informacji na ten temat. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

7  Kontrolowany ma prawo w każdym momencie zrezygnować z udziału w czynnościach kontrolnych ale musi to zrobić w formie pisemnej. Odmowa złożenia oświadczenia o rezygnacji z uczestnictwa w czynnościach kontrolnych nie stanowi przeszkody w podjęciu i prowadzeniu postępowania kontrolnego. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

8  Kontrolowany może zrezygnować z prawa uczestniczenia w czynnościach kontrolnych w każdym momencie kontroli podatkowej. Rezygnacja może dotyczyć zarówno wszystkich czynności tego postępowania, jak i czynności ściśle oznaczonych co do rodzaju; rezygnacja kontrolowanego może zostać przez niego wycofana w każdym momencie. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

9  Zasada czynnego udziału kontrolowanego w toku kontroli podatkowej realizowana jest również poprzez umożliwienie kontrolowanemu przeglądania akt sprawy, sporządzanie z nich notatek, kopii lub odpisów (art. 178 OrdPU i komentarz) oraz przyznanie kontrolowanemu prawa żądania przeprowadzenia dowodu (art. 188 OrdPU i komentarz). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

10  Organu podatkowy zgodnie z art. 138 OrdPU (zob. art. 292 OrdPU), może wystąpić do sądu z wnioskiem o wyznaczenie kuratora dla:  a) osoby niezdolnej do czynności prawnych lub nieobecnej (§ 1) oraz dla  osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej niemogacych prowadzić swoich spraw wskutek braku powołanych do tego organów (§ 3). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

11  Organ podatkowy ma również możliwość wyznaczenia samemu przedstawiciela dla osoby nieobecnej, który będzie działał w imieniu takiej osoby do czasu wyznaczenia kuratora przez sąd (§ 2). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

12 Art. 285 § 3. W przypadku gdy w toku kontroli kontrolowany lub osoby go reprezentujące będą nieobecne i nie nastąpiło wskazanie osoby upoważnionej w trybie art. 281a lub art. 284 § 1 zdanie drugie, czynności kontrolne mogą być wykonywane w obecności innego pracownika kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

13 § 1. Czynności kontrolne prowadzone są w siedzibie kontrolowanego, w innym miejscu przechowywania dokumentacji oraz w miejscach związanych z prowadzoną przez niego działalnością i w godzinach jej prowadzenia, a w przypadku skrócenia w toku kontroli czasu prowadzenia działalności - czynności kontrolne mogą być prowadzone przez 8 godzin dziennie. W przypadku gdy księgi podatkowe są prowadzone lub przechowywane poza siedzibą kontrolowanego, kontrolowany na żądanie kontrolującego obowiązany jest zapewnić dostęp do ksiąg w swojej siedzibie albo w miejscu ich prowadzenia lub przechowywania, jeżeli udostępnienie ich w siedzibie może w znacznym stopniu utrudnić prowadzenie przez kontrolowanego bieżącej działalności. § 2. Przepis § 1 stosuje się również w przypadku, gdy kontrolowany prowadzi działalność w lokalu mieszkalnym. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

14 Art. 285 § 3. Jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że kontrolowany będący osobą fizyczną nie ujawnił wszystkich obrotów lub przychodów mających znaczenie dla określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego, kontrolujący może zwrócić się do kontrolowanego o złożenie oświadczenia o stanie majątkowym na określony dzień. Oświadczenie to składane jest pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Kontrolujący, zwracając się o złożenie oświadczenia, uprzedza kontrolowanego o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

15 Art. 285a § 4. Przepis § 3 stosuje się odpowiednio do osób fizycznych będących wspólnikami kontrolowanej spółki nieposiadającej osobowości prawnej. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

16 Kontrola lub poszczególne czynności kontrolne za zgodą kontrolowanego mogą być przeprowadzane również w siedzibie organu podatkowego, jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli lub kontrolowany zrezygnował z uczestniczenia w czynnościach kontrolnych. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

17 § 1. Kontrolujący, w zakresie wynikającym z upoważnienia, są w szczególności uprawnieni do: 1) wstępu na grunt oraz do budynków, lokali lub innych pomieszczeń kontrolowanego; 2) wstępu do lokali mieszkalnych w przypadku, o którym mowa w art. 276 § 1; 3) żądania okazania majątku podlegającego kontroli oraz do dokonania jego oględzin; 4) żądania udostępniania akt, ksiąg i wszelkiego rodzaju dokumentów związanych z przedmiotem kontroli oraz do sporządzania z nich odpisów, kopii, wyciągów, notatek, wydruków i udokumentowanego pobierania danych w formie elektronicznej; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

18 5) zbierania innych niezbędnych materiałów w zakresie objętym kontrolą; 6) zabezpieczania zebranych dowodów; 7) legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości, jeżeli jest to niezbędne dla potrzeb kontroli; 8) żądania przeprowadzenia spisu z natury; 9) przesłuchiwania świadków, kontrolowanego oraz innych osób wymienionych w art. 287 § 4; 10) zasięgania opinii biegłych. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

19  W art. 286 § 1 pkt 7 OrdPU nie zakreślono kręgu osób, które mogą zostać wylegitymowane. Obowiązkiem okazania dokumentów może być zatem objęta każda osoba fizyczna, która jest nieznana kontrolującemu, a jednocześnie w stosunku do której ustalenie tożsamości jest wskazane ze względu na potrzeby kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

20 Art. 286 § 2. Kontrolujący może zażądać wydania, na czas trwania kontroli, za pokwitowaniem: 1) próbek towarów; 2) akt, ksiąg i dokumentów, o których mowa w § 1 pkt 4: a) w razie powzięcia uzasadnionego podejrzenia, że są one nierzetelne, lub b) gdy podatnik nie zapewnia kontrolującym warunków umożliwiających wykonywanie czynności kontrolnych związanych z badaniem tej dokumentacji, a w szczególności nie udostępnia kontrolującym samodzielnego pomieszczenia i miejsca do przechowywania dokumentów. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

21  Norma z art. 286 § 2 pkt 2 OrdPU upoważnia kontrolującego do zażądania od kontrolowanego wydania dokumentów w razie zaistnienia zdefiniowanych przez ustawodawcę przesłanek, jednak należy uznać, że żądanie to ma charakter imperatywny i bezwzględnie musi być spełnione przez podmiot kontrolowany, a sam fakt odebrania kontrolowanemu tych dokumentów może być skarżony jedynie w wyjaśnieniach do protokołu kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

22  Kryterium żądania wydania dokumentacji w postaci "powzięcia uzasadnionego podejrzenia” świadczącego o nierzetelności nie jest określone w sposób ostry i opiera się na swobodnej ocenie kontrolującego. Niemniej jednak wydaje się, że zastosowania omawianego trybu winno nastąpić jedynie w sytuacji, w której uzasadnione podejrzenie dotyczące nierzetelności graniczy z pewnością. Oczywiście sam zarzut nierzetelności można postawić dopiero po dogłębnym zbadaniu dokumentacji. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

23  Art. 286 § 3. Przeglądanie akt postępowania przygotowawczego i sądowego, akt spraw sądowych, a także dokumentów zawierających informacje niejawne lub stanowiące tajemnicę zawodową oraz sporządzanie z nich odpisów i notatek następuje z zachowaniem właściwych przepisów.

24  Z chwilą zakończenia kontroli organ obowiązany jest zwrócić zatrzymaną dokumentację podatnikowi. Powinien to uczynić bez zbędnej zwłoki, albowiem od chwili doręczenia podatnikowi protokołu kontroli rozpoczyna bieg termin do zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących ustaleń zawartych w protokole kontroli. Zastrzeżenia te mogą natomiast opierać się m.in. na dokumentach wydanych organowi kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

25  Należy również podkreślić, że zadość obowiązkowi wynikającemu z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym nie czyni fakt wyznaczenia podatnikowi 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, skoro podatnik nie dysponował dokumentacją zgromadzoną przez inspektora kontroli skarbowej pozwalającą skonfrontować prowadzoną przez siebie ewidencję księgową z ustaleniami poczynionymi w toku postępowania kontrolnego (por. wyrok WSA z r., I SA/Wr 590/07, Legalis). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

26  Tajemnicą państwową jest informacja niejawna określona w wykazie rodzajów informacji niejawnych, stanowiącym załącznik nr 1 do ustawy, której nieuprawnione ujawnienie może spowodować istotne zagrożenie dla podstawowych interesów Rzeczypospolitej Polskiej, a w szczególności dla niepodległości lub nienaruszalności terytorium, interesów obronności, bezpieczeństwa państwa i obywateli, albo narazić te interesy na co najmniej znaczną szkodę.  Tajemnicą służbową jest natomiast informacja niejawna niebędąca tajemnicą państwową, uzyskana w związku z czynnościami służbowymi albo wykonywaniem prac zleconych, której nieuprawnione ujawnienie mogłoby narazić na szkodę interes państwa, interes publiczny lub prawnie chroniony interes obywateli albo jednostki organizacyjnej. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

27 § 1. Kontrolujący może w razie uzasadnionej potrzeby wezwać, w pilnych przypadkach także ustnie, pomocy organu Policji, Straży Granicznej lub straży miejskiej (gminnej), jeżeli trafi na opór uniemożliwiający lub utrudniający przeprowadzenie czynności kontrolnych, albo zwrócić się o ich asystę, gdy zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że na taki opór natrafi. Jeżeli opór stawia żołnierz czynnej służby wojskowej, kontrolujący wzywa do pomocy właściwy organ wojskowy, chyba że zwłoka grozi udaremnieniem czynności kontrolnych, a na miejscu nie ma organu wojskowego. § 2. Organy wymienione w § 1 nie mogą odmówić udzielenia pomocy lub asysty. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

28 § 3. Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres obowiązków organów udzielających pomocy lub asystujących przy wykonywaniu czynności kontrolnych, tryb udzielania pomocy lub asysty, sposób dokumentowania przebiegu pomocy lub asysty oraz właściwość miejscową organów do udzielenia pomocy lub asysty. § 4. Wydając rozporządzenie, o którym mowa w § 3, uwzględnia się w szczególności zróżnicowanie zakresu obowiązków organów udzielających pomocy w zależności od sposobu stawiania oporu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

29 § 1. Kontrolowany, osoba upoważniona do reprezentowania kontrolowanego lub prowadzenia jego spraw, pracownik oraz osoba współdziałająca z kontrolowanym są obowiązani umożliwić wykonywanie czynności, o których mowa w art. 286, a w szczególności: 1) umożliwić, nieodpłatnie, filmowanie, fotografowanie, dokonywanie nagrań dźwiękowych oraz utrwalanie stanu faktycznego za pomocą innych nośników informacji, jeżeli film, fotografia, nagranie lub informacja zapisana na innym nośniku może stanowić dowód lub przyczynić się do utrwalenia dowodu w sprawie będącej przedmiotem kontroli; 2) przedstawić, na żądanie kontrolującego, tłumaczenie na język polski sporządzonej w języku obcym dokumentacji dotyczącej spraw będących przedmiotem kontroli. § 2. Czynności określone w § 1 pkt 2 kontrolowany jest obowiązany wykonać nieodpłatnie. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

30 § 3. Kontrolowany ma obowiązek w wyznaczonym terminie udzielać wszelkich wyjaśnień dotyczących przedmiotu kontroli, dostarczać kontrolującemu żądane dokumenty oraz zapewnić kontrolującemu warunki do pracy, a w tym w miarę możliwości udostępnić samodzielne pomieszczenie i miejsce do przechowywania dokumentów. § 4. Osoby upoważnione do reprezentowania kontrolowanego lub prowadzenia jego spraw, pracownicy oraz osoby współdziałające z kontrolowanym są obowiązani udzielić wyjaśnień dotyczących przedmiotu kontroli, w zakresie wynikającym z wykonywanych czynności lub zadań. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

31 § 5. Kontrolujący są uprawnieni do wstępu na teren jednostki kontrolowanej oraz poruszania się po tym terenie na podstawie legitymacji służbowej bez potrzeby uzyskiwania przepustki oraz nie podlegają rewizji osobistej przewidzianej w regulaminie wewnętrznym tej jednostki; podlegają natomiast przepisom o bezpieczeństwie i higienie pracy obowiązującym w kontrolowanej jednostce. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

32  Niedopełnienie w postępowaniu kontrolnym obowiązku przedstawienia tłumaczenia na język polski sporządzonej w języku obcym dokumentacji dotyczącej spraw będących przedmiotem kontroli nie pozbawia dokumentu obcojęzycznego statusu dowodu w późniejszym postępowaniu podatkowym.  Dokument sporządzony w języku obcym, uznany za istotny dla postępowania dowodowego, może być tłumaczony przez podatnika, ale jeśli to nie nastąpi, musi on być – niezależnie od faktu, że tłumaczenie nie zostało dokonane przez podatnika – wzięty pod uwagę przez organ prowadzący postępowanie podatkowe. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

33  Obowiązek udzielania wyjaśnień dotyczących przedmiotu kontroli – ciąży na osobach upoważnionych do reprezentowania kontrolowanego lub prowadzenia jego spraw oraz współdziałających z kontrolowanym, ale tylko w zakresie wynikającym z wykonywanych czynności lub zadań. Osobą współdziałającą z kontrolowanym jest osoba, która działa na rzecz kontrolowanego, lecz nie jest jego pracownikiem (np. osoby, którym kontrolowany zlecił w drodze odpowiedniej umowy wykonanie określonej czynności, doraźnie lub na czas stały). Za osobę współdziałającą z kontrolowanym może uchodzić również podmiot, który sprawuje stałą obsługę kontrolowanego (np. obsługę prawną). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

34  Wyłącznie w odniesieniu do przedsiębiorców ustawodawca przewidział szczególne gwarancje prawne mające zapobiegać narażaniu kontrolowanego na dodatkowe utrudnienia w funkcjonowaniu, które mogą powstać w związku z przeprowadzeniem kontroli. Stosownie do art. 80b SGospU czynności kontrolne powinny być bowiem przeprowadzane w sposób sprawny i możliwie niezakłócający funkcjonowania kontrolowanego przedsiębiorcy. Jednocześnie w przypadku, gdy przedsiębiorca wskaże na piśmie, że przeprowadzane czynności zakłócają w sposób istotny jego działalność gospodarczą, konieczność podjęcia takich czynności powinna być uzasadniona w protokole kontroli (art. 80b zd.2 SGospU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

35 § 1. Kontrolujący ma prawo wstępu na teren, do budynku lub lokalu mieszkalnego kontrolowanego w celu: 1) dokonania oględzin, jeżeli:  a) zostały one wskazane jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej lub jako siedziba kontrolowanego,  b) jest to niezbędne dla ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego lub podstawy opodatkowania,  c) jest to niezbędne do zweryfikowania faktu poniesienia wydatków na cele mieszkaniowe uprawniających do skorzystania z ulg podatkowych; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

36 2) dokonania oględzin oraz przeszukania lokali mieszkalnych, innych pomieszczeń lub rzeczy, jeżeli powzięto informację o prowadzeniu niezgłoszonej do opodatkowania działalności gospodarczej albo w przypadku gdy są tam przechowywane przedmioty, księgi podatkowe, akta lub inne dokumenty mogące mieć wpływ na ustalenie istnienia obowiązku podatkowego lub określenie wysokości zobowiązania podatkowego. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

37 § 2. Czynności wymienione w § 1 pkt 2 przeprowadzają upoważnieni pracownicy organu podatkowego po uzyskaniu, na wniosek organu podatkowego, zgody prokuratora rejonowego. Przed przystąpieniem do tych czynności kontrolowanemu okazuje się postanowienie prokuratora o wyrażeniu na nie zgody. Przepisy Kodeksu postępowania karnego o przeszukaniu odnoszące się do Policji mają także zastosowanie do kontrolujących. Sporządza się protokół tych czynności, który wymaga zatwierdzenia przez prokuratora. W razie odmowy zatwierdzenia protokołu materiały i informacje zebrane w toku czynności nie stanowią dowodu w postępowaniu podatkowym. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

38 § 3. Czynności wymienione w § 1 pkt 1 dokonywane są za zgodą kontrolowanego. W razie braku takiej zgody przepis § 2 stosuje się odpowiednio. § 4. W przypadku gdy nieruchomości lub ich części albo rzeczy znajdują się w posiadaniu osób trzecich, osoby te są obowiązane je udostępnić, w celu przeszukania lub oględzin, na żądanie organu podatkowego. Przepisy § 2 i 3 stosuje się odpowiednio. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

39  Oględziny należą do podstawowych dowodów pośrednich uregulowanych w Ordynacji podatkowej. Dowód z oględzin stwarza kontrolującym sposobność dokonania własnych bezpośrednich obserwacji czy też spostrzeżeń. Przedmiotem oględzin może być w zasadzie wszystko. Ordynacja podatkowa nie zawiera w tym zakresie żadnych ograniczeń, a co za tym idzie, przedmiotem oględzin może być zakład, jego część, maszyny, jak również wszystko inne co oddziałuje na zmysły ludzkie, łącznie z samym człowiekiem. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

40  Użycie przez ustawodawcę sformułowania „upoważnieni pracownicy organu podatkowego” wskazuje również, że oględziny i przeszukanie mogą być przeprowadzone nie tylko przez kontrolującego, ale i przez inne osoby będące pracownikami organu przeprowadzającego postępowanie. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

41  W przypadku gdy przedmiot oględzin znajduje się w posiadaniu osób trzecich, obowiązane są one do jego udostępnienia na żądanie organu podatkowego (por. art. 288 § 4 OrdPU). Do uruchomienia omawianego trybu nie wystarczy zatem żądanie samego kontrolującego. Z uwagi na proceduralny charakter wspomnianego żądania, powinno ono mieć formę postanowienia (art. 216 w związku z art. 292 OrdPU). W przypadku gdy osoby trzecie bezzasadnie odmawiają okazania przedmiotu oględzin, istnieje możliwość nałożenia na nie kary porządkowej w wysokości do zł (art. 262 § 3 oraz art. 262 § 1 w związku z art. 292 OrdPU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

42  Warunkiem skuteczności oględzin jest zawiadomienie kontrolowanego lub – w przypadku osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej – członka zarządu, wspólnika lub innej osoby upoważnionej do reprezentowania kontrolowanego bądź prowadzenia jego spraw, o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin nie później niż bezpośrednio przed podjęciem tej czynności. Zasada ta, zgodnie z art. 289 § 2 OrdPU, nie ma zastosowania, jeżeli kontrolowany lub osoby działające w jego imieniu są nieobecne, a okoliczności sprawy uzasadniają natychmiastowe przeprowadzenie dowodu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

43 § 1. Kontrolowanego, osobę go reprezentującą lub osobę wskazaną w trybie art. 281a albo w trybie art. 284 § 1 zdanie drugie zawiadamia się o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych przynajmniej na 3 dni przed terminem ich przeprowadzenia, a dowodu z oględzin nie później niż bezpośrednio przed podjęciem tych czynności. § 2. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli kontrolowany, osoba go reprezentująca lub przez niego wskazana w trybie art. 281a albo w trybie art. 284 § 1 zdanie drugie są nieobecne, a okoliczności sprawy uzasadniają natychmiastowe przeprowadzenie dowodu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

44 § 1. Przebieg kontroli kontrolujący dokumentuje w protokole. Stan faktyczny może być ponadto utrwalony za pomocą aparatury rejestrującej obraz i dźwięk lub na informatycznych nośnikach danych. § 2. Protokół kontroli zawiera w szczególności: 1) wskazanie kontrolowanego; 2) wskazanie osób kontrolujących; 3) określenie przedmiotu i zakresu kontroli; 4) określenie miejsca i czasu przeprowadzenia kontroli; Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

45 5) opis dokonanych ustaleń faktycznych; 6) dokumentację dotyczącą przeprowadzonych dowodów; 6a) ocenę prawną sprawy będącej przedmiotem kontroli; 7) pouczenie o prawie złożenia zastrzeżeń lub wyjaśnień oraz prawie złożenia korekty deklaracji; 8) pouczenie o obowiązku zawiadomienia organu podatkowego przez kontrolowanego o każdej zmianie swojego adresu dokonanej w ciągu 6 miesięcy od dnia zakończenia kontroli podatkowej, jeżeli w toku kontroli podatkowej ujawniono nieprawidłowości, oraz skutkach niedopełnienia tego obowiązku. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

46 § 3. (uchylony) § 4. Załącznik do protokołu kontroli stanowią protokoły czynności, o których mowa w art. 289 § 1. § 5. W protokole kontroli mogą być zawarte również ustalenia dotyczące badania ksiąg w zakresie przewidzianym w art W tym przypadku nie sporządza się odrębnego protokołu badania ksiąg, o którym mowa w art. 193 § 6. § 6. Protokół jest sporządzany w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach. Jeden egzemplarz protokółu kontrolujący doręcza kontrolowanemu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

47  Protokół z przebiegu kontroli podatkowej pełni istotną funkcję gwarancyjną, gdyż organ podatkowy w toku postępowania podatkowego nie może wyjść poza ustalenia dokonane w protokole kontroli podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 1997 r., SA/Sz 250/96, niepubl.). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

48  Najistotniejsze znaczenie – z punktu widzenia poprawności oraz praw i obowiązków kontrolowanych i kontrolujących – mają uregulowania dotyczące zamieszczenia w protokole dokumentującym przebieg kontroli oceny prawnej sprawy będącej przedmiotem kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

49  Cel kontroli podatkowej. Jest nim sprawdzenie, czy kontrolowani wywiązują się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego, a więc z ustaw podatkowych oraz wydanych na ich podstawie aktów wykonawczych (por. art. 3 pkt 1 OrdPU). Takie określenie celu kontroli oznacza, że w protokole dokumentującym przebieg czynności kontrolnych, zdefiniowanym w art. 290 § 1 OrdPU, musi znaleźć się odniesienie do przepisów prawa podatkowego Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

50  Protokół nie może natomiast wchodzić w pole zarezerwowane dla decyzji administracyjnej, która rozstrzyga o konsekwencjach naruszenia norm prawa podatkowego, określając skutki tych naruszeń w zakresie wysokości zobowiązań podatkowych należnych od podatnika. Wynika to z celów obu postępowań – kontroli podatkowej oraz postępowania podatkowego. Cele pierwszego zostały zdefiniowane w art. 281 § 2 OrdPU, natomiast celem drugiego jest wydanie rozstrzygnięcia określającego prawa i obowiązki strony (stron) postępowania. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

51 Minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości oraz ministrem właściwym do spraw informatyzacji, w drodze rozporządzenia, określi sposób zabezpieczania, odtwarzania i wykorzystywania dowodów utrwalonych za pomocą aparatury rejestrującej obraz i dźwięk lub na informatycznych nośnikach danych, uwzględniając rodzaje czynników zewnętrznych, których działanie może spowodować zniszczenie lub uszkodzenie dowodu, obecność przedstawiciela organu kontrolującego podczas ich odtwarzania, formę oznakowania dowodu oraz ewidencjonowania czynności odtworzenia i wykorzystania dowodu. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

52 § 1. Kontrolowany, który nie zgadza się z ustaleniami protokołu, może w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia przedstawić zastrzeżenia lub wyjaśnienia, wskazując równocześnie stosowne wnioski dowodowe. § 2. Kontrolujący jest obowiązany rozpatrzyć zastrzeżenia, o których mowa w § 1, i w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania zawiadomić kontrolowanego o sposobie ich załatwienia, wskazując w szczególności, które zastrzeżenia nie zostały uwzględnione, wraz z uzasadnieniem faktycznym i prawnym. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

53 § 3. W przypadku niezłożenia wyjaśnień lub zastrzeżeń w terminie określonym w § 1, przyjmuje się, że kontrolowany nie kwestionuje ustaleń kontroli. § 4. Kontrola zostaje zakończona w dniu doręczenia protokołu kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

54  Kontrolowany przedstawiający zastrzeżenia lub wyjaśnienia może kwestionować wszystkie ustalenia organu kontroli bądź też tylko część z nich. W konsekwencji uznając częściowo nieprawidłowości opisane w protokole kontroli może skorygować w tylko w takim zakresie deklarację. OrdPU nie uzależnia bowiem prawa do dokonania korekty deklaracji od jej pełnej zgodności z oceną wyrażoną w protokole przez organ kontroli (por. P.Pietrasz, Korekta deklaracji w toku postępowania kontrolnego, PP 2007/12/43). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

55  Począwszy od r. kontrolujący rozpatrując zastrzeżenia zobowiązany jest w szczególności wskazać, które zastrzeżenia nie zostały uwzględnione, wraz z uzasadnieniem faktycznym i prawnym. Uzasadnienie faktyczne powinno zawierać m.in. wskazanie faktów, które kontrolujący uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie prawne winno natomiast zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej ustaleń kontrolnych z przytoczeniem stosownych przepisów prawa (patrz szerzej komentarz do art. 210 OrdPU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

56  Rozpatrywanie zastrzeżeń (lub wyjaśnień) powinno się odbywać poza postępowaniem kontrolnym również z uwagi na to, że ustawodawca nie dopuszcza możliwości dokonywania jakichkolwiek zmian (w tym uzupełnień) w protokole kontroli, które mogłyby nastąpić w związku z wniesieniem przez kontrolowanego zastrzeżeń (wyjaśnień).  Jeśli kontrolowany nie zgłosi zastrzeżeń lub wyjaśnień do protokołu kontroli w terminie określonym w art. 291 OrdPU, to pozbawia się możliwości wyjaśnienia sprawy przed wszczęciem postępowania podatkowego. Nie oznacza to jednak utraty możliwości składania takich wyjaśnień w ramach ewentualnego postępowania podatkowego. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

57  Do czasu wszczęcia postępowania podatkowego podatnik może złożyć korektę deklaracji również w zakresie w jakim jego zastrzeżenia do protokołu kontroli nie zostały uwzględnione przez organ przeprowadzający kontrolę. W OrdPU nie zakreślono bowiem terminu, w którym możliwe jest złożenie korekty po zakończeniu kontroli podatkowej, czyli po doręczeniu kontrolowanemu protokołu kontroli. Termin taki – wynoszący 14 dni od dnia doręczenia protokołu kontroli – przewidziany jest natomiast w przypadku postępowania kontrolnego opartego na postanowieniach KontrSkU (art. 14c ust. 2 KontrSkU).  W konsekwencji oznacza to, że w przypadku postępowań toczących się wyłącznie na podstawie OrdPU pokontrolna korekta deklaracji może być złożona zgodnie z art. 81 oraz 81b OrdPU aż do czasu wszczęcia postępowania podatkowego. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

58 Powstanie obowiązku podatkowego art. 4 O.p. Samowymiar niezgodny z treścią obowiązku podatkowego – art. 21 par. 3 O.p. i odpowiednie przepisy prawa materialnego Brak zadeklarowanego dochodu – art. 21 par. 3 O.p. oraz art. 21 par. 3 pdofu Nierzetelność lub wadliwość ksiąg, brak danych do ustalenia podstawy opodatkowania art. 23 i 193 O.p. Obowiązek złożenia deklaracji samowymiarowej – art. 21 par. 2 O.p. oraz odpowiedni przepis prawa materialnego Zastosowanie cen nierynkowych Selektywna korekta samowymiaru Opodatkowanie Dochodu nieujawnionego Szacowanie podstawy opodatkowania Opodatkowanie dochodu przerzuconego – transfer pricing Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

59 § 1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w celu usprawnienia współpracy oraz podniesienia efektywności kontroli, może zawierać z obcymi władzami porozumienia dwustronne lub wielostronne w zakresie koordynacji czasu wszczynania i zakresu przeprowadzanych kontroli. § 2. Porozumienia, o których mowa w § 1, mogą przewidywać obecność przedstawicieli obcej władzy w toku czynności kontrolnych. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

60  Porozumienia z obcymi władzami w zakresie koordynacji czasu wszczynania i zakresu przeprowadzanych kontroli opierają się na postanowieniach Dyrektywy Rady 77/799/EWG z dnia r. dotyczącej wzajemnej pomocy właściwych władz Państw Członkowskich w obszarze podatków bezpośrednich oraz opodatkowania składek ubezpieczeniowych (Dz.Urz.UEL ) w brzmieniu nadanym przez Dyrektywę Rady 2004/56/WE z dnia r. zmieniającą dyrektywę 77/799/EWG (Dz.Urz. UEL ). Zgodnie z art. 1 ust. 1 ww. dyrektywy 77/799/EWG właściwe władze Państw Członkowskich udzielają sobie wszelkich informacji, które mogą im umożliwić dokonanie prawidłowego naliczenia podatków od dochodu i kapitału oraz wszelkich informacji dotyczących ustanowienia podatków od składek ubezpieczeniowych. Jednocześnie w oparciu o art. 1 ust. 3 ww. dyrektywy podatki, w stosunku do których stosuje się postanowienia dyrektywy to w Polsce: podatek dochodowy od osób prawnych, podatek dochodowy od osób fizycznych, podatek od czynności cywilnoprawnych. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

61  Stosownie do art. 8a ust. 2 ww. dyrektywy procedura współpracy opiera się na tym, że właściwa władza w każdym Państwie Członkowskim określa niezależnie osoby podlegające obowiązkowi podatkowemu, wobec których zamierza postawić wniosek o równoczesną kontrolę. Powiadamia ona odpowiednie właściwe władze w innych zainteresowanych Państwach Członkowskich o tych przypadkach, które, w jej ocenie, powinny być przedmiotem równoczesnej kontroli. Podaje ona powody swojego wyboru, o ile to możliwe, dostarczając informacje, które skłoniły ją do podjęcia decyzji. Określa ona również okres, w czasie którego kontrole takie powinny zostać przeprowadzone. Właściwa władza każdego zainteresowanego Państwa Członkowskiego podejmuje decyzję, czy chce wziąć udział w równoczesnej kontroli. W przypadku otrzymania propozycji do wzięcia udziału w równoczesnej kontroli, właściwa władza potwierdza swoją zgodę lub przekazuje uzasadnioną odmowę właściwej władzy innego Państwa Członkowskiego (art. 8a ust. 3 dyrektywy 77/799/EWG). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

62 Jeżeli w toku kontroli podatkowej ujawniono nieprawidłowości, kontrolowany ma obowiązek zawiadomienia organu podatkowego o każdej zmianie swojego adresu dokonanej w ciągu 6 miesięcy od dnia zakończenia kontroli podatkowej. W razie niedopełnienia tego obowiązku postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego uznaje się za doręczone pod adresem, pod który doręczono protokół kontroli. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

63 Do kontroli działalności gospodarczej podatnika będącego przedsiębiorcą stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

64 W sprawach nieuregulowanych w niniejszym dziale stosuje się odpowiednio przepisy art. 102 § 2 i 3, art , art. 139 § 4, art. 140 § 2, art. 141 i art. 142 oraz przepisy rozdziałów 1, 2, 5, 6, 9-12, 14, 16, 22 oraz 23 działu IV. Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

65 Do kontroli podatkowej odpowiednie zastosowanie mają niektóre, precyzyjnie wskazane postanowienia OrdPU, uregulowane w jej Dziale III oraz IV. W razie śmierci kontrolowanego w toku kontroli może być ona prowadzona w dalszym ciągu, a w miejsce dotychczasowego kontrolowanego wstępują jego spadkobiercy (art. 102 § 2 OrdPU). Analogiczna sytuacja występuje w przypadku następców prawnych kontrolowanego (art. 102 § 3 OrdPU). Zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych kontrolowanego ocenia się według przepisów prawa cywilnego (art. 135 OrdPU). Kontrolowany może działać przez pełnomocnika (art OrdPU), kuratora lub przedstawiciela (art. 138 OrdPU). Do czasu przeprowadzania kontroli nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy kontrolowanego albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 139 § 4 OrdPU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki

66 W przypadku nie zakończenia kontroli w terminie należy zawiadomić o tym fakcie kontrolowanego podając przyczyny zwłoki, również w przypadki, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu (art. 140 § 2 OrdPU). W przypadku nieusprawiedliwionego przedłużenia kontroli, kontrolowanemu służy ponaglenie do organu wyższego stopnia (art. 141 OrdPU), natomiast kontrolujący, który nie zakończył kontroli w terminie może być pociągnięty do odpowiedzialności porządkowej, dyscyplinarnej albo innej przewidzianej przepisami prawa (art. 142 OrdPU). Prof. dr hab. Henryk Dzwonkowski Kierownik Katedry Prawa Finansowego Uniwersytet Łódzki


Pobierz ppt "§ 1. Czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego wskazanej, chyba że kontrolowany zrezygnuje z prawa uczestniczenia."

Podobne prezentacje


Reklamy Google