Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Część 3 OiZPI > Przypadki użycia > Obiektowy model organizacji w materiałach wykorzystano: K.Subieta:

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Część 3 OiZPI > Przypadki użycia > Obiektowy model organizacji w materiałach wykorzystano: K.Subieta:"— Zapis prezentacji:

1 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Część 3 OiZPI > Przypadki użycia > Obiektowy model organizacji w materiałach wykorzystano: K.Subieta: Budowa i integracja systemów informatycznych A.Kobieliński: Inżynieria Oprogramowania I.Sommerville: Software Engineering Guides

2 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Przypadki użycia i aktorzy Przypadek użyciaPrzypadek użycia – opis zbioru ciągów akcji i ich wariantów wykonywanych przez system w celu dostarczenia określonemu aktorowi godnego uwagi rezultatu. Przypadek użycia opisuje co robi system ale nie określa jak to robi. AktorAktor – spójny zbiór ról odgrywanych przez użytkowników przypadku użycia w czasie interakcji z tym przypadkiem użycia. Aktorem może być dowolny byt zewnętrzny, także systemy i urządzenia

3 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Notacja Przypadek użycia Przypadek użycia: Powinien mieć unikalną nazwę, opisującą przypadek użycia z punktu widzenia jego zasadniczych celów. Aktor Aktor : Powinien mieć unikalną nazwę. Interakcja Interakcja: Pokazuje interakcję pomiędzy przypadkiem użycia a aktorem. Relacja zależności : o stereotypach Relacja zależności : o stereotypach«include» lub «extend»: Pokazuje związek zachodzący między dwoma przypadkami użycia. badanie składu «include» laborant Źródło: K.Subieta wykł.

4 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Aktor Budowa modelu przypadków użycia wymaga od analityka określenia wszystkich aktorów związanych z wykorzystywaniem projektowanego systemu, AktorAktor - przyszły użytkownik systemu. Aktor to osoba, ale także pewna organizacja (np. biuro prawne) lub inny system komputerowy. Aktor modeluje grupę osób pełniących pewną rolę, a nie konkretną osobę. Jedna osoba może wchodzić w interakcję z systemem z pozycji wielu aktorów; np. być zarówno sprzedawcą, jak i klientem. I odwrotnie, jeden aktor może odpowiadać wielu konkretnym osobom, np. aktor strażnik budynku. Czy system może być aktorem sam dla siebie ? Nie - aktor to przecież, zgodnie z definicją, byt z otoczenia systemu. Aktor jest pierwotną przyczyną napędzającą przypadki użycia. Jest on sprawcą zdarzeń powodujących uruchomienie przypadku użycia, jak też odbiorcą danych wyprodukowanych przez przypadki użycia. Źródło: K.Subieta wykł.

5 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Przypadek użycia Dla przypadków użycia podaje się dokładną specyfikację Specyfikuje się czynność lub ciąg czynności Specyfikacja może mieć różną formę ( np. tekst ustrukturalizowany) Można wyspecyfikować również scenariusz Źródło: K.Subieta wykł.

6 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Przykład diagramu przypadków użycia przykład: Automat do sprzedaży papierosów zakup paczki papierosów otoczenie systemu granica systemu wnętrze systemu klient operator kontroler Źródło: K.Subieta wykł. uzupełnienie towaru operacja pieniężna sporządzenie raportu

7 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Relacja uogólnienia - aktorzy Mistrz dziedziczy dostęp do przypadków użycia wyspecyfikowanych dla każdego hutnika, oraz ma dostęp do przypadków związanych z jego własnym, specyficznym sposobem wykorzystywania systemu. Kierownik rafinerii nie jest mistrzem ponieważ nie występuje w przypadkach użycia w których mistrz jest aktorem operator systemu hutnik kierownik rafinerii mistrzpróbkarz laborant księgowy

8 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Relacja uogólnienia – przypadki użycia Przypadki użycia można uporządkować przez zdefiniowanie uogólnień uogólnienie oznacza, że przypadek użycia – potomek, dziedziczy całe zachowanie i znaczenie po przypadku – przodku Potomek może dodać do odziedziczonego zachowania dodać nowe elementy, albo – jeśli to konieczne – całkowicie je zmienić

9 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Zależności - przypadki użycia p1 p2 «include» p1p2 «extend» przebieg podstawowy (sekwencyjny): p1 zawsze włącza (używa) p2. przebieg opcjonalny (alternatywny): p1 jest czasami rozszerzane o p2 (inaczej: p2 czasami rozszerza p1). Źródło: K.Subieta wykł. Zależność Zależność – dla przypadków użycia znaczenie zależy od stereotypu Stereotypy – określa przebieg > - przebieg podstawowy > - przebieg opcjonalny

10 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Zależności - przypadki użycia Źródło: K.Subieta wykł. przykład: Logowanie użytkownika do systemu

11 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Konstrukcja modelu UżytkownikAktorPrzypadek użycia Jan Kowalski Adam Malina Gość Konkretny klient Administrator systemu Pracownik Osoba informowana Klient Restart systemu Wejście z kartą Poinformowanie Wypłata z konta Źródło: K.Subieta wykł.

12 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Konstrukcja modelu opiera się na kilku krokach Wymaga ścisłej współpracy z przyszłym użytkownikiem, co implikuje zasadę:nie opisuj przypadków użycia w sposób, który nie jest łatwo zrozumiały dla użytkownika. Sporządzenie słownika pojęć Dokument: Słownik pojęć Określenie aktorów Określenie przypadków użycia Tworzenie opisu każdego przypadku użycia, podział na nazwane części, znalezienie wspólnych części w różnych przypadkach użycia Dokument: Opis aktorów Diagram przypadków użycia plus dokument opisu przypadków użycia Źródło: K.Subieta wykł. Konstrukcja modelu

13 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Sporządzanie słownika pojęć Słownik dotyczy dziedziny problemowej. Tworzenie go polega na wyłowieniu wszystkich terminów z wymagań użytkownika. Terminy mogą odnosić się do aktorów, przypadków użycia, obiektów, operacji, zdarzeń, itp. Terminy w słowniku powinny być zdefiniowane w sposób precyzyjny i jednoznaczny. Posługiwanie się terminami ze słownika powinny być regułą przy opisie każdego kolejnego problemu, sytuacji czy modelu. Źródło: K.Subieta wykł.

14 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Warsztaty przypadków użycia (wersja uproszczona Use-Case Workshop) Warsztaty przypadków użycia to spotkanie osób uczestniczących w projekcie mające na celu opracowanie modelu biznesowego opisanego notacją diagramów przypadków użycia. Opisany przebieg warsztatu jest nieco uproszczony w stosunku do wytycznych opisanych w Rational Unified Process. Uproszczenia wynikają z ograniczeń dotyczących wyposażenia i czasu jakim dysponują studenci na ćwiczeniach. W tej uproszczonej wersji do realizacji warsztatu konieczne są: co najmniej kilka kartek formatu A4, kilkanaście formatu A5 (lub również A4), pisaki w dwóch kolorach (np. niebieski, i czerwony), bardzo pomoże duży stół lub tablica do rozłożenia lub rozwieszenia kartek, ponadto konieczne jest posiadania dokumentu wymagań i słownika. Źródło: K.Subieta wykł.

15 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym cz. I warsztatów – identyfikacja aktorów Na środku jednej z kartek formatu A4 należy narysować kształt przypominający chmurkę (korzystamy teraz z niebieskiego pisaka). Teraz należy zastanowić się jakie osoby (lub jakiego rodzaju użytkownicy) będą korzystały z systemu - to Aktorzy. Interesują nas tylko te osoby, które pracują bezpośrednio przy komputerze. Staramy się określić rolę takiej osoby (np. Magazynier, Administrator, Księgowy, Sprzedawca, itp.). Należy zwrócić uwagę na to, aby zbytnio nie generalizować i nie wskazywać aktorów typu Użytkownik Systemu. Dla każdego aktora rysujemy postać chłopka (stick man) na kartce z narysowaną chmurką i opisać ją nazwą określającą rolę. Źródło: K.Subieta wykł.

16 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym cz. II warsztatów – identyfikacja przypadków użycia Teraz wyciągamy nową kartkę formatu A4 i przerysowujemy na nią aktorów jednego po drugim zastanawiając się za każdym razem gdy na kartce pojawia się nowy aktor, jakie czynności w systemie będzie on realizować. Dla każdej czynności dorysowujemy na kartce przypadek użycia. Nazywamy go skrótem myślowym dobrze określającym ową czynność. Źródło: K.Subieta wykł.

17 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym cz. III warsztatów – opis przypadków użycia Bierzemy mniejsze kartki. Przenosimy na nie każdy przypadek użycia wraz z aktorem, który go realizuje (jeden przypadek użycia na jednej kartce). Opisujemy w trzech zadaniach czynność realizowaną w ramach danego przypadku użycia. Możemy też wypisać kolejne kroki wykonywane w ramach realizacji określonej funkcji. Źródło: K.Subieta wykł.

18 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym cz. IV warsztatów – przypadki użycia i wymagania Teraz musimy skonfrontować ze sobą dwie wizje systemu: tę zarysowaną w dokumencie wymagań oraz tę, którą opracowano w ramach warsztatu przypadków użycia. Do każdej z kartek zawierających opis przypadku użycia dopisujemy czerwonym pisakiem numer wymagania (numery wymagań) najniższego poziomu, które jest odpowiedzialne za realizację danej czynności. Źródło: K.Subieta wykł.

19 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji (business model) Model obiektowy organizacji (business object model) – model organizacji, model działania organizacji, w której w przyszłości będzie realizowany projekt informatyczny Synonimy ang. business model, model biznesowy, model procesów biznesowych Model integruje cztery aspekty Pracowników organizacji (business workers) Byty występujące w organizacji (Business entities) Przypadki użycia (Business use-cases) Realizacje przypadków użycia (Business usce-cse realizations)

20 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Cele modelowania Zrozumienie struktury i działania organizacji, której będzie tworzony system informatyczny Zrozumienie obecnych problemów organizacji i wskazanie potencjalnych usprawnień Upewnienie się, że klienci, użytkownicy i twórcy oprogramowania w sposób jednakowy postrzegają organizację i jej problemy Umożliwienie wyprowadzenia wymagań względem systemu (model jako źródło dla dyscypliny formułowania wymagań)

21 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Narzędzia typu e-biznes W szczególności modelowanie organizacji zaleca się, jeśli elementem organizacji jest tzw. e-biznes (znowu – nie jako modne słówko, buzzword) Klasyfikacja narzędzi e-biznes C2B C2B; ang. Customer to business; aplikacje wspomagające na zakup towarów i usług za pośrednictwem sieci Internet B2B B2B; ang. Business to business; oprogramowanie służące do automatyzacji wymiany danych w ramach łańcucha dostaw pomiędzy dwoma firmami (organizacjami); B2C B2C; Business to customer; pasywne oprogramowanie dostarczające informacji klientom (np. newsletter, RSS) C2C C2C; ang. Customer to customer; oprogramowanie pozwalające wymieniać się informacjami. Zachodzi z pewną pomocą dostawcy usługi/oprogramowania. (np. aukcje)

22 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Motywacje Oprogramowanie nie jest już jedynie dodatkiem do zasadniczego zestawu narzędzi działania organizacji, jest zasadniczym narzędziem Oprogramowanie musi zatem pasować do organizacji i być przydatne, na pewno - nie może pozostawać kosztownym wodotryskiem Oprogramowanie musi efektywnie wpływać na sposób prowadzenia działalności (nie chodzi jedynie o automatyzację pracy)

23 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Wskazywane scenariusze Organisation ChartOrganisation Chart (schemat organizacji); tworzony jest prosty, podstawowy model organizacji i zachodzących w niej procesów. jest elementem projektu informatycznego Domain ModelingDomain Modeling (modelowanie dziedziny); tworzony jest dla systemów, w których nadrzędnym celem jest kontrolowanie i prezentacja informacji w obrębie jednej dziedziny przedmiotowej Jest elementem projektu informatycznego One Business, Many Systems One Business, Many Systems (jedna organizacja, wiele systemów); tworzony jest w celu opracowania jednego (spójnego) modelu stanowiącego bazę dla kilku projektów informatycznych lub dla jednego ale obszernego systemu Jest autonomicznym projektem

24 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Wskazywane scenariusze Generic Business ModelGeneric Business Model (model typowej organizacji); tworzony jest w celu opracowania jednego (spójnego) modelu typowej organizacji w celu ujednolicenia wymagań dla systemów przeznaczonych do użytku w wielu organizacjach podobnego typu jest elementem projektu informatycznego ułatwia selekcję wymagań względem priorytetu New Business New Business (nowy pomysł na działalność); tworzony jest dla systemów, w których docelowym polem działania będzie zupełnie nowa (nowatorska) działalność jest autonomicznym projektem RevampRevamp (zmiana struktury i funkcjonowania organizacji); tworzony jest w przypadku, w którym organizacja pragnie diametralnie zmienić sposób funkcjonowania (BPR – business process reengineering) jest autonomicznym projektem

25 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Pracownicy organizacji Pracownik organizacji (business worker) reprezentuje rolę lub zestaw ról jaką może pełnić jakaś osoba (jakieś osoby) w modelowanej organizacji Pracownik organizacji reprezentowany jest w modelu przez klasę o stereotypie > Dla stereotypu tego przewidziano określony w metodyce RUP symbol.

26 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Byty organizacji Byt organizacji (business entity) reprezentuje dowolną rzecz jaką "zajmują" się pracownicy organizacji Bytem może być dowolny zasób, zdarzenie lub byt pojęciowy występujący w organizacji Byt organizacji reprezentowany jest w modelu przez klasę o stereotypie > Dla stereotypu tego przewidziano określony w metodyce RUP symbol.

27 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Realizacje przypadków użycia Realizacja przypadku użycia opisuje sposób współdziałania pracowników i bytów organizacji W metodyce RUP realizację przypadku użycia przedstawia się w postaci trzech rodzajów diagramów języka UML Diagramu klas Diagramu czynności Diagramu przebiegu Odpowiedni element języka UML - przypadek użycia o stereotypie > Dla stereotypu tego przewidziano określony w metodyce RUP symbol

28 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Konstrukcja modelu (identyfikacja bytów, podejście uproszczone) Model organizacji - duża zawartość informacji W uproszczonym podejściu warto zastosować metodykę identyfikacji bytów Cel identyfikacji bytów – określenie zbioru bytów, które w dalszym procesie analizy staną się: Klasami Klasami aktywnymi Zbiorami danych

29 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Identyfikacja (podejście uproszczone) Przebieg procesu identyfikacji bytów może być następujący: Przygotować roboczy wydruk słownika projektu Utworzyć nowy diagramu klas Nanieść na diagram klasy reprezentujące aktorów z diagramu Przypadków Użycia i ustaw ich stereotyp na > Dla każdego z aktorów ustalić, jakimi "rzeczami" może się on zajmować w organizacji

30 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Identyfikacja (podejście uproszczone) Przebieg procesu identyfikacji bytów c.d.: Wprowadzić na diagram klasy odpowiadające tym rzeczom i połączyć je z klasą reprezentującą pracownika relacją zależności Można sprawdzić, czy ta "rzecz" jest opisana w słowniku projektu, jeśli tak, to na roboczym wydruku skreśl ów termin, Jeśli już wydaje się, że opisano wszystkie rzeczy, sprawdzić, czy w słowniku projektu są jeszcze jakieś terminy (rzeczowniki), dla których nie ma żadnych klas Jeśli takie terminy istnieją to wprowadzić je na diagram klas i połączyć z określoną klasą reprezentującą pracownika Nadać klasom podstawowe atrybuty (takie, które nasuwają się od razu)

31 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Przykładowy diagram klas

32 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Przykład - opis dziedziny problemowej Pokazuje przejście od modelu organizacji do modelu analitycznego Pewna firma świadczy usługi w zakresie outsourcingu IT. Podpisuje umowy z klientami, którzy posiadają bardziej rozbudowaną infrastrukturę informatyczną. Realizacja umowy polega na: usuwaniu awarii sprzętu i oprogramowania, pracach prewencyjnych, pracach rozwojowych.

33 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Opis dziedziny problemowej Obsługę konkretnego klienta zwykło się nazywać Projektem. Projekt to zazwyczaj obsługa infrastruktury w siedzibie klienta, ale także w innych lokalizacjach, tj. innych miejscach prowadzenia działalności przez klienta. Projekty obsługiwane są rotacyjnie, tzn. pracownicy firmy usługodawcy zgodnie z opracowanym harmonogramem odwiedzają określone lokalizacje. Niekiedy wizyta ma charakter całodziennego dyżuru. Dyżury są zakontraktowane w umowach. Na przykład z klientem X obowiązuje umowa, w której wskazano, że pracownik firmy usługodawcy będzie dostępny w siedzibie klienta X dwa dni robocze w tygodniu od 8:00 do16:00.

34 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Opis dziedziny problemowej – scena 1 Jest nowy temat. Prezes firmy X skarży się na niską wydajność przyłącza sieci Internet. Zobacz mają tam jakieś stare urządzenia. To nie jest zatem tylko kwestia przyłącza. Trzeba zmodernizować cały węzeł sieciowy. Pytanie, czy mają na to pieniądze. Jest kasa. Możemy kupić zabawek za 10 tysięcy, a koszt miesięczny abonamentu nie może przekroczyć 300 zł. Zajmijcie się tym z chłopakami, musimy się wyrobić do końca miesiąca. Ty zrób specyfikację zakupów i wyznacz zadania dla chłopaków.

35 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Opis dziedziny problemowej – scena 2 Na prośbę Starego zrobiłem specyfikację do zakupów dla X S.A. Zabawki sieciowe przyjdą jutro (szafka i switch, WiFi). Trzeba je poskładać i zamontować. Po jutrze przyjdzie software do QoSa, zainstaluj go. Potem załatw z TPSA podniesienie łącza do DSL 2. O.K. zrobię to. Będę potrzebował jakichś trzech dniówek. Zamelduj mi potem w mailu ile godzin Ci to zajęło. Ostatnio wydaje mi się, że trzeba będzie z nimi porozmawiać o tym, żeby wykupili jeszcze jeden dzień. Napisz dokładnie co robiłeś – muszę mieć jakieś argumenty.

36 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Opis dziedziny problemowej scena 3 Faktycznie – tandeta. Jak to mogło do tej pory działać?!! Samo rozplątanie tych kabli to robota na parę ładnych godzin.

37 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Co będziemy modelować – zakres modeli? System ITCMMS Zarządzanie pracą Obsługa tematów Nowy temat Modelowanie organizacji Realizacja przypadków użycia organizacji Model przypadków użycia systemowych Rejestracja tematu Realizacja przypadków użycia systemowych

38 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Co będziemy modelować – zakres modeli?

39 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Prześledźmy proces biznesowy (proces organizacyjny) 1. Analiza problemu 2. Zlecenie obsługi wątku 1. Analiza problemu 2. Wyznaczenie zadań 3. Zlecenie realizacji zadań 1. Wykonanie czynności w ramach realizacji zadania 2. Odnotowanie czasu pracy Spotkanie z klientem 1. Zgłoszenie problemu 2. Pojawienie się nowego wątku 3. Odnotowanie wątku np. w notesie sponsora Tego nie było w scenkach, ale była o tym mowa – tu musi zadziałać nasza wyobraźnia!

40 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – od czego zacząć Rookie: To jest trochę skomplikowane, co powinniśmy zrobić, żeby sobie wszystko poukładać w głowie? Guru: Trzeba postępować metodycznie krok po kroku, i w danym momencie koncentrować się tylko na danym zadaniu. R: Jakie zadania musimy zrealizować w pierwszej kolejności. G: Najlepiej zacząć od sporządzenia słownika pojęć (RUP – Capturing common business vocabulary). R: Jak to zrobimy ?

41 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – od czego zacząć G. Zbierzemy nasze materiały i wynotujemy wszystkie pojęcia, które wydadzą się nam istotne. R: Skąd będziemy wiedzieć co jest istotne, a co nie? G: Na to niestety nie mam gotowego przepisu, trzeba mieć nosa, to przychodzi z czasem. Na początku można przyjąć zasadę: od przybytku głowa nie boli i jeśli mamy wątpliwość co do istotności danego terminu – odnotować go. R: Jakim narzędziem się posłużymy? G: Wystarczy edytor MS Word, dla większych projektów lepiej posłużyć się elementem narzędzia CASE np. Rational Requisite Pro.

42 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie pojęć Pewna firma świadczy usługi w zakresie outsourcingu IT. Podpisuje umowy z klientami, którzy posiadają bardziej rozbudowaną infrastrukturę informatyczną. Realizacja umowy polega na: usuwaniu awarii sprzętu i oprogramowania, pracach prewencyjnych, pracach rozwojowych.

43 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie pojęć Obsługę konkretnego klienta zwykło się nazywać Projektem. Projekt to zazwyczaj obsługa infrastruktury w siedzibie klienta, ale także w innych lokalizacjach, tj. innych miejscach prowadzenia działalności przez klienta. Projekty obsługiwane są rotacyjnie, tzn. pracownicy firmy usługodawcy zgodnie z opracowanym harmonogramem odwiedzają określone lokalizacje. Niekiedy wizyta ma charakter całodziennego dyżuru. Dyżury są zakontraktowane w umowach. Na przykład z klientem X obowiązuje umowa, w której wskazano, że pracownik firmy usługodawcy będzie dostępny w siedzibie klienta X dwa dni robocze w tygodniu od 8:00 do16:00.

44 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie pojęć 1. Analiza problemu 2. Zlecenie obsługi wątku koordynatorowi 1. Analiza problemu 2. Wyznaczenie zadań 3. Zlecenie realizacji zadań 1. Wykonanie czynności w ramach realizacji zadania 2. Odnot. czasu pracy Spotkanie z klientem 1. Zgłoszenie problemu 2. Pojawienie się nowego wątku 3. Odnotowanie wątku np. w notesie sponsora Tego nie było w scenkach, ale była o tym mowa – tu musi zadziałać nasza wyobraźnia!

45 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie pojęć – słownik organizacji Firma usługodawcy Firma świadcząca usługi outsourcingowe. Klient (firma usługobiorcy)Klient firmy usługodawcy korzystający z usług outsourcingu. PracownikOsoba zatrudniona w firmie usługodawcy na podstawie umowy o pracę, umowy cywilno-prawnej, kontraktu menadżerskiego. ProjektWspółpraca firmy usługodawcy z klientem w zakresie outsourcingu IT. KoordynatorPracownik odpowiedzialny z koordynację działań związanych z określonym projektem lub projektami. SponsorCzłonek zarządu firmy usługodawcy wspierający działania określonych projektów. SiedzibaSiedziba firmy klienta podana jako siedziba w dokumentach rejestrowych. Infrastruktura informatycznaPozostające pod opieką firmy usługodawcy elementy infrastruktury. Element infrastrukturySerwer, stacja robocza, terminal, urządzenie sieciowe, urządzenie zewnętrzne, oprogramowanie. LokalizacjaMiejsce prowadzenia działalności przez klienta, w którym mogą byś świadczone usługi związane z prowadzeniem projektu. SerwerKomputer pełniący rolę dostawcy usług dla innych komputerów. Stacja roboczaKomputer klienta (zlokalizowany na biurku użytkownika). Wątek (temat)Obszerny tematycznie zakres działań związanych z realizacją określonego celu, np: -Wdrożenie nowego systemu ERP -Bieżące utrzymanie ruchu IT -Budowa sieci korporacyjnej ZadanieZadanie wyznaczone pracownikowi w ramach działań związanych z danym wątkiem, np. w ramach wątku Wdrożenie systemu ERP: -Instalacja serwera bazy danych MS SQL Serwer -Opracowanie podziału bazy indeksów materiałowych -Konfiguracja algorytmów płacowych dla umów o pracę w systemie 6 godzinowym -Instalacja czytnika kart RCP CzynnośćEfektywne przepracowanie określonego czasu przez pracownika w ramach realizacji określonego zadania, np. w ramach zadania Instalacja czytnika kart RCP: -Montaż czytnika na ścianie w budynku portierni, Kowalski Jan, , 2 godziny -Rozprowadzenie instalacji elektrycznej i logicznej czytników, Kowalski Jan, , 4 godziny -Podłączenie czytnika do stacji roboczej, testy, Kowalski Jan, , 4 godziny Zgłoszenie problemuPoinformowanie sponsora o poważnym problemie przez klienta. Odnotowanie wątkuUtrwalenie informacji o problemie zgłoszonym przez klienta Zlecenie obsługi wątkuSkierowanie do koordynatora prośby o zajęcie się danym wątkiem (tematem) Zlecenie zadania Skierowanie do koordynatora polecenia wykonania określonego zadania i nadzorowanie jego wykonania. Wykonanie czynnościWykonanie czynności przez pracownika na podstawie polecenia koordynatora lub z własnej inicjatywy. Odnotowanie czasu pracyZapisanie liczby godzin poświęconych na realizacje zadania Wyznaczenie zadaniaWydzielenie zadania w ramach wątku

46 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukujemy aktorów R: Och! Dużo tego, w dodatku strasznie wymieszane. G: Tak zgadzam się, gdyby pojęć było więcej musielibyśmy pogrupować je np. osobno przedmioty, osobno osoby, osobno czynności. R: Co teraz zrobimy? G. Wyłowimy ze słownika pojęcia, które oznaczają osoby. R: Po co? G: Znajdziemy kandydatów na aktorów. G: Potem wyłowimy pojęcia oznaczające jakieś czynności. R: Po co? G: Znajdziemy kandydatów na przypadki użycia.

47 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie aktorów Firma usługodawcy Firma świadcząca usługi outsourcingowe. Klient (firma usługobiorcy)Klient firmy usługodawcy korzystający z usług outsourcingu. PracownikOsoba zatrudniona w firmie usługodawcy na podstawie umowy o pracę, umowy cywilno-prawnej, kontraktu menadżerskiego. ProjektWspółpraca firmy usługodawcy z klientem w zakresie outsourcingu IT. KoordynatorPracownik odpowiedzialny z koordynację działań związanych z określonym projektem lub projektami. SponsorCzłonek zarządu firmy usługodawcy wspierający działania określonych projektów. SiedzibaSiedziba firmy klienta podana jako siedziba w dokumentach rejestrowych. Infrastruktura informatycznaPozostające pod opieką firmy usługodawcy elementy infrastruktury. Element infrastrukturySerwer, stacja robocza, terminal, urządzenie sieciowe, urządzenie zewnętrzne, oprogramowanie. LokalizacjaMiejsce prowadzenia działalności przez klienta, w którym mogą byś świadczone usługi związane z prowadzeniem projektu. SerwerKomputer pełniący rolę dostawcy usług dla innych komputerów. Stacja roboczaKomputer klienta (zlokalizowany na biurku użytkownika). Wątek (temat)Obszerny tematycznie zakres działań związanych z realizacją określonego celu, np: -Wdrożenie nowego systemu ERP -Bieżące utrzymanie ruchu IT -Budowa sieci korporacyjnej ZadanieZadanie wyznaczone pracownikowi w ramach działań związanych z danym wątkiem, np. w ramach wątku Wdrożenie systemu ERP: -Instalacja serwera bazy danych MS SQL Serwer -Opracowanie podziału bazy indeksów materiałowych -Konfiguracja algorytmów płacowych dla umów o pracę w systemie 6 godzinowym -Instalacja czytnika kart RCP CzynnośćEfektywne przepracowanie określonego czasu przez pracownika w ramach realizacji określonego zadania, np. w ramach zadania Instalacja czytnika kart RCP: -Montaż czytnika na ścianie w budynku portierni, Kowalski Jan, , 2 godziny -Rozprowadzenie instalacji elektrycznej i logicznej czytników, Kowalski Jan, , 4 godziny -Podłączenie czytnika do stacji roboczej, testy, Kowalski Jan, , 4 godziny Zgłoszenie problemuPoinformowanie sponsora o poważnym problemie przez klienta. Odnotowanie wątkuUtrwalenie informacji o problemie zgłoszonym przez klienta Zlecenie obsługi wątkuSkierowanie do koordynatora prośby o zajęcie się danym wątkiem (tematem) Zlecenie zadania Skierowanie do koordynatora polecenia wykonania określonego zadania i nadzorowanie jego wykonania. Wykonanie czynnościWykonanie czynności przez pracownika na podstawie polecenia koordynatora lub z własnej inicjatywy. Odnotowanie czasu pracyZapisanie liczby godzin poświęconych na realizacje zadania Wyznaczenie zadaniaWydzielenie zadania w ramach wątku

48 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – diagram przypadków użycia – aktorzy G: Czy można jeszcze coś do tego dodać? R: Jakieś dodatkowe informacje? G: Właśnie! Można uporządkować klasyfikatory i wprowadzić uogólnienia. R: A właśnie! Przecież sponsor i koordynator to też pracownicy. To się na pewno przyda.

49 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Poszukiwanie aktorów i przypadków użycia Firma usługodawcy Firma świadcząca usługi outsourcingowe. Klient (firma usługobiorcy)Klient firmy usługodawcy korzystający z usług outsourcingu. PracownikOsoba zatrudniona w firmie usługodawcy na podstawie umowy o pracę, umowy cywilno-prawnej, kontraktu menadżerskiego. ProjektWspółpraca firmy usługodawcy z klientem w zakresie outsourcingu IT. KoordynatorPracownik odpowiedzialny z koordynację działań związanych z określonym projektem lub projektami. SponsorCzłonek zarządu firmy usługodawcy wspierający działania określonych projektów. SiedzibaSiedziba firmy klienta podana jako siedziba w dokumentach rejestrowych. Infrastruktura informatycznaPozostające pod opieką firmy usługodawcy elementy infrastruktury. Element infrastrukturySerwer, stacja robocza, terminal, urządzenie sieciowe, urządzenie zewnętrzne, oprogramowanie. LokalizacjaMiejsce prowadzenia działalności przez klienta, w którym mogą byś świadczone usługi związane z prowadzeniem projektu. SerwerKomputer pełniący rolę dostawcy usług dla innych komputerów. Stacja roboczaKomputer klienta (zlokalizowany na biurku użytkownika). Wątek (temat)Obszerny tematycznie zakres działań związanych z realizacją określonego celu, np: -Wdrożenie nowego systemu ERP -Bieżące utrzymanie ruchu IT -Budowa sieci korporacyjnej ZadanieZadanie wyznaczone pracownikowi w ramach działań związanych z danym wątkiem, np. w ramach wątku Wdrożenie systemu ERP: -Instalacja serwera bazy danych MS SQL Serwer -Opracowanie podziału bazy indeksów materiałowych -Konfiguracja algorytmów płacowych dla umów o pracę w systemie 6 godzinowym -Instalacja czytnika kart RCP CzynnośćEfektywne przepracowanie określonego czasu przez pracownika w ramach realizacji określonego zadania, np. w ramach zadania Instalacja czytnika kart RCP: -Montaż czytnika na ścianie w budynku portierni, Kowalski Jan, , 2 godziny -Rozprowadzenie instalacji elektrycznej i logicznej czytników, Kowalski Jan, , 4 godziny -Podłączenie czytnika do stacji roboczej, testy, Kowalski Jan, , 4 godziny Zgłoszenie problemuPoinformowanie sponsora o poważnym problemie przez klienta. Odnotowanie wątkuUtrwalenie informacji o problemie zgłoszonym przez klienta Zlecenie obsługi wątkuSkierowanie do koordynatora prośby o zajęcie się danym wątkiem (tematem) Zlecenie zadania Skierowanie do koordynatora polecenia wykonania określonego zadania i nadzorowanie jego wykonania. Wykonanie czynnościWykonanie czynności przez pracownika na podstawie polecenia koordynatora lub z własnej inicjatywy. Odnotowanie czasu pracyZapisanie liczby godzin poświęconych na realizacje zadania Wyznaczenie zadaniaWydzielenie zadania w ramach wątku

50 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – diagram przypadków użycia

51 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – porządkowanie przypadków użycia R: Strasznie to rozdrobniłeś. Można to jakoś uprościć. G: Nawe trzeba. Niektóre scenariusze można scalić. R: Jak? G: Stosując relację zależności.

52 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – przypadki użycia – ostatni niuans R: Czy moglibyśmy w naszym diagramie rozróżnić aktorów wewnętrznych i zewnętrznych. G: Można to zrobić. Przynajmniej tak zaleca metodyka RUP. R: Jak? G: Stosując klasy o stereotypie >, > i >. > > - rola działająca w otoczeniu organizacji > > - rola działająca na styku organizacji ze światem > > - rola działająca wewnątrz organizacji, pracownik.

53 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – przypadki użycia – wersja finalna (prawie)

54 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – porządkowanie słownictwa R: Teraz należy zamodelować realizację naszych trzech przypadków użycia. G: Racja. Najpierw jednak sugeruję uporządkowanie pojęć. R: Po co? G: Dla lepszego zrozumienia dziedziny problemowej. R: Skąd weźmiemy pojęcia? G: Naturalnie ze słownika.

55 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – porządkowanie słownictwa Firma usługodawcy Firma świadcząca usługi outsourcingowe. Klient (firma usługobiorcy)Klient firmy usługodawcy korzystający z usług outsourcingu. PracownikOsoba zatrudniona w firmie usługodawcy na podstawie umowy o pracę, umowy cywilno-prawnej, kontraktu menadżerskiego. ProjektWspółpraca firmy usługodawcy z klientem w zakresie outsourcingu IT. KoordynatorPracownik odpowiedzialny z koordynację działań związanych z określonym projektem lub projektami. SponsorCzłonek zarządu firmy usługodawcy wspierający działania określonych projektów. SiedzibaSiedziba firmy klienta podana jako siedziba w dokumentach rejestrowych. Infrastruktura informatycznaPozostające pod opieką firmy usługodawcy elementy infrastruktury. Element infrastrukturySerwer, stacja robocza, terminal, urządzenie sieciowe, urządzenie zewnętrzne, oprogramowanie. LokalizacjaMiejsce prowadzenia działalności przez klienta, w którym mogą byś świadczone usługi związane z prowadzeniem projektu. SerwerKomputer pełniący rolę dostawcy usług dla innych komputerów. Stacja roboczaKomputer klienta (zlokalizowany na biurku użytkownika). Wątek (temat)Obszerny tematycznie zakres działań związanych z realizacją określonego celu, np: -Wdrożenie nowego systemu ERP -Bieżące utrzymanie ruchu IT -Budowa sieci korporacyjnej ZadanieZadanie wyznaczone pracownikowi w ramach działań związanych z danym wątkiem, np. w ramach wątku Wdrożenie systemu ERP: -Instalacja serwera bazy danych MS SQL Serwer -Opracowanie podziału bazy indeksów materiałowych -Konfiguracja algorytmów płacowych dla umów o pracę w systemie 6 godzinowym -Instalacja czytnika kart RCP CzynnośćEfektywne przepracowanie określonego czasu przez pracownika w ramach realizacji określonego zadania, np. w ramach zadania Instalacja czytnika kart RCP: -Montaż czytnika na ścianie w budynku portierni, Kowalski Jan, , 2 godziny -Rozprowadzenie instalacji elektrycznej i logicznej czytników, Kowalski Jan, , 4 godziny -Podłączenie czytnika do stacji roboczej, testy, Kowalski Jan, , 4 godziny Zgłoszenie problemuPoinformowanie sponsora o poważnym problemie przez klienta. Odnotowanie wątkuUtrwalenie informacji o problemie zgłoszonym przez klienta Zlecenie obsługi wątkuSkierowanie do koordynatora prośby o zajęcie się danym wątkiem (tematem) Zlecenie zadania Skierowanie do koordynatora polecenia wykonania określonego zadania i nadzorowanie jego wykonania. Wykonanie czynnościWykonanie czynności przez pracownika na podstawie polecenia koordynatora lub z własnej inicjatywy. Odnotowanie czasu pracyZapisanie liczby godzin poświęconych na realizacje zadania Wyznaczenie zadaniaWydzielenie zadania w ramach wątku

56 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – porządkowanie słownictwa

57 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – realizacja przypadków użycia G: Wykonaliśmy dwie operacje. Z jednej strony zidentyfikowaliśmy określone byty fizyczne i pojęciowe, z drugiej – ustaliliśmy relacje pomiędzy nimi. R: Co dalej? G: Oczywiście przedstawimy sobie realizacje naszych przypadków użycia przy pomocy diagramów czynnościowych. G: Ograniczymy się do zagadnienia Obsługi wątku, pominiemy też opis przypadków użycia. R: A co to za śmieszne znaczki – jakaś nowa notacja. G: Nie to tylko graficzna prezentacja stereotypów zdefiniowanych dla modelowania biznesowego (modelowania organizacji).

58 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model organizacji – realizacja przypadków użycia – interakcja Obsługa Wątku

59 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – transformacja modelu organizacji R: Czy teraz trzeba to odnieść do wszystkich przypadków użycia? G: Tak, ale żeby skrócić tok myślowy, przejdziemy do kolejnego kroku. R: Jakiego? G: Kolejnym krokiem będzie transformacja naszej realizacji w model analityczny. R: Co to oznacza ? G: Teraz zrobimy z naszych pracowników wewnętrznych aktorów w modelu analitycznym. R: A co potem ? Posadzimy ich przy komputerach G: Posadzimy ich przy komputerach i wymyślimy dla nich przypadki użycia zgodnie z operacjami biznesowymi, które wcześniej ustaliliśmy. R: Czyli można powiedzieć, że staną się oni użytkownikami systemu, przesiądą się do komputerów i te same operacje wykonają posługując się komputerem.

60 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – transformacja modelu organizacji R: Hola! Nie tak szybko, skąd się to wszystko wzięło. G: Dla każdego pracownika organizacji ( >) tworzysz nowego aktora – jak mówiliśmy. R: A przypadki użycia? G: Ustalasz je sam, choć nie do końca, jest tu element proceduralny – przeważnie kandydatem na przypadek użycia jest operacja klasy pracownika organizacji.

61 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – transformacja modelu organizacji R: Co dalej ? G: Teraz uporządkujemy przypadki użycia i i skonfrontujemy je z wymaganiami. R: Jeśli coś pominęliśmy? G: To jest spora szansa, że teraz na to wpadniemy.

62 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – porządkowanie modelu analitycznego R: A co to za dziwny przypadek o stereotypie >? G: To jeden z najbardziej typowych scenariuszy – związany jest z edycją bazy danych dla określonej klasy (tabeli) R: Skąd ten skrót? G: Create, Read, Update, Delete. G: Zauważ, że nasze przypadki scaliłem z tym typowym, gdyż są jego elementami.

63 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – transformacja modelu organizacji R: A te rozszerzenia? G: Przypadek Powiadom koordynatora wynika wprost z metody klasy WSponsor. A Drugi? G: Umieściłem go na diagramie, gdyż wiem, że docelowo system ma umożliwić szybką rejestrację wątków, zadań i czynności. R: Czyli można powiedzieć, że wyczytałeś go w wymaganiach. G: Tak? R: Jaka będzie różnica. G: Edytowanie danych z użyciem formularza lub tabeli jest niewygodne. Przygotujemy więc inny, prostszy scenariusz, który liczbę kliknięć niezbędnych do wprowadzenia nowego wiersza ograniczy do minimum.

64 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – transformacja modelu organizacji R: Mam wątpliwość, czy Powiadomienie jest obowiązkowe, czy opcjonalne. G: Ja też, ale zakładam, że opcjonalne. Jak sobie chłopaki pogadają, to po co mają do siebie słać e? ?

65 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – poziom analityczny – dalsze kroki Gdzie jesteśmy – model systemu poziom analityczny Dokąd zmierzamy – model systemu poziom projektowy Dalsze kroki Opis scenariuszy (pomijamy). Realizacja przypadków użycia. Architektura. Ustalenie słownictwa systemu (słownik projektu – systemowy). Porządkowanie analitycznego modelu klas. Transformacja do modelu projektowego.

66 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia R: Jaki przypadek należy teraz zrealizować. G: Utrzymanie bazy wątków, niestety ze względu na czas zrealizujemy tylko jego pierwszą część. R: Jaką? G: Związaną z rejestracją wątku. R: Skąd weźmiemy pojęcia do tej realizacji? G: Musimy wypracować te pojęcia. R: Jak? G: Analizując różne źródła 1.Mamy aktorów analitycznych i biznesowych 2.Mamy byty organizacji 3.Znamy typowe pojęcia związane z systemami takie jak: baza danych, zbiór danych, formatka

67 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia – pojęcia systemowe R: Dlaczego właśnie ten zestaw pojęć wybrałeś? G: Są to moim zdaniem wszystkie byty niezbędne do skutecznego przeprowadzenia naszej interakcji. > wprowadziłem sobie G: Stereotyp > wprowadziłem sobie, żeby wyróżnić klasy, które projektant zaczerpnie z biblioteki swojego środowiska programistycznego. R: Jak przedstawimy interakcję dla tej realizacji? G: Tradycyjnie – za pomocą diagramu przebiegu.

68 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia – interakcja R: Litości! Co to jest? G: Spokojnie spróbujmy sobie wszystko wytłumaczyć. R: To że klient najpierw prosi Sponsora o odnotowanie nurtującego go problemu jest jasne. Ale ta ramka w środku. fragment wyodrębniony G: To tzw. fragment wyodrębniony. R: A linia przerywana? operandy G: Rozdziela tzw. operandy, czyli podfragmenty. alt R: A napis alt? operatorów interakcji G: To jeden z możliwych operatorów interakcji, ten oznacza przebiegi alternatywne. W tym przypadku: rejestrację za pomocą standardowych elementów formatki, lub szybką rejestrację za pomocą czegoś w rodzaju kreatora. Standardowa edycja. Szybka rejestracja.

69 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia – klasy i operacje Operacje ustalone w trakcie konstruowania interakcji R: Co oznaczają te symbole wtyczek ? G: To są interfejsy podłączone do klas, czyli specyfikacje usług udostępnianych i wymaganych przez klasy: Formatka odwołuje się do kilku funkcji związanych z obsługą Zbioru Danych, podobnie jak Wątek. Ponadto formatka odwołuje się do funkcji zarządzających Wątkiem. R: Jakie relacje łączą te klasyfikatory, tzn. np. klasę FormatkaEdycjiWątków z IZarządzanie oraz Wątek z IZarzadzanie? relacja zależności relacja realizacji G: Formatkę z IZarządzanie – relacja zależności, a IZarządzanie z Wątkiem relacja realizacji.

70 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia – klasy i operacje R: Co teraz – atrybuty? G: Tak. R: Jak zwykle zapytam skąd ? G: Specyfikacje, Wymagania dot. Danych, Słownik Organizacji.

71 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – realizacja przypadku użycia – klasy i operacje R: A atrybuty Klienta, Pracownika? G: Nie teraz, zasada abstrakcji – teraz interesuje nas realizacja określonego scenariusza.

72 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Model systemu – co dalej? R: Czy jeszcze coś w tym fragmencie modelu? G: Nie, analitycy już kończą, reszta to praca dla projektantów. Mam nadzieję, że opanowałeś podstawy metodyki związanej z analizą? R: Hmmmm? ….

73 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Z lotu ptaka Słownik pojęć Realizacja Use Case Niezbędne przedmioty Diagramy interakcji (przebiegu i współdziałania) Ujawnione (operacje) Diagram Use Case i scenariusze

74 Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Z lotu ptaka Słownik systemu Realizacja Use Case Klasy Diagramy interakcji (przebiegu i współdziałania) Ujawnione (operacje, atrybuty) Diagram Use Case i scenariusze


Pobierz ppt "Organizacja i Zarządzanie Projektem Informatycznym Część 3 OiZPI > Przypadki użycia > Obiektowy model organizacji w materiałach wykorzystano: K.Subieta:"

Podobne prezentacje


Reklamy Google