Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 1 Projektowanie systemów informacyjnych Ewa Stemposz, Kazimierz Subieta.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 1 Projektowanie systemów informacyjnych Ewa Stemposz, Kazimierz Subieta."— Zapis prezentacji:

1 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 1 Projektowanie systemów informacyjnych Ewa Stemposz, Kazimierz Subieta Instytut Podstaw Informatyki PAN, Warszawa Polsko-Japońska Wyższa Szkoła Technik Komputerowych, Warszawa Wykład 7 Model obiektowy (4)

2 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 2 Zagadnienia Dziedziczenie asocjacji Asocjacje pochodne Redukcja liczności Role wielowartościowe Trochę więcej o agregacji Agregacja rekursywna Trochę więcej o asocjacji kwalifikowanej Trochę więcej o mechanizmach rozszerzalności

3 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 3 Dziedziczenie asocjacji (1) K1 K2 K3K4 K a a K1 K2 K3K a Aby obie asocjacje a (diagram po lewej stronie) mogły zostać zastąpione jedną asocjacją a poprowadzoną od nadklasy K1 do klasy K (diagram po prawej stronie), asocjacje a z diagramu po lewej stronie powinny spełniać następujące warunki: powinny mieć tę samą semantykę, powinny mieć tę samą strukturę, byłoby dobrze, gdyby asocjacja a łączyła klasę K z wszystkimi podklasami klasy K1 (?).

4 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 4 Dziedziczenie asocjacji (2) Referat {abstract} tytuł autorzy[1..*] Zaproszony Zwykły ocena Sesja nazwa data Termin godz. Termin godz. wygłaszany 1..* 0..1 wygłaszany Termin godz * Wykorzystanie faktu, że asocjacje są dziedziczone spowodowało, że część informacji nie została przeniesiona na nowy diagram (zmiany oznaczono czerwonym kolorem). Aby zapobiec utracie informacji, do diagramu należałoby wprowadzić odpowiednie ograniczenia. wygłaszany Nazwa dla klasy asocjacji ?

5 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 5 Asocjacje pochodne 1) Jeśli Osoba mieszka w mieście, w którym pracuje, to jedna z asocjacji: mieszka lub znajduje się albo powinna zostać oznaczona jako pochodna albo powinna być usunięta z diagramu. OsobaMiasto Firma mieszka 1 1..* znajduje się 1 1..* ? pracodawca 2) Jeśli liczność roli pracodawca zmienimy na 0..1, to asocjacja mieszka nie będzie pochodna, ponieważ nie dla wszystkich obiektów powiązania mieszka będą mogły być wydedukowane. Podobnie, jeśli liczność roli pracownik zmienimy na *, to asocjacja znajduje się nie będzie pochodna. Możliwe asocjacje pochodne: /mieszka lub /znajduje się pracownik

6 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 6 Redukcja liczności K1 K a1 a2 1y K2 1 x K1K2 K a1 a2 xy Wykorzystanie klasy pośredniczącej dla redukcji liczności związków wiele-do-wielu Przykład: Zatrudnienie stanowisko pensja Osoba 1..* Firma * Osoba * Firma 1..* Zatrudnienie stanowisko pensja 1 1 /pracodawca 1..* * gdzie: x, y oznaczają liczności wiele

7 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 7 Role wielowartościowe (1) Rola wielowartościowa to taka rola, dla której górna granica liczności jest większa od 1. K1K2 r1r2 W UML przyjmuje się domyślnie, że: zbiór obiektów, opisywany daną rolą, jest nieuporządkowany, dany obiekt pojawia się tylko jeden raz w w zbiorze obiektów opisanym rolą, powyższe reguły mogą zostać zmienione dzięki ograniczeniom {ordered}, {bag} i stereotypowi «history ». * 1 Rola r2 jest tu rolą wielowartościową. Uwaga: W sensie dosłownym, liczności obu końców asocjacji oznaczają liczności obu ról. :K1 :K2 a a a K1K a * {ordered} Ograniczenie {ordered} pozwala na uporządkowanie zbioru obiektów opisanego daną rolą. a źle dobrze

8 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 8 Role wielowartościowe (2) Między dwoma tymi samymi obiektami może wystąpić więcej niż jedno powiązanie (np. jak na diagramie poniżej), ale nie mogą to być – jak poprzednio – powiązania o tej samej semantyce. OsobaFirma pracuje jest dyrektorem * Nowak : OsobaIBM : Firma pracuje jest dyrektorem Ograniczenie: {bag} Zatrudnienie data zatrudnienia data zwolnienia stanowisko pensja Osoba 1..* Firma * {bag} X:Osoba Y:Firma :Zatrudnienie programista 2000 :Zatrudnienie NULL analityk 5000 {subset} pracuje

9 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 9 Role wielowartościowe (3) Stereotyp: «history» dla oznaczenia roli pracodawca Zatrudnienie data zatrudnienia data zwolnienia stanowisko pensja Osoba 1..* Firma * «history» pracodawca :Osoba :Firma :Zatrudnienie programista 2000 :Zatrudnienie NULL analityk 5000 Stereotyp «history» – podobnie jak ograniczenie {bag} – pozwala na utworzenie więcej niż jednego powiązania (o danej semantyce) między dwoma obiektami; wykorzystywanie tego stereotypu jest ukierunkowane na rejestrowanie zmian w czasie. pracuje

10 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 10 Role wielowartościowe (4) Zatrudnienie data zatrudnienia data zwolnienia stanowisko pensja Osoba 1..* Firma * :Osoba :Firma :Zatrudnienie programista 2000 :Zatrudnienie NULL analityk 5000 Zastosowanie klasy pośredniczącej Zatrudnienie wprawdzie pozwala na utworzenie wielu powiązań pracuje między dwoma tymi samymi obiektami (wystąpieniami klas Osoba i Firma), ale nie pozwala na uwidocznienie tego faktu. 11

11 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 11 Agregacja (1) Agregacja jest rodzajem asocjacji; zadaniem agregacji jest modelowanie związku całość-część. agregacja jest asocjacją: dla obu jej końców są określane liczności, ponadto (jak każda asocjacja) może mieć atrybuty, np. GrupaStudent Termin od do * agregacja jest wykorzystywana do modelowania związku całość-część GrupaStudent * całość część

12 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 12 Agregacja (2) Inne nazwy dla ról agregacji: całość składa się z zawiera obejmuje, itp. część wchodzi w skład należy jest zawarta w, itp. Nazwa agregacji i nazwy jej ról, jako oczywiste, są z reguły (?) pomijane. A B Własności agregacji: jest relacją niesymetryczną, tzn. jeśli B jest częścią A, to A nie jest częścią B A BC jest relacją przechodnią (tranzytywną), tzn. jeśli C jest częścią B i B jest częścią A, to C jest częścią A

13 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 13 Agregacja (3) Kryteria służące analitykowi pomocą w podjęciu decyzji czy do modelowania pojęciowego wykorzystać agregację/kompozycję, czy też zwykłą asocjację: kryterium istnienia (część nie istnieje samodzielnie bez całości), kryterium wstawiania (nie ma sensu wstawianie części do systemu, jeśli nie wstawiono do niego całości), kryterium usuwania (usuwanie całości powinno skutkować usunięciem wszystkich powiązanych z tą całością części, w drugą stronę ta reguła nie obowiązuje), kryterium fizycznej części. Wszystkie kryteria zawiodły, a mimo to zastosowano agregację, gdyż lepiej niż zwykła asocjacja modeluje związek część- całość: pewne operacje można wykonywać na całości, a nie na każdej z części oddzielnie. Grupa Termin od do * zmień plan Operacja zmień plan została oznaczona jako ta, która będzie automatycznie wykonana dla wszystkich części, wtedy gdy zostanie wywołana dla całości (tzw. propagacja operacji). plan Student zmień plan plan

14 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 14 Agregacja rekursywna (1) Agregacja rekursywna K ? ? Obiekt klasy K może zarówno wchodzić w skład innych obiektów klasy K, jak i może zawierać obiekty klasy K. K 0..1 :K Co by było, gdyby któryś z końców tej agregacji (lub oba końce) oznaczyć licznością dokładnie 1 zamiast liczności opcjonalnej 0..1 ? Jakie zmiany wprowadziłoby do powyższego diagramu zastosowanie zwykłej asocjacji zamiast agregacji ? Czy można tu zastosować kompozycję?

15 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 15 Agregacja rekursywna (2) K 0..1 * :K Czy można tu zastosować liczność dokładnie 1 zamiast 0..1 i liczność 1..* zamiast liczności * ? Czy można tu zastosować kompozycję? Część nazwa materiał rozmiary 0..1 * III Firma Oddział 1 * * 0..1 Dla którego z obu powyższych diagramów możliwość zastosowania kompozycji wydaje się być bezdyskusyjna?

16 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 16 Agregacja rekursywna (3) K * * :K Przykłady agregacji rekursywnych Program 1..* Blok Instrukcja złożona Instrukcja prosta * III Człon * Wyrażenie operator binarny Zmienna nazwa 1 Stała wartość * 1 2-gi operand 1-szy operand Jak wyglądałby diagram obiektowy dla wyrażenia, np. (x + y/2) * (x/3 - y) Gdzie można by tu zastosować kompozycję – w I czy w II ? Czy tu można zastosować kompozycję?

17 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 17 Asocjacja kwalifikowana (1) Katalog Plik nazwa 1 * { nazwa pliku jest unikatowa w ramach katalogu } Katalog Plik nazwa pliku Perspektywa pojęciowa – plik jest w ramach katalogu jednoznacznie identyfikowany przez nazwę. Perspektywa projektowa – wskazanie na to, że katalog plików można zorganizować jako tablicę asocjacyjną (słownik) (przeszukiwanie za pomocą nazwy pliku).

18 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 18 Asocjacja kwalifikowana (2) Tablica Kwadrat rząd kolumna 1 1 Tablica Kwadrat rząd kolumna Kwalifikator asocjacji może być określony przez więcej niż jeden atrybut. Warunek – wartości tych atrybutów muszą pozwolić na jednoznaczną identyfikację obiektu/ grupy obiektów w ramach pewnego zbioru obiektów (tutaj – w ramach zbioru kwadratów przypisanych do jednej konkretnej tablicy, czyli do jednego obiektu klasy Tablica). Asocjacja kwalifikowana, jak każda asocjacja, może posiadać atrybuty. nr konta data założ. ** Bank nazwa Osoba imię nazwisko data założ. * 0..1 Bank nazwa Osoba imię nazwisko nr. konta przypisany do

19 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 19 Mechanizmy rozszerzalności w UML W UML istnieją trzy rodzaje mechanizmów rozszerzalności: stereotypy, wartości etykietowane, ograniczenia. Stereotypy Stereotypy umożliwiają meta-klasyfikację elementów modelu. Istnieje lista stereotypów dla każdego rodzaju elementów modelu (elementu metamodelu UML), np. relacji między przypadkami użycia, klas czy metod. Dany element modelu (np. jedna relacja między przypadkami użycia, jedna klasa czy metoda) może być oznaczona co najwyżej jednym stereotypem, w sytuacji, gdy stereotyp występuje na diagramie w postaci ikony. Są stereotypy predefiniowane, ale użytkownicy mogą też definiować własne. Stereotypy rozszerzają semantykę metamodelu.

20 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 20 Stereotypy - notacja Notacja: zwykle «nazwa stereotypu» lub ikona, ale można też używać koloru czy tekstury, choć z różnych względów nie jest to polecane (ograniczenia ludzkie lub sprzętu). Ikona może być używana na 2 sposoby: zamiast nazwy stereotypu (c, d) lub razem z nią (b). W przypadkach a, b, c zawartość elementu modelu opatrzonego stereotypem (tu: klasy Pióro Świetlne) jest widoczna. W przypadku d została opuszczona. «sterowanie» PióroŚwietlne lokacja: Punkt uruchom (Tryb) PióroŚwietlne lokacja: Punkt uruchom (Tryb) PióroŚwietlne «sterowanie» PióroŚwietlne lokacja: Punkt uruchom (Tryb) Ikona dla stereotypu (a)(a)(b)(b) (c)(c) (d)(d) Znak « (lub ») używany jest w charakterze cudzysłowia w jęz. francuskim (guillemets).

21 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 21 Stereotypy; przykłady « trwała » Prostokąt punkt1: Punkt punkt2: Punkt «konstruktory» Prostokąt (p1: Punkt, p2: Punkt) «zapytania» obszar () : Real aspekt() : Real... «aktualizacje» przesuń (delta: Punkt) przeskaluj (współczynnik: Real) P1P2 « include » P3 P4 « extend » rodzaj elementów modelu (element metamodelu): relacja między przypadkami użycia lista stereotypów dla tego rodzaju: «include» i «extend» Każda relacja między przypadkami użycia w konstruowanym modelu musi być opatrzona jednym z dwóch stereotypów z powyższej listy. « trwała » Prostokąt punkt1: Punkt punkt2: Punkt «konstruktory» Prostokąt (p1: Punkt, p2: Punkt) «zapytania» obszar () : Real aspekt () : Real... «» przesuń (delta: Punkt) przeskaluj (współczynnik: Real) Jednym stereotypem można opatrzyć całą listę elementów modelu. Koniec listy można oznaczyć poprzez «».

22 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 22 Wartość etykietowaną stanowi ciąg znaków o postaci: słowo kluczowe = wartość. Są słowa kluczowe predefiniowane, ale użytkownik może też definiować własne. Dowolny łańcuch znaków może być użyty jako wartość słowa kluczowego. Listę wartości etykietowanych (oddzielonych przecinkami) umieszcza się w {}. Dowolny element modelu może być skojarzony nie tylko z listą wartości etykietowanych – ale w bardziej ogólnym sensie – z łańcuchem własności w postaci: {dowolny łańcuch znaków}. Wartości etykietowane Wartości etykietowane są używane do skojarzenia arbitralnej informacji z pojedynczym elementem modelu. {autor = Jan Nowak, termin zakończenia = 31 Maja 1999, status = analiza} Przykład: Wartości etykietowane są szczególnie przydatne do przechowywania informacji związanych z zarządzaniem projektem (jak w przykładzie powyżej) czy szczegółów implementacyjnych.

23 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 23 Ograniczenia Ograniczenia specyfikują restrykcje nakładane na elementy modelu. Mogą stanowić wyrażenia języka naturalnego czy języka formalnego (np. OCL w UML), mogą też przyjmować postać formuły matematycznej lub fragmentu kodu (czy też pseudokodu). Notacja: Ograniczenia są zawarte wewnątrz {} i umieszczane za elementem w klasie, lub poza klasą. Z reguły są umieszczane w komentarzu (przykład na następnej folii). Pracownik imię nazwisko pensja {<=10 000} Pracownik imię nazwisko pensja {<=10 000} {pensja nie wzrasta o więcej niż 300} ograniczenie statyczne ograniczenie dynamiczne zmień pensję (pensja) W przypadku ograniczenia dynamicznego – w przeciwieństwie do ograniczenia statycznego – interesuje nas poprzedni stan elementu, dla którego wyspecyfikowano ograniczenie. Czy powiedzie się próba zmiany pensji z 2500 na 5500, przy ograniczeniach jak powyżej?

24 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 24 Ograniczenia; przykłady Konto Firma Osoba {xor} należy do 0..1 * * Symbole, takie jak oraz > są używane do wskazywania elementów, na które zostały nałożone ograniczenia. Firma * pracownikpracodawca podwładny szef 0..1 * {Osoba.pracodawca = Osoba.szef.pracodawca} Osoba ograniczenie w komentarzu

25 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 25 Ograniczenia predefiniowane; przykłady {complete} {podział całkowity} {incomplete} {podział nie całkowity} {disjoint} {podział rozłączny} {overlapping} {podział nierozłączny} {or}{lub} (suma logiczna) {xor} {albo} (różnica symetryczna) {ordered} {uporządkowane} {subset}{podzbiór} {bag}{wielozbiór} {hierarchy} {hierarchia} {dag}{graf acykliczny skierowany} dag - directed acyclic graph j. angielskij. polski

26 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 26 Design by Contract (1) W idealnym przypadku ograniczenia powinny być implementowane jako asercje w docelowym języku programowania. Asercje są sercem metody projektowania Design by Contract zastosowanej przez Bertranda Meyera w języku Eiffel. Design by Contract nie jest metodą specyficzną dla tego tylko języka – może i powinna być wykorzystana w każdym. Asercja – to wyrażenie typu Boolean (warunek), którego wartość = FALSE prowadzi do błędu. Zwykle asercje są testowane jedynie podczas debuggowania. Design by Contract używa 3 rodzajów asercji: warunek wstępny (precondition) – definiuje, co powinno być spełnione, aby dana operacja wykonała się poprawnie (jak powinien wyglądać świat sprzed), warunek końcowy (postcondition) – określa, co będzie po poprawnym wykonaniu operacji (świat po), inwariant – asercja, specyfikowana w oparciu o atrybuty zdefiniowane w klasie będącej właścicielem operacji, określa warunek, który musi być spełniony dla wszystkich wystąpień tej klasy po poprawnym wykonaniu danej operacji. Na bazie definicji warunków wstępnego i końcowego można sformułować definicję wyjątku (exception): wyjątek zachodzi przy spełnionym warunku wstępnym i niemożliwości spełnienia warunku końcowego.

27 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 27 Design by Contract (2) Warunki, jak powyżej, mają kluczowe znaczenie dla wykonania się operacji i są zupełnie niezależne od kontekstu, w jakim operacja jest wywoływana. Bertrand Meyer stwierdza, że obecność tych warunków należy traktować jak kontrakt wiążący daną operację i operacje wywołujące ją. Operacja gwarantuje: jeśli wywołasz mnie ze spełnionym warunkiem wstępnym, to obiecuję doprowadzić do stanu, w którym będzie spełniony warunek końcowy [Meyer 1988,1992]. Warunki nie narzucają konkretnej implementacji w języku programowania. Przykład: dane pracowników są usuwane po 2 latach od daty zwolnienia (a nie usuń dane pracowników po 2 latach od daty zwolnienia) warunek wstępny: musi minąć 2 lata od daty zwolnienia, warunek końcowy: dane pracowników, których to dotyczy, muszą zostać usunięte. Kto powinien być odpowiedzialny za poprawność warunków (aby uniknąć nadmiaru kontroli) – w idealnym przypadku: za warunek wstępny – operacja wywołująca, za warunek końcowy i inwarianty – operacja wywoływana. Warunki wstępne, końcowe i inwarianty powinny być dokumentowane łącznie z dokumentowaniem operacji. W idealnym przypadku powinny stanowić część kodu definiującego interfejs.

28 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 28 Przykład asercji w języku Eiffel Class STACK[T] export nb_elements,empty, full, push, pop, top feature nb_elements : INTEGER;... push(x : T) is - Add on top not full; do... require ensure not empty; top=x; nb_elements=old nb_elements + 1 end; - push... invariant 0 nb_elements; nb_elements max_size; empty = (nb_elements = 0) end; - class STACK Inwarianty mogą przybierać wartość = FALSE jedynie w trakcie wykonywania operacji.

29 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 29 Przykład asercji w języku Eiffel (cd.) Przykład 2: Tablica sortuj «postcondition» {po sortowaniu: nie zmienia się liczba elementów; każda wartość pojawia się tyle samo razy, co przed sortowaniem; dla kolejnych wartości x i y zachodzi x <= y} Pracownik dane osobowe... data zatrudnienia data zwolnienia usuń zwolnionych «precondition» {minęło 2 lata od daty zwolnienia} «postcondition» {dane zwolnionych pracowników zostały usunięte z zasobów} Przykład 1:

30 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 30 OCL – Object Constraint Language (1) OCL jest językiem o notacji tekstowej służącym do specyfikowania warunków, ograniczeń, asercji i zapytań (zapisu wyrażeń ścieżkowych). OCL zawiera pewien zestaw predefiniowanych operatorów do operowania na elementach kolekcji czy na typach podstawowych, ale nie jest przeznaczony do zapisywania kodu. Podstawowe elementy składni OCL: element. selektor selektor może być nazwą atrybutu (opisującego element) – wtedy zwracana jest albo wartość albo zbiór wartości atrybutu selektor może być nazwą roli (celu) – wtedy zwracany jest zbiór powiązanych obiektów A aAaA mAmA B aBaB mBmB 1 * rArA rBrB wyrażenie o A.a A zwróci wartość atrybutu a A wyrażenie o A.r B zwróci zbiór obiektów klasy B powiązanych z danym obiektem o A Przykład: Niech o A oznacza pewien obiekt klasy A, wtedy:

31 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 31 OCL - Object Constraint Language (2) element.selektor (lista arg)selektor jest nazwą operacji wywoływanej dla elementu, wartością wyrażenia jest tu wynik zwracany przez operację element.selektor (kwalifikator)selector specyfikuje asocjację kwalifikowaną; element plus wartość kwalifikatora jednoznacznie identyfikują zbiór powiązanych obiektów zbiór-> własność-zbioruwłasność-zbioru stanowi nazwę wbudowanej w OCL funkcji na zbiorze, np. select, reject, size zbiór->select (warunek)zwraca podzbiór elementów spełniających wyspecyfikowany warunek zbiór->reject (warunek)zwraca podzbiór elementów nie spełniających wyspecyfikowanego warunku zbiór->sizezwraca liczność zbioru selfspecyfikuje aktualnie rozważany obiekt (może być opuszczony, gdy kontekst jest znany) operatornp.=,, =, <>, +, -, *, /, not, and, or, xor

32 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 32 OCL – Object Constraint Language (3) Przykłady: samolot.pilot->select (godziny_treningowe >= samolot.min_godz) może być wykorzystane do zwrócenia zbioru pilotów, dla których liczba godz. treningowych jest co najmniej równa minimalnej liczbie godz. wymaganych dla danego samolotu firma.pracownik->select (tytuł = szef and self.raport->size >10) zwróci zbiór pracowników będących szefami, którzy dostarczyli więcej niż 10 raportów Firma Pracownik tytuł Raport 1..* * 11

33 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 33 Zasada zamienialności a ograniczenia Zasada zamienialności (byt programistyczny typu B może zastąpić byt typu A, o ile B jest podtypem A) przenosi się na ograniczenia w sposób wyrażony poniższym potocznym stwierdzeniem: Nie żądaj więcej, nie obiecuj mniej (ang. demand no more, promise no less). A m B m Warunek wstępny dla metody m w klasie B – powinien być nie silniejszy niż dla metody m w klasie A; warunek końcowy – nie słabszy niż w klasie A. Obiekt klasy B może zastąpić obiekt klasy A, co oznacza, że jego zachowanie z punktu widzenia obiektu wysyłającego komunikat wywołujący metodę m na obiekcie klasy B, powinno być takie same, jak gdyby komunikat wysłano do obiektu klasy A.

34 E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 34 Podsumowanie mechanizmów rozszerzalności UML dostarczyła kilku mechanizmów rozszerzalności, aby umożliwić projektantom wprowadzanie modyfikacji bez konieczności zmiany samego języka modelowania. Twórcy UML starali się w ten sposób (chociażby w pewnym stopniu) zaspokoić potrzeby specyficznych dziedzin problemowych czy środowisk programistycznych. Narzędzia mogą przechowywać wprowadzone modyfikacje oraz manipulować nimi bez konieczności wnikania w ich semantykę – modyfikacje z reguły są przechowywane w postaci łańcuchów znakowych. Narzędzia mogą ustanowić własną składnię i semantykę dla obsługi mechanizmów rozszerzalności. Należy pamiętać, że rozszerzenia stanowią z definicji odstępstwo od standardów UML, i że w naturalny sposób prowadzą do utworzenia pewnego dialektu UML, a to z kolei może prowadzić do problemów z przenaszalnością. Trzeba zawsze dobrze rozważyć zyski i straty możliwe do poniesienia dzięki korzystaniu z tych mechanizmów, szczególnie wtedy, gdy stare standardowe mechanizmy pracują wystarczająco dobrze.


Pobierz ppt "E. Stemposz, Analiza i Projektowanie Systemów Informatycznych, Wykład 7, Slajd 1 Projektowanie systemów informacyjnych Ewa Stemposz, Kazimierz Subieta."

Podobne prezentacje


Reklamy Google