Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

REWALIDACJA INDYWIDUALNA Opracowała: Monika Haligowska.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "REWALIDACJA INDYWIDUALNA Opracowała: Monika Haligowska."— Zapis prezentacji:

1 REWALIDACJA INDYWIDUALNA Opracowała: Monika Haligowska

2 Ustalenia terminologiczne: reedukacja, praca wyrównawczo – dydaktyczna zajęcia korekcyjno – wyrównawcze, rewalidacja indywidualna. Cele ogólne i szczegółowe. Formy organizacyjne zajęć, konstrukcja jednostki zajęciowej.

3

4 REEDUKACJA : to oddziaływania za pomocą środków psycho - pedagogicznych na przyczyny trudności w uczeniu się. Ma na celu: eliminowanie niepowodzeń szkolnych oraz ich ujemnych konsekwencji: - poziom samooceny, - niechęć do dalszej nauki, - zaburzenia koncentracji, - zaburzenia kontaktów interpersonalnych, - nerwice, trudna sytuacja domowa: zbyt duży nacisk na naukę, likwidowanie przyczyn wyrównywanie deficytów szkolnych, kompensacja.

5 REEDUKACJA : Zdaniem E. Gruszczyk – Kolczyńskiej: jeżeli punktem centralnym (oddziaływań) staje się sfera wiadomości i umiejętności, szczególnie w zakresie czytania i pisania (...), to stosuje się zwykle termin reedukacja. jest złożonym procesem profilaktyki, diagnozowania, wielozakresowego oddziaływania i systematycznego wspierania ogólnego rozwoju dziecka; to działalność wychowawcza i nauczanie osoby, która z jakichś powodów utraciła pewne posiadane poprzednio umiejętności czy wiadomości, albo stała się nieprzystoso- wana do środowiska;

6 E. Gruszczyk – Kolczyńska przez PRACĘ DYDAKTYCZNO – WYRÓWNAWCZĄ rozumie: interwencję wychowawczą w postaci terapii wychowawczej, realizowaną w układzie terapeuta – dziecko, mającą na celu wyrównywanie dysharmonii rozwojowych oraz braków w wiadomościach i umiejętnościach w takim stopniu, aby zapewnić dziecku prawidłowe funkcjonowanie w sytuacjach szkolnych (Gruszczyk – Kolczyńska, D. Kołodziej, 1980, s. 48)

7 Określenie ZAJĘCIA KOREKCYJNO – WYRÓWNAWCZE zawiera w swej treści elementy pracy korekcyjnej, tj. usprawnianie deficytów rozwojowych i wyrównywanie braków w wiadomościach i umiejętnościach szkolnych. Zamiennie stosuje się nazwę ćwiczenia (zajęcia) korekcyjno – kompensacyjne. Drugi człon nazwy może być interpretowany dwojako: kompensacja jako: - wyrównywanie braków, - zastępowanie jakiegoś braku innym czynnikiem, - wspieranie rozwoju funkcji zaburzonej przez sprawną lub mniej zaburzoną. (Czajkowska, Herda, 1989)

8 REWALIDACJA wg O. Lipkowskiego w znaczeniu węższym: działanie zmierzające do przywrócenia w miarę możliwości poprzedniego stanu sprawności psychofizycznej; w znaczeniu szerszym: działanie, które przy stosowaniu specjalnych metod i środków zmierza do umożliwienia jednostce ograniczonej lub upośledzonej jak najlepszego rozwoju fizycznego i psychicznego, i przystosowania do społecznych zadań pomimo istniejących braków. (Lipkowski, 1981)

9 REWALIDACJA INDYWIDUALNA: jest podstawową formą specjalistycznej pomocy dzieciom upośledzonym umysłowo, które mają trudności w opanowaniu materiału nauczania oraz w nawiązywaniu kontaktów społecznych z powodu różnych wad i zaburzeń. Są to zajęcia wspierające proces nauczania specjalnego, których zadaniem jest dążenie do optymalnego usprawnienia funkcji psychicznych, fizycznych i wyrównanie braków powstałych wskutek zaniedbań pedagogicznych. ( Kosmowska, 1999)

10 Celem procesu rewalidacji osób odchylonych pod jakimś względem od przyjętej normy – w aspekcie psychologicznym wg H.Larkowej – jest: pomoc w kształtowaniu osobowości zdolnej utrzymać równowagę psychiczną i funkcjonować tak, aby zaspokoić własne wymagania wewnętrzne (potrzeby) i zewnętrzne (społeczne cele i zadania) oraz rozwijać swe możliwości w optymalny, a jednocześnie realny sposób z uwzględnieniem istniejących ograniczeń. (Larkowa, 1977)

11 W odniesieniu do osób upośledzonych umysłowo termin REWALIDACJA oznacza długotrwałą działalność terapeutyczno-pedagogiczną, której zadaniem jest: maksymalne usprawnianie, rozwijanie, wzmacnianie najmniej uszkodzonych funkcji psychicznych i fizycznych zapobieganie pogłębianiu się istniejącego już niedorozwoju lub powstawaniu innych dodatkowych upośledzeń, leczenie, usprawnianie i korygowanie elementów chorych lub zaburzonych oraz wzmacnianie osłabionych, stymulowanie i dynamizowanie ogólnego rozwoju przy wykorzystaniu własnych sił organizmu oraz korzystnych czynników środowiskowych, wychowanie i nauczanie specjalne (ogólne i zawodowe), dostosowane do wieku, sprawności fizycznych i umysłowych rewalidowanego oraz zapotrzebowania społecznego, kompensowanie istniejących braków i trwałych uszkodzeń organicznych w celu podniesienia ogólnej sprawności tych osób. Celem rewalidacji nie jest wyrównywanie braków edukacyjnych.

12 Punktem wyjścia i podstawą każdej działalności rewalidacyjnej w stosunku do osób upośledzonych umysłowo jest: dokładne rozpoznanie stopnia, rodzaju i etiologii tego upośledzenia, a następnie: dostosowanie pracy do sił i możliwości tych jednostek; zorientowanie się w zahamowanych przez upośledzenie potrzebach osób rewalidowanych, uwzględnienie w metodzie pracy typu układu nerwowego i stosowanie metod kompensacyjnych, korygujących, usprawniających i dynamizujących, zorientowanie się w charakterze oddziaływania środowiska na daną jednostkę upośledzoną.

13 CELE ZAJĘĆ Z ZAKRESU REWALIDACJI INDYWIDUALNEJ: wyrównywanie braków w zakresie intelektualnym i psychoruchowym dziecka spowodowanych zaburzeniami somatycznymi, psychicznymi, nie sprzyjającymi warunkami rodzinnymi i środowiskowymi. Są to zajęcia wspierające proces dydaktyczny. W ich zakres wchodzą następujące formy pracy dydaktycznej: zajęcia dydaktyczno – wyrównawcze, zajęcia korekcyjne: - usprawnianie technik szkolnych, - usuwanie wad wymowy, - korekcja wad postawy.

14 Celem ZAJĘĆ KOREKCYJNYCH JEST: usprawnianie funkcji poznawczych i ruchowych. Dotyczą one rewalidacji w zakresie: czytania, pisania, liczenia (godzina przeznaczona na usprawnianie technik szkolnych) wad wymowy (logopedia), wad postawy (gimnastyka korekcyjna), pracy nad poprawą koordynacji psychoruchowej (zajęcia prowadzone Metodą Dobrego Startu), działania z zakresu psychoterapii zmierzającej do łagodzenia zaburzeń emocjonalnych, rozwijania zachowań społecznych (np. terapia prowadzona metodą Weroniki Sherborne)

15 ZAJĘCIA KOREKCYJNO – KOMPENSACYJNE przeznaczone są dla uczniów, u których nieprawidłowości rozwojowe utrudniają opanowanie określonych umiejętności; (uczniowie z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi lub specyficznymi trudnościami w uczeniu się, czyli z dysleksją rozwojową: w formie dysleksji, dysortografii lub dysgrafii); liczba uczestników na zajęciach nie może być większa niż 5 osób, zajęcia prowadzą nauczyciele i specjaliści posiadający kwalifikacje z zakresu terapii pedagogicznej, godzina zajęć trwa 60 minut – w uzasadnionych przypadkach zajęcia mogą być prowadzone w czasie krótszym niż 60 minut, przy zachowaniu ustalonego dla ucznia łącznego czasu tych zajęć,

16 CELE ZAJĘĆ KOREKCYJNO – KOMPENSACYJNYCH organizowanych dla dzieci w normie, ale nieharmonijnie rozwijających się. 1)Stymulowanie ogólnego rozwoju dziecka. 2)Wyrównywanie dysharmonii rozwojowych, korygowanie zaburzonych funkcji, a tym samym ułatwianie dziecku opanowania umiejętności czytania i pisania przez: -ćwiczenie koncentracji uwagi, -rozwijanie spostrzegawczości, -usprawnianie koordynacji wzrokowo – ruchowej i sprawności manualnej, - rozwijanie percepcji słuchowej, - kształtowanie umiejętności porównywania, segregowania i samokontroli,

17 CELE ZAJĘĆ KOREKCYJNO – KOMPENSACYJNYCH cd. 3)Ułatwianie dzieciom opanowania tych wiadomości, umiejętności, które są przewidziane programem nauczania. 4) Zapobieganie powstawaniu wtórnych zaburzeń emocjonalnych w zachowaniu. 5) Wyrobienie u dzieci tych cech osobowości, które warunkują dalsze samodzielne funkcjonowanie w systemie szkolnym; rozbudzanie zainteresowań i wyrobienie właściwej motywacji do nauki. WW. cele mogą być osiągnięte przez: a)wczesne wykrywanie zaburzeń rozwojowych, b)wczesne prowadzenie oddziaływań k-k dostosowanych do wieku dziecka i do rodzaju i stopnia zaburzeń.

18 W klasach I-III szkoły podstawowej najważniejszym celem zajęć korekcyjno – kompensacyjnych jest: a)rozpoznanie i usuwanie przyczyn trudności w uczeniu się dziecka, w tym ryzyka trudności specyficznych, a więc usprawnianie: -funkcji spostrzegania wzrokowego, -funkcji słuchowej, -orientacji przestrzennej, -koordynacji wzrokowo-ruchowej, -funkcji motorycznych; b) wyrównywanie braków w zakresie edukacji polonistycznej i matematycznej; c) rozwijanie pozytywnej motywacji do pracy.

19 W klasach IV-VI szkoły podstawowej, w gimnazjum i szkole ponadgimnazjalnej celem zajęć korekcyjno – kompensacyjnych jest głównie: a)stworzenie możliwości wszechstronnego rozwoju umysłowego, psychicznego i społecznego uczniom z utrudnieniami rozwojowymi, b) umożliwienie uczniom opanowania podstawowych umiejętności czytania i pisania, c) wyrównywanie braków w wiadomościach i umiejętnościach będących przyczyną trudności szkolnych, d) przezwyciężanie skutków niepowodzeń szkolnych, tj. trudności w czytaniu, pisaniu i liczeniu, a także ich emocjonalnych i społecznych konsekwencji. (Gruszczyk – Kolczyńska, D. Kołodziej, 1980; Gruszczyk – Kolczyńska, E. Zielińska, 2009; I. Czajkowska, K. Herda, 2005)

20 Podstawą wszelkich działań w zakresie pomocy korekcyjno wyrównawczej jest PROGRAM opracowany indywidualnie w odniesieniu do możliwości dziecka. Program ten powinien zostać opracowany na podstawie DIAGNOZY oraz rozmiaru stopnia niepowodzeń szkolnych każdego ucznia. Wyniki prac korekcyjno– wyrównawczych są uzależnione od następujących założeń: Przed przystąpieniem do oddziaływań korekcyjno – wyrównawczych należy precyzyjnie określić poziom rozwoju psychoruchowego oraz poziom wiadomości i umiejętności. Istotnym czynnikiem jest właściwe postawienie DIAGNOZY warunkującej przebieg oraz wyniki pracy z uczniem. Należy określić CELE pracy korekcyjno – kompensacyjnej oraz trzeba wiedzieć, jakie zmiany mają dokonać się u dzieci pod wpływem wspólnej pracy.

21 Działania muszą być skierowane na rozwój konkretnej sfery bądź funkcji psychicznej oraz muszą obejmować konkretne działania ukierunkowane na uzupełnienie braków w wiadomościach i umiejętnościach szkolnych. Aby wywołać określone wcześniej zmiany, należy stworzyć dobrą relację z dzieckiem (trening interpersonalny opierający się na układzie dorosły– dziecko). Zakres oddziaływań wychowawczych powinien obejmować zarówno dziecko, jak i jego środowisko wychowawcze.

22 ZASADY PRACY INDYWIDUALNEJ Z DZIECKIEM Zasada pomocy: organizowanie warsztaty pracy, dobieranie metod w taki sposób, żeby pomóc dziecku w realizacji potrzeby nabywania nowych wiadomości i umiejętności oraz korygowania deficytów. Zasada poglądowości: obok nauczania werbalnego należy angażować analizator wzroku, słuchu, ruchowy, co jest możliwe przy stosowaniu różnych ilustracji, układanek, gier. Zasada właściwego stosowania wzmocnień i rozwijania pozytywnej motywacji: dziecko wykonując na zajęciach coraz sprawniej coraz trudniejsze zadania nabiera pewności, że może dorównać innym dzieciom i będzie osiągać pozytywne wyniki. Osiąganie przez niego sukcesu jest bowiem najbardziej wartościowym wzmocnieniem i źródłem motywów działania.

23 Zasada stopniowania trudności: powolne, systematyczne przechodzenie od zadań łatwiejszych do trudniejszych, od prostszych do bardziej złożonych, dostosowanie czasu trwania poszczególnych ćwiczeń do wydolności dziecka, a także mobilizowanie dziecka do wykonywania zadań poprzez stosowanie różnorodnych form ćwiczeń. Warunkiem przechodzenia do zadań o większym stopniu trudności jest opanowanie przez dziecko umiejętności wykonywania zadań nieco łatwiejszych oraz utrwalenie umiejętności niezbędnych do podjęcia nowego zadania. Zasada trwałości (utrwalania wyników) i systematyczności: dotyczy systematyczności i częstotliwości ćwiczeń korekcyjno- kompensacyjnych, jak również dozowania ich w czasie. W miarę możliwości zajęcia powinny odbywać się jak najczęściej. Częstotliwość i systematyczność prowadzonych zajęć wpływa pozytywnie na opanowanie i utrwalenie nabytych umiejętności.

24 Zasada indywidualizacji: dostosowywanie wymagań, pracy, metod, celów kształcenia do indywidualnych możliwości i potrzeb dziecka. Przy prowadzeniu zajęć z kilkoma dziećmi równocześnie zawsze część ćwiczeń powinna być prowadzona oddzielnie z każdym dzieckiem, zwłaszcza te ćwiczenia, które sprawiają dziecku szczególne trudności lub w których dziecko zaczyna opanowywać nowe umiejętności. Zasada celowości: ćwiczenia powinny być tak dobrane, aby każdy ich element był podporządkowany określonemu celowi, a wprowadzenie zmian wynikało z konkretnych potrzeb. Zasada wszechstronności: należy stosować wszechstronne ćwiczenia usprawniające nie tylko funkcje zaburzone, ale także nie zaburzone. Tak dziecko będzie mogło kompensować swoje braki.

25 Zasada życzliwości, akceptacji: zapewniamy dziecku poczucie bezpieczeństwa, uznajemy jego wartości, poczucie godności, szacunku, przynależności. Tylko gdy dziecko będzie mieć zapewniony autentyczny, pozytywny związek emocjonalny z dorosłym, będzie ono skłonne realizować określone zadania na granicy swojej wydolności. Zasada optymizmu: wiara w możliwości dziecka, dostrzeganie wszelkich nawet najdrobniejszych sukcesów, wyrażanie aprobaty, nieokazywanie zniecierpliwienia. Zasada współpracy z rodzicami: dbanie o to, aby osiągnięcia, umiejętności zdobyte w szkole były wykorzystywane także w domu. Poznanie środowiska ucznia, w razie potrzeby: pomoc rodzinie w wychowawczym prowadzeniu dziecka. Jest to jedna z fundamentalnych zasad. Zasada terapii: dbanie o eliminowanie poczucia lęku, niepewności, dążenie do harmonijnego rozwoju dziecka i na tej bazie kształtowanie motywacji dziecka w podejmowaniu dalszych wysiłków w nabywaniu wiadomości i umiejętności. (O. Lipkowski, 1981)

26 PODSTAWA PRAWNA ORGANIZACJI ZAJĘĆ REWALIDACYJNYCH Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia r. w sprawie: warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 228, poz. 1490), zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2010 r. Nr 228, poz. 1487). Istnieje obowiązek organizowania zajęć rewalidacyjnych dla wszystkich uczniów niepełnosprawnych (tj. posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, wydane przez publiczną poradnię psychologiczno - pedagogiczną). Dyrektor szkoły, z wyjątkiem szkoły specjalnej, w uzgodnieniu z organem prowadzącym, przydziela dodatkowe godziny na prowadzenie indywidualnych zajęć rewalidacyjnych z uczniami niepełnosprawnymi. Przepisy nie określają tygodniowej liczby godzin zajęć rewalidacyjnych dla ucznia niepełnosprawnego. Uczniowie niepełnosprawni uczestniczą we wszystkich zajęciach edukacyjnych z klasą, a ponadto mają zorganizowane zajęcia rewalidacyjne. Sugerowana liczba godzin: 2 – 3 tygodniowo.

27 ORGANIZACJA I PROWADZENIE ZAJĘĆ praca korekcyjna powinna być poprzedzona DIAGNOZĄ, dzięki której można ustalić: - możliwości intelektualne i psychofizyczne, - stopień opanowania umiejętności i wiedzy ucznia z danego przedmiotu DIAGNOZĘ dokonuje się w oparciu o: - wywiad z rodzicami, - opinie wychowawcy, - badania lekarskie - badania psychologiczno – pedagogiczne (testy, obserwacja, rozmowa z dzieckiem) dotyczą.: a) rozwoju intelektualnego, motoryki, funkcjonowania analizatorów, b) dojrzałości społecznej i niektórych cech osobowości, c) badania pedagogiczne określające poziom wiadomości i umiejętności, trudności w uczeniu się, d) badania ustalające aktualną sytuację rodzinną, status rodziny, jej wpływ na rozwój dziecka.

28 DIAGNOZA Określenie: a) rodzaju niepełnosprawności, b) poziomu rozwoju percepcji wzrokowej: spostrzeganie, analiza, synteza, c) poziomu rozwoju percepcji słuchowej: słuch fonematyczny, słuch fonetyczny, analiza i synteza słuchowa, wrażliwość słuchowa, słuch muzyczny, d) poziomu koordynacji: wzrokowo-ruchowej, wzrokowo słuchowej, wzrokowo – słuchowo – ruchowej, e) uwaga: trwałość, zdolność koncentracji, stopień rozwoju uwagi dowolnej, f) pamięć: poziom rozwoju pamięci świeżej i trwałej, mechanicznej, logicznej; pamięci słów, zdań, tekstów; pamięci wzrokowej, słuchowej, wzrokowo - słuchowo - ruchowej;

29 DIAGNOZA STATYCZNA: jednorazowe rozpoznanie diagnostyczne zjawiska, stanu rzeczy (np. badanie ilorazu inteligencji). DIAGNOZA DYNAMICZNA: pozwala na ujęcie funkcjonowania dziecka w jego stawaniu się. Pozwala analizować dynamikę rozwojową, dostrzegać zmiany rozwojowe jednostki, zarówno w naturalnych sytuacjach edukacyjnych, jak też pod wpływem oddziaływań rehabilitacyjnych. Diagnoza ta jest zgodna z rozwojem dziecka i naturalną potrzebą uczenia się. Diagnoza powinna obejmować wszystkie aspekty związane z daną wadą: - moment ujawnienia się choroby, - lokalizacje zaburzenia, wady, - przyczyny wady, poziom - głębokość niepełnosprawności. (Przetacznikowa, 1986)

30 Po przeprowadzeniu diagnozy przechodzimy do: USTALENIA celów kształcenia i programu nauczania z uwzględnieniem zasady indywidualizacji, biorąc pod uwagę możliwości percepcyjne dziecka, stan jego aktualnej wiedzy i umiejętności. OCENIANIA ucznia według przyrostu jego umiejętności i wiedzy w stosunku do punktu wyjściowego, a nie poziomu klasy lub stopnia realizacji programu. Opracowanie kryteriów ocen uwzględniających punkt wyjściowy dla ucznia, a nie ogólne kryteria dla zdrowych uczniów. DOKUMENTOWANIA przyrostu wiedzy i umiejętności: - pośrednio (wypracowania, notatki, testy, prace plastyczne, kartkówki, sprawdziany), - bezpośrednio (obserwacja zachowań jak uczeń wykonuje zadania, jak radzi sobie z postawionym problemem, jak się zachowuje). PRZEPROWADZENIA kontrolnego badania sprawdzającego efekty pracy.


Pobierz ppt "REWALIDACJA INDYWIDUALNA Opracowała: Monika Haligowska."

Podobne prezentacje


Reklamy Google