Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Farmakologia. DZIEDZINA MEDYCYNY I FARMACJI; NAUKA O DZIAŁANIU LEKÓW, CZYLI MECHANIZMACH ICH DZIAŁANIA NA ORGANIZM ORAZ SKUTKACH TEGO DZIAŁANIA. Farmakologia.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Farmakologia. DZIEDZINA MEDYCYNY I FARMACJI; NAUKA O DZIAŁANIU LEKÓW, CZYLI MECHANIZMACH ICH DZIAŁANIA NA ORGANIZM ORAZ SKUTKACH TEGO DZIAŁANIA. Farmakologia."— Zapis prezentacji:

1 Farmakologia

2 DZIEDZINA MEDYCYNY I FARMACJI; NAUKA O DZIAŁANIU LEKÓW, CZYLI MECHANIZMACH ICH DZIAŁANIA NA ORGANIZM ORAZ SKUTKACH TEGO DZIAŁANIA. Farmakologia - Definicja

3 Lek Substancja, która wprowadzona do żywego organizmu może spowodować zmianę jednej lub kilku jego funkcji. Zmiany te mogą być wykorzystywane w celu zabopiegania chorobą lub ich leczenia. Jest to jeden lub kilka środków leczniczych stosowanych w określonych dawkach lub stężeniu przygotowanej w odpowiedniej postaci.

4 Leki - Nazewnictwo Nazwę chemiczną - nie stosowaną Nazwa międzynarodowa ustalona przez WHO Nazwa handlowa tzw. synonim, ustalona przez producenta i zastrzeżona dla danej firmy Nazwa potoczna np. mięta

5 Podział leków Dostepne bez recepty Wydawane na receptę (należące do wykazu A, B, N wg farmakopei) Innowacyjne Generyczne

6 Leki wydawane na receptę – wykazy A, B, N 1. Do wykazu A należą leki bardzo silnie działajace, trucizny 2. Do wykazu B należą leki silnie działające 3. Do wykazu N należą leki odurzające np. morfina

7 Podziały leków, ze względu na: Postać Drogę podania Działanie (gdzie): 1. Ogólne np. antybiotyki 2. Miejscowe np. chlorheksydyna 3. Wybiórcze np. hormony Działanie (jak): przyczynowe, zastępcze, objawowe.

8 Podział leków –metody leczenia Allopatyczne – zasada przeciwne leczy się przeciwnym np. lek przeciwgorączkowe w gorączce Homeopatyczne – podobne leczy się podobnym. Podaje się lek, który wywołuje podobne objawy jakie występują w samej chorobie. Leki stosuje się w bardzo dużych rozcieńczeniach. Np. w biegunkach leki pobudzające perystaltykę.

9 Dawka leku i jej rodzje Ilość leku przeznaczona do wprowadzenia do organizmy. Jednostki dawek to najczęściej gramy i miligramy Wyróżniamy: 1. Dawkę leczniczą 2. Dawkę minimalną 3. Dawkę maksymalną 4. Dawkę toksyczną 5. Dawkę śmiertelną 6. Dawkę jednorazową 7. Dawkę dobową

10 Dawka lecznicza Najczęściej stosowana dawka obliczona na pacjenta, dorosłego mężczyznę, o masie ciała 70 kg

11 Dawka minimalna Najmniejsza dawka leku wywołująca efekt leczniczy

12 Dawka maksymalna Największa dawka lecznicza nie wywołująca objawów toksycznych (zwykle 2-3 x większa niż d. lecznicza)

13 Dawka toksyczna Nazywamy najmniejszą ilością leku mogącą wywołać objawy toksyczne, tzn. wywierać szkodliwy wpływ na organizm

14 Dawka śmiertelna Najmniejsza dawka leku wywołująca zejście śmiertelne.

15 DAWKĘ JEDNORAZOWĄ LECZNICZĄ PODAJE SIĘ W ODPOWIEDNICH ODSTĘPACH CZASOWYCH ABY UTRZYMAĆ STAŁE STĘŻENIE LECZNICZE LEKU WE KRWI. ILOŚĆ LEKU POTRZEBNĄ DO WYTWORZENIA STĘŻENIA LECZNICZEGO NAZYWAMY DAWKĄ NASYCAJĄCĄ, A ILOŚĆ KONIECZNĄ DO PODTRZYMANIA TEGO STĘŻENIA DAWKĄ PODTRZYMUJĄCĄ. Dawkowanie

16 Dawkowanie u dzieci Oblicza się np. w zależności od masy ciała, powierzchni ciała, wieku. Do 1 roku życia = [(1,5xmasa dziecka w kg)+10]% dawk dorosłego Do 14 roku życia = [(4xmasa dziecka w kg)+20]% dawk dorosłego W praktyce należy korzystać z dawek dla dzieci zalecanych przez producentów.

17 Postacie leków -Leki płynne Roztwory Solutio Krople Leki do wstrzyknięć Mieszanka Napar Macrat Sok Syrop Nalewka Wyciąg Zawiesina Emulsje Mazidła Aerozole

18 Roztwory Składa się z jednego lub kilku środków leczniczych w formie stałej i rozpuszczalnika. Rozpuszczalność musi być całkowita. Roztwór nie zawiera substancji poprawiających smak, zapach. Służy do użytku wewnętrznego lub zewnętrznego. Sól fizjologiczna Podchloryn sodu

19 Sporządzanie roztworu Podchloryn sodu 2% 1 1% 0% 1 Woda destylowana

20 Postacie leków- Leki stałe Proszki Tabletki Granulaty Drażetki Kapsułki Liposomy Maści Kremy Czopki

21 Tabletki Leki sporzadzone przez sprasowanie sproszkowanych składników i nadanie im odpowiedniego kształtu. Oprócz środków leczniczych zawierają substancje obojętne. Tabletki do stosowania doustnego np. Antybiotyki Tabletki do ssania Tabletki podjzykowe np. Nitrogliceryna

22 Liposomy Kuliste pęcherzyki o średnicy 0,01-0,1 μm których rdzeniem jest kropelka wody, a otoczką podwójna wartstwa fosfolipidów.

23 Drogi podania Dożylna Domięśniowa Podskórna Doustna Podjęzykowa Doodbytnicza Wziewna Donosowa

24 Losy leków w ustroju 1. Uwalnianie 2. Wchłanianie 3. Rozmieszczanie 4. Biotransformacja 5. Wydalanie

25 Losy leku w ustroju Postać leku Uwalnianie Rozpuszczanie Wchłanianie Rozmieszczanie Metabolizm Wydalanie Lek+receptor Efekt Faza farmaceutyczna Faza farmakokinetyczna Faza farmakodynamiczna

26 Uwalnianie Uzyskanie rozpuszczonej substancji czynnej leku w organiźmie. Nie dotyczy leków w postaci płynnej.

27 Wchłanianie Szereg procesów niezbędnych aby lek dotarł do układu kążenia. Czynniki wpływające na wchłanianie. Efekt pierwszego przejścia. Dostępność biologiczna – ilość podanego leku do ilości wchłoniętej i wykazującej działanie systemowe

28 Rozmieszczenie Lek który przedostał się do krwi jest transportowany wraz z nią do swojego miejsca działania Tylko lek niezwiązany może wywoływać działanie farmakodynamiczne (np. łączenie się z receptorami tkanek i wywoływanie efektu)

29 Biotransformacja Jest to metabolizm leków przez organizm mający na celu przygotowanie go do wydalenia. Metabolity leków mają różną aktywność. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie.

30 Wydalanie Wydalenia leków w z organizmu (w formie zminionej bądź niezmienionej) głównie z moczem. Może być także wydalanie z żółcią, śliną, potem, wydychanym powietrzem. Np. fenytoina – przerost dziąseł, metronidazol – czarny język

31 Działanie leków Fizykochemiczne np. leki neutralizujące kwas żołądkowy Biochemiczne łączenie się z receptorem bądź enzymem -> efekt farmakologiczny

32 Efekt leczniczy Dawka leku Odstęp czasu między podaniem leku Droga podania leku W miarę wzrostu stężenia leku we krwi wzmaga się jego działanie lecznicze, aż do granicy, którą nazywamy maksymalnym stężeniem leczniczym. Przekroczenie tego stężenia powoduje objawy toksyczne.

33 Działania niepożądane Wszystkie szkodliwe i niezamierzone następstwa działania substancji leczniczej, zastosowanej w dawce terapeutycznej zgodnie ze wskazaniami. 1. Działania niezamierzone ale przewidywalne np. spadek wydzielania śliny przy lekach antydepresyjnych 2. Niespodziewane np. reakcja alergiczna na lek

34 Ciąża a leki Kobiety ciężarne mogą odmiennie reagować na leki w porównaniu do kobiet nie będących w ciąży ze względu na zmiany poziomu hormonów, funkcji niektórych narządów. Ponadto istnieje ryzyko uszkodzenia płodu. Działania nieporządane moga nastąpić w każdym etapie ciąży jednak najbardziej krytycznym okresem jest pierwszy trymestr ciąży.

35 Laktacja Należy pomietać, że wiele leków może przedostawać się do pokarmu matki i stanowić potencjalnie niebezpiezeństwo dla karmionego dzicka. Dlatego zawsze należy zapytać pacjentkę o ciąże bądź laktację przed podaniem lub zleceniem stosowania jakiegokolwiek leku.

36 Nie stosujemy leków po upływie terminu ważności.

37 Bibliografia Mutschler E., Geisslinger G, Kroemer HK. Farmakologia i toksykologia Mutschlera. MedPharm Bobkiewicz-Kozłowska T.: Podstawy farmakologii ogólnej z elementami receptury dla studentów medycyny. Wydawnictwo AMiKM, Poznań Janiec W.: Kompendium farmakologii. PZWL, Warszawa, 2010 Cenajek-Musiał D, Okulicz-Kozaryn I.: Stany zagrożenia życia – postępowanie lecznicze i leki stosowane w ratownictwie medycznym. Wydawnictwo AMiKM, Poznań Katzung B.G.: Basic & Clinical Pharmacology, The McGraw-Hill Companies, Kryst L. (red) Chirurgia Szczkowo twarzowa. PZWL., Warszawa 2007 Arabska-Przedpełska B., Pawlicka H.: Współczesna endodoncja w praktyce, wydanie I, Bestom Łódź 2011 Jańczuk Z.: Stomatologia zachowawcza. Zarys kliniczny. Podręcznik dla studentów Stomatologii. PZWL Warszawa Wydanie III (dodruk) Piątowska D.: Kariologia Współczesna. Postępowanie kliniczne. Med. Tour Press, Warszawa 2009.


Pobierz ppt "Farmakologia. DZIEDZINA MEDYCYNY I FARMACJI; NAUKA O DZIAŁANIU LEKÓW, CZYLI MECHANIZMACH ICH DZIAŁANIA NA ORGANIZM ORAZ SKUTKACH TEGO DZIAŁANIA. Farmakologia."

Podobne prezentacje


Reklamy Google