Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Chemoreceptory: węch i smak. Pożądane: - energia (słodki) - aminokwasy (smaczne) Niezbędne: jony (słony) Czasem niepożądane: kwasy (kwaśny) Niepożądane:

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Chemoreceptory: węch i smak. Pożądane: - energia (słodki) - aminokwasy (smaczne) Niezbędne: jony (słony) Czasem niepożądane: kwasy (kwaśny) Niepożądane:"— Zapis prezentacji:

1 Chemoreceptory: węch i smak

2 Pożądane: - energia (słodki) - aminokwasy (smaczne) Niezbędne: jony (słony) Czasem niepożądane: kwasy (kwaśny) Niepożądane: alkaloidy (gorzki) Zakręt zaśrodkowy kory Kora smakowa Układ limbiczny Jądro pasma samotnego (rdzeń) Jądro smakowe mostu Jądro brzuszno-tylne przyśrodkowe wzgórza

3 Receptory smaku - kubki smakowe (~10 000) zlokalizowane są na brodawkach smakowych (Język, tylne podniebienie, przełyk)

4 W obrębie jednego kubka smakowego istnieją różne kombinacje komórek wrażliwych na różne smaki (~100 komórek wchodzi w skład jednego kubka) Kom. podstawna

5 % populacji Gęstość kubków smakowych na cm 2 supertesterzy25165 normalni50127 Ludzie bez smaku Supertesterzy: - większość stanowią kobiety - nie przepadają za warzywami (zielonymi) i tłuszczami

6 Każda kom. receptorowa smaku posiada receptory dla wielu smaków, ale niski próg pobudzenia ma tylko dla jednego rodzaju (duża ilość danych receptorów) Informacja o pobudzeniu receptorów dla poszczególnych smaków przenoszona jest do mózgu odrębnymi neuronami słony kwaśny słodki gorzki

7 Odróżnianie przeciwnych pobudzeń np.: Silny bodziec słony powinien pobudzić komórki receptorowe smaku słodkiego – są tam także receptory błonowe dla smaku słonego. Mózg: NaCl Porównanie pobudzeń z pozostałych typów receptorów: słonego, gorzkiego i kwaśnego) słony gorzki kwaśny

8 Smak słony Napływ jonów sodowych Na + przez kanały jonowe do wnętrza komórki powoduje jej depolaryzację Kanały dla sodu w kubkach smakowych są wrażliwe na amilorid (a niewrażliwe na TTX) Aldosteron indukuje ekspresję receptorów smaku słonego (mineralokortykoid kory nadnerczy, indukuje ekspresję także Na + /K + - ATPazy w kanalikach nerkowych)

9 1) H + blokują kanały dla K + (po zewnętrznej stronie błony!) Kwaśny (pH <6.5) ASIC1a aktywowany przy pH 7, pH 0.5 = 6.5 ASIC2a aktywowany przy pH 5.5–6, pH 0.5 =4.7–4 heteromerczny ASIC1a/2a - wartości pośrednie Amilorid: hamuje ASIC (IC 50 = 14 M - 73 M) 2) H + otwierają ASIC (Acid Sensitive Ion Channels) - napływ Na + powoduje depolaryzację receptora

10 Słodki Słodkie: Węglowodany – sacharoza, dextroza, glukoza, fruktoza

11 słodziki– sacharyna (1897) - cyklamat (1937) - aspartam (1965): ester metylowy Asp-Phe (formy L; formy D – smak gorzki) Alkohole – glikol etc. Sole – octan ołowiu, octan uranu

12 Białka Taumatyna – 3000 razy słodsza od sacharozy (roztwór procentowy) Monellina – 3000 (molowo, to około razy) Mabinlina Pentadina Brazzeina Curculina Mirakulina

13 Model co się nam wydaje słodkie Teoria AH-B (Shallenberger and Acree, 1967) Substancje słodkie: - donor (A) i akceptor (B) wiązania wodorowego (protonu) 2.4-4Å Optymalny stymulant Receptor

14 Miejsce hydrofobowe – modyfikuje (wzmacnia) wiązanie cząsteczki do receptora

15 Receptory smaku słodkiego (Pierwsza rodzina receptorów smaku- T1R) T1R1 T1R2 T1R3 Dimer: T1R2/T1R3

16 GDP Fosfolipaza C T1R2/T1R3 Gustducyna

17 cukier T1R2/T1R3 Fosfolipaza C Ca 2+ GTP IP 3 DAG TRPM5 (wapniozależne kanały dla jonów jednowartościowych)

18 stara hipoteza – obecnie mało popularna: Gastducyna Cyklaza adenylanowa cAMP PKA Kanały potasowe Fosforylowane kanały potasowe mają zmniejszoną przepuszczalność: depolaryzacja wywołana brakiem wypływu potasu

19 Słodkie białka wiążą się do T1R2/T1R3 +słodkie białko Podjednostka T1R2

20 Miraculina – bez smaku Po jej spożyciu, przez około 30 minut substancje kwaśne są odbierane jako słodkie – naprawdę, to pH-zależna zmiana konformacji mirakuliny odczuwana jest jako słodycz mabinlina mirakulina T1R2

21 UMAMI - aminokwasy Glutaminian sodu – magi Receptor: R1T1/R1T3 Pobudzenie i wtórne przekaźniki – jak dla komórek odbierających smak słodki Mleko ~ 20% aminokwasów Mięso ~ 15% aa

22 Słodkiumami Inhibitor: laktizol cyklamat glutaminian Aspartamneotam T1R3 – niezbędne do osiągnięcia aktywnej konformacji przez T1R1 i T1R2

23 Gorzki - T2Rs (1-5) Otwarcie kanałów dla Ca 2+ Otwarcie kanałów blokowanych przez cAMP Mało prawdopodobne

24 Odczuwanie intensywności smaku zależy od temperatury: Wzrost temperatury wzmaga odczuwanie smaku słodkiego i gorzkiego (wyższa aktywność enzymów zaangażowanych w przekazywanie informacji) Słone – bardziej słone kiedy jest zimno A kwaśne???? Leptyna – hamuje pobudzenie receptorów smaku słodkiego – otwiera kanały potasowe - hiperpolaryzacja

25 węch Opuszka węchowa Kora węchowa 2 x 5cm 2

26 Nabłonek węchowy Błona śluzowa Komórki macierzyste Komórki węchowe - 2x10mln Kom. Podporowe Dendryty kom. węchowych Wyrostki (cilia) dendrytów komórki mitralne i kępkowe Kość sitowa Aksony kom. węchowych Gruczoły sluzowe Kłębuszki

27 Człowiek ~ komórek receptorowych Pies ~ komórek receptorowych Człowiek ~ 6 cilii na jeden dendryt Pies ~ 100 cilii na jeden dendryt

28 Powierzchnia dendrytów ~ 600 cm 2 (powierzchnia nabłonka ~ 5 cm 2 ) Jedna komórka receptorowa (żyje 4-8 tygodni) – jeden typ receptorów dla odorantów (ORs – odorant receptors) komórek receptorowych jeden typ receptora komórka mitralna kłębuszek OUN

29 Kontrastowanie zapachu komórka mitralna Kom. przykłębuszkowe Kom. ziarniste

30 ~ komórek receptorowych – jeden neuron w opuszce węchowej Pierwotna kora węchowa (ciało migdałowate, guzek węchowy, kora węchomózgowia) Układ limbiczny Kora czołowa Opuszka węchowa

31 Receptory zapachu (ORs) Czrwony –konserwatywne Niebieski - zmienne Największa rodzina GPRs (G Protein Coupled Receptors) Ssaki ~ genów Człowiek ~ genów (~ pseudogenów) ~ 300 genów aktywnych

32 Aktywacja receptora - białko G olf

33 Adaptacja do zapachu ~ zamknięcie kanału bramkowanego cyklicznym nukleotydem (CNG) przez wapń i Ca-kalmodulinę

34 ~300 genów OR (~300 białek receptorowych) – tysiące zapachów

35 Feromony – substancje lotne, zmieniające fizjologię innych osobników w obrębie danego gatunku Jedwabnik morwowy – bombykol (atraktant płciowy ~ 3 km)

36 Pszczoły – feromony alarmowe (po użądleniu przez jedną pszczołę, inne atakują...) Psy – atraktanty płciowe wydzielane przez suki w okresie rui (cieczka – heat) Koty – i samce i samice; cząsteczka feromonu podobna do waleriany Samce świń (wieprze) – androstenol – samica staje się gotowa do zapłodnienia Myszy – feromon poronny (w moczu obcych samców) stała agresja wobec innych samic w ciąży

37 Narząd przylemieszowy – narząd Jacobsona (1813) (Vomeronasal Organ - VNO) – neurony VNO są bezpośrednio połączone z układem limbicznym

38 Synchronizacja menstruacji – pot pod pachami? Kobiety preferują mężczyzn o zdecydowanie innym kompleksie zgodności tkankowej (MHC; major histocompatibility complex) – szczególnie w okresie owulacji Matki poznają dzieci po zapachu (czasami) Mężczyźni wydzielają androstenol (pod pachami) – czy to działa?

39 Receptory: V1R i V2R (vomeronasal receptor) K A ~1x10 11 M -1 - setki białek kodujących VR feromon VR Białko G Fosfolipaza C Kanały wapniowe (TRP2) IP 3 DAG PKC Brak we VNO człowieka


Pobierz ppt "Chemoreceptory: węch i smak. Pożądane: - energia (słodki) - aminokwasy (smaczne) Niezbędne: jony (słony) Czasem niepożądane: kwasy (kwaśny) Niepożądane:"

Podobne prezentacje


Reklamy Google