Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Kliniczne aspekty przeszczepiania narządów Rafał Pawliczak.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Kliniczne aspekty przeszczepiania narządów Rafał Pawliczak."— Zapis prezentacji:

1 Kliniczne aspekty przeszczepiania narządów Rafał Pawliczak

2

3 Historia transplantologii 1902 Alexis Carrel opracowuje metodę szycia naczyń 1902 Albert – autoprzeszczep nerki u psa 1905 przeszczep rogówki 1918 wprowadzenie transfuzji krwi 1954 Murray i Hume w Bostonie, przeszczepiają nerkę od bliźniaka 1962 Hamberger i Terasaki typowanie tkankowe 1963 Pierwszy przeszczep wątroby w Denver, USA 1966 Kussmeyer i Nielson, crossmatch 1967 Christiaan Barnard przeszczepia serce 1969 Pierwszy przesczep serce wykonany w Polsce – Jan Moll 1970 powszechne wprowadzenie typowania antygenów HLA 1978 Cyklosporyna I faza badań klinicznych, typowanie HLA-DR 1993 Mykofenolat mofetilu

4 Rodzaje przeszczepów Autologiczny – w obrębie tej samej osoby Allogeniczny – pomiędzy dwiema osobami różnymi genetycznie, ale w obrębie tego samego gatunku Izogeniczny – pomiędzy osobami o takim samym genomie Ksenogeniczny – pomiędzy gatunkami

5 Rodzaje przeszczepów – c.d. Ortotopowy – w to samo miejsce Heterotopowy w inne miejsce

6 Przeszczepy od zmarłych Serce/Płuca Zastawki serca Nerki Wątroba Rogówka Trzustka Jelito cienkie Kości Skóra

7 Przeszczepy od żywych Nerka Płat wątroby Jelito cienkie Skóra Szpik Tzw. Dawca domino [ang. Domino donor]– otrzymuje serce i płuca a jest dawcą serca, płuc lub zastawek serca

8 Antygeny transplantacyjne Większe HLA klasy I HLA klasy II Mniejsze Typu Klasy I HLA E, F, G Typu Klasy II DMA/DMB, niezbędne do wprowadzenia peptydu do HLA klasy II Typu Klasy III Białka dopełniacza C2, C4 i Bf 21-OH hydroksylaza TNF alpha i beta

9 Antygeny transplantacyjne c.d. Inne Białka TAP 1 and 2 transportujące peptydy do HLA-I Białko Hsp70 odpowiedzialne za proces zwijania i degradacji zdenaturowanych białek LMP 2, LMP 7 – składniki proteasomu biorące udział w degradacji enzymatycznej białek CD1 – prezentuje TCR lipidy i glikolipidy

10 Geny HLA

11

12 HLA klasy II cai.md.chula.ac.th/.../ contents/m3.html ~micro/mhc.html

13

14

15 Dowody na to, że odrzucanie przeszczepu jest mediowane immunologicznie

16 Dlaczego przeszczep może być odrzucony? Limfocyt T biorcy rozpoznaje antygeny HLA klasy I i II dawcy na powierzchni komórek prezentujących antygen dawcy – nadostre/ostre odrzucanie przeszczepu HLA dawcy mogą być także prezentowane na powierzchni antygenów HLA biorcy przez komórki APC biorcy – przewlekłe odrzucanie przeszczepu

17 Mechanizmy odrzucania przeszczepu

18 Mechanizm działania leków immunosupresyjnych

19 Leki indukujące immunosupresję

20 Leki podtrzymujące immunosupresję

21 Odpowiedź immunologiczna na przeszczep Dc CD4/Th CD8/Tc MO MO Bc Endo Donor APCs IL-1 IL-4 IL-2 IFNy (recruits Dc and Endo) Donor MHC Specific Cytotoxicity Recipient MHC Specific Ab Response Donor Ag Presented on Self MHC

22 Mechanizmy odrzucania przeszczepu Odpowiedź humoralna: Cytokiny: IL-1, IL-2, IL-4/5, IFN-, TNF- ADCC Cytotoksyczność komórkowa zależna od dopełniacza Komórkowa: Limfocyty CD4 pomocnicze i CD8 cytotoksyczne Komórki NK Aktywowane makrofagi Odpowiedź typu późnego

23 Aktywacja limfocytów T na skutek prezentacji antygenu APC T cell MHC II CD4 ZAP70 P L C PIP2 IP3 Ca 2+ DAG PKC Tyrosine* Kinases IL-2 mRNA CD28 B7 CTLA-4 cAMP CD3 CoStimulation MAP Kinase Calmodulin Calcineurin TyK PO4- NF-ATc NF-ATn FOS JUN AP-1 CD28RC IL-2 IL-2 gene MAPKs IL-1

24 Jaką rolę w transplantologii spełniają leki immunosupresyjne APC T cell MHC II CD4 ZAP70 P L C PIP2 IP3 Ca 2+ DAG PKC Tyrosine* Kinases IL-2 mRNA CD28 B7 CTLA-4 cAMP CD3 CoStimulation MAP Kinase Calmodulin Calcineurin TyK PO4- NF-ATc NF-ATn FOS JUN AP-1 CD28RC IL-2 IL-2 gene MAPKs IL-1 OKT3 CyAFK CTLA4Ab RAPA Matching

25 Odrzucanie przeszczepu Nadostre Przyspieszone Ostre Przewlekłe

26

27 Nadostre odrzucanie przeszczepu Patogeneza Minuty do godzin Przeciwciała anty MHC I i antygenom układu ABO obecne u biorcy Aktywacja dopełniacza Zagrożeni pacjenci: Poprzednie przetoczenia Poprzednie przeszczepy Ciąże

28 Nadostre odrzucanie przeszczepu Mechanizm IgM i IgG - depozycja Aktywacja C1q Aktywacja alloreaktynych limfocytów T Uwalnianie mediatorów zapalenia Aktywacja układu krzepnięcia i fibrynolizy – zakrzepica Brak nacieków z komórek jednojądrowych

29 Przyspieszone odrzucanie przeszczepu Dni Aktywacja swoistych limfocytów T

30 Ostre odrzucanie przeszczepu Dni - tygodnie Pierwotna aktywacja limfocytów T przez komórki dendrytyczne przeszczepu DTH – indukacja nacieku makrofagów Naciek z komórek jednojądrowych PMN NK Limfocyty T i B

31 Przewlekłe odrzucanie przeszczepu Miesiące lata Występuje u wszystkich pacjentów po przeszczepach narządowych bez immunosupresji Mechanizm nie jest jasny: Przeciwciała Kompleksy immunologiczne Powolna aktywacja odpowiedzi komórkowej DTH? Mechanizmy nieimmunologiczne

32 Przewlekłe odrzucanie przeszczepu NEJM 2002;346:580

33 Tolerancja transplantacyjna - mechanizmy Delecja klonalna Anergia klonalna Supresja

34 Tolerancja transplantacyjna Noworodkowa Usunięcie komórek dendrytycznych z przeszczepu Podanie biorcy przeciwciał antyidiotypowych Przetocznie biorcy krwi pochodzącej od dawcy

35 Graft versus Host Disease (GVHD) Choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi Reakcja układu immunologicznego dawcy znajdującego się w przeszczepie przeciwko komórkom biorcy Może wystąpić we wszystkich przeszczepach Występuje u około 70% biorców allogenicznego przeszczepu szpiku Występuje u około 50% biorców allogenicznego przeszczepu szpiku od HLA-zgodnych dawców spokrewnionych

36 GVHD – ocena ryzyka Missmatch HLA Niespokrewniony dawca Starszy wiek Ciąża lub transfuzje u dawcy [allosensytyzacja] Stosowanie przeszczebu bez limfocytów T Objawy toksyczności procedury przeszczepu Nieskuteczne zapobieganie GVHD

37 GVHD Ostra Przewlekła – unikalna dla przeszczepu allogenicznego komórek macieżystych Klinicznie przypomina chorobę z autoagresji

38 GVHD - klinika Skóra Lichenoid rash mucolisis / Epidermal necrosis [TEN] Zespół suchości Przewód pokarmowy Uszkodzenie wątroby Zaburzenia motoryki przełyku IBD Bronchiolitis obliterans Polymyositis Nawracające infekcje Utrata masy ciała

39 Ryzyko związane z przeszczepem allogenicznym szpiku

40 GVHD – manifestacje skórne i śluzówkowe

41 GVHD – manifestacje skórne i śluzówkowe - TEN

42 Tolerancja immunologiczna

43 Dobór dawca-biorca przy przeszczepach narządów posiadających naczynia Nerka Locus A, B, DR [DR>B>A] low resolution PRA Grupa krwi, badania wirusologiczne Cross-match Priorytet: 6 takich samych HLA DR-7, B-4, A-1 punktów PRA 70-79% 1 punkt Biorca regionalny 3 punkty >60 lat i >3 lata dializoterapii -1 punkt A. Lange 2000

44 Dobór dawca-biorca przy przeszczepach narządów posiadających naczynia Serce Grupa krwi, badania wirusologiczne Czas zimnego niedokrwienia 4 h DR>B>A Cross-match A. Lange 2000

45 Cross-match Wykrywa przeciwciała biorcy skierowane przeciwko antygenom HLA dawcy Komórki dawcy in vitro ulegają lizie po dodaniu surowicy biorcy w obecności dopełniacza Nie pozwala na zróżnicowanie przeciwciał anty-HLA I i II ani IgG od IgM

46 Metody typowania HLA Serologiczne test mikrocytotoksyczny Molekularne PCR SSP PCR SSO sekwencjonowanie

47 Dobór dawca-biorca przy przeszczepach narządów posiadających naczynia Wątroba Grupa krwi Zgodność w HLA nie ma większego znaczenia Trzustka Grupa krwi DR A. Lange 2000

48 Działania uboczne przewlekłej immunosupresji Infekcje zagrażające życiu Nowotwory Immunosupresja w większym stopniu dotyczy odporności pierwotnej niż wtórnej

49 Immunosupresja Proksymalna (zahamować swoistą odpowiedź immunologiczną): Usunięcie T/CD3-cells (ATG, OKT3) Zapobiec rozpoznaniu antygenów przeszczepu przez TCR (Dobór) Zapobieganie kostymulacji – wywoływanie tolerancji (CTLA4Ab) Dystalna (zahamować nieswoistą odpowiedź immunologiczną): zahamować wytwarzanie IL-2 (CyA, FK506) zahamować działanie IL-2 (Rapamycin) zahamować proliferację limfocytów T (Imuran, Mycophenolate) zahamować zapalenie (Corticosteriods)

50 Klasy leków immunosupresyjnych Glikokortykosteroidy Antymetabolity Inhibitory calcyneuryny Przeciwciała antylimfocytarne Inhibitory receptorów dla cytokin


Pobierz ppt "Kliniczne aspekty przeszczepiania narządów Rafał Pawliczak."

Podobne prezentacje


Reklamy Google