Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Farmakologia W-3 Podstawy farmakoterapii lek. Tomasz Gutowski.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Farmakologia W-3 Podstawy farmakoterapii lek. Tomasz Gutowski."— Zapis prezentacji:

1 Farmakologia W-3 Podstawy farmakoterapii lek. Tomasz Gutowski

2 Zakres materiału: 1.Chemioterapeutyki 2.Antybiotyki 3.Sulfonamidy 4.Inne leki p/drobnoustrojowe 5.Środki odkażające

3 Preparaty o działaniu przeciwdrobnoustrojowym: AntybiotykiChemioterapeutyki Naturalne/ półsyntetyczne/ syntetyczne Syntetyczne preparaty nie posiadające naturalnego wzorca w przyrodzie

4 Chemioterapeutyki: Związki syntetyczne nie posiadające swoich naturalnych wzorców w przyrodzie SULFONAMIDY CHINOLONY TRIMETOPRIM

5 SULFONAMIDY: Związki syntetyczne, blokujące wczesny etap syntezy kwasu foliowego u bakterii- mają działanie BAKTERIOSTATYCZNE Działają tylko na namnażające się bakterie !!! Są stosowane w medycynie, jako środki bakteriostatyczne, odkażające.

6 Sulfonamidy (W): 1. ZUM 2. Zakażenia p. pokarmowego > Salmonella, Shigella 3. Zakażenia dróg oddechowych > ostre i przewlekłe zap. oskrzeli > zapalenie ucha i zatok 4. Bakteriemia

7 Sulfonamidy (DN): 1.Depresja szpiku !!! 2.Zaburzenia żołądkowo- jelitowe 3.Przejściowy wzrost aktywności enzymów wątrobowych 4.Zapalenie trzustki 5.Działanie nefrotoksyczne

8 W Polsce najczęściej stosowany preparat to Kotrimoksazol = Trimetoprim + Sulfametoksazol Preparaty sulfonamidowe mają znacznie słabsze działanie niż antybiotyki dlatego też ich stosowanie jest ograniczone

9 Antybiotyki: (gr. anti – przeciw, bios – życie) naturalne, wtórne produkty metabolizmu drobnoustrojów, które działając wybiórczo w niskich stężeniach wpływają na struktury komórkowe lub procesy metaboliczne innych drobnoustrojów hamując ich wzrost i podziały. stosuje się je jako leki w leczeniu wszelkiego rodzaju zakażeń bakteryjnych !!!

10 Wprowadzenie antybiotyków do lecznictwa było przełomem w walce z chorobami zakaźnymi, które do chwili ich wynalezienia były przyczyną śmierci i chorób wielu milionów osób.chorobami zakaźnymi

11 Alexander Flemming

12 Odkrycie pierwszego antybiotyku zostało dokonane w 1928 roku przez Alexandra Fleminga który zauważył, że przypadkowe zanieczyszczenie podłoża pleśnią Penicillium notatum powstrzymuje wzrost kultur bakterii.

13 Główne mechanizmy działania antybiotyków: 1. Zakłócanie syntezy ściany komórkowej bakterii (np. penicylina) 2. Upośledzenie przepuszczalności błony komórkowej bakterii. 3. Zakłócanie syntezy kwasów nukleinowych: –hamowanie biosyntezy folianów niezbędnych do syntezyDNA –hamowanie na różnych etapach (np. trimetoprim) –hamowanie działania topoizimeraz (np. ciprofloksacyna) 4. Zakłócanie syntezy białek (np. streptomycyna)

14 Działania niepożądane: - leki względnie mało toksycznymi dla człowieka - ich właściwości toksyczne są znacznie większe w stosunku do drobnoustrojów niż do organizmu gospodarza. Bezpośrednie działanie toksyczne jest charakterystyczne dla danej grupy antybiotyków lub konkretnego leku. Do najważniejszych ogólnych działań toksycznych należą: –działanie nefrotoksyczne – aminoglikozydyaminoglikozydy –działanie hepatotoksyczne– tetracyklinytetracykliny –działanie ototoksyczne – aminoglikozydyaminoglikozydy –działanie mielotoksyczne– chloramfenikolchloramfenikol –reakcje uczuleniowe– penicyliny (reakcje anafilaktyczne) !!!!!penicyliny –dysbakteriozy– antybiotyki szerokospektralne

15 Zasady podawania antybiotyków: ?

16 Ogólny podział antybiotyków: I. β-laktamy:β-laktamy a) Penicyliny: –penicyliny naturalne penicylina benzylowapenicylina benzylowa –aminopenicyliny ampicylina, amoksycylinaampicylinaamoksycylina –karboksypenicyliny tykarcylinatykarcylina –ureidopenicyliny azlocylinaazlocylina – b) Cefalosporyny: (podział stanowiący połączenie tradycyjnych podziałów na 4–5 generacji lub 4 grupy): –cefalosporyny grupy 0 cefradyna, cefprozylcefradynacefprozyl –cefalosporyny grupy 1 cefazolinacefazolina –cefalosporyny II generacji cefuroksym, cefamandol, cefaklorcefuroksymcefamandolcefaklor –cefalosporyny III generacji nieaktywne wobec Pseudomonas aeruginosa cefotaksym, ceftriaksonPseudomonas aeruginosacefotaksymceftriakson –cefalosporyny III generacji aktywne wobec Pseudomonas aeruginosa ceftazydym, cefoperazonceftazydymcefoperazon –cefalosporyny IV generacji cefepim, ceftancefepimceftan –cefalosporyny V generacji aktywne wobec Pseudomonas aeruginosa – ceftobiprolceftobiprol –cefalosporyny V generacji nieaktywne wobec Pseudomonas aeruginosa – ceftarolinaceftarolina –cefamycyny cefoksytynacefamycynycefoksytyna c) Monobaktamy: aztreonamaztreonam d) Karbapenemy: –karbapenemy grupy I ertapenemertapenem –karbapenemy grupy II imipenem, meropenem, doripenemimipenemmeropenemdoripenem –karbapenemy grupy III tomopenemtomopenem Inhibitory B-laktamaz same w sobie przeważnie nie mają aktywności bakteriobójczej, stosuje się je w połączeniu z innymi antybiotykami np. amoksycylina z kwasem klawulanowym (Amoksiklaw)amoksycylinakwasem klawulanowym

17 II. Glikopeptydy - Wankomycyna - Teikoplanina III. Aminoglikozydy - Streptomycyna, Neomycyna, Gentamycyna Tobramycyna - Netylmycyna, Amikacyna IV. Tetracykliny - Tetracyklina - Doksycyklina - Minocyklina

18 V. Makrolidy - erytromycyna, klarytromycyna - azytromycyna VI. Linkozamidy - linkomycyna - klindamycyna

19 Prebiotyki: Substancje stymulujące rozwój prawidłowej flory bakteryjnej jelit. Należą do nich białka, tłuszcze, oligo­ lub polisacharydy, które nie ulegają trawieniu i w formie niezmienionej docierają do światła jelita, by tam rozwijać swoje działanie stymulujące. Obecnie najczęściej stosowanymi oligosacharydami są inulina i fruktooligosacharydy (FOS), które naturalnie występują w szparagach, karczochach, cykorii czy cebuli.

20 Probiotyki: (gr. pro bios – dla życia) są to wyselekcjonowane kultury bakteryjne Lactobacillus spp., Bifidobacterium spp., Streptococcus thermophilus i kultury grzybów Saccharomyces spp. Preparaty z tej grupy stosuje się, by przywrócić naturalną równowagę flory jelitowej i pochwy

21 Antybiotykoterapia empiryczna vs. Antybiotykoterapia celowana

22 Antybiotyki stosowane w stomatologii W ostrych stanach zapalnych jamy ustnej należy wprowadzić antybiotykoterapię empiryczną, potem zaś antybiotykoterapię celowaną, opartą na antybiogramie. Wdrożenie odpowiedniej antybiotykoterapii powinno być dodatkowo wspomagane terapią farmakologiczną przeciwbólową i przeciwzapalną.

23 I. Betalaktamy Penicyliny naturalne – produkowane drogą biosyntezy, mają wąskie spektrum działania (bakterie Gram­ dodatnie) i są w pełni wrażliwe na betalaktamazy. Penicyliny o szerokim spektrum działania – aminopenicyliny –preparaty te mają szersze spektrum działania, poszerzone o część bakterii Gram­ ujemnych, są oporne na działanie soku żołądkowego, dzięki czemu można je również podawać doustnie. Ampicylina – nie stosować w mononukleozie zakaźnej i białaczce limfatycznej Amoksycylina – stosowana w zakażeniach tkanek miękkich, słabo penetruje do tkanki kostnej, jest antybiotykiem pierwszego rzutu u kobiet ciężarnych i karmiących z zakażeniami zębopochodnymi, nie stosować w mononukleozie zakaźnej i białaczce limfatycznej; Piperacylina Kombinacje penicylin z inhibitorami betalaktamaz. Inhibitory betalaktamaz to antybiotyki o niewielkiej aktywności przeciwbakteryjnej, niestosowane samodzielnie, tylko w preparatach złożonych z penicylinami, wrażliwymi na betalaktamazy. Są stosowane jako profilaktyka i leczenie zakażeń zębopochodnych, osłona antybiotykowa trudnych ekstrakcji chirurgicznych zębów czy operacji torbieli. Ampicylina + inhibitor – Unasyn (Polfa Tarchomin) – amp. 750 mg, 1500 mg, 3000 mg. Amoksycylina + inhibitor – Amoksiklav (Lek Pharmaceuticals) Tikarcylina + inhibitor – Timentin – amp i 3200 mg; Piperacylina + inhibitor - Tazocin (Wyeth) – amp i 4500 mg.

24 Cefalosporyny bardzo bogata grupa leków podzielona na 6 grup. W stomatologii zastosowanie znalazła grupa 3 (cefuroksym i cefoksytyna) - substancje o stosunkowo wysokiej oporności na większość betalaktamaz. Cefuroksym – stosowany w stomatologii w leczeniu większości zakażeń: -gronkowcowej sepsy zębopochodnej, -zapalenia kości szczękowych, -zapalenia stawu skroniowo­żuchwowego -profilaktyce zakażeń okołooperacyjnych; bardzo dobrze penetruje do tkanki kostnej !!!

25 (DN) związane z przyjmowaniem betalaktamów: 1.Reakcje uczuleniowe Reakcja natychmiastowa (występuje do 1 godziny od podania penicylin) objawia się wstrząsem, podciśnieniem, obrzękiem głośni, skurczem oskrzeli. Reakcja przyśpieszona (występuje od l do 72 godzin po podaniu antybiotyku) powoduje pojawienie się pokrzywki, obrzęku naczynioruchowego, obrzęku głośni i skurczu oskrzeli. Reakcja późna (występuje po 72 godzinach i później od podania antybiotyku) to: wysypka odropodobna, śródmiąższowe zapalenie nerek, niedokrwistość hemolityczna, neutropenia, trombocytopenia, choroba posurowicza oraz gorączka polekowa. Niestety, w chwili obecnej nie istnieją testy, które w 100% wykluczają uczulenie na penicyliny. Jedyną metodą, która może zapobiec reakcjom alergicznym po podaniu antybiotyków penicylinowych, jest wywiad przeprowadzony z pacjentem. W Polsce jest wymagane przeprowadzenie próby uczuleniowej u wszystkich pacjentów z dodatnim wywiadem alergicznym. 2. Zaburzenia flory jelitowe, 3. Nadkażenia patogenami opornymi i drożdżakami, 4. Nudności, wymioty oraz bóle brzucha i biegunki, 5. Zaburzenia metabolizmu węglowodanów i kwasów żółciowych.

26 II. TETRACYKLINY Tetracykliny wykazują skuteczność w zakażeniach beztlenowcami (Bacteroides fragalis oraz Haemophilus influenzae), dość dobrze penetrują tkankę kostną. Znalazły zastosowanie w skleroterapii torbieli przyusznicy, nawracających obrzękach surowiczych ślinianek podżuchwowej i podjęzykowej. Należy pamiętać, że leki z tej grupy trzeba przyjmować godzinę przed posiłkiem lub dwie godziny po posiłku, popijając dużą ilością wody (nie łączyć z mlekiem i produktami mlecznymi) oraz że pacjent musi unikać silnego światła słonecznego i źródeł promieniowania UV (np. solarium czy kwarcówka). Tetracyklina – podaje się jedynie po 12 r.ż.; Doksycyklina – aktywna wobec szczepów S. aureus opornych na tetracyklinę, (DN): 1.zaburzenia żołądkowo­ jelitowe 2.dysbakteriozy, nadkażenia grzybicze w jamie ustnej oraz w okolicy sromu i odbytu, 3.uszkodzenia przełyku 4.hepatotoksyczność 5.uszkodzenia zawiązków zębów mlecznych i stałych – powstają szarobrązowe przebarwienia szkliwa, gdyż tetracykliny mają duże powinowactwo do tkanek uwapnionych i z jonami wapnia tworzą chelaty (nie stosować u dzieci do 9. roku życia) 6.reakcja rumieniowa wywołana działaniem fotouczuląjącym.

27 III. MAKROLIDY Azytromycyna – aktywna wobec bakterii Gram (+) i (-), atypowych i niektórych beztlenowych. Klarytromycyna – bardzo aktywna wobec H. influenzae, antybiotyk pierwszego rzutu gł. w: ambulatoryjnej chirurgii jamy ustnej zakażeniach zębopochodnych Półsyntetycznymi pochodnymi erytromycyny- szerszym zakresem aktywności przeciwbakteryjnej i lepszą penetracją do tkanek.

28 IV. GLIKOPEPTYDY G(+) gł. w stosunku do S. aureus. G(-) wykazują naturalną oporność na tę grupę Preparaty z tej grupy znalazły zastosowanie w leczeniu sepsy zębopochodnej, zgorzeli gazowej, osteomyelitis oraz rozległej ropowicy twarzy i szyi. Wankomycyna bardzo dobrze penetruje tkankę kostną- ostre, rozlane zapaleń kości szczękowych

29 V. LINKOZAMIDY Stosowane w: - zakażeniach szpiku, - stawu skroniowo­żuchwowego, - ropniach tkanek miękkich (gronkowce i beztlenowce) Linkomycyna Klindamycyna


Pobierz ppt "Farmakologia W-3 Podstawy farmakoterapii lek. Tomasz Gutowski."

Podobne prezentacje


Reklamy Google