Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Muzeum Wsi w Odrzykoniu powstało 16 sierpnia 1998r. z inicjatywy Stowarzyszenia Odrzykoniaków, Ochotniczej Straży Pożarnej oraz władz samorządowych gminy.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Muzeum Wsi w Odrzykoniu powstało 16 sierpnia 1998r. z inicjatywy Stowarzyszenia Odrzykoniaków, Ochotniczej Straży Pożarnej oraz władz samorządowych gminy."— Zapis prezentacji:

1

2 Muzeum Wsi w Odrzykoniu powstało 16 sierpnia 1998r. z inicjatywy Stowarzyszenia Odrzykoniaków, Ochotniczej Straży Pożarnej oraz władz samorządowych gminy Wojaszówka. Mieści się ono w Domu Strażaka (dawnym Domu Ludowym). W muzeum zgromadzone są liczne eksponaty związane z historią naszej wsi oraz Kamieńca; wyroby rzemiosła ludowego, zbiory etnograficzne, archeologiczne. Eksponaty i fotografie dotyczące Stowarzyszenia Odrzykoniaków, chóru oraz orkiestry dętej. Ilustrują one niemal wszystkie dziedziny życia wsi w trakcie jej, wielowiekowych dziejów.

3 Żarna – prymitywne urządzenie do mielenia ziarna, składające się z dwu płaskich kolistych kamieni, które stykają się płaszczyznami.

4 Wrzeciono – drewniany przyrząd do ręcznego przędzenia.

5 Brony – narzędzie rolnicze w formie kraty opatrzonej zębami; służą do spulchniania i oczyszczania roli oraz do przykrywania wsianego ziarna.

6 Warsztat stolarski

7 Strug – narzędzie stolarskie, drewniane z wymiennym ostrzem, służące do wyrównywania i wygładzania powierzchni drewna; hebel. Wiertarka – maszyna do wiercenia i pogłębiania otworów w metalu, drewnie.

8 Dłubanka robiona z jednego kawałka drewna (misa).

9 Łopata z długą rączką do wyciągania chleba z pieca.

10 Sierp – narzędzie rolnicze do żęcia zbóż i traw; składające się z półkoliście zakrzywionego ostrza osadzonego w drewnianej krótkiej rękojeści. Niezbędny do pracy w czasie żniw.

11 Ekspozycja przedmiotów wykorzystywanych w życiu codziennym; dłubanka, maśniczka, prasa do wyciskania sera, pakuła do czesania lnu, cepy, łyżki.

12

13

14

15

16 Kobiety chodziły w szerokich spódnicach z plisami lub ubranych krepinką, bądź też haftowanych. Nosiły batysikowe koszule z haftowanymi „łoszywkami” lub przybrane tiulem. Przy koszulach był haftowany kołnierz i wyszywane zanadrze. Na głowę ubierały czepce lub „różki”, a zimą lub w czasie żałoby „kazimierki”. Okrywały się w białe „rańtuchy” własnego wyboru, a zimą w grube chusty złożone w trójkąt.

17 W niedziele i święta kobiety ubierały aksamitne gorsety ozdobione cekinami, koralikami lub tasiemkami tworzącymi motywy roślinne lub geometryczne. Z przodu gorset wycięty był na kształt dekoltu, sznurowany lub zapinany na haftki, dół ozdobiony był „tackami”. Nosiły buty z cholewkami, na niewysokim obcasie, sznurowane. Dziewczęta i kobiety nosiły korale, a ilość ich świadczyła o bogactwie. Dziewczęta splatały włosy w warkocze.

18 Strój męski stanowiła długa, lniana, sięgająca kolan koszula własnego wyrobu, przepasana rzemiennym pasem i spuszczona po wierzchu szerokich, zgrzebnych spodni. Na co dzień mężczyźni wiązali koszule pod szyją tasiemką, a w święta ubierali koszule z kartonu z kołnierzykiem, a częściej z wąską łoszyweczką. Zamożniejsi mężczyźni nosili koszule ozdobione tzw. zanadrzami zakładkami. Mężczyźni nosili też białe płócionki, a na nie zarzutki. W zimie ubierali długie kożuchy. Okrycie głowy stanowiły kapelusze lub czapki sukniane, zwane „żarnami”. Na nogach nosili buty – cholewy karbowane. Do kościoła chodzili z mieczami. Po II wojnie światowej dawny strój kobiet i mężczyzn został zastąpiony nowoczesnymi, fabrycznymi wzorami.

19 W zamku wyższym –odrzykońskim w 1894 roku wzniesiono wysiłkiem mieszkańców Odrzykonia pomnik Tadeusza Kościuszki, którego autorem i wykonawcą był pochodzący z Krościenka, znany rzeźbiarz krośnieński Andrzej Lenik. Przedsięwzięcie to zrealizowano w setną rocznicę Powstania Kościuszkowskiego. Znamienny jest napis na cokole pomnika : TADEUSZOWI KOŚCIUSZCE POLSKI LUD Z ODRZYKONIA Obecnie popiersie znajduje się w Muzeum Wsi.

20

21

22 Do powstania Ochotniczej Straży Pożarnej w Odrzykoniu przyczynili się m.in. działacz ludowy – Paweł Nawrocki oraz proboszcz ks. Ernest Józef Świątek. Za datę powstania straży w Odrzykoniu przyjmuje się rok 1910.

23 Zespół Orkiestry Dętej został zorganiazowany w Odrzykoniu z inicjatywy Piotra Haręzgi w 1904 r., poparcia udzielił ks. Ernest Świątek. Początki powstania orkiestry dętej sięgają pierwszych lat XX wieku. Najstarsi członkowie wywodzili się z kapel ludowych obsługujących różnego rodzaju uroczystości jak: wesela, zabawy ludowe, uroczystości kościelne i narodowe. W 1904 wśród najzdolniejszych muzyków zrodziła się myśl zorganizowania zespołu muzycznego. Duży wpływ na jej powstanie miała ówczesna sytuacja polityczna Polski. Wśród młodzieży istniały silne dążenia narodowo- wyzwoleńcze, obserwowano łączenie się młodzieży w zwarte grupy zorganizowane pod szyldem działalności społecznej.

24 Jednym z organizatorów orkiestry dętej był Piotr Haręzga, patronat nad zespołem objął ówczesny proboszcz parafii ks. Ernest Józef Świątek. Orkiestra przyjęła nazwę „Towarzystwo Muzyczne św. Cecylii”. Z chwilą organizowania jej zaczęto gromadzić środki na zakup instrumentów. Przeprowadzono zbiórkę pieniędzy wśród parafian, a za zebrane środki ks. Świątek zakupił instrumenty w firmie A. Osmanek w Schonbach - Bohmen w Austrii.

25 Dzieje Teatru i Chóru Włościańsko - Ludowego w Odrzykoniu obejmują rozległe czasy i niewątpliwie należą do bogatej historii miejscowości. Wielkim nieszczęściem stało się to, że cały dobytek chóru; nuty, zdjęcia, książki, wszelka dokumentacja, wyposażenie sceny, stroje po części zostały zgrabione, a reszta spłonęła. Chór cieszył się sławą w całym powiecie krośnieńskim, a występował i reprezentował Odrzykoń w różnych miejscowościach zarówno w kraju jak i poza jego granicami. W lutym 1984 r. jeden z wieloletnich członków chóru, Franciszek Krasowski, wykonał tablicę poświęconą historii zespołu i przekazał ją do Izby Pamięci w Odrzykoniu.

26 Gazeta „Krakus” podaje wiadomość, że w roku 1894 chór odrzykoński śpiewał w czasie uroczystości poświęcenia pomnika Tadeusza Kościuszki w ruinach Kamieńca. Był on najstarszą organizacją działającą na terenie wsi. Założycielem chóru był organista Stanisław Jagiełło.

27 Wzrost napięcia w stosunkach polsko-niemieckich mieszkańcy Odrzykonia przyjmowali z niepokojem. Zbierano się przy nielicznych odbiornikach radiowych, z zainteresowaniem czytano prasę i słuchano opowiadań tych, którzy przyjeżdżali z dużych ośrodków miejskich. Czyniono dodatkowe zakupy takich towarów jak: nafta, sól, cukier. Ofiarność i gotowość niesienia pomocy zagrożonej Ojczyźnie znalazły odbicie w akcji Funduszu Obrony Narodowej oraz w wysyłaniu drobnych datków do redakcji gazet m.in. "Plonu" na zakup broni dla wojska. W kronice szkoły powszechnej kierownik zanotował, że dzieci zebrały 120 zł i przesłały do Polskiego Radia na zakup karabinu maszynowego.

28 Legitymacja Jana Guzka odznaczonego krzyżem pamiątkowym Monte Cassino.

29 Fragment numeratora placówki AK „Oleander” z Odrzykonia.

30 Niemcy starali się rozbijać jedność społeczeństwa przez werbowanie konfidentów. Starania te dawały mierne wyniki. Łukasz Grzywacz- Świtalski w swojej książce "Z walk na Podkarpaciu" pisze tak: "Niemcy czynili w tym kierunku największe wysiłki, ale na przeszkodzie stanął wysoki poziom patriotycznego uświadomienia społeczeństwa polskiego i to na całym obszarze od Biecza po Ustrzyki. Niektóre wsie i miasteczka były istnymi twierdzami patriotyzmu. Należał do nich...Odrzykoń...".

31 Inną formą walki było prowadzone na terenie Odrzykonia tajne nauczanie. Odbywało sie ono w ramach obowiązującego systemu szkolnego oraz na tajnych kompletach. Prowadzono naukę w domach prywatnych u Janiny Urbankowej i Józefa Chłynia. Działały też komplety tajnego nauczanie w zakresie szkoły średniej. Do Odrzykonia, gdzie najpierw wkroczył konny zwiad kawalerzystów generała Baranowa, dotarły główne oddziały uderzeniowe i przejęły linię frontu wzdłuż Wisłoka. W szczególnie trudnej sytuacji znalazła się ludność zamieszkała w strefie przyfrontowej-Dół, Łęg i Zawodzie, która narażona była na ciągłe ostrzały i zmuszona do zamieszkania w przepełnionych piwnicach i ziemiankach. Grozę sytuacji powiększały pożary, Niemcy, chcąc oświetlić przedpole wzniecali je przy pomocy pocisków zapalających. Wypalony został w ten sposób przysiółek Łęg. W strefie przyfrontowej swój dobytek straciło wielu mieszkańców. Odrzykoniacy ginęli w wojnie obronnej we wrześniu 1939 roku, w oddziałach partyzanckich, w obozach koncentracyjnych, obozach jenieckich, obozach pracy, w szeregach Armii gen. Władysława Andersa i Ludowego Wojska Polskiego, w wyniku terroru hitlerowskiego, podczas działań wojennych, z rąk zbrodniczego NKWD, umierali z głodu i zimna "na nieludzkiej ziemi".

32 „Kto ratuje jedno życie ratuje cały świat „ To była zima 1940r. Odrzykoń. Las. A w nim zziębnięta, błąkająca się dziewczynka.Chociaż miała blond włosy i niebieskie oczy, Stanisław Dudek i Franciszek Filip, dwaj mężczyźni z Odrzykonia, którzy ją znaleźli, nie mogli mieć raczej wątpliwości, jakie jest jej pochodzenie. Dwuletnią dziewczynkę zabiera do domu Stanisław Dudek. W raz z żoną Marią postanawiają ją przygarnąć. Są bezdzietnym małżeństwem.To dar od losu, ale również ogromne wyzwanie, próba ich człowieczeństwa i śmiertelne niebezpieczeństwo. Wszyscy wiedzą, że za przechowywanie Żyda grozi śmierć. W tej kwestii Niemcy byli bezwzględni. Dziewczynka została ochrzczona w kościele katolickim w Odrzykoniu i od tej pory nosi imię Cecylia.

33 Kilkukrotnie bywała w niebezpieczeństwie, nachodzona przez Gestapo i wypytywana o swoje pochodzenie. Do końca wojny Czesia była bezpieczna. Jednak po niedługim czasie została odebrana polskim rodzicom i zabrana do domu dziecka w Krośnie. Stamtąd trafiała do innych domów dziecka aż w końcu w 1948 roku wyjechała do Izraela.

34 Cały czas nosi na szyi złoty krzyż i twierdzi, że nie jest Żydówką. Wkrótce mówienie po polsku zostaje w żydowskiej szkole zakazane. Musi też zdjąć krzyżyk. Otrzymuje imię Cypi. Stopniowo zapomina o swoich polskich rodzicach. Po latach odnajduje się brat Czesi. Przetrwał on wojnę w Rosji, a po niej mieszkał we Wrocławiu, tam był profesorem medycyny. W 1956 roku wyjechał do Izraela i odnalazł siostrę. Cypia skończyła szkołę pielęgniarską, wyszła szczęśliwie za mąż za dyrektora szkoły, w której pracowała jako szkolna pielęgniarka. Urodziła czworo dzieci. To właśnie jej dzieci, teraz już dorosłe, postanowiły zorganizować dla niej wyjazd do Polski. W 2009 roku obchodziła siedemdziesiąte urodziny. I po raz pierwszy po latach przyjechała do Odrzykonia. Niestety za późno, aby spotkać matkę Marię. Mogła odwiedzić jej grób, kościół, w którym była chrzczona, miejsce w lesie, gdzie została odnaleziona.

35 Zeszyty Odrzykońskie. Odrzykoń – wieś studium historyczne. Zeszyt 6/2000. Stowarzyszenie Odrzykoniaków. Zeszyty Odrzykońskie. Dzieje teatru i chóru w Odrzykoniu. Zeszyt 11/2004. Stowarzyszenie Odrzykoniaków. Zeszyty Odrzykońskie. Odrzykoń ziemia i ludzie. Zeszyt 10/2003. Stowarzyszenie Odrzykoniaków. Zeszyty Odrzykońskie. Pomniki pamięci narodowej w Odrzykoniu. Zeszyt 3/1997. Stowarzyszenie Odrzykoniaków. Mały słownik języka polskiego. PWN. Warszawa

36 Karolina Józefczyk Angelika Szurlej Patrycja Zajchowska Monika Gumienna Maciej Zajchowski Michał Krygowski Jakub Jucha


Pobierz ppt "Muzeum Wsi w Odrzykoniu powstało 16 sierpnia 1998r. z inicjatywy Stowarzyszenia Odrzykoniaków, Ochotniczej Straży Pożarnej oraz władz samorządowych gminy."

Podobne prezentacje


Reklamy Google