Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM."— Zapis prezentacji:

1 JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM

2 Europejski Kodeks Walki z Rakiem Zawiera 11 zaleceń, których stosowanie może przyczynić się do: zmniejszenia ryzyka zachorowania zmniejszenia ryzyka zachorowania na nowotwory złośliwe (profilaktyka pierwotna) zwiększenia wykrywalności zwiększenia wykrywalności nowotworów we wczesnej fazie rozwoju choroby (profilaktyka wtórna)

3 Nie pal Jeśli palisz, przestań Jeśli nie potrafisz przestać, nie pal przy niepalących

4 Nie pal, Jeśli palisz, przestań. Jeśli nie potrafisz przestać, nie pal przy niepalących W krajach rozwiniętych 25-30% wszystkich zgonów z powodu nowotworów ma związek z paleniem tytoniu. Po zaprzestaniu palenia ryzyko tego typu nowotworów szybko się zmniejsza. Korzyści zdrowotne obserwuje się już po 5 latach od zerwania z nałogiem. Dym tytoniowy wydychany przez palaczy wymusza bierne palenie na osobach z otoczenia. Palenie papierosów przez kobiety w ciąży zwiększa prawdopodobieństwo obumarcia płodu lub późniejszego upośledzenia fizycznego i psychicznego rozwoju dziecka. Dla zmniejszenia skutków palenia tytoniu zasadnicze znaczenie ma polityka antytytoniowa, w której zakres wchodzą takie działania jak: podnoszenie opodatkowania wyrobów tytoniowych, zakaz reklamy papierosów, tworzenie w miejscach publicznych stref wolnych od dymu, zwiększenie świadomości społecznej na temat mocy uzależniającej dymu.

5

6

7

8

9 Wystrzegaj się otyłości

10 W krajach zachodnich otyłość stanowi drugi po paleniu tytoniu czynnik ryzyka rozwoju chorób przewlekłych, zwłaszcza cukrzycy, chorób układu krążenia i nowotworów złośliwych. W ciągu ostatnich lat w większości krajów Europy odsetek ludzi otyłych gwałtownie wzrasta. W Polsce dotyczy aż około 20% społeczeństwa. Przekonujące dane wskazują na związek otyłości z zachorowaniami na raka okrężnicy, piersi (po menopauzie), trzonu macicy, nerki i gruczolakoraka przełyku. Szacuje się, że w Europie Zachodniej nadwaga i otyłość stała się przyczyną rozwoju około 11% nowotworów okrężnicy, 9% nowotworów piersi, 39% nowotworów trzonu macicy, 37% gruczolakoraków przełyku, 25% nowotworów nerki i 24% nowotworów pęcherzyka żółciowego.

11 Kalkulator BMI dla dorosłych

12

13 otyłość BMI >= 40,0 otyłość III stopnia otyłość BMI 35,0 - 39,9 otyłość II stopnia otyłość BMI 30,0 - 34,9 otyłość I stopnia nadwaga BMI 25,0 - 29,9 nadwaga waga prawidłowa BMI 18,5 - 24,9 waga prawidłowa niedowaga BMI <18,5 niedowaga Interpretacja BMI - dla dorosłych

14

15

16 Bądź codziennie aktywny ruchowo, uprawiaj ćwiczenia fizyczne

17 Aktywność fizyczna związana z regularnym, umiarkowanym wysiłkiem może być wskazana dla utrzymania odpowiedniej masy ciała, szczególnie u osób prowadzących siedzący tryb życia. Zaleca się wykonanie gimnastyki 3 razy w tygodniu po pół godziny. Z punktu widzenia profilaktyki chorób nowotworowych korzystniejsze są jednak częstsze, bardziej forsowne ćwiczenia.

18 Spożywaj więcej różnych warzyw i owoców: jedz co najmniej 5 porcji dziennie Ogranicz spożycie produktów zawierających tłuszcze zwierzęce

19 Spożywaj więcej różnych warzyw i owoców: jedz co najmniej 5 porcji dziennie. Ogranicz spożycie produktów zawierających tłuszcze zwierzęce Wyniki szeregu badań epidemiologicznych wskazują, że spożywanie dużych ilości warzyw i owoców zmniejsza ryzyko zachorowań na różne nowotwory, szczególnie przełyku, żołądka, okrężnicy, odbytnicy i trzustki. Spożycie produktów zbożowych pełnoziarnistych oraz o dużej zawartości błonnika zmniejsza ryzyko zachorowania na raka jelita grubego i inne nowotwory przewodu pokarmowego. Niższe współczynniki zachorowalności na różne typy nowotworów złośliwych w regionach południowej Europy wiązano z dietą śródziemnomorską, która jest uboższa w białka i tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, a bogatsza w ryby, oliwę z oliwek, warzywa, owoce i pełne ziarna zbóż, a także z obecnością umiarkowanej ilości alkoholu. Owoce i warzywa należy spożywać przy każdym posiłku i konsekwentnie zastępować nimi przekąski między posiłkami - zgodnie z zaleceniami WHO i agencji rządu USA: warzywa i owoce spożywaj 5 razy dziennie (minimum 400g dziennie, tj. 2 sztuki owoców i 200g warzyw).

20 Jeśli pijesz alkohol - piwo, wino lub napoje wysokoprocentowe - ogranicz jego spożycie: mężczyźni do dwóch porcji dziennie, kobiety do jednej porcji dziennie

21 Jeśli pijesz alkohol - piwo, wino lub napoje wysokoprocentowe - ogranicz jego spożycie Picie alkoholu zwiększa ryzyko nowotworów górnego odcinka przewodu pokarmowego i układu oddechowego nawet u osób niepalących. Natomiast picie wraz z paleniem tytoniu istotnie zwiększa ryzyko zachorowania na wymienione nowotwory, a każdy z tych czynników potęguje działanie drugiego. Udowodniono, że 10 lat po zaprzestaniu spożywania alkoholu ryzyko zachorowania na raka przełyku zmniejsza się o 60%. Korzystne działanie alkoholu na układ krążenia obserwuje się jedynie u osób w średnim wieku. Dzienny limit spożycia dla mężczyzn nie powinien przekraczać 20 g etanolu (tj. około 2 szklanek piwa, 2 kieliszków wina lub 2 małych kieliszków mocnego alkoholu), a w przypadku kobiet – 10 g.

22

23

24 Unikaj nadmiernej ekspozycji na promienie słoneczneSzczególnie chroń dzieci i młodzież Osoby mające skłonność do oparzeń słonecznych powinny przez całe życie stosować środki chroniące przed słońcem Unikaj nadmiernej ekspozycji na promienie słoneczne.Szczególnie chroń dzieci i młodzież Osoby mające skłonność do oparzeń słonecznych powinny przez całe życie stosować środki chroniące przed słońcem

25 Unikaj nadmiernej ekspozycji na promienie słoneczne Na nowotwory złośliwe skóry zapadają głównie ludzie rasy białej o jasnej karnacji, którzy zamieszkują regiony o znacznej ekspozycji na promienie ultrafioletowe (UV). Mieszkańcom Europy należy zalecać ograniczenie ekspozycji na promieniowanie słoneczne – zmniejszenie łącznej ekspozycji w ciągu całego życia, a w szczególności unikanie epizodów bardzo silnej ekspozycji i oparzeń słonecznych. Najsilniejszym fenotypowym czynnikiem ryzyka zachorowania na czerniaka są jednak liczne znamiona barwnikowe występujące na skórze. Przebywając na świeżym powietrzu, należy chronić się przed słońcem w godzinach od 11:00 do 15:00 (są to godziny największego narażenia na promieniowanie UV). Zaleca się przebywanie w cieniu, noszenie okularów przeciwsłonecznych i odpowiedniego, chroniącego przed słońcem ubrania. Dobre zabezpieczenie przed słońcem stanowi gęsto tkana bawełna. Należy stosować kosmetyki zawierające filtry przeciwsłoneczne. Odradza się korzystanie z tzw. łóżek opalających, gdyż urządzenia te emitują promieniowanie zbliżone do tego, które uważa się za odpowiedzialne za zwiększone ryzyko zachorowań na czerniaka skóry.

26

27 w ciągu latapozostawanie poza jego zasięgiem. Najlepsze zabezpieczenie przed działaniem słońca w ciągu lata stanowi pozostawanie poza jego zasięgiem. Spędzając czas na świeżym powietrzu, należy się chronić przed słońcem w godzinach od do (są to godziny największego narażenia na promieniowanie UV). zwłaszcza dzieci planować w innych godzinach Zajęcia na wolnym powietrzu, zwłaszcza dzieci, należy planować w innych godzinach

28 Odradza się korzystania z tzw. łóżek opalających, gdyż urządzenia te emitują promieniowanie zbliżone do tego, które uważa się za odpowiedzialne za zwiększone ryzyko zachorowań na czerniaka skóry.

29 Zaleca się przebywanie w cieniu, noszenie okularów przeciwsłonecznych i odpowiedniego, chroniącego przed słońcem ubrania. Dobre zabezpieczenie przed słońcem stanowi na gęsto tkana bawełna Dobre zabezpieczenie przed słońcem stanowi na gęsto tkana bawełna.

30 Przestrzegaj ściśle przepisów dotyczących ochrony przed narażeniem na znane substancje rakotwórcze Stosuj się zawsze do instrukcji postępowania z substancjami rakotwórczymi Przestrzegaj zaleceń krajowych ośrodków ochrony radiologicznej

31 Przestrzegaj ściśle przepisów dotyczących ochrony przed narażeniem na znane substancje rakotwórcze Szacuje się, że na początku lat 90. ubiegłego stulecia około 32 miliony robotników (23% zatrudnionych) w UE było narażonych na działanie czynników rakotwórczych w dawkach przekraczających wartości podstawowe. Do najczęstszych zagrożeń zawodowych zalicza się: promieniowanie słoneczne, bierne wdychanie dymu tytoniowego, pył zawierający wolną krzemionkę, gazy spalinowe z silników Diesla, produkty rozpadu radonu, pył drzewny, benzen, azbest, formaldehyd, wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, związki chromu VI, kadmu i niklu. Badania obejmujące górników zawodowo narażonych na duże stężenia radonu w powietrzu dostarczyły przekonujących dowodów, że radon wywołuje raka płuca

32

33 Bierz udział w programach szczepień ochronnych przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B

34 Około 18% nowotworów w populacji światowej przypisuje się przewlekłym zakażeniom wirusowym, bakteryjnym i pasożytniczym. Obecnie w Polsce prowadzi się szczepienia noworodków, młodzieży w wieku 14 lat, osób należących do grup ryzyka, osób z bliskiego otoczenia chorych zakażonych HBV, a ostatnio również pacjentów z przewlekłą chorobą wątroby (w szczególności zakażonych HCV). Program szczepień ochronnych (w Polsce) nie przewiduje szczepień osób podróżujących w rejony o dużej i pośredniej endemiczności wirusowego zapalenia wątroby typu

35 Kobiety po 25. roku życia powinny uczestniczyć w badaniach przesiewowych w kierunku raka szyjki macicy

36 Cytologia to podstawowe badanie szyjki macicy, które pozwala wychwycić jeszcze przedinwazyjne stadium raka. Wszelkie nieprawidłowości w rozmazie cytologicznym są badane dalej - aż do uzyskania pewnej diagnozy, która pozwala szybko rozpocząć leczenie. Im wcześniej choroba zostanie rozpoznana, tym jest większa szansa skutecznego jej wyleczenia. W początkowym stadium wynosi 100%.

37 W Polsce średni wiek kobiety z przedinwazyjnym rakiem szyjki macicy to lata, natomiast z rakiem inwazyjnym - 51 lat. Średni wiek kobiet ze stanami przednowotworowymi wynosi 34 lata. U ponad 60% kobiet raka szyjki macicy wykrywa się dopiero w drugim i trzecim stadium zaawansowania. Tu szanse wyleczenia są minimalne.

38 GŁÓWNE CZYNNIKI RYZYKA RAKA SZYJKI MACICY infekcje wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV) wiek - zachorowalność zwiększa się wraz z wiekiem, wiek - zachorowalność zwiększa się wraz z wiekiem, szczyt zachorowań przypada pomiędzy 45 a 55 r.ż. szczyt zachorowań przypada pomiędzy 45 a 55 r.ż. wczesne rozpoczęcie życia seksualnego wczesne rozpoczęcie życia seksualnego duża liczba partnerów seksualnych duża liczba partnerów seksualnych duża liczba porodów duża liczba porodów niski status społeczny i ekonomiczny niski status społeczny i ekonomiczny palenie papierosów palenie papierosów stwierdzona wcześniej zmiana patologiczna w badaniu stwierdzona wcześniej zmiana patologiczna w badaniu cytologicznym cytologicznym partnerzy seksualnie niemonogamiczni, z infekcją HPV partnerzy seksualnie niemonogamiczni, z infekcją HPV (ryzyko zachorowania wzrasta 20-krotnie) (ryzyko zachorowania wzrasta 20-krotnie)

39 Kobiety pomiędzy 25. a 59. rokiem życia, powinny poddać się badaniu cytologicznemu przynajmniej jeden raz na trzy lata

40 Kobiety po 50. roku życia powinny uczestniczyć w badaniach przesiewowych w kierunku raka piersi

41 od 2 do 4 lat wcześniejjawne klinicznie. Mammografia może wykryć zmiany od 2 do 4 lat wcześniej, zanim staną się one jawne klinicznie. rak piersi jest chorobą przewlekłą. Naturalny przebieg raka sutka jest zwykle bardzo długi i dlatego uważa się, że rak piersi jest chorobą przewlekłą. w większości przypadków guz osiąga średnicę 1 cm w ciągu lat. Poczynając od pierwszej komórki, która uległa przemianie złośliwej, w większości przypadków guz osiąga średnicę 1 cm w ciągu lat. Stała kontrola piersi wczesnych zmian Stała kontrola piersi daje dużą szansę wykrycia wczesnych zmian i zastosowania oszczędzającego leczenia.

42 Schemat badania mammograficznego

43 Kobiety pomiędzy 50. a 69. rokiem życia, powinny prześwietlać piersi przynajmniej jeden raz na dwa lata

44

45 Kobiety i mężczyźni po 50. roku życia powinni robić badania przesiewowe w kierunku raka jelita grubego

46 W Polsce każdego roku na raka jelita grubego zapada 11 tysięcy osób. 90% przypadków raka jelita grubego dotyczy osób po 50 roku życia Wczesne rozpoznanie Wczesne rozpoznanie raka jelita grubego zwiększa szanse całkowite wyleczenie na całkowite wyleczenie

47 Zasięgnij porady lekarza, gdy wystąpią u Ciebie : długotrwałe biegunki i zaparcia długotrwałe biegunki i zaparcia naprzemiennie występujące biegunki naprzemiennie występujące biegunki i zaparcia i zaparcia skurczowe, nawrotowe bóle brzucha skurczowe, nawrotowe bóle brzucha podbarwiony krwią stolec podbarwiony krwią stolec krwawienie z odbytu krwawienie z odbytu zmniejszenie średnicy usuwanego kału zmniejszenie średnicy usuwanego kału

48 osoby w wieku lat Bezpłatne badania kolonoskopowe mogą wykonać osoby w wieku lat osoby w wieku lat oraz osoby w wieku lat, krewnego które miały w rodzinie krewnego (rodzice, rodzeństwo, dzieci) z rakiem jelita grubego

49 Bezpłatne badania kolonoskopowe można wykonać w Szpitalu MSWiA z Centrum Onkologii Olsztyn, Al. Wojska Polskiego 37 Pracownia Endoskopowa tel. 089/

50

51

52

53

54


Pobierz ppt "JAK DBAĆ O ZDROWIE czyli EUROPEJSKI KODEKS WALKI Z RAKIEM."

Podobne prezentacje


Reklamy Google