SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI

Slides:



Advertisements
Podobne prezentacje
Dr Katarzyna Dąbrowska-Gruszczyńska
Advertisements

Rozdział V - Wycena obligacji
Pojęcie i znaczenie w gospodarce rynku kapitałowego i pieniężnego
Jacek Mizerka Dynamiczna ocena efektywności inwestycji; podejście opcyjne do oceny efektywności inwestycji.
Instrumenty finansowe na rynku kapitałowym
INSTRUMENTY DŁUŻNE.
Finansowanie działalności przedsiebiorstwa
Metody oceny efektywności projektów inwestycyjnych
Finanse przedsiębiorstwa (8)
PAPIERY WARTOŚCIOWE.
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
Giełda dla początkujących
Rynek kapitałowo - pieniężny
Rynek kapitałowo - pieniężny
Obligacje
Autor: Klaudia Pieniądz kl.IIb
Opracowała Paulina Paciorek
Model CAPM W celu prawidłowego wyjaśnienia zjawisk zachodzących na rynku kapitałowym, należy uwzględnić wzajemne oddziaływania na siebie inwestorów. W.
Giełda papierów wartościowych.
Instrumenty finansowe rynku pieniężnego
Metoda zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DFC)
Wycena instrumentów rynku kapitałowego
Opracowali: Maksymilian Truś Karol Jarosz
Rynek finansowy Ekonometryczne modelowanie rynku i badanie koniunktury
Rachunkowość Finansowe aktywa inwestycyjne długoterminowe i krótkoterminowe, należności i zobowiązania finansowe – wycena w skorygowanej cenie nabycia.
Rachunkowość Środki pieniężne, czeki, weksle, akredytywy - ewidencja, wycena operacji gospodarczych w walucie obcej Robert Dyczkowski.
Plan zajęć: Czynniki kształtujące wartość firmy Podstawowe pojęcia
Deficyt budżetowy a dług publiczny
Akademia Oszczędzania Oszczędności i Inwestycje
Wprowadzenie do tematyki finansowania zewnętrznego
Określenie wartości (wycena) papierów wartościowych
Giełda. Jak dobrze inwestować?
PAPIERY KOMERCYJNE & BANKOWE PAPIERY WARTOŚCIOWE
Rachunek przepływów pieniężnych
Wykład 3.  Działalność lokacyjna związana jest z nabywaniem aktywów, z którymi Z.U. wiąże oczekiwania osiągnięcia korzyści ekonomicznych.  W działalności.
Akcje i nie tylko....
PAPIERY KOMERCYJNE & BANKOWE PAPIERY WARTOŚCIOWE
Giełda Papierów Wartościowych i jej mechanizmy
SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI
PIENIĄDZ I FINANSE Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych Katedra Systemów Finansowych Gospodarki Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego Dr Radosław.
Określenie wartości (wycena) papierów wartościowych
Bony skarbowe Obligacje
Finanse przedsiębiorstwa (5) dr Wanda Pełka
INSTRUMENTY DŁUŻNE.
Artur Bodzioch & Jan Holub
Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. 2 KDPW KDPW_CCP KDPW KDPW_CCP Komisja Nadzoru Finansowego Główny Rynek GPW, Bondspot, Catalyst, New Connect, OTC.
ANALIZA BILANSU.
Papiery komercyjne, bankowe papiery wartościowe.
SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych Katedra Systemów Finansowych Gospodarki Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego.
SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych Katedra Systemów Finansowych Gospodarki Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego.
Oczekiwana przez inwestora stopa dochodu. Czas a wartość „Wartość” czasu w finansach – wraz z upływem czasu następuje spadek subiektywnej wartości dóbr.
Obligacje.
SFGćwiczenia 6 UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Systemy finansowe gospodarki Instrumenty finansowe cd. Marcin Ignatowski Warszawa 2012.
1 BANKOWOŚĆćwiczenia 1 UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Bankowość Marcin Ignatowski Warszawa 2013.
SFGćwiczenia 12 System finansowy gospodarki Instrumenty pochodne - opcje.
Systemy finansowe gospodarki Matematyka finansowa cz.2
Ćwiczenia Zarządzanie Ryzykiem 1 Dr Renata Karkowska, ćwiczenia „Zarządzanie ryzykiem”, 2013.
SFGćwiczenia 10 UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Systemy finansowe gospodarki Matematyka finansowa cz.3 Warszawa 2012.
Inwestowanie może być zdefiniowane, jako pewnego rodzaju wyrzeczenie się bieżącej konsumpcji dla osiągnięcia przyszłej, niepewnej korzyści. I.
Opcje Ćwiczenia do wykładu „Zarządzanie portfelem inwestycyjnym” 1 © Dr Renata Karkowska; Wydział Zarządzania UW.
SFGćwiczenia 5 UNIWERSYTET WARSZAWSKI WYDZIAŁ ZARZĄDZANIA Systemy finansowe gospodarki Instrumenty finansowe Marcin Ignatowski Warszawa 2012.
Bankowość Zajęcia 6 Wydział Zarządzania UW, Aleksandra Luterek.
SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych Katedra Systemów Finansowych Gospodarki Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego.
Mikro i makroekonomia Prof. dr hab. Jan Wiśniewski
Mikro i makroekonomia Prof. dr hab. Jan Wiśniewski
SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI
mgr Małgorzata J. Januszewska
MAKROEKONOMIA Dr Monika Wyrzykowska-Antkiewicz
Joanna Kosik Marta Gomułka
Zapis prezentacji:

SYSYTEM FINANSOWY GOSPODARKI Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych Katedra Systemów Finansowych Gospodarki Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego Dr Radosław Winiarski

PIENIĄDZ Funkcje: pośrednik wymiany, środek płatniczy, środek przetrzymywania majątku, miernik wartości; pieniądz światowy

PIENIĄDZ Cechy: rzadkość, trwałość, podzielność;

PIENIĄDZ Mechanizm kreacji pieniądza: Efekt mnożnikowy (mnożnik kreacji pieniądza) PKB wynosi 1,98 biliona j.p. Wyemitowana przez BC gotówka stanowiąca aktywa uczestników rynku finansowego wynosi 50 mld j.p. Środki ulokowane przez banki komercyjne w BC (rachunki bieżące oraz rezerwowy) wynoszą 37 mld j.p. Banki komercyjne zobligowane są do odprowadzenia od każdego depozytu od instytucji niefinansowej w wysokości 100 j.p. do BC na rachunek rezerwowy 3,5 j.p. Wzrost podaży pieniądza o 100 j.p. spowoduje wzrost pieniądza gotówkowego o 10 jednostek. Jaka jest podaż pieniądza w gospodarce? Skomentuj stopień monetyzacji gospodarki.

Zajęcia 2 Proszę: przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” rozdziały 1. oraz 5.3. rozwiązać powyższe zadanie (slajd 4); na podstawie danych na stronie nbp – statystyka i sprawozdawczość – statystyka monetarna i finansowa proszę sporządzić wykres przedstawiający agregaty pieniężne (M0, M1, M2, M3) oraz zastanowić się nad ich interpretacją (zależności); przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 klasyfikację rynków finansowych oraz podrozdziały dotyczące rynku kapitałowego i pieniężnego.

PIENIĄDZ naturalny, kredytowy, dekretowy, współczesny (?) Rodzaje: gotówkowy bezgotówkowy elektroniczny

Pieniądz elektroniczny: wartość pieniężną przechowywaną elektronicznie, w tym magnetycznie, wydawaną, z obowiązkiem jej wykupu, w celu dokonywania transakcji płatniczych, akceptowaną przez podmioty inne niż wyłącznie wydawca pieniądza elektronicznego jest przechowywana na elektronicznych nośnikach informacji, jest wydawana do dyspozycji na podstawie umowy w zamian za środki pieniężne o nominalnej wartości nie mniejszej niż ta wartość, jest przyjmowana jako środek płatniczy przez przedsiębiorców innych niż wydający ją do dyspozycji, na żądanie jest wymieniana przez wydawcę na środki pieniężne, jest wyrażona w jednostkach pieniężnych;

wartość nominalna = wartość substancjalna PIENIĄDZ Pieniądz pełnowartościowy wartość nominalna = wartość substancjalna Pieniądz nadwartościowy wartość nominalna < wartość substancjalna Pieniądz podwartościowy wartość nominalna > wartość substancjalna Wartość pieniądza:

Wartość pieniądza (prawa): Pieniądz nadwartościowy podlega tezauryzacji, Pieniądz gorszy wypiera pieniądz lepszy;

Podaż pieniądza w Polsce: M1, M2, M3

PIENIĄDZ Udział pieniądza gotówkowego w obiegu w podaży pieniądza (M3) Źródło: NBP

Zajęcia 3 Proszę: przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 klasyfikację rynków finansowych oraz podrozdziały dotyczące rynku kapitałowego i pieniężnego. Proszę zapoznać się z głównymi stopami procentowymi NBP na stronie banku centralnego.

RYNKI I INSTRUMENTY FINANSOWE Rynek finansowy – miejsce, na którym zawierane są transakcje finansowe, polegające na zakupie i sprzedaży instrumentów finansowych Instrument finansowy – rodzaj kontraktu pomiędzy dwoma stronami regulujący zależność finansową w jakiej pozostają Instrument finansowy a papier wartościowy

UCZESTNICY RYNKÓW FINANSOWYCH

PODZIAŁ RYNKU FINANSOWEGO NA SEGMENTY - kryteria Kryterium geograficzne Kryterium pierwszeństwa emisji Kryterium liczby uczestników Kryterium notowanych instrumentów finansowych

PODZIAŁ RYNKU FINANSOWEGO NA SEGMENTY RYNEK FINANSOWY Rynek pieniężny Rynek kapitałowy Rynek walutowy Rynek instrumentów pochodnych

RYNEK PIENIĘŻNY Zawierane są transakcje instrumentami finansowymi o dużej płynności, o charakterze wierzycielskim Termin wymagalności instrumentów rynku pieniężnego – co najwyżej 1 rok Podstawowy cel funkcjonowania rynku pieniężnego – zagwarantowanie płynności podmiotów gospodarczych SEGMENTY: rynek depozytów i kredytów bankowych, rynek lokat międzybankowych, RKDPuPW, RKDPrPW,

Stopy procentowe na rynku pieniądza

Zajęcia 4 Proszę: przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 podrozdział dotyczący rynku kapitałowego (proszę zapoznać się z informacjami zawartymi na poniższych slajdach – stopy procentowe na rynku kapitałowym),

Stopy procentowe na rynku kapitałowym Koszt Kapitału Własnego = Rf + ßl*(Rm - Rf) + Rs gdzie: Rf – stopa zwrotu wolna od ryzyka (rentowność bezpiecznych instrumentów finansowych) ßl – współczynnik beta lewarowany(ryzyko systematyczne) Rm – stopa zwrotu z indeksu giełdowego Rs – premia z tytułu ryzyka specyficznego (np. branżowego) WACC (średnioważony koszt kapitału czyli stopa dyskontowa) = Kkw*Ukw+Kko*Uko*(1-T) gdzie: Kkw – Kosz Kapitału Własnego (jak wyżej) Kko – Koszt Kapitału Obcego Ukw,Uko – udziały kapitału własnego oraz obcego w finansowaniu aktywów T – stopa podatku dochodowego Kko = Wibor 3M + marża banku ßl = ßo*(1+(1-T)*Uko/Ukw) współczynnik dyskonta = 1/(1+WACC) Realna stopa procentowa = (1+N)/(1+I)-1 gdzie: N – nominalna stopa procentowa I – stopa inflacji

Stopy procentowe na rynku kapitałowym Inwestor zamierza oszacować wartość rynkową akcji spółki notowanej na giełdzie (przepływy w cenach stałych). Proszę wyliczyć koszt kapitału (stopa dyskontowa) oraz współczynniki dyskonta przy następujących założeniach. Datą wyceny jest 30 czerwca 2013 r. Szczegółowa prognoza obejmuje okres od 1 lipca 2013 r. do 31 grudnia 2018 r. Nominalna rentowność 10-letnich obligacji skarbowych wynosi 3,5% w latach 2013-2014 oraz wzrasta o 0,5 p.p. w pozostałych okresach. Oczekiwana, uśredniona na rynku kapitałowym stopa zwrotu z inwestycji giełdowych wynosi 10%. Udział kapitału obcego w finansowaniu aktywów wycenianej spółki wynosi, na datę wyceny, 60% oraz maleje w okresie prognozy o 5 p.p. rocznie. Stopa oprocentowania pożyczek na rynku międzybankowym w W-wie wynosi w okresie prognozy 2,8%. Banki finansujące spółkę oceniają wysokość marży od udzielanych kredytów oraz pożyczek których udział w strukturze zobowiązań jest równy i wynosi po 50% odpowiednio na 2% oraz 3%. Wysokość podatku dochodowego od osób prawnych wynosi 19%. Oczyszczony z wpływu struktury finansowania współczynnik beta dla branży wynosi 0,86. Planowany wskaźnik wzrostu cen dóbr i usług w gospodarce wynosi 1% w latach 2013-2014 oraz rośnie po roku 2014 w tempie 0,5 p.p. rocznie. Biura maklerskie wyceniają premie z tytułu ryzyka branżowego spółki na 1,5 p.p.

Zajęcia 5 Proszę: dokończyć powyższe zadanie w pliku excel; przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział w części pierwszej zatytułowany – niepieniężne instrumenty finansowe; przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdziały dotyczące instrumentów rynku pieniężnego (bon skarbowy, bon pieniężny, operacje repo oraz reverse repo, certyfikaty depozytowe, papiery komercyjne);

PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH Forma zobowiązania rodzaj reprezentowanego prawa wierzytelności pieniężne (instrumenty dłużne) prawo własności (współwłasność majątkowa) Instrumenty powiernicze obligacje kredyty pożyczki depozyty polisy weksle gotówka akcje udziały księga wieczysta jednostki uczestnictwa certyfikaty inwestycyjne jednostki rozrachunkowe

PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH Instrumenty pierwotne Forma zobowiązania rodzaj reprezentowanego prawa Instrumenty pierwotne instrumenty wtórne poręczenia gwarancje hipoteka derywaty

PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH (czynność – przekazanie/sprzedaż) Sposób przenoszenia prawa własności na okaziciela (czynność – przekazanie/sprzedaż) na zlecenie (czynność – indos) imienne (czynność - cesja) akcja imienna kredyt jednostka uczestnictwa obligacja skarbowa akcja zwykła gotówka bon skarbowy weksel czek imienny

PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH nie podlegające wykupowi Termin wykupu instrumentu nie podlegające wykupowi podlegające wykupowi akcje udziały księga wieczysta na żądanie w jednym momencie na raty depozyty jednostka uczestnictwa weksle bony skarbowe pożyczki kredyty pożyczki

PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH Rodzaj i sposób naliczania dochodu dochód umowny przynoszący dochód zmienny stały odsetkowy nieprzynoszący dochodu odsetkowy nieokreślony nieprzynoszący dochodu gotówka rachunek rozliczeniowy depozyt kredyt kredyt pożyczka dochód kapitałowy waluta jednostka uczestnictwa weksel obligacje obligacje akcje udziały obligacje przychodowe przynoszący dochód

płynność, ryzyko i dochód instrumentu finansowego atrybut rynkowy - możliwość zamiany na gotówkę przy minimalizacji utraty wartości (weryfikacja płynności – czas ekspozycji instrumentu finansowego na rynku oraz wartość dyskonta z tytułu braku płynności) oczekiwana (średnia) stopa zwrotu (R) odchylenie standardowe stopy zwrotu = √var(r) Var(r) = ((r1-R)2+(r2-R)2+…+(rn-R)2)/n inwestor działający racjonalnie powinien maksymalizować stopę zwrotu przy danym poziomie ryzyka lub minimalizować ryzyko przy danej stopie zwrotu

ryzyko i dochód instrumentu finansowego Na który z papierów powinien zdecydować się inwestor maksymalizujący swoje korzyści? rok stopa zwrotu   A B 1 0,03 0,08 2 -0,01 3 0,04 0,1 4 -0,03 5 0,01 0,05 odchylenie standardowe średnia stopa zwrotu A 0,0232 0,0380 B 0,0504

ryzyko i dochód instrumentu finansowego

ryzyko i dochód instrumentu finansowego rynek amerykański rodzaj instrumentu odchylenie standardowe stopy zwrotu % średnia arytmetyczna stopa zwrotu % akcje zwykłe 15,28 10,21 obligacje przedsiębiorstw 9,63 5,75 obligacje skarbowe długoterminowe 9,7 5,11 nieruchomości 3,45 9,49 metale szlachetne 29,69 12,63 stopa inflacji 3,6 5,3

PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO RYZYKO ORAZ DOCHÓD MINIMALNY Bony skarbowe Gwarantowane przez rząd rachunki bankowe i certyfikaty depozytowe Obligacje oszczędnościowe

PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO RYZYKO ORAZ DOCHÓD MAŁY Fundusze obligacji emitowanych przez agencje rządowe Fundusze obligacji skarbu państwa Fundusze rynku pieniężnego

PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO RYZYKO ORAZ DOCHÓD ŚREDNI Fundusze metali szlachetnych Fundusze akcji i obligacji zagranicznych Agresywne fundusze akcji Fundusze wzrostu i dochodu z kapitału Fundusze mieszane Fundusze obligacji przedsiębiorstw

PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO RYZYKO ORAZ DOCHÓD DUŻY Spółki z o.o. Spekulacyjne akcje wzrostowe małych spółek Spółki typu blue-chip Obligacje zamienne Obligacje przedsiębiorstw o standardzie inwestycyjnym

PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO RYZYKO ORAZ DOCHÓD NAJWIĘKSZY Towarowe kontrakty terminowe Metale strategiczne Opcje Obligacje śmieciowe Złoto i metale szlachetne Fundusze branżowe

INSTRUMENTY RYNKU PIENIĘŻNEGO Bon skarbowy Bon pieniężny Operacje repo oraz reverse repo Certyfikaty depozytowe Papiery komercyjne

Zajęcia 6 Proszę: przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdziały dotyczące instrumentów rynku pieniężnego (bon skarbowy, bon pieniężny, operacje repo oraz reverse repo, certyfikaty depozytowe, papiery komercyjne);

INSTRUMENTY RYNKU PIENIĘŻNEGO Bon skarbowy Bon pieniężny Operacje repo oraz reverse repo Certyfikaty depozytowe Papiery komercyjne

BON SKARBOWY Minister Finansów NBP finansowanie deficytu budżetowego emitent agent emisji cel emisji   rynek hurtowy/detaliczny uczestnicy rynku pierwotnego (przetargu) wierzytlelność/własność forma dochodu rodzaj kwotowania na rynku pierwotnym nominał terminy zapadalności imienny/na okaziciela/na zlecenie dokument/instrument zdematerializowany format przetargu jednej ceny/wielu cen możliwość składania ofert niekonkurencyjnych minimalna wartość nominalna oferty termin składania ofert publikacja wyników przetargu termin zapłaty za nabyte bony Minister Finansów NBP finansowanie deficytu budżetowego hurtowy DSPW oraz BGK wierzytelność dyskonto kwotowania cenowe 10 000 zł od 1 do 52 tygodni na okaziciela zdematerializowany w CRBS od początku 2012 r. przetarg jednej ceny tak, max 1 oferta niekonkurencyjna 100 000 zł dzień przetargu – godzina 11.00 dzień przetargu – godzina 11.30 dwa dni po przetargu – godzina 14.00

BON SKARBOWY Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych Ustawa budżetowa ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 30 sierpnia 2013 r. w sprawie warunków emitowania bonów skarbowych List emisyjny Informacja o emisji – komunikat o przetargu

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych BON SKARBOWY Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych Art. 95. Skarbowy papier wartościowy jest papierem wartościowym, w którym Skarb Państwa stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela takiego papieru, i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia, które może mieć charakter pieniężny lub niepieniężny. Skarbowe papiery wartościowe mogą być emitowane lub wystawiane w granicach limitów określonych w ustawie budżetowej. Skarbowe papiery wartościowe opiewające na świadczenia pieniężne mogą być emitowane lub wystawiane wyłącznie przez Ministra Finansów. 6. Skarb Państwa odpowiada całym majątkiem za zobowiązania wynikające z wyemitowanych lub wystawionych skarbowych papierów wartościowych.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych BON SKARBOWY Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych Art. 96. Skarbowe papiery wartościowe mogą być emitowane lub wystawiane jako papiery wartościowe o pierwotnym terminie wykupu: nie dłuższym niż rok, do których zalicza się w szczególności bony skarbowe (krótkoterminowe skarbowe papiery wartościowe); Art. 99. Bon skarbowy jest krótkoterminowym papierem wartościowym oferowanym do sprzedaży w kraju na rynku pierwotnym z dyskontem i wykupywanym według wartości nominalnej po upływie okresu, na jaki został wyemitowany.

BON SKARBOWY Źródło: MF

BON SKARBOWY Źródło: MF

BON SKARBOWY Źródło: MF

BON SKARBOWY Źródło: MF

rentowność instrumentu finansowego = (Pt-Pt-1)/Pt-1*360/t*100 dochodowość oraz dyskonto instrumentów dyskontowych rentowność instrumentu finansowego = (Pt-Pt-1)/Pt-1*360/t*100 dyskonto instrumentu finansowego = (Pt-Pt-1)/Pt*360/t*100 gdzie: Pt – cena końcowa (nominalna) Pt-1 – cena początkowa (zakupu) t – czas pozostały do terminu zapadalności/wymagalności instrumentu

Informacje o następnym przetargu 09.03.2007 W mln zł 13 tyg. 10.06.2007 26 tyg. 09.09.2007 52 tyg. 10.03.2007 Wartość nominalna bonów przewidzianych do sprzedaży 100,00 200,00 600,00 Wartość nominalna bonów na które otrzymano ofertę zakupu 300,14 419,23 1041,01 Wartość nominalna przyjętych ofert Najniższa przyjęta cena przetargowa Dyskonto w skali roku 94,8 89,88 81,63 Stopa redukcji ofert z najniższą ceną przetargową 15,06% 33,07% 56,89% Średnia ważona cena przetargowa 94,87 89,95 81,69 Najwyższa cena przetargowa 95,25 90,35 82,50 Średnia ważona stopa rentowności bonów Dzień zapłaty za bony Informacje o następnym przetargu data 700,00 Termin składania ofert Dzień zapłaty 100,00 200,00 600,00 20,57% 20,02% 18,17% 20,29% 19,88% 18,11% 21,39% 22,10% 22,17% 11.03.2007 16.03.2007 Do godziny 11.00 w dniu 16.03.2007 18.03.2007

Bon skarbowy Inwestor nabywa bony skarbowe o nominale 1,6 mln zł i 91-dniowym terminie wykupu po cenie 92 za 100. proszę obliczyć: Kwotę zapłaty za zakupione bony Roczną rentowność nabytych instrumentów Roczne dyskonto z jakim nabył papiery wartościowe

Bon skarbowy Inwestor nabył 52-tygodniowy bon skarbowy z dyskontem 12,72%. Jaka jest rentowność inwestycji?

Bon skarbowy Analitycy banku komercyjnego spodziewają się spadku stóp procentowych w przyszłości. Na rynku można zakupić roczny bon skarbowy z dyskontem 17,55%. Alternatywną inwestycją jest kupno dziewięciomiesięcznego bonu skarbowego płacąc 85,98 zł za 100 zł nominału oraz jego reinwestycja w trzymiesięczny bon skarbowy z rentownością 16,2%. Którą z inwestycji wybrać?

Bon pieniężny Bank ogłosił ofertę kupna bonu z terminem zapadalności 28 dni z rentownością 10%, zaś ofertę sprzedaży z rentownością 9,5%. Ile wynoszą ceny w ofercie kupna i sprzedaży?

Bon pieniężny Bank komercyjny zamierza ulokować nadwyżkę środków pieniężnych na okres trzech miesięcy. Rynek międzybankowy oferuje stawkę WIBID 3M (90 dni) w wysokości 6,15%. Istnieje również możliwość nabycia bonu pieniężnego 91-dniowego z dyskontem w skali roku 6%. Co będzie dla banku lepszą inwestycją?

Certyfikat depozytowy Na rynku istnieje możliwość zakupu certyfikatu depozytowego na 182 dni przed terminem zapadalności o cenie nominalnej 1000 zł. Certyfikat jest oprocentowany na 4% w stosunku rocznym. Wymagana przez inwestora stopa zwrotu (dochodu) wynosi 5,5%. Jaką cenę powinien zaakceptować inwestor aby osiągnąć wymagany poziom dochodu? Wartość przyszła instrumentu oprocentowanego FV = PV*(1+r) gdzie: FV – wartość przyszła instrumentu PV – wartość bieżąca instrumentu r – stopa procentowa (oczekiwana stopa dochodu)

Repo, reverse repo Zarządzający spółką X zmuszeni są do sfinansowania nieprzewidzianego zakupu półproduktów. Pierwsze wolne środki (spłata należności) pojawią się w spółce za 10 dni. Dostawca półproduktów nie chce udzielić kredytu handlowego. Spółka może wykorzystać w tym celu kredyt bankowy oprocentowany na 15% w skali roku. Spółka posiada w aktywach zapadalne za 90 dni bony skarbowe, które zamierza zbyć w terminie zapadalności (za trzy miesiące). Czy zarządzający spółką powinni zdecydować się na kredyt bankowy czy transakcję reverse repo, skoro kwotowana przez dealera cena zakupu i sprzedaży przez bank bonów skarbowych na rynku wtórnym (transakcja 10-dniowa) wynosi odpowiednio 94,65 zł oraz 95,00 zł?

Weksel Dokument sporządzony w formie przewidzianej przez prawo, który zawiera bezwarunkowe zobowiązanie do zapłaty określonej osobie w wyznaczonym terminie i miejscu przez wystawcę lub osobę przez niego wskazaną sumy pieniężnej, której egzekucja odbywa się w specjalnym rygorze.

Weksel specyficzne cechy: Samoistność Przenoszenie praw Solidarna odpowiedzialność Rygor wekslowy

Weksel Rodzaje weksla: Weksel własny Weksel trasowany główny dłużnik akceptant

Weksel Rodzaje i funkcje weksli: Kupieckie, handlowe Finansowe Gwarancyjne Funkcje: kredytowa, obiegowa, płatnicza, gwarancyjna,

Weksel Elementy składowe weksla (trasowanego): nazwa weksel bezwarunkowe zobowiązanie do zapłaty nazwisko trasata termin płatności miejsce płatności nazwisko remitenta data i miejsce wystawienia podpis wystawcy opłata skarbowa

1 2 4 3 5 7 8 6

Weksel dyskonto weksli W dniu 2 lipca przedłożono do dyskonta weksel o nominalnej wartości 30 000 zł. Obowiązująca, w dniu dyskontowania, stopa dyskontowa wynosiła 36% w skali roku, a termin płatności weksla upływa 2 września tego samego roku. Proszę obliczyć dyskonto oraz aktualną wartość rynkową weksla. Gdyby bank komercyjny nie czekał na zainkasowanie przejętej należności i złożył weksel do redyskonta w banku centralnym w dniu 2 sierpnia tego samego roku, to ile wyniesie redyskonto banku centralnego przy stopie redyskontowej 32% w skali roku?

Czek nazwa czek bezwarunkowe polecenie zapłaty nazwisko trasata miejsce płatności datę i miejsce wystawienia podpis wystawcy różnice w stosunku do weksli

Zajęcia 7 Proszę: - rozwiązać zadania na slajdach 55-56. przeczytać w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział 1.6. Klasyfikacje metod wyceny, podrozdział 3.2. Modele zdyskontowanych przepływów pieniężnych oraz podrozdział 8.2. Istota i rodzaje metod porównawczych Tematykę wyceny metodą dochodową oraz porównawczą znajdziecie Państwo również w poniższych pozycjach: Metody wyceny spółki – perspektywa klienta i inwestora. Praca zbiorowa pod redakcją Marka Panfila i Andrzeja Szablewskiego. Poltext. Warszawa 2008. Wycena biznesu w praktyce – metody, przykłady, pod redakcją Marka Panfila. Poltext 2009. Wycena przedsiębiorstwa metodami dochodowymi. Andrzej Fierla. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie. Warszawa 2009. Wycena aktywów niematerialnych przedsiębiorstwa. Grzegorz Urbanek. PWE 2008. A. Rappaport, Wartość dla akcjonariuszy, WIG – PRESS, Warszawa 1999 Tim Koller, Marc Goedhart, David Wessels, Valuation: Measuring and Managing the Value of Companies, Fourth Edition; McKinsey&Company, Inc., Wiley, New York, 2005 Copeland T., Koller T., Murrin J., Wycena: mierzenie i kształtowanie wartości firmy, WIG-Press, Warszawa 1997 Damodaran A., The Dark Side of Valuation, Prentice Hall 2001 A. Damodaran, Finanse korporacyjne, ONE Press, Warszawa 2007 Damodaran, A., Investment valuation. Tools and Techniques for Determining the Value of Any Asset. Sec.ed. Hohn Wiley & Sons, Inc. New York 2002

Metody wyceny akcji MAJĄTKOWE DOCHODOWE MIESZANE Dyskontowe Zysków PORÓWNAWCZE - RYNKOWE Dyskontowe Zysków Przepływów pieniężnych Dywidend OPCJE Mnożnikowe C/Z C/S C/EBITDA WP/EBIT WP/EBITDA Księgowa (aktywów netto) Skorygowanych aktywów netto Odtworzeniowa Wartości likwidacyjnej Szwajcarska Berlińska

Metody wyceny akcji – DCF (FCFF) Equity Value = Enterprise Value – Debt + Non Operating Assets Enterprise Value = ∑DVCF + DVRV EV = CF1/(1+WACC)1+…+ CFn/(1+WACC)n+ RV/(1+WACC)n CF = EBIT*(1-T) + A – I +/- WC RV = EBIT*(1-T)*(1+g)/(WACC-g) WACC = Ke*Ue+ Kd*Ud*(1-T) Ke = Rf + ᵦ*(Rm- Rf) gdzie: Equity Value - wartość rynkowa kapitału własnego Enterprise Value - wartość rynkowa przedsiębiorstwa (kapitału własnego oraz długu) CF – przepływ pieniężny WACC – średnioważony koszt kapitału EBIT – zysk operacyjny Ke - koszt kapitału własnego Kd – koszt kapitału obcego

Cena akcji spółki x na GPW wynosi 61 zł Cena akcji spółki x na GPW wynosi 61 zł. Na podstawie poniższych danych sporządź wycenę akcji Spółki x w celu rekomendacji decyzji inwestycyjnej (kupuj/sprzedaj). Data wyceny 30.06.2011. EBIT w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 235 000, 2012 – 480 000, 2013 – 490000, 2014 – 505 000, 2015 – 515 000, 2016 – 510 000, 2017 – 500 000. Podatek dochodowy 19% Amortyzacja w okresie szczegółowej prognozy 30.06.2011-31.12.2011 – 50 000 , w pozostałych okresach - 100 000. Zmiany kapitału obrotowego w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 20 000, 2012 – 12000, 2013 – (14 000), 2014 – 10 000, 2015 – (15 000), 2016 – 10 000, 2017 – 5 000. Inwestycje w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 120 000, 2012 – 125 000, 2013 – 140000, 2014 – 100 000, 2015 – 105 000, 2016 – 100 000, 2017 – 100 000. Relacja długu oprocentowanego do kapitału własnego w okresie wyceny – 1. Koszt nominalny długu 7%. Nominalna rentowność 10-letnich obligacji – 5%. Współczynnik beta dla spółek porównywalnych – 1,2. Nominalna stopa zwrotu z indeksu giełdowego – 11%. Środki pieniężne na moment wyceny – 300 000, dług oprocentowany na moment wyceny – 500 000. Pozostałe NOA (nieruchomość) – 175 000. Wartość rezydualna policzona według wzoru Gordona. Tempo wzrostu przepływów po okresie szczegółowej prognozy – 2,5%. Ilość akcji spółki – 100 000.

Metody porównawcze Źródło: IPOPEMA

Metody porównawcze Popularność metody wynika z relatywnie mało skomplikowanego algorytmu i pracochłonności (tanie i szybkie) Warunki konieczne do spełnienia: poziom rozwoju rynku kapitałowego (lub dostęp do bazy transakcji pozagiełdowych) Kluczowy dobór spółek porównywalnych (benchmarki) Kluczowy dobór mnożników rynkowych Istota metody (mnożnik i baza)

Metody porównawcze Najczęściej stosowane wskaźniki (cena/zysk, cena/sprzedaż, cena/wartość księgowa) Adekwatność wskaźników (Equity, Enterprise) – im wyżej znajduje się wskaźnik w rachunku zysków i strat tym większa szansa iż będzie obiektywny Wskaźnik powinien odzwierciedlać specyfikę działalności spółki Normalizacja w wyniku stosowania średniej lub mediany

Metody porównawcze P/E – uzależnienie od struktury kapitału i podatność na manipulację P/BV – właściwy w przypadku spółek dysponujących względnie stałą w czasie bazą aktywów P/S – uniezależnienie od rentowności EV/EBIT, EV/EBITDA – adekwatne w sytuacji zaangażowania długu w finansowanie aktywów

Metody porównawcze Głównym przedmiotem działalności spółki X jest świadczenie usług w formule biura usługowego i realizacja projektów jako wykonawca lub podwykonawca. Spółka nie posiada na własność nieruchomości prowadząc działalność operacyjną w wynajmowanych biurach w centrum dużego miasta ponosząc z tego tytułu znaczne koszty. Wczesna faza rozwoju biznesu wymusiła konieczność finansowania aktywów w znacznym stopniu kredytem bankowym. Powyższe czynniki determinują ujemną rentowność netto przy znacznych przychodach. Spółka jest rentowna na działalności operacyjnej. Kapitał zakładowy dzieli się na 1 000 000 akcji. Wybierz dwa wskaźniki z następującej grupy mnożników (P/E, P/BV, P/S, EV/EBIT, EV/EBITDA) i nadając im jednakowe wagi wyceń wartość jednej akcji spółki metodą porównawczą na tle branży (notowania giełdowe, dane w mln):

Prawo Poboru PP = (R-E)/(L+1) gdzie: R – cena rynkowa starych akcji E – cena emisyjna nowych akcji L – liczba praw niezbędnych do objęcia jednej akcji nowej emisji Kapitał zakładowy spółki wynosi 4 000 000 zł dzieląc się na 4 000 000 akcji. Cena rynkowa akcji wynosi 25 zł. Spółka emituje 20 000 000 akcji. Cena emisyjna wynosi 21 zł. Proszę ustalić teoretyczną wartość prawa poboru.

PDA Źródło: GPW.

Zajęcia 8-10 Proszę: przeczytać w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział 8.2. Istota i rodzaje metod porównawczych. przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział dotyczący rynku obligacji. Tematykę wyceny metodą porównawczą znajdziecie Państwo również w poniższych pozycjach: Metody wyceny spółki – perspektywa klienta i inwestora. Praca zbiorowa pod redakcją Marka Panfila i Andrzeja Szablewskiego. Poltext. Warszawa 2008. Wycena biznesu w praktyce – metody, przykłady, pod redakcją Marka Panfila. Poltext 2009. Wycena przedsiębiorstwa metodami dochodowymi. Andrzej Fierla. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie. Warszawa 2009. Wycena aktywów niematerialnych przedsiębiorstwa. Grzegorz Urbanek. PWE 2008. A. Rappaport, Wartość dla akcjonariuszy, WIG – PRESS, Warszawa 1999 Tim Koller, Marc Goedhart, David Wessels, Valuation: Measuring and Managing the Value of Companies, Fourth Edition; McKinsey&Company, Inc., Wiley, New York, 2005 Copeland T., Koller T., Murrin J., Wycena: mierzenie i kształtowanie wartości firmy, WIG-Press, Warszawa 1997 Damodaran A., The Dark Side of Valuation, Prentice Hall 2001 A. Damodaran, Finanse korporacyjne, ONE Press, Warszawa 2007 Damodaran, A., Investment valuation. Tools and Techniques for Determining the Value of Any Asset. Sec.ed. Hohn Wiley & Sons, Inc. New York 2002

USTAWA z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach Obligacje Definicja USTAWA z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji (obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia określonego świadczenia. Kryteria podziału (emitent, oprocentowanie, termin wykupu) Cena (nominalna, emisyjna, rynkowa, rozliczeniowa, czysta, brudna) Rentowność (nominalna, bieżąca, YTM)

Obligacje - parametry Obligacja trzyletnia o wartości nominalnej 100,00 PLN, o kuponach odsetkowych wypłacanych co rok wynoszących 5,00 PLN, notowana jest po kursie 99,30%. Od ostatniej wypłaty odsetek upłynął kwartał. Podstawowe parametry takiej obligacji wynoszą: cena rynkowa czysta cena rynkowa brudna rentowność nominalna rentowność bieżąca

Obligacje - rentowność Inwestor zastanawia się nad ulokowaniem środków w jednej z trzech inwestycji: nabycie obligacji A za 85,35 zł i sprzedanie jej po 180 dniach za 91,11 zł nabycie obligacji B za 101,03 zł, po 182 dniach otrzymuje odsetki kuponowe w wysokości 7,5 zł oraz sprzedaż obligacji za 99,34 zł nabycie obligacji C za 95,78 zł, po 182 dniach otrzymuje odsetki kuponowe w wysokości 5 zł (reinwestuje odsetki kuponowe według stopy 10%), a po kolejnych 182 dniach następne 5 zł oraz sprzedaż obligacji za 96,21 zł Która z tych inwestycji jest najbardziej opłacalna dla inwestora.

Obligacje - cena Wartość nominalna pięcioletniej obligacji zerokuponowej wynosi 1 000 zł. Wymagana stopa zwrotu wynosi 4%. Jaką cenę należy zapłacić za obligację? Z jakim dyskontem (wartościowo) należy kupić papier aby osiągnąć wymaganą stopę zwrotu? Jaka powinna być cena ośmioletniej obligacji o stałym oprocentowaniu o wartości nominalnej 100 zł, wypłacającej co rok odsetki w wysokości 5% aby stopa zwrotu z inwestycji wyniosła 6,5%?

Obligacje - cena Oblicz cenę trzyletniej obligacji, która daje odsetki dwukrotnie w roku. Wysokość kuponu wynosi 10%, a rentowność 15%.

Obligacje – rentowność do wykupu YTM=[C+(Wn-P)/n]/(0,5*(Wn+P))

Obligacje - rentowność Spółka nabywa obligację trzyletnią z półrocznym kuponem w wysokości 8% za cenę rynkową 98,87. Kupon jest płatny po 26 dniach od daty nabycia i spółka inwestuje go po 6,5%. Następnie sprzedaje obligację po 12 dniach od daty wypłaty kuponu po 99,07. Jaka jest rentowność inwestycji (przyjmujemy założenie iż rok jest rokiem bankowym = 360 dni)? Rentowność 52-tygodniowych bonów skarbowych wynosi 5,75%. Czy inwestycja jest opłacalna? Uzasadnij odpowiedź.

Obligacje – średni czas trwania (duracja)

Obligacje – średni czas trwania (duracja) Trzyletnia obligacja o stałym oprocentowaniu 5% i wartości nominalnej równej 100 zł jest sprzedawana z dyskontem 1,5 zł. wymagana przez inwestorów stopa zwrotu wynosi 5,5%. Jaki jest średni czas trwania obligacji?

Obligacje – średni czas trwania (duracja) Jaki jest średni czas trwania pięcioletniej obligacji o stałym procentowaniu 6% i wartości nominalnej równej 1000 zł. Wymagana przez inwestorów stopa zwrotu wynosi 6,5%?

Obligacje – średni czas trwania (duracja) Oblicz durację dla obligacji trzyletniej wypłacającej kupon w wysokości 10% co pół roku. Oczekiwana przez inwestora stopa zwrotu z obligacji wynosi 14%. Wartość nominalna obligacji wynosi 100.

Zajęcia 12 Proszę: przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział dotyczący krzywej rentowności (dochodowości) oraz rynku instrumentów pochodnych.