Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

WŁADCY POLSKI Prezentację przygotowała Helena Tomaszewska. Zdjęcia zaczerpnięto ze strony www.eduseek.pl – www.eduseek.pl poczet J. Matejki.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "WŁADCY POLSKI Prezentację przygotowała Helena Tomaszewska. Zdjęcia zaczerpnięto ze strony www.eduseek.pl – www.eduseek.pl poczet J. Matejki."— Zapis prezentacji:

1 WŁADCY POLSKI Prezentację przygotowała Helena Tomaszewska. Zdjęcia zaczerpnięto ze strony – poczet J. Matejki

2 SPIS TREŚCI Drzewo genealogiczne Piastów Drzewo genealogiczne Piastów Drzewo genealogiczne Piastów Drzewo genealogiczne Piastów Piastowie Piastowie Piastowie Andegawenowie Andegawenowie Andegawenowie Drzewo genealogiczne Jagiellonów Drzewo genealogiczne Jagiellonów Drzewo genealogiczne Jagiellonów Drzewo genealogiczne Jagiellonów Jagiellonowie Jagiellonowie Jagiellonowie Królowie elekcyjni Królowie elekcyjni Królowie elekcyjni Królowie elekcyjni

3 PIASTOWIE MIESZKO I ( ) twórca państwa polskiego zawarł sojusz z Czechami przyjął chrzest w 966 r. i utworzył pierwsze biskupstwo w Poznaniu (968) przyłączył Pomorze Zachodnie (972) przyłączył Śląsk (990) utracił Grody Czerwieńskie (981) utrzymywał dobre stosunki z cesarzami niemieckimi Ottonem I i Ottonem II, ale walczył z margrabiami niemieckimi Geronem i Hodonem

4 PIASTOWIE BOLESŁAW CHROBRY (992 – 1025) pierwszy król Polski – 1025 utrzymywał dobre stosunki z cesarzem Ottonem III wyraził zgodę na misję biskupa Wojciecha w Prusach 997 r. zjazd gnieźnieński (1000) i utworzenie arcybiskupstwa w Gnieźnie (arcybiskupem Radzim Gaudenty); podlegają trzy biskupstwa w Krakowie, Kołobrzegu i Wrocławiu wojny z cesarzem Henrykiem II 1003 – 1018 (pokój w Budziszynie). Przyłączył Łużyce, Milsko, Miśnię, Słowację, Morawy – wyprawa na Ruś, zdobył Kijów, przyłączył Grody Czerwieńskie

5 PIASTOWIE MIESZKO II (1025 – 1034) koronowany w 1025 na króla młodszy syn Bolesława Chrobrego, wykształcony za jego panowania nastąpił kryzys państwowości polskiej: odpadły ziemie przyłączone przez Bolesława, stracił koronę po śmierci Mieszka wybuchł bunt możnych (1034), a około 1037 r. bunt ludowy – zniszczenie polskiej organizacji kościelnej w 1038 nastąpił najazd księcia czeskiego Brzetysława, który spustoszył Wielkopolskę, zagarnął Małopolskę i Śląsk

6 PIASTOWIE BEZPRYM (1031 – 1032) starszy syn Bolesława Chrobrego i księżniczki węgierskiej Bolesław pozbawił go trony na rzecz młodszego Mieszka II sprzymierzył się z władcą ruskim Jarosławem Mądrym i cesarzem niem. Konradem II, którzy najechali na Polskę (1031) wypędził Mieszka II i rządził w latach 1031 – 1032 odesłał insygnia koronacyjne do Niemiec zamordowany w 1032

7 PIASTOWIE KAZIMIERZ ODNOWICIEL (1034 – 1058) Odzyskał Wielkopolskę, Mazowsze, Małopolskę i Śląsk Musiał płacić trybut ze Śląska Czechom Przeniósł stolicę do Krakowa Nie udało mu się odbudować arcybiskupstwa w Gnieźnie oraz odzyskać Pomorza Gdańskiego i Zachodniego Nadał wojom ziemię w zamian za służbę rycerską – początek systemu feudalnego w Polsce

8 PIASTOWIE BOLESŁAW II ŚMIAŁY (1058 – 1079) Przystąpił do obozu gregoriańskiego – wielokrotnie wyprawiał się na Węgry by osadzić na tronie sprzymierzeńców papieża Grzegorza VII Odbudował arcybiskupstwo w Gnieźnie (1075) Koronowany na króla 1076 Przyłączył do Polski Grody Czerwieńskie Przestał płacić trybut ze Śląska Czechom Został wygnany po zamordowaniu biskupa krakowskiego Stanisława (1079)

9 PIASTOWIE WŁADYSŁAW I HERMAN (1079 – 1102) Młodszy brat Bolesława II Śmiałego Przystąpił do obozu cesarskiego i ponownie zaczął płacić trybut ze Śląska Czechom Nie koronował się na króla Władzę faktycznie sprawował palatyn Sieciech W 1097 r. podzielił kraj między swoich synów pozostawiając sobie Mazowsze: Zbigniew – poparcie możnych, władał Wielkopolską, Kujawami i ziemia sieradzko – łęczycką Bolesław Krzywousty – poparcie rycerstwa, władał Śląskiem i Małopolską

10 PIASTOWIE BOLESŁAW III KRZYWOUSTY (1102 – 1138) Po śmierci ojca pokonał brata Zbigniewa i zjednoczył kraj Powstrzymał najazd cesarza Henryka V Przyłączył Pomorze Gdańskie Podporządkował sobie Pomorze Zachodnie – książę Warcisław złożył mu hołd lenny Na zjeździe w Merseburgu złożył hołd lenny cesarzowi Lotarowi III w zamian za pełną suwerenność polskiej organizacji kościelnej W 1138 ogłosił statut, w którym podzielił kraj pomiędzy swoich synów i ustanowił zasadę senioratu i pryncypatu – statut zapoczątkował okres rozbicia dzielnicowego

11 PIASTOWIE ZBIGNIEW Brat Bolesława III Krzywoustego, z nieprawego łoża W latach 1097 – 1107 rządził Wielkopolską, Kujawami i ziemią sieradzko-łęczycką Po śmierci Władysława Hermana wybuchła wojna o spuściznę po ojcu Wygnany w 1107 r. z kraju zwrócił się o pomoc do cesarza Henryka V i spowodował najazd cesarza na ziemie polskie (1109 – obrona Głogowa) Po klęsce wyprawy cesarskiej wrócił do kraju. Bolesław darował mu życie ale kazał go oślepić

12 PIASTOWIE WŁADYSŁAW II WYGNANIEC Najstarszy syn Bolesława Krzywoustego Na mocy statutu otrzymał Śląsk i tytuł seniora Wygnany przez braci w 1146 r. BOLESŁAW IV KĘDZIERZAWY Na mocy statutu otrzymał Mazowsze Był seniorem w klatach

13 PIASTOWIE MIESZKO III STARY Na mocy statutu otrzymał Wielkopolskę Dwukrotnie próbował zgodnie z prawem przejąć kontrolę nad dzielnicą senioralną – po śmierci Bolesława Kędzierzawego i Kazimierza Sprawiedliwego HENRYK SANDOMIERSKI Na mocy statutu otrzymał ziemię sandomierską

14 PIASTOWIE KAZIMIERZ SPRAWIEDLIWY Nie otrzymał ziemi na mocy statutu, prawdopodobnie był pogrobowcem Pozbawił władzy seniora Mieszka III i przejął w dziedziczne władanie Małopolskę z Krakowem. Uzyskał na to zgodę duchowieństwa i dostojników krakowskich po zjeździe w Łęczycy w Jego rządy kończą okres pryncypatu. LESZEK BIAŁY Syn Kazimierza Sprawiedliwego. Rządził Małopolską z Krakowem od 1202 r. Jego panowanie rozpoczyna okres pełnego rozbicia

15 PIASTOWIE KONRAD MAZOWIECKI Młodszy syn Kazimierza Sprawiedliwego na mocy układu z bratem Leszkiem Białym w 1202 otrzymał dzielnicę składającą się z Mazowsza, Kujaw, Sieradza i Łęczycy W 1226 r. sprowadził Zakon Krzyżacki do Polski i oddał im w lenno ziemię chełmińską

16 PIASTOWIE HENRYK I BRODATY Wnuk Władysława II Twórca tzw. monarchii Henryków śląskich. Przejął kontrolę nad dużą ilością dzielnic: księstwem wrocławskim, Małopolską z Krakowem, Wielkopolską HENRYK II POBOŻNY Syn Henryka I Brodatego Poległ w bitwie pod Legnicą w 1241 r. z Mongołami

17 PIASTOWIE HENRYK IV PROBUS Ostatni przedstawiciel dynastii Henryków Śląskich. Udało mu się przejąć pod koniec XIII w. kontrolę nad częścią dzielnic PRZEMYSŁ II Książę wielkopolski Władał Wielkopolską i Pomorzem Gdańskim, dzięki umowie na przeżycie z księciem Mszczujem II Koronował się na króla Polski w 1295 r. Zginął w 1296 r.

18 WŁADCA POLSKI WACŁAW II CZESKI (1300 – 1305) 1300 – koronował się na króla Polski Władał: Małopolską, częścią Śląska, Wielkopolską, Pomorzem Gdańskim. Hołd lenny złożyły mu Mazowsze i Kujawy Wprowadził do Polski urząd starosty

19 PIASTOWIE WŁADYSŁAW ŁOKIETEK (1306 – 1333) Książę brzesko – kujawski Przejął władzę nad Kujawami i Małopolską w 1306 r. Wielkopolskę dzierżył od 1314 r. Utracił Pomorze Gdańskie w 1308 r. i rozpoczął spór polsko – krzyżacki 1320 – koronował się na króla 1329 – 1332 – wojna polsko – krzyżacka – Łokietek stracił ziemię dobrzyńską i Kujawy 1331 – bitwa pod Płowcami Zawarł sojusz z Węgrami

20 PIASTOWIE KAZIMIERZ WIELKI (1333 – 1370) Syn Władysława Łokietka skodyfikował prawo (statuty wiślicko – piotrkowskie 1346/7) Wprowadził nowy podział administracyjny - ziemie, na czele których mieli stać starostowie Wprowadził urzędy centralne: kanclerza i podskarbiego Ufortyfikował kraj i zreformował siły zbrojne (chorągwie) Zawarł wieczysty pokój z Krzyżakami w Kaliszu 1343 – odzyskał Kujawy i ziemię dobrzyńską; w rękach Krzyżaków Pomorze Gdańskie i ziemia chełmińska Utracił Śląsk na rzecz Czech Przyłączył Ruś Halicko - Włodzimierską

21 ANDEGAWENOWIE LUDWIK WĘGIERSKI (1370 – 1382) Syn Karola Roberta Andegaweńskiego i Elżbiety Łokietkówny Nadał szlachcie polskiej pierwszy przywilej generalny w Koszycach (1374) by uzyskać zgodę na dziedziczenie tronu polskiego przez córkę Jadwiga (1384 – 1399) Młodsza córka Ludwika Koronowana na króla w 1384 r.

22 JAGIELLONOWIE WŁADYSŁAW II JAGIEŁŁO (1386 – 1434) Książę litewski, zasiadł na tronie polskim po unii z Litwą w Krewie – unia personalna Mąż Jadwigi Wielka wojna z Zakonem Krzyżackim 1409 – 1411 (bitwa pod Grunwaldem ) zakończona I pokojem toruńskim – odzyskał ziemię dobrzyńską ; Żmudź ma wrócić do Litwy 1413 – unia z Litwą w Horodle – potwierdzenie odrębności Litwy, Witold wielkim księciem, włączenie 50 rodów litewskich do herbów polskich 1423 – przywilej warcki – wydał przywileje jedlneńsko – krakowskie by uzyskać zgodę szlachty na dziedziczenie tronu przez swoich synów. Szlachta uzyskała nietykalność osobistą i majątkową

23 JAGIELLONOWIE WŁADYSŁAW III WARNEŃCZYK (1434 – 1444) Król Polski od 1434, król Węgier od 1440 Zginął w bitwie pod Warną z Turkami w 1444 r.

24 JAGIELLONOWIE KAZIMIERZ JAGIELLOŃCZYK (1447 – 1492) Wielki książę litewski od 1440, król Polski od 1447 Nadał bojarom litewskim prawa równe szlachcie polskiej Inkorporował Prusy i Pomorze Gdańskie ( ) co doprowadziło do wybuchu wojny trzynastoletniej z Zakonem Krzyżackim. Pokój zawarto w 1466 (II pokój toruński) – Polska odzyskała Pomorze Gdańskie, ziemię chełmińską. Przyłączono do Polski Warmię, Malbork i Elbląg. (= Prusy Królewskie) 1454 – nadał szlachcie przywileje cerkwicko – nieszawskie by uzyskać zgodę na wojnę – król musiał mieć zgodę sejmików ziemskich na zwoływanie pospolitego ruszenia i stanowienie nowych praw. Król opierał swe rządy na średniej szlachcie

25 JAGIELLONOWIE JAN I OLBRACHT (1492 – 1501) Syn Kazimierza Jagiellończyka Król Polski od 1492 r. W 1493 r. zwołano pierwszy polski sejm dwuizbowy – wykrystalizowała się izba poselska 1496 – uchwalono II przywilej piotrkowski –wzmocnienie pozycji ekonom. szlachty Na mocy tzw. unii wileńskiej (1499) Polska i Litwa pozostawały niezależnymi państwami posiadającymi odrębnych władców, zobowiązanych jednak do wzajemnej pomocy przeciwko wrogom zewnętrznym – rozluźnienie unii polsko - litewskiej

26 JAGIELLONOWIE ALEKSANDER JAGIELLOŃCZYK (1501 – 1505) Wielki książę litewski od 1492, król Polski od 1501 Gdy został wielkim księciem litewskim, Jan Olbracht został królem polskim – zerwanie unii polsko – litewskiej prowadził wojny z Moskwą W latach i – Litwa utraciła tereny na wschód od środkowego Dniepru Za jego panowania uchwalono konstytucję Nihil novi (1505) – nic nowego o nas bez nas – co doprowadziło do wykształcenia się ustroju demokracji szlacheckiej

27 JAGIELLONOWIE ZYGMUNT I STARY (1506 – 1548) Najmłodszy syn Kazimierza Jagiellończyka Od 1506 Wielki książę litewski i król Polski Prowadził wojny z Rosją (m.in , ), które mimo zwycięstwa pod Orszą (1514) zakończyły się utratą Smoleńska 1515 r. – zjazd w Wiedniu – rozbicie sojuszu moskiewsko – krzyżacko – habsburskiego; układy dynastyczne z Habsburgami 1519 – 1521 – wojna z Zakonem Krzyżackim zakończona pokojem krakowskim (1525) – sekularyzacja Zakonu, powstanie księstwa pruskiego, które zostało księstwem lennym Królestwa Polskiego – hołd pruski – hołd lenny księcia Prus Albrechta Hohenzollerna 1526 – włączył Mazowsze do Polski Doprowadził do wybrania swego syna Zygmunta II Augusta na wielkiego księcia Litwy i króla polskiego, jeszcze za swojego życia (vivente rege) Za jego panowania wybuchł bunt szlachty nazywany wojną kokoszą (1537)

28 JAGIELLONOWIE ZYGMUNT II AUGUST (1548 – 1572) Wielki książę litewski od 1522 Król Polski od 1529 – wybrany vivente rege; przejął faktyczną władzę po śmierci ojca w 1548 Układ w Wilnie (1561) z mistrzem Zakonu Kawalerów Mieczowych Gotthardem Kettlerem – Pd. Inflanty (Kurlandia i Semigalia) stały się lennem Polski i Litwy Wybuchła wojna północna ( ) o pozostałe ziemie Inflant. Była to część wojny o Dominium Maris Baltici miedzy Moskwą, Polską, Szwecją i Danią (1558 – 1583). Ten etap walk zakończył rozejm z Rosją w 1570 r – unia realna z Litwą w Lublinie – powstaje Rzeczpospolita Obojga Narodów; do Korony przyłączono Wołyń, Podole i ziemię kijowską Zygmunt II August popierał stronnictwo szlacheckie w walce z magnaterią - ruch egzekucyjny

29 KRÓLOWIE ELEKCYJNI HENRYK WALEZJUSZ (1573 – 1574) Pierwszy król elekcyjny z dynastii Walezjuszy, brat króla Francji Karola IX, król Polski od 1573 Uciekł z kraju w 1574 r. by objąć tron francuski jako Henryk III

30 KRÓLOWIE ELEKCYJNI STEFAN BATORY (1576 – 1586) Książę Siedmiogrodu, król Polski od 1576 r. Ożenił się z królową – Anną Jagiellonką 1577 – spacyfikował zbuntowany Gdańsk za cenę rezygnacji ze statutów Karnkowskiego 1578 – 1582 – wojna z Moskwą o Inflanty; wyprawy połocka, wielkołucka i pskowska doprowadziły do rozejmu w Jamie Zapolskim (1582) Utworzył piechotę wybraniecką – 1 żołnierz utrzymywany przez 20 chłopów z dóbr królewskich ustalił podział jazdy na ciężkozbrojną husarię, chorągwie kozackie i jazdę lekką – założył Akademię Wileńską

31 KRÓLOWIE ELEKCYJNI ZYGMUNT III WAZA (1587 – 1632) Syn króla Szwecji Jana III Wazy i Katarzyny Jagiellonki Połączył Rzeczypospolitą i Szwecję unią personalną w 1593 r. Szwedzi zdetronizowali Zygmunta III w – 1609 – rokosz sandomierski (Mikołaja Zebrzydowskiego) – początek oligarchii magnackiej 1600 – inkorporował Estonię czym doprowadził do wybuchu wojen ze Szwecją: 1600 – 1611, 1617 – 1622, 1626 – Skutek – RP utraciła Inflanty Za jego panowania magnateria wmieszała się w wewnętrzne sprawy Rosji – dymitriady 1604 – 1605, 1607 – 1609 Wypowiedział wojnę Rosji 1609 – 1619 ; zwycięstwo Żółkiewskiego pod Kłuszynem, zajęcie Kremla, zdobycie Smoleńska. Skutek – do RP przyłączono ziemię smoleńską, czernihowską i siewierską Wojna z Turcją 1620 – 1621 zakończona pokojem chocimskim – granicą rzeka Dniestr Zwolennik kontrreformacji. W 1596 r. zawarto unię brzeską – część biskupów prawosławnych uznała zwierzchność papieża zachowując obrządek prawosławny – unici.

32 KRÓLOWIE ELEKCYJNI WŁADYSŁAW IV WAZA (1632 – 1648) Syn Zygmunta III, wybrany w – 1634 – Rosjanie wszczęli wojnę o Smoleńsk, którą zakończył pokój w Polanowie; potwierdzał wcześniejsze polskie zdobycze (1619 – Dywilino) 1635 – zawarł rozejm ze Szwecją w Sztumskiej Wsi – potwierdzał postanowienia rozejmu w Mittawie; Inflanty w rękach szwedzkich Zmarł gdy szykował się do wojny z Turcją

33 KRÓLOWIE ELEKCYJNI JAN KAZIMIERZ WAZA (1648 – 1668) Młodszy brat Władysława IV; jego panowanie jest okresem ciągłych wojen 1648 – 1654 – powstanie kozackie Bohdana Chmielnickiego; 1654 – ugoda w Perejasławiu – kozacy uznają zwierzchność cara rosyjskiego 1654 – 1667 – wojna z Rosją (przerwa w latach 1655 – 60). Na mocy rozejmu w Andruszowie (1667) RP traci Ukrainę na wschód od Dniepru wraz z Kijowem oraz ziemię smoleńską, czernihowską i siewierską. Ostateczny pokój podpisano w Moskwie w 1686 r – 1660 – potop szwedzki; pokój w Oliwie – król rezygnuje s tronu szwedzkiego, potwierdzono przekazanie Inflant Szwecji 1657 – traktaty welawsko – bydgoskie – Prusy uzyskują suwerenność 1652 – po raz pierwszy zerwano sejm dzięki liberum veto Abdykował w 1668

34 KRÓLOWIE ELEKCYJNI MICHAŁ KORYBUT WIŚNIOWIECKI (1669 – 1673) Syn księcia Jeremiego Wiśniowieckiego Za jego panowania w RP ścierały się dwa stronnictwa – prohabsburskie i profrancuskie 1672 – najazd turecki zakończył się zdobyciem Kamieńca Podolskiego przez Turków i podpisaniem hańbiącego układu w Buczaczu – RP traci Podole i Kamieniec Podolski, musi płacić haracz Turcji

35 KRÓLOWIE ELEKCYJNI JAN III SOBIESKI (1674 – 1696) Wielki wódz polski epoki XVII w. – brał udział w walkach ze Szwedami, Rosją, kozakami, tatarami, Turkami. Od 1667 hetman wielki koronny Pokonał Turków w drugiej bitwie pod Chocimiem (1673); Zwycięstwo to wyniosło go na tron. Na mocy traktatu w Żórawnie (1676) RP nadal traciła Podole ale nie musiała płacić haraczu. Król od 1674 r. Pod naciskiem magnatów zawarł przymierze zaczepno – odporne z Habsburgami przeciwko Turcji 1683 – odsiecz Wiednia 1686 – zawarł pokój wieczysty z Rosją w Moskwie

36 KRÓLOWIE ELEKCYJNI AUGUST II MOCNY (1697 – 1706, 1709 – 1733) Elektor saski z dynastii Wettinów Wplatał RP w wojnę północną 1700 – 1721 Abdykował w 1706 i uznał prawa Stanisława Leszczyńskiego do tronu Powrócił do RP w 1709 r. gdy car Piotr I pokonał króla Szwecji Karola XII Spór szlachty z królem – konfederacja tarnogrodzka (1715) – zakończył się mediacją Piotra I i sejmem niemym (1717) Sejm niemy zatwierdzał umowę miedzy konfederatami a Augustem II, ograniczył wpływy króla; pierwsza ingerencja rosyjska w sprawy polskie

37 KRÓLOWIE ELEKCYJNI STANISŁAW LESZCZYŃSKI (1704 – 1709, 1733 – 1736) Otrzymał tron polski, w trakcie wojny północnej, przy poparciu Szwecji 1705 zawarł przymierze z królem szwedzkim zezwalające Karolowi XII na utrzymywanie wojska w Polsce oraz na werbunek żołnierzy, co doprowadziło do wybuchu wojny domowej Opuścił kraj po powrocie Augusta II w 1709 Jego córka została żoną króla Francji Ludwika XV Wybrany na króla w 1733 r. Na skutek interwencji wojskowej Rosji i opozycji magnackiej abdykował w 1736

38 KRÓLOWIE ELEKCYJNI AUGUST III SAS (1736 – 1763) Syn Augusta II z dynastii Wettinów zasiadł na tronie przy zbrojnej pomocy Austrii i Rosji – po rozbiciu wojsk konfederacji dzikowskiej 1735 Uznany za króla w 1736 Oparł swoje panowanie na trwałym sojuszu z Rosją i na Familii – obozie Czartoryskich

39 KRÓLOWIE ELEKCYJNI STANISŁAW AUGUST PONIATOWSKI (1764 – 1795) Kandydat Familii do tronu polskiego Wielki reformator i mecenas sztuki 1765 – powołał Szkołę Rycerską Reformy sejmu konwokacyjnego i króla zaniepokoiły Rosję, która wywołała sprawę przywrócenia pełnych praw innowiercom. Podzieliła ona Polaków – konfederacje przeciwko innowiercom i reformom. Na sejmie uchwalono tzw. prawa kardynalne, których gwarantem została Rosja – 1772 – konfederacja barska zawiązana przeciwko innowiercom, reformom, królowi i Rosji 1772 – I rozbiór Polski – obrady Sejmu Wielkiego – uchwalenie konstytucji 3 Maja – ustrój monarchii konstytucyjnej 1792 – konfederacja targowicka 1793 – II rozbiór Polski 1794 – powstanie kościuszkowskie 1795 – III rozbiór Polski i abdykacja Stanisława Augusta.


Pobierz ppt "WŁADCY POLSKI Prezentację przygotowała Helena Tomaszewska. Zdjęcia zaczerpnięto ze strony www.eduseek.pl – www.eduseek.pl poczet J. Matejki."

Podobne prezentacje


Reklamy Google