Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Nobel 2008 dla Nambu. Yoichiro Nambu: za odkrycie mechanizmu spontanicznego łamania symetrii w fizyce subatomowej (50%) Makoto Kobayashi, Toshihide Maskawa:

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Nobel 2008 dla Nambu. Yoichiro Nambu: za odkrycie mechanizmu spontanicznego łamania symetrii w fizyce subatomowej (50%) Makoto Kobayashi, Toshihide Maskawa:"— Zapis prezentacji:

1 Nobel 2008 dla Nambu

2 Yoichiro Nambu: za odkrycie mechanizmu spontanicznego łamania symetrii w fizyce subatomowej (50%) Makoto Kobayashi, Toshihide Maskawa: za odkrycie mechanizmu złamanej symetrii, przewidującego istnienie przynajmniej trzech rodzin kwarków w przyrodzie (50%) [Prof. M. Różańska]

3 Symetrie FIZYKA teoria oddziaływań elementarnych

4 Złamana symetria LUSTRO

5

6

7 Yoichiro Nambu ur , Tokio Tokio Osaka, Princeton, Chicago (1958-) US National Medal of Science (1982) Dirac Medal (1986) J.J. Sakurai Prize (1994) Wolf Prize in Physics (1994/1995) Nobel Prize in Physics (2008)

8 … 1935 Hideki Yukawa, siły jądrowe jako wymiana pionu (Nobel 1949) 1947 odkrycie naładowanych pionów 1947 Feynman, Schwinger, Sin-Itiro Tomonaga, metody kwantowej teorii pola (Nobel 1965) K +, p 0,… 1952 Danysz, Pniewski, hiperjądra 1954 Yang, Mills, teoria cechowania 1956 Wu, łamanie parzystości w oddziaływaniach słabych 1960 Nambu, spontaniczne łamanie symetrii 1961 Goldstone, bozony Nambu-Goldstonea 1961 Gell-Mann, Neeman, Kazuhiko Nishijima, poósmna ścieżka, SU(3) F 1963 Cabibbo, mieszanie prądów zapachowych 1964 Gell-Mann, Zweig, kwarki u, d, s 1964 mechanizm Higgsa 1964 Cronin, Fitch, łamanie CP w rozpadach K 0 L 1964 OZI rule 1965 Greenberg, Han, Nambu, kolor 1967 Weinberg, Salam, oddziaływania elektrosłabe 1968 partony 1970 GIM, czwarty kwark c 1970 Nambu, dualna teoria strun 1973 Kobayashi, Maskawa, CP wymaga 3 rodzin kwarków, macierz CKM 1973 Fritzsch, Gell-Mann, chromodynamika kwantowa 1973 Gross, Politzer, Wilczek, asymptotyczna swoboda 1974 odkrycie J/y - kwark c 1974 Model Standardowy 1979 Weinberg, teorie efektywne 1984 Gasser, Leytwyler, chiralny rachunek zaburzeń …

9 Jawne łamanie symetrii (ciągłej, wewnętrznej) pola s(x), p(x) w każdym punkcie przestrzeni

10 Symetria (globalna) faza Wignera

11 częstość oscylacji – masa cząstki

12

13

14

15 Spontaniczne łamanie symetrii bozon Nambu-Goldstonea, faza Nambu-Goldstonea model s Tw. Goldstonea: każdemu złamanemu generatorowi globalnej symetrii Hamiltonianu odpowiada bezmasowa cząstka Hamiltonian posiada symetrię, stan podstawowy (próżnia) - nie

16 Spontaniczne + niewielkie jawne łamanie symetrii miękki mod: pseudo-bozon Nambu-Goldstonea

17 Dynamiczne łamanie symetrii – model NambuJona-Lasinio

18 1)A Model of Leptons. Steven Weinberg (MIT, LNS) Published in Phys.Rev.Lett.19: ,1967. TOPCITE = ) The Large N limit of superconformal field theories and supergravity. Juan Martin Maldacena (Harvard U.). HUTP-98-A097, Nov pp. Published in Adv.Theor.Math.Phys.2: ,1998, Int.J.Theor.Phys.38: ,1999. Also in *Buenos Aires 1998, Trends in theoretical physics 2* e-Print: hep-th/ ) CP Violation in the Renormalizable Theory of Weak Interaction. Makoto Kobayashi, Toshihide Maskawa (Kyoto U.) Published in Prog.Theor.Phys.49: ,1973. TOPCITE = … 32) Dynamical Model of Elementary Particles Based on an Analogy with Superconductivity. 1. Yoichiro Nambu, G. Jona-Lasinio (Chicago U., EFI) Published in Phys.Rev.122: ,1961. TOPCITE = 2000+

19 Dynamiczne łamanie symetrii chiralnej, bezmasowy pion, masywny kwark konstytuentny (szczelina energetyczna)

20 Kwark konstytuentny

21 Symetria chiralna w QCD Oddziaływania silne (QCD) posiadają globalną spontanicznie złamaną dwuzapachową symetrię chiralną, złamaną jawnie w małym stopniu poprzez masy kwarków u i d (kilka MeV). SU L (2)xSU R (2)

22 Fenomenologia – ogólne rozważania: masa pionu (140MeV) znacznie mniejsza, niż inne skale hadronowe brak dubletów parzystości, typowych dla fazy Wignera związek Goldbergera-Treimana + kilka % długości niskoenergetycznego rozpraszania -N i reguła sum Adlera-Weisbergera g A 2 -1=… Tw. niskoenergetyczne, algebra prądów, związki miedzy amplitudami, chiralny rachunek zaburzeń … (tuziny związków)

23 Jeszcze o modelu NJL Model pionów oddziałujących z fotonami (i bozonami pośredniczącymi), mnóstwo wyników, np. partonowa funkcja struktury pionów [WB, Ruiz Arriola, Golec-Biernat, PRD 08] dane: E615

24 Diagram fazowy QCD Kondensat chiralny jest parametrem porządku (jeśli masy kwarków=0) W wysokich temperaturach symetria chiralna jest odtworzona (faza Wignera) - RHIC, LHC

25 Dla symetrii lokalnej (cechowania) analogiem mechanizmu Nambu-Goldstonea jest mechanizm Higgsa, gdzie bezmasowe bozony są zjedzone przez powstające stopnie swobody bozonów pośredniczących, które stają się masywne Nambu: …, kolor, struny, r. Bethego-Salpetera, mechanizm Higgsa, …

26

27 Arigatou gozaimasu.


Pobierz ppt "Nobel 2008 dla Nambu. Yoichiro Nambu: za odkrycie mechanizmu spontanicznego łamania symetrii w fizyce subatomowej (50%) Makoto Kobayashi, Toshihide Maskawa:"

Podobne prezentacje


Reklamy Google