Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Witaminy mgr Paulina Siwik. Witaminy  Należą do związków niezbędnych, ponieważ ustrój nie może wszystkich syntetyzować, a jeśli je wytwarza, to w minimalnych.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Witaminy mgr Paulina Siwik. Witaminy  Należą do związków niezbędnych, ponieważ ustrój nie może wszystkich syntetyzować, a jeśli je wytwarza, to w minimalnych."— Zapis prezentacji:

1 Witaminy mgr Paulina Siwik

2 Witaminy  Należą do związków niezbędnych, ponieważ ustrój nie może wszystkich syntetyzować, a jeśli je wytwarza, to w minimalnych ilościach.  Nie są materiałem budulcowym, nie dostarczają energii.  Są konieczne dla zachowania zdrowia i prawidłowego funkcjonowania organizmu.

3 Witaminy  W ustroju pełnią rolę regulacyjną, regulują poprzez system enzymatyczny wiele procesów biochemicznych,  Są niezbędne do utrzymania prawidłowej czynności komórek.  Zapotrzebowanie na witaminy jest bardzo małe, lecz ich niedobór może być groźny dla organizmu.

4 Witamina = vita (życie) + amina  Hipowitaminoza – niedobór witamin w organizmie  Awitaminoza – całkowity brak witamin, prowadzący do ujawnienia zespołów zmian chorobowych  Hiperwitaminoza – nadmiar witamin w organizmie

5 Witaminy Rozpuszczalne w wodzieRozpuszczalne w tłuszczach B 2 ryboflawina B 12 kobalamina H biotyna PP niacyna Kwas pantotenowy Kwas foliowy B 6 pirydoksyna B 1 tiaminaC kwas askorbinowyA retinol D kalcyferol E tokoferol K filochinon

6 Witaminy rozpuszczalne w wodzie

7 Witamina C Kwas askorbinowy  Niezbędna w wytwarzaniu kolagenu oraz uszczelnianiu śródbłonka naczyń włosowatych.  Zwiększa odporność organizmu  Ułatwia przyswajanie żelaza z przewodu pokarmowego  Chroni organizm przed szkodliwym działaniem wolnych rodników (antyoksydant)  Poprawia metabolizm lipidów  Ważna rola w profilaktyce choroby niedokrwiennej serca oraz chorobach nowotworowych

8 Niedobór witaminy C  Szybkie męczenie, brak łaknienia, bóle stawowo – mięśniowe, zaczerwienienia i zakrwawienia dziąseł, szkorbut.  Awitaminoza – niedokrwistości i osłabienia odporności  Nadmiar - może spowodować powstanie kamicy nerkowej oraz zaburzenia w przewodzie pokarmowym

9 Źródła witaminy C  Owoce dzikiej róży, jagodowe, cytrusowe, zielona pietruszka, kapusta, papryka, pomidory, ziemniaki, chrzan.  W 100g czarnych porzeczek – 182,6 mg witaminy C

10 Zapotrzebowanie na witaminę C 70 mg dziennie na osobę Zapotrzebowanie rośnie u kobiet ciężarnych i karmiących  Witamina C jest składnikiem nietrwałym.  Jest wrażliwa na działanie tlenu, promieni ultrafioletowych, wysokiej temperatury, środowiska zasadowego.  Jest mało wrażliwa na zamrażanie.  Podczas niewłaściwego przechowywania, obróbki wstępnej i cieplnej występują jej duże straty nawet do 80%.

11 Witamina B 1 tiamina  Wpływa na przemiany węglowodanów i lipidów,  Warunkuje prawidłowy stan tkanki nerwowej.  Zapotrzebowanie uzależnione jest od ilości węglowodanów w diecie. Przy wyższym spożyciu węglowodanów powinno wzrosnąć spożycie witaminy B 1. Dla dorosłych kobiet zalecana norma wynosi 1,9 mg; dla mężczyzn 2,0mg na dzień na osobę.

12 Niedobór witaminy B 1  Choroba beri – beri, czyli zaburzenia w układzie nerwowym i mięśniowym  Upośledza wydzielanie soku żołądkowego, co powoduje zaburzenia w trawieniu i przyswajaniu składników pokarmowych  Powoduje nadwrażliwość skóry i obrzęki

13 Źródła witaminy B 1  Suche nasiona roślin strączkowych, drożdże piwowarskie, produkty zbożowe z grubego przemiału: otręby, pieczywo razowe, płatki owsiane, kasza gryczana, mięso, mleko, jaja, orzechy

14 Witamina B 1  Jest bardzo wrażliwa na działanie wysokiej temperatury w środowisku zasadowym i obojętnym  Niszczą ją substancje zawarte w kawie i herbacie

15 Witamina B 2 ryboflawina  Odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu narządu wzroku, chroni przed zaćmą  Wpływa na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego oraz systemu odpornościowego  Pobudza wzrost

16 Niedobór witaminy B 2  Zajady w kącikach ust, łojotok skóry, zapalenie języka, pieczenie pod powiekami oczu, łzawienie, światłowstręt, zapalenie rogówki oka  Niedobór może wystąpić przy małym spożyciu białka, wtedy organizm wydala ją wraz z moczem

17 Źródła witaminy B 2  Wątroba wołowa, mleko i przetwory mleczne, jaja, produkty z zbóż gruboziarnistych, drożdże.  W małych ilościach jest syntezowana przez florę bakteryjną przewodu pokarmowego

18 Zapotrzebowanie na witaminę B 2  U dorosłych kobiet zalecana dzienna dawka to 1,8 mg (norma rośnie u kobiet w ciąży, karmiących i po 60 roku życia)  U mężczyzn zalecana dzienna dawka 2,6 mg (po 60 roku życia zalecana dawka dzienna zmniejsza się)  Jest odporna na gotowanie, ale niszczą ją promienie słoneczne

19 Witamina B 6 pirydoksyna  Jest koenzymem występującym w 50 enzymach.  Bierze udział w przemianie białek, węglowodanów i lipidów.  Jest niezbędna do syntezy hormonów; serotoniny i adrenaliny, mających wpływ na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego

20 Niedobór witaminy B 6  Ograniczona synteza białek, kwasów nukleinowych, hemoglobiny, niektórych hormonów, ciał odpornościowych.  Powoduje pobudliwość nerwową, zmiany na skórze, błonach śluzowych, wypadanie włosów, drętwienie rąk, stóp, niedokrwistość.  Dawki powyżej 2g mogą doprowadzić do zaburzeń neurologicznych, bezsenności i męczących snów.

21 Źródła witaminy B 6  Kiełki pszenicy, drożdże, otręby pszenne, nasiona roślin strączkowych, orzechy, mięso, mleko, jaja.  Jest syntetyzowana przez florę bakteryjną przewodu pokarmowego

22 Zapotrzebowanie na witaminę B 6  Zapotrzebowanie jest uzależnione od podaży białka. Osoby na diecie bogatobiałkowej potrzebują więcej witaminy B 6  U dorosłych kobiet zapotrzebowanie dzienne wynosi 2,0 mg (rośnie u ciężarnych, karmiących i kobiet po 60 r.ż); u mężczyzn 2,6 mg  W czasie przetwarzania ilość witaminy B 6 maleje

23 Witamina B 12 kobalamina  Jedyna witamina, która w swojej budowie zawiera atom metalu – kobaltu.  Jest niezbędna do tworzenia krwinek czerwonych i białych oraz konieczna dla wszystkich komórek ustroju.  Konieczna do prawidłowej czynności układu nerwowego i przewodu pokarmowego

24 Niedobór witaminy B 12  Zahamowanie dojrzewania i rozmnażania komórek, zwłaszcza krwinek czerwonych  Prowadzi do niedokrwistości złośliwej, zaniku błony przewodu pokarmowego, zmian zwyrodnieniowych rdzenia kręgowego i nerwów obwodowych.  Niedobór może wystąpić w skutek złego wchłaniania w jelicie.  Braki witaminy stwierdza się u osób odżywiających się produktami roślinnymi

25 Źródła witaminy B 12  Główne źródło: wątroba wołowa i nerki  W mniejszych ilościach występuje w mięsie, mleku i jego przetworach, w żółtkach jaj  Nie ma jej w owocach, warzywach, produktach zbożowych  W niewielkiej ilości wytwarzana przez florę bakteryjną przewodu pokarmowego

26 Zapotrzebowanie na witaminę B 12  Dla dorosłych kobiet zapotrzebowanie dzienne wynosi 3,0 μg (rośnie u kobiet ciężarnych i karmiących, spada u kobiet powyżej 60 roku życia)  Dla dorosłych mężczyzn zapotrzebowanie wynosi również 3,0 μg i spada po 60 roku życia.

27 Witamina PP niacyna  Usuwa nadmiar cholesterolu z tętnic.  Wpływa na prawidłowe funkcjonowanie mózgu.  Uczestniczy w przemianie białek, tłuszczów, węglowodanów.  Utrzymuje prawidłowe stan nabłonka skóry, przewodu pokarmowego i układu nerwowego.

28 Niedobór witaminy PP  Prowadzi do rozwoju pelagry objawiającej się – zapaleniem skóry, zaburzeniami psychicznymi, biegunką. Może wystąpić zapalenie języka i jamy ustnej. Obserwuje się zaburzenia trawienia, bezsenność, bóle głowy, stany lękowe, depresyjne, drżenie rąk.

29 Źródła witaminy PP  Wątroba wieprzowa, drożdże, mięso, ryby, rośliny strączkowe, otręby pszenne, pieczywo, warzywa, owoce, mleko  W organizmie wytwarzana jest przez bakterie jelitowe.

30 Zapotrzebowanie na witaminę PP  U dorosłych kobiet dzienne zapotrzebowanie wynosi 21 mg (rośnie u kobiet karmiących, a maleje u kobiet po 60 roku życia)  U dorosłych mężczyzn dzienne zapotrzebowanie wynosi 23 mg (maleje u mężczyzn po 60 roku życia)  Witamina PP odporna jest na działanie światła, tlenu, środowiska kwaśnego, zasadowego.

31 Witamina H biotyna  Wpływa na właściwy stan skóry i włosów.  Chroni przed łojotokiem, zapaleniem skóry i wpadaniem włosów.  Zapotrzebowanie na witaminę H nie jest dokładnie znane.  Przyjmuje się do 100 – 300 μg na dzień.

32 Niedobór witaminy H  Zmiany skórne, znużenie, bóle mięśniowe, brak łaknienia, depresja, niedokrwistość, podwyższony cholesterol we krwi

33 Źródła witaminy H  W produktach spożywczych występuje dość powszechnie  Najlepsze źródła: drożdże, wątroba wołowa, żółtka jaj, warzywa strączkowe, grzyby, czekolada, orzeszki ziemne

34 Kwas pantotenowy  Warunkuje prawidłowy metabolizm węglowodanów i lipidów, jest ściele związane z wytwarzaniem energii.  Kwas pantotenowy wrażliwy jest na działanie kwasów i zasad. Gotowanie i przechowywanie nie niszczy go.  Zapotrzebowanie nie jest dokładnie ustalone, przyjmuje się 4,7 mg na dzień dla osoby dorosłej.

35 Niedobór kwasu pantotenowego  Prowadzi do uszkodzeń kory nadnerczy oraz do zaburzeń układu mięśniowego i nerwowego.  Drażliwość, brak łaknienia, zmęczenia, obniżone ciśnienie krwi, odbarwienie, rogowacenie, łuszczenie skóry  Zapalenia w przewodzie pokarmowym, biegunki.

36 Źródła kwasu pantotenowego  Produkty zbożowe, nasiona roślin strączkowych, żółtko jaj, drożdże, chude mięso, wątroba nerki

37 Kwas foliowy folacyna, foliany  Pełni podstawową rolę w rozwoju komórek ustrojowych.  Jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu krwionośnego.  Bierze udział w przemianie fosfolipidów.  Odpowiada za prawidłowy rozwój układu nerwowego u płodu.

38 Niedobór kwasu foliowego  Wady cewy nerwowej u płodu!  Zahamowanie prawidłowych procesów wzrostu i rozmnażania komórek.  Zaburzenia krwiotwórczej czynności szpiku.  Może doprowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej.  Niedobór obserwuje się u kobiet w ciąży, osób w wieku podeszłym, nadużywających alkohol, stosujących leki przeciwepileptyczne, leki zmniejszające kwasowość żołądka, środki antykoncepcyjne, w niektórych nowotworach.

39 Źródła kwasu foliowego  Występuje prawie we wszystkich produktach.  Najbogatsze w kwas foliowy są warzywa liściaste, brokuły, owoce cytrusowe, drożdże, wątroba, mięso, pełne ziarna zbóż, kefir, żółte sery, rośliny strączkowe.  Przyswajalność wynosi ok. 50%.

40 Zapotrzebowanie na kwas foliowy  Kobiety dorosłe 0,29 mg na dzień  Mężczyźni dorośli 0,3 mg na dzień  Kobiety w ciąży i w okresie około koncepcyjnym 0,4 mg na dzień!  Kwas foliowy jest bardzo wrażliwy na działanie wysokiej temperatury i światła. Ulega rozpadowi pod wpływem długotrwałej obróbki cieplnej.

41 Inne witaminy  Kwas pangamowy – B 15  Kwas paraaminobenzoesowy – B 10  Bioflawonoidy – rutyna – P  Cholina – B 8  Inozytol – B 9  Kwas folianowy – B 14  Kwas orotowy – B 13

42 Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach

43 Witamina A retinol  Niezbędna w procesie widzenia,  Reguluje procesy tworzenia nowych komórek, odpowiada za wzrost,  Zapewnia prawidłową czynność tkanki nabłonkowej skóry i błon śluzowych,  Zapobiega zakażeniom – przewodu pokarmowego, dróg oddechowych, dróg moczowych, dróg rodnych, skóry, rogowacenia skóry,  Wzmacnia układ opornościowy,  Jest antyoksydantem.

44 Niedobór witaminy A  Suchość i zgrubienie spojówek, suchości rogówek, zapalenie brzegów powiek, kurza ślepota.  Może dojść do dużego upośledzenia wzroku lub nawet do całkowitej ślepoty.  Słaby wzrost u dzieci.  Rogowacenie nabłonka skóry, suchość, łuszczenie, a także wysychanie, keratynizację nabłonka błon śluzowych przewodu pokarmowego, oddechowego, moczowo-płciowego.  Częste zapalenia oskrzeli.

45 Źródła witaminy A  Produkty pochodzenia zwierzęcego – tłuszcz rybi, wątroba, pełnotłuste mleko, masło, śmietana, sery, żółtka jaj.  Produkty pochodzenia roślinnego – marchew, dynia, groszek zielony, fasolka szparagowa, koperek, morele, brzoskwinie.

46 Zapotrzebowanie na witaminę A  U dorosłych kobiet wynosi 800 μg na dzień  U dorosłych mężczyzn 1000 μg na dzień  Witamina A jest odporna na gotowanie. Smażenie, pieczenie powodują jej straty nawet do 25%.  Jest bardzo wrażliwa na działanie promieni słonecznych.

47 Witamina D kalcyferol  Jest niezbędna dla funkcjonowania układu kostnego.  Wzmacnia system immunologiczny.  Jest witaminą o charakterze hormonalnym  Wchłaniana jest w jelicie cienkim z produktów spożywczych i syntetyzowana w skórze.

48 Niedobór witaminy D  Jest bardzo niebezpieczny.  U niemowląt i dzieci powoduje krzywicę.  U dorosłych, szczególnie kobiet w ciąży i karmiących odwapnienie rozmiękczenie kości – osteomalacja.  U osób starszych osteoporozę.  Niedobór może wystąpić u osób które mają mały kontakt ze słońcem.

49 Źródła witaminy D  W produktach spożywczych występuje w niewielkich ilościach.  Tran, jaja, masło, sery, mleko, margaryny, drożdże, grzyby

50 Zapotrzebowanie na witaminę D  Zależy od jej ilości wytwarzanej w skórze pod wpływem promieni słonecznych, od wieku, zawartości wapnia i fosforu w diecie oraz wzajemnych proporcji tych składników.  Dla osób dorosłych nie podaje się norm witaminy D, z wyjątkiem ludzi starszych, u których jest gorsze przyswajanie i zmniejszone wytwarzanie przez organizm.  Osobom starszym zaleca się przyjmowanie 10 μg na dobę

51 Przedawkowanie  Bardzo niebezpieczne jest przedawkowanie witaminy D, ponieważ prowadzi do zatrucia organizmu.  Objawy to: złe samopoczucie, brak apetytu, zmęczenie, ból głowy, ból brzucha, u dzieci zwykle występują zaparcia, u dorosłych biegunki.

52 Witamina E tokoferol  Witamina E pełni rolę biologicznego przeciwutleniacza.  Hamuje hemolizę krwinek czerwonych.  Wraz z selenem zapobiega stłuszczeniu wątroby.  Wpływa na czynność gruczołów wewnętrznego wydzielania.  Przeciwdziała bezpłodności.

53 Niedobór witaminy E  Zmiany zwyrodnieniowe w przednim płacie przysadki mózgowej.  Zmniejszenie wydzielania hormonu gonadotropowego, co jest przyczyną zwyrodnienia plemników u mężczyzn, u kobiet zaś zaburzenia w czasie ciąży, obumieranie płodu, poronienia.  Porażenia i dystrofia mięśni.  Niedokrwistość hemolityczna.  Zmiany zwyrodnieniowe w układzie nerwowym.

54 Źródła witaminy E  Oleje roślinne, zwłaszcza słonecznikowy, margaryny wzbogacone w ten składnik, kiełki i zarodki pszenne, produkty zbożowe gruboziarniste, warzywa liściaste, żółtko jaj, masło, pełnotłuste mleko i przetwory mleczne.

55 Zapotrzebowanie na witaminę E  Osoby cierpiące na zaburzone wchłanianie w chorobach przewodu pokarmowego, jak również w wieku podeszłym, wykazują większe zapotrzebowanie.  Przyjmuje się za wystarczający 0,6 mg α-tokoferolu na 1g wielonienasyconych kwasów tłuszczowych.  Fizjologiczne dawki witaminy przekracza się w profilaktyce i leczeniu miażdżycy.  Ilość witaminy E ulega zmniejszeniu pod wpływem tlenu, promieni ultrafioletowych.

56 Witamina K filochinon  Bierze udział w formowaniu tkanki kostnej, ma właściwości antybakteryjne – przeciwzapalne, przeciwgrzybicze, przeciwbólowe.  Jest niezbędna do tworzenia czynników krzepliwości krwi – ma działanie przeciwkrwotoczne.

57 Niedobór witaminy K  Występuje bardzo rzadko, ponieważ jest ona rozpowszechniona w produktach spożywczych, ponadto jest syntetyzowana przez florę bakteryjną przewodu pokarmowego.  Może wystąpić w chorobach wątroby, przy ogólnym niedożywieniu, zaburzonym wchłanianiu, w chorobach nowotworowych i przy stosowaniu niektórych antybiotyków.

58 Źródła witaminy K  Szpinak, sałata, kalafior, kapusta, brukselka, herbata zielona  Mniej witaminy K zawierają: groszek zielony, fasola, pomidory, marchew, ziemniaki, pieczywo, orzechy włoski

59 Zapotrzebowanie na witaminę K  Jest trudne do ustalenia, ponieważ witamina ta jest syntetyzowana przez florę bakteryjną przewodu pokarmowego,  Nie podaje się norm dla dorosłych.  Normy na witaminę K zostały ustalone dla niemowląt i dzieci.  W dużej dawce witamina K wywołuje anemię hemolityczną i żółtaczkę.

60 Źródła  „Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka” H. Ciborowska, A.Rudnicka Wydawnictwo Lekarskie PZWL Warszawa 2004


Pobierz ppt "Witaminy mgr Paulina Siwik. Witaminy  Należą do związków niezbędnych, ponieważ ustrój nie może wszystkich syntetyzować, a jeśli je wytwarza, to w minimalnych."

Podobne prezentacje


Reklamy Google