Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Inwazyjna choroba meningokokowa Sytuacja epidemiologiczna w województwie dolnośląskim Dział Epidemiologii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Inwazyjna choroba meningokokowa Sytuacja epidemiologiczna w województwie dolnośląskim Dział Epidemiologii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej."— Zapis prezentacji:

1 Inwazyjna choroba meningokokowa Sytuacja epidemiologiczna w województwie dolnośląskim Dział Epidemiologii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we Wrocławiu Wrocław,

2 Inwazyjna choroba meningokokowa wywoływana jest przez Gram(-) tlenowe ziarniaki, dwoinki z gatunku Neisseria meningitidis (meningokoki).Inwazyjna choroba meningokokowa wywoływana jest przez Gram(-) tlenowe ziarniaki, dwoinki z gatunku Neisseria meningitidis (meningokoki). Inwazyjna choroba meningokokowa

3 Choroba meningokokowa (UE) Definicje przypadków chorób zakaźnych na potrzeby nadzoru epidemiologicznego (wersja robocza 3, grudzień 2004) PZHChoroba meningokokowa (UE) Definicje przypadków chorób zakaźnych na potrzeby nadzoru epidemiologicznego (wersja robocza 3, grudzień 2004) PZH Klasyfikacja przypadków –Prawdopodobny –Potwierdzony kryteria laboratoryjne: »wyizolowanie Neisseria meningitidis »wykrycie kwasu nukleinowego »wykazanie N.meningitidis w badaniu mikroskopowym Epidemiologia zakażeń meningokokowych

4 zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych posocznica (5-20%) posocznica (5-20%) zapalenie płuc zapalenie płuc ropne zapalenie stawów ropne zapalenie stawów zapalenie osierdzia zapalenie osierdzia zapalenie kości, szpiku kostnego zapalenie kości, szpiku kostnego zapalenie ucha środkowego, gardła, spojówek zapalenie ucha środkowego, gardła, spojówek Epidemiologia zakażeń meningokokowych Postaci kliniczne inwazyjnej choroby meningokokowej (IChM)

5 Meningokoki podzielono na 13 grup serologicznych, A, B, C, Y, W odpowiadają za prawie wszystkie przypadki zachorowań Meningokoki podzielono na 13 grup serologicznych, A, B, C, Y, W odpowiadają za prawie wszystkie przypadki zachorowań Polska i Europa: najczęściej występują meningokoki grupy B i C Polska i Europa: najczęściej występują meningokoki grupy B i C Różne typy i podtypy serologiczne oraz immunotypy Różne typy i podtypy serologiczne oraz immunotypy Klasyfikacja Neisserii meningitidis

6 Zakażenia Neisseria meningitidis są jednąZakażenia Neisseria meningitidis są jedną z najczęstszych przyczyn zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych na świecie z najczęstszych przyczyn zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych na świecie Epidemie wywoływane są głównie przez szczepy z grupy A i C. Epidemie wywoływane są głównie przez szczepy z grupy A i C. Szczepy grupy B są najczęściej związane z zachorowaniami sporadycznymi. Szczepy grupy B są najczęściej związane z zachorowaniami sporadycznymi. Epidemiologia zakażeń meningokokowych

7 Meningokoki podzielono ze względu na: Meningokoki podzielono ze względu na: Polisacharyd otoczki Białko błony zewnętrznej OMPs klasy 2 i 3 Porin B (na 8 serotypów:1,2a,2b,4,14,15,21,22) Białko błony zewnętrznej OMPs klasy 1 Porin A (na 14 serotypów) Klasyfikacja Neisserii meningitidis

8 Typy elektroforetyczne (ET) – ustalane na podstawie ruchliwości elektroforetycznej wybranych siedmiu enzymów Typy sekwencyjne (ST) – ustalane na podstawie sekwencji nukleotydowej fragmentów siedmiu genów (multi-locus sequence typing, MLST) MLST pozwala określić przynależność poszczególnych izolatów do tzw. kompleksów klonalnych (CC)

9 Otoczka polisacharydowa Otoczka polisacharydowa Proteazy aktywne wobec IgA Proteazy aktywne wobec IgA Pile Pile Zmienność antygenowa (switching) Zmienność antygenowa (switching) LPS - endotoksyna LPS - endotoksyna Białka błony zewnętrznej Białka błony zewnętrznej Pozyskiwanie żelaza z transferyny Pozyskiwanie żelaza z transferyny Epidemiologia zakażeń meningokokowych Czynniki zjadliwości N.meningitidis

10 Najgroźniejsze kompleksy klonalne N. meningitidis w Polsce ST-11/ET-37 complex (epidemiczny, pandemiczny – grupa CST-11/ET-37 complex (epidemiczny, pandemiczny – grupa C ST-8/A4 cluster (epidemiczny) – grupa CST-8/A4 cluster (epidemiczny) – grupa C ST-103 complex (epidemiczny) – grupa C (ST-5133)ST-103 complex (epidemiczny) – grupa C (ST-5133) ST-32/ET-5 complex (epidemiczny) – grupa BST-32/ET-5 complex (epidemiczny) – grupa B

11 Meningokoki bytują w jamie nosowo-gardłowej i są przenoszone drogą kropelkową podczas kichania lub kaszlu, bezpośredni kontakt (pocałunek) lub także pośredni kontakt z osobą zakażoną (picie ze wspólnego naczynia, palenie jednego papierosa, jedzenie wspólnej kanapki).Meningokoki bytują w jamie nosowo-gardłowej i są przenoszone drogą kropelkową podczas kichania lub kaszlu, bezpośredni kontakt (pocałunek) lub także pośredni kontakt z osobą zakażoną (picie ze wspólnego naczynia, palenie jednego papierosa, jedzenie wspólnej kanapki). Inwazyjna choroba meningokokowa

12 Meningokoki:Meningokoki: –nie przeżywają poza organizmem człowieka –wykazują dużą wrażliwość na wysychanie i niższą temperaturę –zakażenia mogą być trudne do rozpoznania w pierwszej fazie choroby –objawy występujące przy zapaleniu opon mózgowo- rdzeniowych i posocznicy meningokokowej różnią się w przypadku niemowląt, starszych dzieci i osób dorosłych. Inwazyjna choroba meningokokowa

13 Objawy występujące u niemowląt:Objawy występujące u niemowląt: –gorączka – dłonie i stopy mogą być zimne, –brak apetytu, wymioty, biegunka, –rozpaczliwy płacz, kwilenie, –rozdrażnienie, –odgięcie głowy do tyłu, –osłupienie, –pulsujące ciemiączko, –senność, –wybroczyny (plamy) na skórze Inwazyjna choroba meningokokowa

14 Objawy występujące u dorosłych i starszych dzieci:Objawy występujące u dorosłych i starszych dzieci: –wymioty –gorączka –gól głowy –sztywność karku –światłowstręt –senność –bóle stawów –drgawki –mogą występować także: zimne dłonie i stopy przy jednoczesnej wysokiej gorączce oraz wybroczyny na skórze (wysypka krwotoczna) Inwazyjna choroba meningokokowa

15 Wysypka krwotoczna występuje w postaci drobnych czerwonych punkcików, które: –nie bledną pod naciskiem –mogą wystąpić na każdej części ciała –w późniejszych stadiach choroby punkty te zlewają się w duże plamy –czasem występuje na powierzchni gałek ocznych, w miejscach częściowo zakrytych powiekami. Inwazyjna choroba meningokokowa

16 Wysypka krwotoczna Inwazyjna choroba meningokokowa

17 Test szklankowy - przyciskamy bok szklanki do zmian na skórze - w przypadku zakażenia meningokokowego plamki nie bledną pod naciskiem Inwazyjna choroba meningokokowa

18 Cytokiny:Cytokiny: –przyśpieszenie akcji serca, –obniżenie lub znaczne podwyższenie temperatury, –uszkodzenie wyściółki naczyń krwionośnych, powstają zakrzepy szczególnie w małych naczyniach Inwazyjna choroba meningokokowa

19 Zaburzenia krzepnięcia:Zaburzenia krzepnięcia: –niedotlenienie tkanek –zatrucie tkanek produktami przemiany materii –uszkodzenie naczyń Inwazyjna choroba meningokokowa

20 Uszkodzenie naczyń:Uszkodzenie naczyń: –przepuszczanie osocza krwi do tkanek –obniżenie ciśnienia tętniczego krwi –wybroczyny na skórze –upośledzenie lub nawet wyłączenie pracy narządów –zgon Inwazyjna choroba meningokokowa

21 Leczenie inwazyjnej choroby meningokokowej wymaga:Leczenie inwazyjnej choroby meningokokowej wymaga: –natychmiastowego leczenia antybiotykami, –chemioprofilaktyki (najlepiej w ciągu 24 godzin) u osób, które miały bardzo bliski kontakt z chorym Inwazyjna choroba meningokokowa

22 ekspozycja na szczep kolonizacja nosogardła kolonizacja nosogardła przejście przez bł. śluzową przeżycie i namnożenie się bakterii we krwi (sepsa) pokonanie bariery krew- mózg rozwój zakażenia Epidemiologia zakażeń meningokokowych

23 Wyłączny, naturalnym rezerwuar meningokoków - człowiekWyłączny, naturalnym rezerwuar meningokoków - człowiek Źródła zakażenia: chory albo bezobjawowy nosicielŹródła zakażenia: chory albo bezobjawowy nosiciel Meningokoki kolonizują jamę nosowo-gardłowąMeningokoki kolonizują jamę nosowo-gardłową Nosicielstwo: ok %, w środowiskach zamkniętych 40 – 80 % Stosunkowo niska zakaźność – podczas epidemii 1/1000 do 1/5000

24 Okres wylęgania: 2-10 dni, na ogół 3-4 dniOkres wylęgania: 2-10 dni, na ogół 3-4 dni Śmiertelność 9 -12% (posocznica: 20-80%)Śmiertelność 9 -12% (posocznica: 20-80%) Zachorowania wywołane przez meningokoki występują najczęściej zimą i wiosnąZachorowania wywołane przez meningokoki występują najczęściej zimą i wiosną W około 10 – 50 % przypadków występuje wysypka krwotoczna – głównie na skórze tułowia, kończyn, rzadziej na twarzy, dłoniach lub podeszwach (wykwity utrzymują się kilka dni)W około 10 – 50 % przypadków występuje wysypka krwotoczna – głównie na skórze tułowia, kończyn, rzadziej na twarzy, dłoniach lub podeszwach (wykwity utrzymują się kilka dni) Choroba może mieć przebieg piorunujący prowadzący w ciągu kilku godzin do zgonuChoroba może mieć przebieg piorunujący prowadzący w ciągu kilku godzin do zgonu W Polsce u ok % osób po przebyciu choroby pozostają trwałe uszkodzenia (m.in. powikłania neurologiczne, głuchota - 10% ozdrowieńców)W Polsce u ok % osób po przebyciu choroby pozostają trwałe uszkodzenia (m.in. powikłania neurologiczne, głuchota - 10% ozdrowieńców) Epidemiologia zakażeń meningokokowych

25 głównie grupy A i C, (USA – Y), W135 głównie grupy A i C, (USA – Y), W135 A – np – meningitis belt – przypadków, zgonów (dane WHO) A – np – meningitis belt – przypadków, zgonów (dane WHO) C – np. Kanada, Czechy, USA, Hiszpania C – np. Kanada, Czechy, USA, Hiszpania W135 – np Mekka, meningitis belt, W135 – np Mekka, meningitis belt, rzadziej grupa B – np. Dania, Norwegia, Kuba, Brazylia rzadziej grupa B – np. Dania, Norwegia, Kuba, Brazylia Epidemie

26 W Europie niektóre kraje zostały szczególnie dotknięte zachorowaniami wywoływanymi przez meningokoki grupy C, należą do nich: Anglia, Walia, Szkocja, Irlandia Północna, Islandia, Hiszpania, Szwajcaria, Czechy i SłowacjaW Europie niektóre kraje zostały szczególnie dotknięte zachorowaniami wywoływanymi przez meningokoki grupy C, należą do nich: Anglia, Walia, Szkocja, Irlandia Północna, Islandia, Hiszpania, Szwajcaria, Czechy i Słowacja W Wielkiej Brytanii w roku 1999 zgłoszono przypadków (150 zakończyło się śmiertelnie!)W Wielkiej Brytanii w roku 1999 zgłoszono przypadków (150 zakończyło się śmiertelnie!) W Niemczech co roku notuje się ok. 800 zachorowań. W Niemczech co roku notuje się ok. 800 zachorowań. Epidemiologia zakażeń meningokokowych

27 Dzieci w wieku od 3 miesięcy do 5 lat są, w porównaniu do innych grup wiekowych narażone najbardziejDzieci w wieku od 3 miesięcy do 5 lat są, w porównaniu do innych grup wiekowych narażone najbardziej Drugi szczyt zachorowań jest notowany u młodzieży między 14 a 19 rokiem życiaDrugi szczyt zachorowań jest notowany u młodzieży między 14 a 19 rokiem życia Ryzyko infekcji wzrasta w zbiorowiskach ludzkich, ogniska epidemiczne dotyczą zazwyczaj środowisk zamkniętych tj. szkoły, przedszkola, domy dziecka, akademiki, koszary, więzieniaRyzyko infekcji wzrasta w zbiorowiskach ludzkich, ogniska epidemiczne dotyczą zazwyczaj środowisk zamkniętych tj. szkoły, przedszkola, domy dziecka, akademiki, koszary, więzienia Epidemiologia zakażeń meningokokowych

28 Inwazyjna choroba meningokokowa -zapalenie opon mózgowo – rdzeniowych; -zapalenie mózgu -i/lub posocznica (sepsa); W 10% przypadków posocznica występuje bez jednoczesnego zajęcia OUN.Posocznica: śmiertelność wynosi ok % sepsa meningokokowa o przebiegu piorunującym,śmiertelność do 50%.

29 Zapadalność Kraje rozwinięte - 1-3/ Kraje rozwinięte - 1-3/ Kraje rozwijające się - 25/ Kraje rozwijające się - 25/ Epidemie w Afryce – /100 tys. (co 8-12 lat)Epidemie w Afryce – /100 tys. (co 8-12 lat) Europa – 1,1/100 tys.Europa – 1,1/100 tys. Polska – 0,3/100 tys. (2004 r.) meningitisPolska – 0,3/100 tys. (2004 r.) meningitis Polska -0,54 (2005) IChMPolska -0,54 (2005) IChM Epidemiologia zakażeń meningokokowych

30 W Polsce i w Europie ponad 90% wszystkich zachorowań wywołują meningokoki należące do grup serologicznych B i C W Polsce i w Europie ponad 90% wszystkich zachorowań wywołują meningokoki należące do grup serologicznych B i C W ostatnich latach obserwuje się znaczny wzrost przypadków z wysoką śmiertelnością wywoływanych przez meningokoki z grupy C, zwłaszcza z kompleksu klonalnego ST11/ETW ostatnich latach obserwuje się znaczny wzrost przypadków z wysoką śmiertelnością wywoływanych przez meningokoki z grupy C, zwłaszcza z kompleksu klonalnego ST11/ET Epidemiologia zakażeń meningokokowych

31 Województwo Liczba zachorowań w kwartałach NZap. IIIIIIIV Polska , ,55 dolnośląskie ,35 kujawsko-pomorskie ,44 lubelskie ,41 lubuskie 3--40,40 łódzkie -2470,27 małopolskie ,74 mazowieckie ,52 opolskie podkarpackie ,33 podlaskie ,42 pomorskie ,23 śląskie ,64 świętokrzyskie ,39 warmińsko-mazurskie ,68 wielkopolskie ,21 zachodniopomorskie ,94 CHOROBA MENINGOKOKOWA - OGÓŁEM (A39) Liczba zachorowań (w kwartałach i ogółem), zapadalność oraz liczba zachorowań w latach

32 Posocznice: ogółem (A39.1-A39.4: A40-A41; P36 i inne) liczba zachorowań Województwo Liczba zachorowań w kwartałach Liczba zachorowań IIIIIIIV Polska– rok 2004 r. * –rok dolnośląskie kujawsko-pomorskie lubelskie lubuskie łódzkie małopolskie mazowieckie opolskie1213S943 podkarpackie podlaskie pomorskie śląskie świętokrzyskie warmińsko-mazurskie wielkopolskie zachodniopomorskie

33 Zapadalność na IChM potwierdzona laboratoryjnie przez KOROUN w roku 2006 od 0,03 (woj.łódzkie) -1,19 (woj.warmińsko-mazurskie)od 0,03 (woj.łódzkie) -1,19 (woj.warmińsko-mazurskie) w przedziale wieku 0-5 od 0,75(woj.łódzkie) -11,5 (woj.warmińsko- mazurskie)w przedziale wieku 0-5 od 0,75(woj.łódzkie) -11,5 (woj.warmińsko- mazurskie) W przedziale wieku od 0,13 (woj.małopolskie) – 3,9 (woj.opolskie)W przedziale wieku od 0,13 (woj.małopolskie) – 3,9 (woj.opolskie) Epidemiologia zakażeń meningokokowych

34 Zwiększone ryzyko zachorowań Niedobory końcowych składników dopełniacza (C5-C9)Niedobory końcowych składników dopełniacza (C5-C9) Zaburzenia układu properdynyZaburzenia układu properdyny Funkcjonalna lub anatomiczna aspleniaFunkcjonalna lub anatomiczna asplenia Czynne bądź bierne palenieCzynne bądź bierne palenie Zakażenia wirusoweZakażenia wirusowe

35 Epidemiologia zakażeń meningokokowych Zwiększone ryzyko zachorowań Zachorowanie w środowisku ( X zwiększone ryzyko) Zachorowanie w środowisku ( X zwiększone ryzyko) Środowiska zamknięte (studenci, rekruci) Środowiska zamknięte (studenci, rekruci) Złe warunki socjalne (zatłoczenie) Złe warunki socjalne (zatłoczenie) Styl życia (częste uczęszczanie do klubów, dyskotek, PUB-ów itp.) Styl życia (częste uczęszczanie do klubów, dyskotek, PUB-ów itp.) najczęstsze zachorowania: dzieci (3/12 - 1) i młodzież (16-21) nosicielstwo - ogólnie 2-25 % u starszych dzieci i młodzieży % wyższe u bliskich kontaktów, podczas epidemii w środowiskach zamkniętych (nawet >80%)

36 Przypadek prawdopodobny to taki, gdy stwierdza się objawy kliniczne i związek epidemiologiczny z potwierdzonym przypadkiem zachorowania. Natomiast za przypadek możliwy uznaje się pacjenta z jednym z 5 objawów klinicznych takich jak: objawy oponowe, objawy oponowe, wysypka plamisto-rumieniowa, wysypka plamisto-rumieniowa, wstrząs septyczny, wstrząs septyczny, tętniące ciemiączko, tętniące ciemiączko, ropne zapalenie stawów. ropne zapalenie stawów. Przypadki potwierdzone lub prawdopodobne powinny być zgłaszane do UE (ECDC). Epidemiologia zakażeń meningokokowych Definicja IChM wg ECDC

37 Epidemiologia zakażeń meningokokowych Rozkład grup serologicznych meningokoków odpowiedzialnych za IChM w Polsce (KOROUN)

38 Epidemiologia zakażeń meningokokowych 64r wiek inne Częstość IChM w zależności od wieku (KOROUN)

39 Epidemiologia zakażeń meningokokowych Wiek pacjentów z bakteryjnym ZOMR (KOROUN)

40 2004 r. - 2 x więcej izolatów z IChM niż w 2003 r. Liczba meningokokowych zomr zarejestrowanych (PZH) i potwierdzonych przez KOROUN Epidemiologia zakażeń meningokokowych

41 W 2006 roku zaobserwowano dramatyczny wzrost zakażeń wywoływanych przez N. meningitidis grupy C, należącej do kompleksu klonalnego ST-11/ET-37

42 Szczepy ST-11/ET-37 CC w grupie C meningokoków odpowiedzialnych za IChM w Polsce 14,3% 0,0% 9,1% 6,5% 7,5% 10,3% 40,9% 0% 20% 40% 60% 80% 100% Grupa C, kompleks ST-11/ET-37 Grupa C, inne szczepy Epidemiologia zakażeń meningokokowych

43 Szczepy Neisseria meningitidis (grupa C, ST11) izolowane w 2006 roku ( nosicielstwo, zachorowania, zgony ) wg KOROUN PRZYCZYNY ZGONÓW Epidemiologia zakażeń meningokokowych

44

45

46 1.I.7.I.23.I.9.III17.III17.III.21.III.25.III.31.III.24.IV.11.V.24.V.17.VI.21.VIII.1.XI.14.XI.16.XI.23.XI.25.XII. Przypadki IChM Przypadki IChM powiązane epidemiologicznie Zgony Inwazyjna choroba meningokokowa (IChM) Zachorowania na terenie woj.dolnośląskiego w roku 2006 wg miejsca zamieszkania zgorzelecki lubański lwówecki jeleniogórski kamienno- górski wałbrzyski kłodzki ząbkowicki dzierżo- niowski strzeliński oławski oleśnicki milicki trzebnicki górowski wołowskilubiński głogowski polkowicki średzki bolesławiecki złotoryjski legnicki świdnicki wrocławski jaworski

47 Choroba meningokokowa – analiza zachorowań w województwie dolnośląskim w roku 2006 l.p. data urodzenia miejsce zamieszkania Data Zacho- rowania Hospitali- zacja Bad.laboratoryjne zejście chorobystyczność ostateczne rozpoznanie PSSE Płyn m-r krewzgon wyzdrowienie wy- mazy Chemio- profilak- tyka Boguszów - Gorce Wałbrzych B ujemn y nie Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A.39.0 Wałbrzych Pisarzowice – Wrocław CC nie Posocznica menigokokowa nie określona A.39.4 Środa Śląska Mirków Jelenia Góra Wrocław BB tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A.39.0 Jelenia Góra Wałbrzych Wałbrzych b.b nie Posocznica A 39.1Wałbrzych Głogów Jelenia Góra CC Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A 39.0 Posocznica menigokokowa nie określona A.39.4 Jelenia Góra Jelenia Góra Wałbrzych C b.b nie Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A.39.0 Jelenia Góra Płonina Wałbrzych C b.b tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych i mózgu A.39.0 / A.39.8 Jawor Wałbrzych Wałbrzych C N.m tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A 39.0 Posocznica menigokokowa A.39.2 Wałbrzych Wałbrzych Wałbrzych b.b.C Posocznica A 39.1Wałbrzych

48 Choroba meningokokowa – analiza zachorowań w województwie dolnośląskim w roku 2006 l.p.ur. miejsce zamieszkan ia data zachor. data hospital. Wyniki badańzejście chorobystyczność ostateczne rozpoznanie PSSE Płyn m-rkrewzgonwyzdrow.wymazy Chemio- profilak- tyka Sokołowice Wrocław ujemny Posocznica A. 39.1Oleśnica Wrocław Wrocław ujemny C Posocznica menigokokowa A.39.2 Wrocław Wałbrzych Wałbrzych N.m.b.b tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A 39.0 Posocznica menigokokowa A.39.2 Wałbrzych Bielawa Dzierżoniów Wrocław N.m.b.b osoby z rodziny Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A 39.0 Posocznica menigokokowa A.39.2 Dzierżoniów Wleń Jelenia Góra Wałbrzych CC Posocznica A.39.1Lwówek Śląski Wrocław Woj.Szp.Sp. Wrocław ujemny N.m. inne tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A 39.0 Wrocław Budzów Woj.Szp.Sp. Wrocław CC ż.s.z JW rodzina tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Wrocław Wrocław SPSK nr 1 Wrocław C b.b ## tak Meningokokowe zapalenie mózgu A.39.8 Wrocław Wrocław DCPKorczak Wrocław b.b. B ### takPosocznica A.39.1Wrocław Wrocław 25/ / Woj.Szp.Sp. Wrocław C b.b tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Wrocław

49 Zgłoszenia przypadków inwazyjnej choroby meningokokowej w województwie dolnośląskim w roku 2006 PSSE Wrocław 6 PSSE Wałbrzych 5 PSSE Jelenia Góra 3 PSSE Środa Śląska 1 PSSE Jawor 1 PSSE Oleśnica 1 PSSE Dzierżoniółw 1 PSSE Lwówek Śląski 1 Razem 19

50 Epidemiologia zakażeń meningokokowych 2006 Zapalenie opon meningokokowe woj.dolnośląskie – 11 przypadków (0,4) Polska – 136 przypadków (0,4) Zapalenie mózgu meningokokowe woj.dolnośląskie – 2 przypadki (0,1) Polska – 16 przypadków (0,04) Posocznice ogółem woj.dolnośląskie 70 (2,4) w tym 11 o etiologii meningokokowej Polska – 142 (0,4)

51 Epidemiologia zakażeń meningokokowych I kwartał 2007 Zapalenie opon meningokokowe woj.dolnośląskie – 6 przypadków (0,2) Polska – 67 przypadków (0,2) Zapalenie mózgu meningokokowe woj.dolnośląskie – 0 Polska – 4 przypadków (0,01) Posocznice meningokokowe woj.dolnośląskie 3 (0,1) Polska – 85 (0,2)

52 Przypadki IChM Inwazyjna choroba meningokokowa (IChM) Zachorowania na terenie woj.dolnośląskiego w roku 2007 wg miejsca zamieszkania zgorzelecki lubański lwówecki jeleniogórski kamienno- górski wałbrzyski kłodzki ząbkowicki dzierżoniowski strzeliński oławski oleśnicki milicki trzebnicki górowski wołowskilubiński głogowski polkowicki średzki bolesławiecki złotoryjski legnicki świdnicki wrocławski jaworski

53 Inwazyjna choroba meningokokowa – analiza zachorowań w województwie dolnośląskim w roku 2007 (wsk.zap.0,5/ do ) l. p. imię i nazwisko data urodzeni a miejsce zam. data zachor. data hospital. badaniazejście chorobystyczność ostateczne rozpoznanie PSSE p. m-rdz.krewzgonwyzdrow. wymaz y chemi o profil. 1MK,m Złoty Stok Szpital Wałbrzych Neisseria meningitidi s -- w trakcie leczenia ambulator yjnego 6 **tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Ząbkowice Śląskie 2NK,f Prusice Szpital W- w Bujwida ujemny Neisseria meningitidis z gr. C tak Posocznica, zapalenie opon mózgowych A 39.2/A.39.0 Złotoryja 3MS,m Wrocław Szpital W- w Koszarowa Neisseria meningitidi s z gr. B tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Wrocław 4BD,f Głogów Szptal Głogów Neisseria Meningitidi s# tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Głogów 5OO,f Wrocław Szpital W- w Bujwida Neisseria meningitidi s z gr. B tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A Posocznica A.39.1 Wołów 6BP,m Biestrzykó w Szpital W- w Koszarowa - Neiseria meningitidis # tak Ostra posocznica meningokokowa A.39.2 Wrocław 7EK,f Jelenia Góra Szpital Jel. G Wałbrzych Neisseria meningitidi s z gr. B nie&tak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A / G00.9 Jelnia Góra

54 Inwazyjna choroba meningokokowa – analiza zachorowańw województwie dolnośląskim w roku 2007 (wsk.zap.0,5/ do ) 8DN,m Jawor Szpital Wałbrzych Neisseria meningitidi s z gr. C nietak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A PB,f Świerki Szpital Wałbrzych ##tak Ostra posocznica meningokokowa A SM,m18 lat Oborniki Śląskie Szpital Brzeg, Wojskowy W-w - Neisseria mnenigitidis – badanie genetyczne -****nietak Wstępne rozpoznanie: podejrzenie posocznicy meningokokowej 11WP,m Czeszyce Szpital Milicz Wrocław Koszarowa Neisseria meningitidi s z gr. C *** nietak Wstępne rozpoznanie: podejrzenie meningokokowego zapalenia opon mózgowych 12AT,f Oleśnica Szpital Wrocław Korczak Neisseria meningitidi s Neisseria meningitidis z gr. C nietak Zapalenie meningokokowe opon mózgowych A.39.0 Ostra posocznica meningokokowa A PM,m Ziębice Szpital Ząbkowice Wrocław Koszarowa *** tak Wstępne rozpoznanie: podejrzenie meningokokowego zapalenia opon mózgowych 14 WM,f Siekierowi ce Szpital Trzebnica Wrocław Bujwida *** tak Wstępne rozpoznanie: podejrzenie posocznicy meningokokowej 15AB,m Piechowice*** Szpital Wałbrzych *** tak Wstępne rozpoznanie: podejrzenie meningokokowego zapalenia opon mózgowych ** u 1 osoby ze styczności wyhodowano Neisseria meningitidis z gr. Y/ W 135 *** przypadek w trakcie opracowania, nie zgłoszony w meldunku MZ & osoba ze styczności nie wyraziła zgody na pobranie wymazu z nosogardzieli # szczep badany w KOROUN – brak wzrostu ( nieprawidłowy transport próbki ) ## w badaniu bakteriologicznym u 3 osób ze styczności w badaniu bakteriologicznym stwierdzono: 1 x N. m. z gr. C, 1 x N.m. Y/W 135, 1 x N. u 4 osób ze styczności w badaniu bakteriologicznym stwierdzono: 2 x Neisseria meningitidis z gr. B ( matka i dziadek dziecka ) – PSSE Kamienna Góra, 2 x Neisseria sp. ( dalsza rodzina ) – PSSE Jawor

55 Zgłoszenia przypadków inwazyjnej choroby meningokokowej w roku 2007 (do ) PSSE Głogów 1 PSSE Jawor 1(C) PSSE Jelenia Góra 2(w tym 1-B) PSSE Kamienna Góra 1 PSSE Kłodzko 1 PSSE Legnica 1 PSSE Milicz 1(C) PSSE Oleśnica 1 PSSE Trzebnica 1 PSSE Wołów 1(B) PSSE Wrocław 2(w tym 1-B) PSSE Ząbkowice Śląskie 1 PSSE Złotoryja1(C) Razem15

56 Profilaktyka zakażeń meningokokowych ChemioprofilaktykaChemioprofilaktyka ImmunoprofilaktykaImmunoprofilaktyka

57 Chemioprofilaktyka Podawana bez sprawdzania lekowrażliwości w konkretnym przypadku (ważny czas !)Podawana bez sprawdzania lekowrażliwości w konkretnym przypadku (ważny czas !) Dotychczas wśród polskich meningokoków nie znaleziono izolatów niewrażliwych na: rifampicynę, ciprofloksacynę i ceftriaksonDotychczas wśród polskich meningokoków nie znaleziono izolatów niewrażliwych na: rifampicynę, ciprofloksacynę i ceftriakson

58 Chemioprofilaktyka Stanowi podstawę zapobiegania pojawianiu się dalszych przypadków IChM (przypadki wtórne)Stanowi podstawę zapobiegania pojawianiu się dalszych przypadków IChM (przypadki wtórne) Identyfikacja kontaktów powinna być prowadzona w sposób zdecydowany (agresywny)Identyfikacja kontaktów powinna być prowadzona w sposób zdecydowany (agresywny) Ma na celu przerwanie rozprzestrzeniania się szczepu, który spowodował zachorowanieMa na celu przerwanie rozprzestrzeniania się szczepu, który spowodował zachorowanie Powinna być podawana wyłącznie osobom z bliskiego kontaktu z chorym, a także choremu Powinna być podawana wyłącznie osobom z bliskiego kontaktu z chorym, a także choremu Nie każde leczenie eliminuje nosicielstwo nosogardłowe!Nie każde leczenie eliminuje nosicielstwo nosogardłowe!

59 W każdym przypadku zakażenia meningokokowego Bezwzględnie rozpocząć chemioprofilaktykę (najlepiej w ciągu 24 godz.)Bezwzględnie rozpocząć chemioprofilaktykę (najlepiej w ciągu 24 godz.) W żadnym wypadku chemioprofilaktyka nie powinna być opóźniona z powodu oczekiwania na pobranie lub wynik wymazuW żadnym wypadku chemioprofilaktyka nie powinna być opóźniona z powodu oczekiwania na pobranie lub wynik wymazu Podanie chemioprofilaktyki wydaje się uzasadnione jedynie do dni od wystąpienia zachorowaniaPodanie chemioprofilaktyki wydaje się uzasadnione jedynie do dni od wystąpienia zachorowania

60 Chemioprofilaktyka jest zalecana: osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie, miały kontakt z chorym:osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie, miały kontakt z chorym: –domownikom zamieszkującym/śpiącym razem z chorym –osobom będącym w kontakcie intymnym z chorym (głębokie pocałunki) –uczniom/studentom/osobom śpiącym w tej samej sali sypialnej, co chory –studentom dzielącym kuchnię z chorym w jednym akademiku –skoszarowanym żołnierzom i funkcjonariuszom –osobom mającym krótki kontakt z chorym, jeśli miały one bezpośredni kontakt z wydzielinami chorego z dróg oddechowych tuz przed i w czasie przyjmowania chorego do szpitala. –osobom przeprowadzającym resuscytację usta-usta, odsysanie i intubację –u chorych na IChM jeśli nie byli leczeni ceftriaksonem. Chemioprofilaktyka

61 Chemioprofilaktyka Rifampicyna: 600mg co 12 godz, 2 dni, dorośli 10mg/kg (maks.600mg) dzieci 1m-ca ż 5mg/kg dzieci < 1m-ca ż Ciprofloksacyna : 1 (jedna( dawka) 500mg (>18 r.ż) Ceftriakson : jednorazowo 250mg i.m - dorośli 125mg i.m.- dzieci< 15 r.ż 125mg i.m.- dzieci< 15 r.ż

62 W przypadku wystąpienia pojedynczego zachorowania, ryzyko kolejnego zakażenia wśród osób mających kontakt z chorym, poza osobami mieszkającymi razem z chorym, jest niskie. W takiej sytuacji nie zaleca się chemioprofilaktyki osobom stykającym się z chorym w przedszkolu, szkole, miejscu pracy itp. Epidemiologia zakażeń meningokokowych

63 Immunoprofilaktyka Podawana: w ramach powszechnych szczepień ochronnych w wybranych rejonach wybranym grupom w przypadku wystąpienia ogniska/epidemii

64 Szczepionki przeciwko meningokokom Polisacharydowe Polisacharydowe czterowalentna - A, C, Y, W135 dwuwalentna - A, C monowalentna – C słabo immunogenne u dzieci poniżej 2 r.ż. zalecane u osób z grup ryzyka Koniugowane Koniugowane p/C p/A,C,Y,W135 (wiek ) –dostępna tylko w USA Brak szczepionki p/B Brak szczepionki p/B

65 PL: Zarejestrowana szczepionka polisacharydowa A+C (stosowana u wyjeżdżających w tereny endemiczne/epidemiczne np. w Afryce) PL: Zarejestrowana szczepionka polisacharydowa A+C (stosowana u wyjeżdżających w tereny endemiczne/epidemiczne np. w Afryce) PL: Zarejestrowane szczepionki skoniugowane przeciwko meningokokom grupy C (dwóch producentów). PL: Zarejestrowane szczepionki skoniugowane przeciwko meningokokom grupy C (dwóch producentów). Szczepionki przeciwko meningokokom

66 Meningo A + C (Aventis) Dobrze tolerowanaDobrze tolerowana Może być podana dzieciom od 2 r.ż.Może być podana dzieciom od 2 r.ż. Odporność po szczepieniu utrzymuje się przez 3 lata.Odporność po szczepieniu utrzymuje się przez 3 lata. Szczepionki przeciwko meningokokom

67 Mengivac (A+C) (Aventis-Pasteur) Polisacharydowa szczepionka, nieskoniugowana przeciwko meningoikokom A i CPolisacharydowa szczepionka, nieskoniugowana przeciwko meningoikokom A i C Szczepionki przeciwko meningokokom Mencevax (GlaxoSmithKline) Polisacharydowa szczepionka, nieskoniugowana przeciwko meningoikokom A+C+Y+W-135Polisacharydowa szczepionka, nieskoniugowana przeciwko meningoikokom A+C+Y+W-135

68 NeisVac – C (Baxter) Polisacharydowa skoniugowana szczepionka przeciw meningokokom grupy C, adsorbowana, sprzężona z toksoidem tężcowym MCC-TTPolisacharydowa skoniugowana szczepionka przeciw meningokokom grupy C, adsorbowana, sprzężona z toksoidem tężcowym MCC-TT Dobrze tolerowanaDobrze tolerowana Może być podana od 2 miesiąca życiaMoże być podana od 2 miesiąca życia Dzieciom do 1 roku życia podaje się 2 dawki szczepionkiDzieciom do 1 roku życia podaje się 2 dawki szczepionki Dzieciom po 1 roku życia i dorosłym podaje się 1 dawkęDzieciom po 1 roku życia i dorosłym podaje się 1 dawkę Szczepionki przeciwko meningokokom

69 Meningitec (Wyeth) Polisacharydowe skoniugowane szczepionki przeciwko meningokokom grupy C, sprzężone z mutantem toksyny błoniczejPolisacharydowe skoniugowane szczepionki przeciwko meningokokom grupy C, sprzężone z mutantem toksyny błoniczej Szczepionki przeciwko meningokokom Menjugate (Chiron)

70 MCV4 - Menactra (Sanofi-Pasteur) Szczepionki przeciwko meningokokom Skoniugowana tetrawalentna szczepionka przeciwko meningokokom A,C,Y,W135Skoniugowana tetrawalentna szczepionka przeciwko meningokokom A,C,Y,W135

71 Szczepienia przeciwko meningokokom Mogą wystąpić:Mogą wystąpić: - reakcje miejscowe: zaczerwienienie, - reakcje miejscowe: zaczerwienienie, wrażliwość na dotyk, ból, obrzęk w miejscu wrażliwość na dotyk, ból, obrzęk w miejscu wkłucia, wkłucia, - ogólne: podwyższona temperatura, bóle - ogólne: podwyższona temperatura, bóle głowy stawów itp.. głowy stawów itp.. Reakcje na szczepienie ustępują po kilku dniach Reakcje na szczepienie ustępują po kilku dniach

72 W 2006 roku zaobserwowano dramatyczny wzrost zakażeń wywoływanych przez N. meningitidis grupy C, należącej do kompleksu klonalnego ST-11/ET-37W 2006 roku zaobserwowano dramatyczny wzrost zakażeń wywoływanych przez N. meningitidis grupy C, należącej do kompleksu klonalnego ST-11/ET-37 W bieżącym roku ten kompleks klonalny wyraźnie dominuje wśród izolatów grupy serologicznej C odpowiedzialnych za przypadki IChMW bieżącym roku ten kompleks klonalny wyraźnie dominuje wśród izolatów grupy serologicznej C odpowiedzialnych za przypadki IChM Szczepionki przeciwko meningokokom Dlatego szczepienia są uzasadnione!

73 Osobom mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis C - podać szczepionkę koniugowaną pomimo wcześniejszej chemioprofilaktykiOsobom mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis C - podać szczepionkę koniugowaną pomimo wcześniejszej chemioprofilaktyki Osobom > 2 mies., mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis A - podać szczepionkę polisacharydową A + C.Osobom > 2 mies., mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis A - podać szczepionkę polisacharydową A + C. Osobom > 2 lat, mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis W135 lub Y - podać czterowalentną szczepionkę polisacharydową A, C, W135, Y.Osobom > 2 lat, mającym bezpośredni kontakt z chorym, z potwierdzonym zakażeniem wywołanym przez N. meningitidis W135 lub Y - podać czterowalentną szczepionkę polisacharydową A, C, W135, Y. Szczepionki przeciwko meningokokom

74 W przypadku wystąpienia 2 lub więcej zakażeń meningokokowych w tym samym przedszkolu, szkole, uczelni, rodzinie itp., należy Jeśli można ustalić, że zachorowania dotyczą określonej grupy osób/klasy to chemio- i immunoprofilaktyka powinna objąć tę właśnie grupę. Jeśli można ustalić, że zachorowania dotyczą określonej grupy osób/klasy to chemio- i immunoprofilaktyka powinna objąć tę właśnie grupę. W przypadku, gdy nie jest to możliwe, zależnie od wielkości instytucji i różnicy wieku osób chorych, należy zastanowić się nad decyzją podania profilaktyki wszystkim osobom w danej placówce. W przypadku, gdy nie jest to możliwe, zależnie od wielkości instytucji i różnicy wieku osób chorych, należy zastanowić się nad decyzją podania profilaktyki wszystkim osobom w danej placówce. Zamykanie instytucji, a zwłaszcza dezynfekcja obiektu (meningokoki nie utrzymują się w środowisku) nie wpływa na zmniejszenie ryzyka zachorowań. Zamykanie instytucji, a zwłaszcza dezynfekcja obiektu (meningokoki nie utrzymują się w środowisku) nie wpływa na zmniejszenie ryzyka zachorowań. Jak ograniczyć zagrożenie zakażeniami meningokokowymi?

75 Jak najszybsze podanie właściwego antybiotyku! Jak najszybsze podanie właściwego antybiotyku! Pobranie materiału na badaniamikrobiologiczne (krew, płyn m-rdz.,materiał ze zmian skórnych, wymaz z nosogardła, inne materiały) Pobranie materiału na badaniamikrobiologiczne (krew, płyn m-rdz.,materiał ze zmian skórnych, wymaz z nosogardła, inne materiały) Jak najszybsze powiadomienie inspekcji sanitarnej o przypadku, celem przeprowadznia dochodzenia epidemiologicznego i podania chemio – lub immunoprofilaktyki Jak najszybsze powiadomienie inspekcji sanitarnej o przypadku, celem przeprowadznia dochodzenia epidemiologicznego i podania chemio – lub immunoprofilaktyki

76 Laboratorium wykonujące badania mikrobiologiczne, zobowiązane jest przesłać wyizolowany szczep meningokoków do Krajowego Ośrodka Referencyjnego ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego (KORUN) w Narodowym Instytucie Leków Postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego

77 KOROUN Adres: Warszawa, Chełmska 30/34, tel ; Fax: (0-22) ;

78 Ważna szybka diagnoza i leczenie, ale wciąż trudne rozpoznanie wstępne Ważna szybka diagnoza i leczenie, ale wciąż trudne rozpoznanie wstępne Wysoka śmiertelność pomimo właściwego leczenia i postępowania Wysoka śmiertelność pomimo właściwego leczenia i postępowania Potrzebna rzetelna informacja i działanie natychmiastowe Potrzebna rzetelna informacja i działanie natychmiastowe Immunoprofilaktyka Immunoprofilaktyka Rozpoznanie sytuacji epidemiologicznej Rozpoznanie sytuacji epidemiologicznej Epidemiologia zakażeń meningokokowych

79 Schemat postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego Informacje na temat meningokoków

80 Opracowania ogniska epidemicznego: wywiad epidemiologicznywywiad epidemiologiczny ustalenie osób z kontaktu z chorym (nazwisko, imię, adres zamieszkania pacjenta oraz osób stykających się z chorym w miejscach wspólnego przebywania: przedszkola, szkoły, internaty, akademiki, koszary itp.ustalenie osób z kontaktu z chorym (nazwisko, imię, adres zamieszkania pacjenta oraz osób stykających się z chorym w miejscach wspólnego przebywania: przedszkola, szkoły, internaty, akademiki, koszary itp. Schemat postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego

81 pobranie wymazów z jamy nosowo – gardłowej do badań mikrobiologicznych w kierunku nosicielstwa meningokoków od osób z najbliższego otoczeniapobranie wymazów z jamy nosowo – gardłowej do badań mikrobiologicznych w kierunku nosicielstwa meningokoków od osób z najbliższego otoczenia przekazanie materiału do właściwego laboratoriumprzekazanie materiału do właściwego laboratorium kontakt z lekarzem POZ (lub innym), który wdroży chemioprofilaktykę, w razie potrzeby również u osób, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym w: placówkach oświatowo- wychowawczych, akademikach, internatach, koszarach itp.kontakt z lekarzem POZ (lub innym), który wdroży chemioprofilaktykę, w razie potrzeby również u osób, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym w: placówkach oświatowo- wychowawczych, akademikach, internatach, koszarach itp. Schemat postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego

82 Chemioprofilaktyka zalecana jest następującym osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym: Chemioprofilaktyka zalecana jest następującym osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym: domownikom zamieszkującym/śpiącym razem z chorym osobom będącym w kontakcie intymnym z chorym uczniom/studentom/osobom śpiącym w tej samej sali studentom dzielącym kuchnię z chorym w jednym akademiku skoszarowanym żołnierzom i funkcjonariuszom Schemat postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego

83 Chemioprofilaktyka zalecana jest następującym osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym: Chemioprofilaktyka zalecana jest następującym osobom, które w ciągu 7 dni poprzedzających zachorowanie miały kontakt z chorym: osobom mającym krótki kontakt z chorym, jeśli miały one bezpośredni kontakt z wydzielinami chorego z dróg oddechowych tuż przed i w czasie przyjmowania chorego do szpitala osobom przeprowadzającym resuscytację met. usta-usta, odsysanie i intubację Osobom, które kontaktowały się z chorym oraz osobom objętym chemioprofilaktyką ( nie daje ona 100% ochrony) należy udzielić informacji o możliwości wystąpienia zachorowania i konieczności zgłaszania się do lekarza w przypadku wystąpienia niepokojących objawów chorobowych Schemat postępowania w przypadku wystąpienia zakażenia meningokokowego

84 Dziękuję za uwagę!


Pobierz ppt "Inwazyjna choroba meningokokowa Sytuacja epidemiologiczna w województwie dolnośląskim Dział Epidemiologii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej."

Podobne prezentacje


Reklamy Google