Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Rozwój mowy dziecka w ciągu pierwszego roku życia.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Rozwój mowy dziecka w ciągu pierwszego roku życia."— Zapis prezentacji:

1 Rozwój mowy dziecka w ciągu pierwszego roku życia

2 PIERWSZY KRZYK (L. Kaczmarek)  Uczeni nie mogą jednoznacznie określić jego funkcji. Jedni uważają, że służy on oczyszczeniu dróg oddechowych noworodka, a zarazem odzwierciedla przykre uczucia, które dziecko przeżywa w związku z raptownymi zmianami temperatury, ciśnienia i środowiska.  Inni zaś twierdzą, że pierwszy krzyk dziecka odzwierciedla jego przerażenie ciszą, do której nie było dotychczas przyzwyczajone, żyjąc w zasięgu odgłosu serca matki.  Pierwszy krzyk niemowlęcia jest na pewno symptomem sprawności narządów artykulacyjnych oraz przejawem funkcjonowania dziecka jako odrębnej istoty.

3 SŁUCH  Około 2-3 tygodnia życia dziecko, zaczyna lepiej słyszeć. Wcześniej jego przewody słuchowe są wypełnione cieczą.  W tym okresie można sprawdzić słuch dziecka.

4 REAKCJA NA DŹWIĘK (M. Nawrocka-Matera) Od 1- 3 miesięcy:  Dziecko reaguje zmrużeniem oczu lub nagłym rozłożeniem rączek na głośne dźwięki (odruch Moro);  Od drugiego miesiąca reaguje na głos bliskiej osoby (kiedy jej nie widzi);  Budzi się przy głośnych dźwiękach;  Głuży tzn. wydaje gardłowe dźwięki;

5 REAKCJA NA DŹWIĘK Od 4- 6 miesięcy: Około 5 miesiąca życia niemowlę zaczyna gaworzyć. Powtarza dźwięki, najczęściej sylaby. Na tym etapie milknie dziecko, które urodziło się z poważnym niedosłuchem.  Dziecko zwraca głowę w kierunku głosu znanej osoby lub innego dźwięku;  Budzi się z lekkiego snu, gdy ktoś głośno mówi;  Reaguje gaworzeniem na mowę matki;  Reaguje płaczem lub podrywa się przy głośnym hałasie.

6 REAKCJA NA DŹWIĘK Od 7-12 miesięcy: Pojawiają się pierwsze reakcje na wołanie po imieniu, dziecko zaczyna powtarzać niektóre dźwięki.  Reaguje na swoje imię, zwraca głowę w kierunku, z którego dochodzi głos lub inny dźwięk.  Gaworzy tzn. powtarza sylaby, np. ”ba”-„ba”.  Budzi się z lekkiego snu, gdy ktoś głośno mówi.  Używa własnego głosu, chcąc zwrócić na siebie uwagę.  Próbuje naśladować głos mamy, taty pod względem rytmu i głośności.  Spogląda lub wskazuje palcem osoby, gdy się o nie prosi.

7 ROZWÓJ CZYNNOŚCI RUCHOWYCH

8 ROZWÓJ FIZYCZNY A ROZWÓJ MOWY Faza głużenia – podnoszenie głowy Faza gaworzenia - siadanie Faza wyrazu - chodzenie

9 POŁYKANIE (Z. Korycki)  W procesie połykania małych dzieci można wyróżnić trzy fazy:  policzkowo-językową,  gardłową,  przełykową.

10 POŁYKANIE  W fazie I noworodek ssie pokarm. Czynność ta polega na zwarciu wargowym i policzkowym wraz z uniesieniem języka, który działa na zasadzie tłoka. Ruchy te mają miejsce do czwartego miesiąca życia dziecka.  U 6-7 miesięcznego niemowlaka zanika odruch ssania a pojawia się odruch żucia, język i żuchwa wykonują złożone ruchy.

11 POŁYKANIE  W fazie II podstawa języka podnosi się i uwypukla a część przednia ulega spłaszczeniu na podniebieniu twardym, unosi się podniebienie miękkie i krtań. Przedsionek krtani zamyka się i dochodzi do skurczu mięśni zwieraczy gardła.  Faza ta trwa około 0.5 sekundy.

12 POŁYKANIE  Faza III to fala skurczu perystaltycznego, która przesuwa pokarm do żołądka. Trwa ona od 4-8 sekund w przypadku pokarmów stałych, zaś płynnych od 1-2 sekund. Czynności tej fazy występują już w życiu płodowym. Przełyk niemowlaka stanowi przedsionek żołądka.  Jest stale wypełniony i rozszerzony powietrzem. Swą pełną dojrzałość osiąga, poza rozmiarami, u dziecka w drugim roku życia.

13 PRZYJMOWANIE POKARMU (Z. Korycki) Czynności wchodzące w sekwencję prawidłowego przyjmowania pokarmu przez niemowlę to:  wdech przez nos  pięć taktów ssania  połknięcie  wydech przez nos

14 ZĄBKOWANIE  Między 6 a 9 miesiącem życia wyrzyna się 8 siekaczy;  Pomiędzy 14 a 20 miesiącem życia pojawiają się pierwsze zęby trzonowe;  Pomiędzy 24 a 30 miesiącem wyrastają drugie zęby trzonowe. Okres wyrzynania się zębów jest dla dziecka okresem wzmożonej drażliwości i niepokoju.

15 Przesłanki opanowywania języka wg Valenitine’a  Spontaniczne wyrażanie odczuć i pragnień.  Spontaniczne głużenie i gaworzenie oraz ćwiczenia w wydawaniu dźwięków.  Naśladowanie dźwięków i ćwiczenie się w ich wydawaniu.  Kojarzenie dźwięków słyszanych z odczuciami, przedmiotami widzianymi lub ogólnymi sytuacjami i relacjami.  Kojarzenie dźwięków wydawanych przez samo niemowlę z reakcjami innych osób.

16 OPANOWYWANIE MOWY (L. Kaczmarek)  Według Leona Kaczmarka pierwszym etapem rozwoju mowy jest okres melodii do około 1 r.ż).  Przez1-2 r.ż. trwa okres wyrazu;  Od ok. 2 do 3 r.ż. następuje okres zdania, po którym zaczyna się trwający do około 7 r.ż. okres swoistej mowy dziecięcej.

17 OKRES MELODII (Valentine)  Krzyk i płacz należy traktować jako składniki ogólnej i niezróżnicowanej reakcji na doznania ustrojowe związane z negatywnymi stanami organizmu (ból, głód itp.).  Około 1 miesiąca życia udaje się rozróżnić różne typy wokalizacji: krzyk z głodu, krzyk z bólu oraz różne formy dźwiękowe związane z zadowoleniem (wg Valentine).

18 OKRES MELODII  Większe zróżnicowanie następuje ok. 2-3 miesiąca życia. W tym okresie następuje emitowanie dźwięków dla samej satysfakcji ich wygłaszania. Jest to rodzaj zabawy głosem. Te przejawy aktywności w zakresie słyszenia i czynności fonacyjnych można uznać za ważny czynnik przygotowujący do słyszenia i artykulacji dźwięków mowy – w szczególności do kształtowania słuchu fonematycznego.

19 Głużenie samogłoskowe (H.Bee)  Rozpoczyna się ok miesiąca życia;  Jest to wydawanie przez dziecko niezbyt intensywnych i nawet początkowo trudnych do opisania dźwięków.  Może się ono charakteryzować dużym zróżnicowaniem w tonie, wznoszeniem się i opadaniem jego wysokości. Zwykle jest ono oznaką przyjemności.

20 Głużenie samogłoskowe  Z czasem coraz częściej artykułowane są dźwięki odpowiadające mowie.  Wraz z żywą mimiką stanowi charakterystyczną reakcję na pieszczotliwy kontakt z osobą dorosłą.  Towarzyszą mu ruchy całego ciała, przede wszystkim rąk i nóg. Zatem w tym okresie dziecko ćwiczy nie tylko narządy mowne, ale również kończyny dolne i górne.

21

22 Gaworzenie samonaśladowcze (H. Bee)  Pojawia się ok. 6-7 miesiąca życia;  Spółgłoski łączą się z samogłoskami tworząc w ten sposób rodzaj sylaby.  Pojawia się „intonacja”, dzieci używają dźwięków które nie występują w ich języku;  Około 10 miesiąca życia ograniczają repertuar do dźwięków używanych w ojczystym języku.

23 Gaworzenie samonaśladowcze  Element samonaśladowczy i naśladowczy jako czynnik inicjujący i modyfikujący reakcje głosowe jest wyraźniejszy i bardziej intencjonalny niż w przypadku głużenia.  Gaworzeniu sprzyja dobre samopoczucie.  7-8 miesięczne dzieci mogą posługiwać się gaworzeniem dla zwrócenia na siebie uwagi dorosłych.

24 Gaworzenie samonaśladowcze  Gaworzenie nie jest mową, jednak poza ćwiczeniami aparatu słuchowo- artykulacyjnego wprowadza element socjalizacji reakcji głosowych.  Zdaniem niektórych badaczy, gaworzenie z kontaktami społecznymi zachęca dziecko do ćwiczenia się w wydawaniu dźwięków charakterystycznych dla języka.

25 PIERWSZE SŁOWA (L. Kaczmarek, M. Zarębina) Pierwsze wyrazy, czyli stałe grupy głosek o określonym znaczeniu mogą się pojawiać już około 9 miesiąca życia. Składają się najczęściej z dwóch, powtórzonych sylab. np: /mama/, /tata/, /baba/, /dać/

26

27 ROZUMIENIE MOWY  W wieku 8-9 miesięcy dzieci reagują adekwatnie na niektóre wypowiedzi, ujawniając tym możliwość kojarzenia dźwięków mowy z przedmiotami/ osobami/ czynnościami np.:  „Gdzie jest mama?”,  „Zrób kosi-kosi.”

28 SŁUCH MUZYCZNY (L. Kaczmarek)  W drugiej połowie pierwszego roku życia u dziecka doskonali się również słuch muzyczny.  Oznacza to, że wykształca się percepcja i odtwarzanie wysokości, dynamiki i barwy dźwięków. Dziecko potrafi zanucić zasłyszaną melodię, a także poruszać się w jej rytmie.

29

30 ODBIÓR MOWY (A.Jurkowski)  Sytuacja bodźcowa w której dziecko reaguje na daną wypowiedź jest złożona. Zawiera ona składniki:  Statyczno-kinestetyczne (położenie ciała)‏  Wzrokowy (otoczenie, osoba mówiąca)‏  Słuchowy (intonacja, słowa)‏  Dla niemowląt słowo jest obojętnym składnikiem. Jeśli więc jakiś element sytuacji się zmienia, wtedy reakcja dziecka na wypowiedź, może być zupełnie inna niż zazwyczaj.

31 DZIECI NIESŁYSZĄCE  Niesłyszące dzieci pomiędzy siódmym i jedenastym miesiącem życia wykazują swego rodzaju „gaworzenie migowe” będące odpowiednikiem gaworzenie u dzieci słyszących.  Około 12 miesiąca życia dzieci te prezentują pierwszy swoisty znak referencyjny (taki, który określa dany przedmiot lub wydarzenie). (Petitto,1988)

32 SŁYSZĄCE DZIECI niesłyszących rodziców  Folven i Bonvillian(1991) przeprowadzili badanie na grupie dzieci słyszących, niesłyszących rodziców.  W 9 osobowej grupce pierwszy znak pojawił się ok. 8 miesiąca życia, pierwszy znak referencyjny w połowie 13 m.ż, a słowo mówione ok.13 m.ż.  Pierwsze słowo pojawia się około miesiąca życia. (H.Bee)

33 GESTY  Język gestów pojawia się około 9-10 m.ż. możemy wtedy zaobserwować że dziecko prosi o coś za pomocą gestów i dźwięków np. o jakąś zabawkę, wzięcie na ręce.  Język receptywny rozwija się szybciej niż język ekspresywny. Dzieci 10-miesięczne są w stanie zrozumieć ok. 30 słów (H.Bee)‏

34 RODZAJE WYPOWIEDZI (L. Kaczmarek) Dziecko, które kończy pierwszy rok życia, umie już posługiwać się:  1) niejęzykowym sygnałem apelem (świadomy i celowy płacz-krzyk) oraz niejęzykowym sygnałem apelem wyższego stopnia niż płacz (okrzyki naturalne)‏;  2) niejęzykowymi sygnałami semantycznymi sytuacyjnymi: zmiennymi i stałymi (głosy artykulacyjne wraz z towarzyszącymi im gestami wskazującymi);  3) sygnałami jednoklasowymi (tworami onomatopeicznymi). Przy czym pierwsza i druga grupa są wykorzystywane najczęściej.

35 PODSUMOWANIE (L. Kaczmarek) Roczne dziecko potrafi wymawiać poprawnie samogłoski /a, e/ czasem i, również spółgłoski /m, b, n, t, d/ i półsamogłoskę /ć/. Nie bierze się tu pod uwagę głosek występujących w głużeniu i gaworzeniu, gdyż żaden z tych procesów nie jest sygnałem, nie przekazuje informacji. Oba są symptomami dobrego bądź złego samopoczucia i podświadomie wykonywanymi ćwiczeniami aparatu artykulacyjnego bądź słuchowego.

36 Bibliografia  Bee, H. Psychologia rozwoju człowieka, Zysk i S-ka wydawnictwo,Poznań 2004  Jurkowski, A. Ontogeneza mowy i myślenia, Wydawnictwa szkolne i pedagogiczne,Warszawa 1975  Kaczmarek, L. Nasze dziecko uczy się mowy, Wydawnictwo Lubelskie 1977;  Lampart-Busse, M. Połykanie – etiologia i wpływ na artykulację w: Logopeda - czasopismo internetowe 1 (4) 2007 [online][dostęp ]. Dostępny w Internecie:  Nawrocka-Matera, M. Rozpoznanie wady słuchu u dziecka O okresach rozwoju mowy dziecka. [on-line][dostęp ]. Dostępny w Internecie:  Zarębina, M. Kształtowanie się systemu językowego dziecka Wydawnictwo PAN 1965;  Zasada, S. Rozwój mowy dziecka w: Logopeda - czasopismo internetowe 1 (4) 2007 [on-line][dostęp ]. Dostępny w Internecie:


Pobierz ppt "Rozwój mowy dziecka w ciągu pierwszego roku życia."

Podobne prezentacje


Reklamy Google