Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

HISTORIA HUTNICTWA CYNKU I OŁOWIU. JOHANN CHRISTIAN RUBERG 1751-1807 Historia cynku w najstarszych ośrodkach hutniczych na Górnym Śląsku, na którym to.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "HISTORIA HUTNICTWA CYNKU I OŁOWIU. JOHANN CHRISTIAN RUBERG 1751-1807 Historia cynku w najstarszych ośrodkach hutniczych na Górnym Śląsku, na którym to."— Zapis prezentacji:

1 HISTORIA HUTNICTWA CYNKU I OŁOWIU

2 JOHANN CHRISTIAN RUBERG Historia cynku w najstarszych ośrodkach hutniczych na Górnym Śląsku, na którym to terenie już w średniowieczu tworzono warsztaty hutnicze, zaczęła się od wielkiego zapotrzebowania na ten metal i poszukiwań metod wydobycia go z rodzimych kopalin. Młody chemik i geolog z zamiłowania, sprowadzony z okolic Wernigerode w Górach Harcu przez księcia pszczyńskiego zaczął pracę w dobrze już prosperującej - książęcej hucie szkła pod Mysłowicami.

3 HUTA SZKŁA W WESOŁEJ POD MYSŁOWICAMI R. W roku 1792 w hucie Szkła w Wesołej k/Mysłowic Jan Christian Ruberg po wieloletnich doświadczeniach otrzymał pierwszy metaliczny cynk ze spieku wielkopiecowego zawierającego domieszki galmanu. Wykorzystał do tego zaprojektowany przez siebie 4 muflowy piec hutniczy. Po dwóch latach produkował już 12 ton cynku rocznie. Po następnych kilku latach i rozbudowie huty o 3 piece produkcja osiągnęła 60-ciu ton rocznie. Metoda wytopu cynku wynaleziona przez Ruberga zwana na świecie jako „Śląską Metoda” przetrwała do 2 polowy XX w. kiedy to została zamknięta ostatnia huta cynku w Zakładach Metalurgicznych “Silesia” w Wełnowcu.

4 GEORG GIESCHE – SPADKOBIERCY Georg Giesche pochodził z rodziny szlachty małopolskiej. Jego ojciec Adam, zawodowy wojskowy, osiadł na Śląsku. Georg ożenił się z córką kupca wrocławskiego i założył firmę specjalizującą się w handlu. Spotkanie z ziemianinem Kacprem Pielgrzymowskim z okolic Bytomia zaowocowało na początku XVIII wieku otwarciem kopalni galmanu, eksportowanego Wisłą do Gdańska oraz Odrą do Prus. W 1704 roku na lat dwadzieścia uzyskał od cesarza Leopolda I przywilej na monopol w wydobyciu i eksporcie rudy z Górnego Śląska. Później monopol przedłużono na kolejne dwadzieścia lat. W 1812 Karola VI za zasługi w rozwoju przemysłu nadaje Georgowi tytuł szlachecki. Zmarł w 1716 roku, a budowana przez niego firma - jako fabryka galmanu wciąż się rozwijała, stając się jedną z większych w Europie Środkowej. Dalszym zarządzaniem firmą zajmuje się żona, syn i córka.

5 HUTA WILHELMINA W roku 1823 zarejestrowano na Górnym Śląsku 26 hut, które wyprodukowały łącznie 6878 ton, a w roku 1825 już ton cynku. O pewności pracy i ekonomice hut cynku decydowały w tym czasie dwa kierunki. Huta musiała mieć zapewnione stałe dostawy galmanu oraz bliskie sąsiedztwo kopalni węgla o tanim jego transporcie i niskiej cenie. Firma Giesche, będąca właścicielem bogatych złóż rudy galmanowej w Szarleju koło Bytomia oraz kopalni węgla w pobliżu Szopienic wybudowała tu hutę cynku WILHELMINA. W 1834 roku czynnych już było 6 podwójnych pieców destylacyjnych, które wyprodukowały w 1834 roku 257 ton cynku. Wykorzystując dobrą koniunkturę w latach 50 następuje dalsza rozbudowa huty. W 1860 r. czynne są już 94 piece zostaje również uruchomiona produkcja kadmu, zbudowano dużą muflarnię, uruchomiono konną kolejkę łączącą kopalnię Jutrzenka z Hutą,dołączono także hutę do sieci konnej kolei wąskotorowej prowadzącej z Bytomia przez Katowice, Janów do Brzezinki. Ułatwiało to dowóz galmanu z Kopalni Szarlej jak również wywóz cynku na sprzedaż.

6 BUDOWNICZOWIE POTĘGI SPÓŁKI. W roku 1860 zawiązana zostaje we Wrocławiu Spółka Georg von Giesches Erben. Silny wpływ na dalszy rozwój firmy wywarli: Friedrich hr. Carmer, dr Kurt von Lieres i baron Ulrich Richthofer.

7 HUTA PAWEŁ W drugiej połowie XIX w. spółka Giesche koncentruje produkcję cynku w Szopienicach i tak: w 1861 r. kupuje niewielką hutę PAWEŁ w Dąbrówce Małej, wykorzystując ją do prowadzenia prac doświadczalnych w wyniku których wprowadzono opalanie pieców gazem. W Szarleju obok galmanu wydobywano również rudę ołowiową, podjęto więc decyzję o budowie obok huty PAWEŁ huty ołowiu. W latach zbudowano urządzenia do produkcji blach ołowianych, rur, śrutu myśliwskiego, plomb oraz Fabrykę minii ołowianej. W 1869 r. uruchomiono na terenie huty PAWEŁ Fabrykę Wyrobów Ogniotrwałych do wymurówek pieców oraz masę muflową dla retort.

8 HUTA RECKE W drugiej połowie XIX wieku wyczerpują się złoża galmanu, następuje gwałtowny spadek produkcji cynku, a nawet zatrzymanie niektórych hut na Górnym Śląsku. Ograniczenie produkcji dotknęło również huty Szopienickie. Ratunkiem dla przemysłu było odkrycie w roku 1872 w kopalni SZARLEJ BIAŁY dużych ilości nowego kruszcu blendy cynkowej, która jednak z uwagi na dużą zawartość siarki wymagała prażenia. W roku 1875 obok huty PAWEŁ zbudowano dużą prażalnię blendy cynkowej oraz pierwszą na Śląsku Fabrykę kwasu siarkowego systemu komorowego -zespół ten nazwano hutą RECKE. Blenda prażona z huty RECKE pokrywała z nadwyżką potrzeby huty WILHELMINA i PAWEŁ.

9 HUTA NORMA Spółka Giesche nabywa leżącą w pobliżu Roździenia niewielką hutę NORMA..

10 HUTA BERNHARDI W pobliżu linii Górnośląskiej Kolei w Szopienicach zbudowana zostaje nowa huta BERNHARDI, którą wyposażono w osiem nowoczesnych pieców destylacyjnych systemu Siemensa. W roku 1899 na terenie huty BERNHARDI zbudowana zostaje prażalnia rudy z mechanicznymi piecami oraz nowoczesną fabryką kwasu siarkowego systemu kontaktowego - zakład ten nazwano hutą LIERES.

11 HUTA WALTHER CRONECK 1864 – do nadal Powstaje nowa huta ołowiu i srebra – wyposażona w piece szybowe, płomieniowe i odciągowe. Po raz pierwszy zastosowano sztuczny nawiew dmuchawami z napędem maszynami parowymi.

12 KOLEGIUM REPREZENTANTÓW SPÓŁKI G.E. Po zawiązaniu się spółki Bergerksgesellschaft Georg von Giesche's Erben - Towarzystwo Górnicze "Spadkobiercy Jerzego von Giesche" na początku XX w. W skład kolegium wchodzą takie znakomitości jak: Graf Carmer,- generalny. budowniczy, graf von Adalbert Recke-Volmerstein, Kraker von Szchwarzenfeld. i Anthon Uthemann – generalny budowniczy.

13 WALCOWNIA BLACH CYNKOWYCH Na terenie huty BERNHARDI zbudowana zostaje walcownia blach cynkowych, która wyposażona jest w piece topielne, karuzele odlewnicze i walcarki duo - napędzane maszynami parowymi.

14 MASZYNY PAROWE Walcarki napędzane były 4 zespołami maszyn parowych dwustronnego działania wyprodukowanymi w roku 1903 w Hucie Wilhelma w Szprotawie.

15 HUTA UTHEMANN Nieopodal huty WILHELMINA wybudowany zostaje nowoczesny kompleks hutniczy składający się z hut cynku Uthemann. Kompleks połączono z kopalnią węgla i innymi hutami Szopienic - samorozładowawczą, nadziemną kolejką wąskotorową o trakcji parowej. Obiekty zaprojektowane architektonicznie przez kuzynów Emila i Georga Zilmannów stanowiły przykład wzorowego i nowocześnie urządzonego zakładu hutniczego.

16 MAGAZYN BLENDY – kalcynacji galmanu HUTA UTHEMANN – MAGAZYN KALCYNACJI GALMANU. Ruda składowana była na wolnym powietrzu, tylko część składowano w wybudowanej hali kalcynacji galmanu.

17 PIECE DESTYLACYJNE Cynk uzyskiwano w 3 halach pieców. W hali było 8 pieców dwustronnych, z retortami ceramicznymi - „muflami” w trzech poziomach, po około 180 każdy.

18 HUTA SAEGERA W kompleksie huty Uthemann wybudowano również prażalnię blendy z fabryką kwasu siarkowego Seager.

19 ELEKTROLIZA Wybudowany na terenie huty BERNHARDI pierwszy w Polsce zakład elektrolizy cynku, w 1938 roku osiąga wysoką produkcję ton cynku elektrolitycznego. W latach zbudowano pierwszy w kraju wydział miedzi, który obejmował piece anodowe, katodowe oraz elektrorafinację.

20 RAFINERIA MIEDZI - ZAŁADUNEK ANOD W trudnych warunkach pracownicy pracowali przy obsłudze wanien w hali elektrolizy.

21 HALA PRZETWORNIC Do procesu elektrolitycznej rafinacji cynku potrzebne było uruchomienie własnych przetwornic (generatorów prądu stałego).

22 HUTA METALI NIEŻELAZNYCH 1972 Po roku 1970 silny rozwój hutnictwa miedzi -na bazie rodzimych rud - stworzył możliwości zaspokojenia w/w. potrzeb krajowych przez rozwój przetwórstwa miedzi. Decyzją rządu budowę zakładu przetwórstwa miedzi zlokalizowano w HMN SZOPIENICE.

23 HALA PRZETWÓRSTWA MIEDZI 1977 W okresie transformacji polskiej gospodarki w HMN SZOPIENICE SA nastąpiły zmiany w sferze technologii oraz w strukturze własnościowej. W latach miały miejsce następujące procesy: zatrzymano technologie : produkcję walcówki miedzianej, produkcję kadmu i srebra – tzw. metalu Dore'a, wyrobów ogniotrwałych i cynku elektrolitycznego. Kolejno powstają: w 1973 r. walcownia bruzdowa, w 1976 r. wydział wałków i tulei oraz w 1977 r. walcownia taśm.

24 ZABYTKI HUTNICZE SZOPIENIC W roku1978 do rejestru zabytków zostało wpisanych 7 obiektów po dawnej Hucie Uthemann i zespół maszyn parowych napędzających walcarki blach cynkowych. Z okazji 150 rocznicy założenia hut cynku w Szopienicach powstały: Izba Tradycji Hutniczej oraz tablice upamiętniające Hutę Wilhelmina i Kuźnicę Roździeńskiego.

25 SIEDZIBA STOWARZYSZENIA Powstała z inicjatywy Komisji Historycznej Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Hutniczego w budynku dawnego laboratorium chemicznego z końca XIX w. Eksponaty zgromadzili pracownicy huty i miłośnicy starej techniki.

26 IZBA TRADYCJI 1984 Powstała z okazji jubileuszu 150 lecia szopienickich hut cynku. Tu odbywały się spotkania grup zawodowych i stowarzyszeń oraz wycieczek szkolnych.

27 EKSPONATY Zgromadzone w Izbie narzędzia i wyroby pracy hutników, oraz dokumentacja fotograficzna stwarza klimat do zapoznania się z bogatą historią hutnictwa cynku na Śląsku.

28 OBELISK – HUTY WILHELMINA Na bryle zgarów po hutniczych umieszczona jest tablica upamiętniająca w Szopienicach historyczne miejsce Huty Wilhelmina

29 TABLICA PAMIĄTKOWA Na wieczną chwałę hutnictwa cynku.

30 UTHEMANN - HALA PIECÓW Taki stan zabytkowej hali pieców destylacyjnych zachowany był do początku XXI w. Razem z 6 innymi obiektami miała stanowić Skansen Hutnictwa Cynku.

31 RUINY PIECÓW DESTYLACYJNYCH Stan pieców destylacyjnych na 2010 rok, po dewastacji przez złomiarzy.

32 POMNIK WALENTEGO ROŹDZIEŃSKIEGO Z okazji 150 lecia hut szopienickich załoga HMN „Szopienice” ufundowała obelisk z tablicą upamiętniającą historyczne miejsce lokalizacji Kuźnicy Rożdzieńskiej z końca XVI w.

33 Zachęcamy do odwiedzenia strony internetowej Stowarzyszenia Na Rzecz Powstania Muzeum Hutnictwa Cynku w Katowicach-Szopienicach.


Pobierz ppt "HISTORIA HUTNICTWA CYNKU I OŁOWIU. JOHANN CHRISTIAN RUBERG 1751-1807 Historia cynku w najstarszych ośrodkach hutniczych na Górnym Śląsku, na którym to."

Podobne prezentacje


Reklamy Google