Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Słuchanie świata Warsztaty dla dzieci w wieku szkolnym PRZEPIS DLA NAUCZYCIELI Opracowanie: Krzysztof Topolski Forma: zajęcia w grupie Sugerowany czas.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Słuchanie świata Warsztaty dla dzieci w wieku szkolnym PRZEPIS DLA NAUCZYCIELI Opracowanie: Krzysztof Topolski Forma: zajęcia w grupie Sugerowany czas."— Zapis prezentacji:

1

2 Słuchanie świata Warsztaty dla dzieci w wieku szkolnym PRZEPIS DLA NAUCZYCIELI Opracowanie: Krzysztof Topolski Forma: zajęcia w grupie Sugerowany czas trwania: jeden warsztat około 3 godziny z przerwą, lub dwa warsztaty po 1,5 Potrzebne materiały: 4 arkusze szarego papieru pakowego, różnokolorowy papier samoprzylepny, flamastry, kartka papieru A4, stoper

3

4 Wprowadzenie Proponowane zajęcia dźwiękowe inspirowana są działalnością edukacyjną prowadzoną w ramach nurtów Akustycznej Ekologii i Krajobrazu Dźwiękowego. W ramach warsztatów pojawią się również elementy muzyki eksperymentalnej i improwizowanej. Scenariusz warsztatów podzielony jest na kilka części i prowadzi do wspólnego wykonania Koncertu Natury. Podczas działań warsztatowych wykonujemy zestaw ćwiczeń “czyszczenia uszu” inspirowanych pracami kanadyjskiego kompozytora R. Murray'a Shafera oraz kompozycją Johna Cage’a 4'33” a także wychodzimy na Spacer Dźwiękowy (spacer ze słuchaniem). Warsztaty proponuję rozpocząć krótką rozmową na temat otaczających nas dźwięków. Dobrym sposobem jest wyjście od zastanowienia się wspólnie czym jest Krajobraz Wizualny. Pojęcie to jest raczej znane i rozumiane przez większość uczniów. Następnie przez analogię, wprowadzamy określenia Krajobrazu Akustycznego, zastanawiamy się wspólnie czym może być oraz jakie ma cechy. Warsztaty skonstruowane są jako proces w którym od ćwiczeń w słuchaniu i rozumieniu dźwiękowego otoczenia, stopniowo przechodzimy do imitacji i grupowego tworzenia dźwięków w improwizacji muzycznej. Wszędzie gdzie to możliwe warto w czasie warsztatów zamykać na jakiś czas oczy.

5 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” Czyszczenie uszu to ciekawa przenośnia. Symbolicznie określa się w ten sposób proces odzyskiwania wrażliwości na otaczający krajobraz akustyczny. Proces uświadamiania sobie dźwiękowego otoczenia, wsłuchiwania się w otaczający świat. Ćwiczenia można wykonywać jako serię jedno po drugim lub przeplatać nimi inne zajęcia i działania warsztatowe.

6 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 1.Ćwiczenie inspirowane kompozycją Johna Cage’a 4'33”. Proponuję wykonywać je z uczniami w grupie siedząc w okręgu. Słynna kompozycja amerykańskiego kompozytora polega na ty aby przez czas 4 minut i 33 sekund powstrzymać się od wydawania dźwięków. Warto przed rozpoczęciem zapoznać uczniów z historią tego utworu oraz postacią twórcy. Proponuję zacząć od jednej minuty. Zaproponujmy uczniom aby stali się wykonawcami fragmentu utwory Cage'a. Do mierzenia czasu użyjemy stopera. Zadaniem wykonawców jest pozostanie w ciszy, powstrzymywanie się od wydawania dźwięków. Można to ćwiczenie powtarzać w trakcie warsztatów jeszcze 2 lub 3 razy za każdym razie wydłużając czas. Potraktujmy to ćwiczenie jako wspólne wykonywanie kompozycji muzycznej. Po zakończeniu porozmawiajcie czy czas się dłużył, czy było łatwo czy trudno wytrzymać w ciszy, oraz jakie dźwięki słyszeliście?

7 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 2.Siedząc w okręgu podajemy sobie z rąk do rąk kartkę papieru. Zadanie polega na podawaniu kartki w taki sposób aby możliwie nie wydawała żadnych dźwięków. Po tym jak kartka wróci do prowadzącego porozmawiajcie o tym czy było to możliwe i opiszcie dźwięki jakie usłyszeliście.

8 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 3.Modyfikacją poprzedniego ćwiczenia jest wydobywanie z kartki dźwięków. Kartka papieru staje się naszym instrumentem muzycznym. Każdy po kolei stara się wydobyć z kartki dźwięk. Ograniczeniem jest jedynie nasza wyobraźnia i możliwości dźwiękowe kartki. Należy zwrócić uwagę na to aby dźwięki się od siebie różniły. Starajcie się wydobyć inny dźwięk niż osoba grająca przed wami. Opiszcie i nazwijcie dźwięki jakie usłyszeliście.

9 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 4.Ćwiczenie polegające na powtarzaniu w grupie dowolnie wybranego słowa. Ja zazwyczaj proponuję słowo “zwierzę” ale może być to dowolne, niezbyt długie słowo, które można powtarzać rytmicznie. Powtarzamy słowo przez jakiś dość długi czas. Próbujemy wykonywać to ćwiczenie w różnej dynamice: jak najciszej oraz jak najgłośniej. Następnie zwalniamy stopniowo tempo wypowiadanego słowa, wypowiadamy je jak najwolniej by potem przyśpieszać i robić to jak najszybciej. Ćwiczenie to jest dobrą okazją by pozwolić sobie na odkrywanie pokładów własnej ekspresji dźwiękowej.

10 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 5.Siedzimy w okręgu, każdy po kolei stara się wstać i usiąść tak aby nie wydać żadnego dźwięku, gdy reszta grupy w ciszy słucha. Sprawdźcie czy to możliwe? Modyfikacją tego ćwiczenia może być trudniejsze zadanie aby każdy wyniósł swoje krzesło z klasy i przyniósł je z powrotem ale w taki sposób by nie wydać żadnego dźwięku. Zadajcie sobie pytanie, kiedy podczas wykonywania powyższych zadań, pojawia się dźwięków najwięcej a kiedy najmniej?

11 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 6.Chodźcie w okręgu dookoła sali tak aby nie wydawać dźwięków. Co trzeba zrobić i w jaki sposób chodzić aby zmniejszyć ilość wydawanych odgłosów do minimum?

12 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 7.Jedna osoba pojedynczo klaszcze a inne po kolei starają się klasnąć dokładnie tak samo. Starajcie się jak najdokładniej naśladować klaśnięcie. Potem klaszcze ktoś inny a pozostałe osoby po kolei naśladują. Róbcie to według muzycznej zasady zasadzie call and response. Czyli zawołanie i odpowiedź, gdzie pierwsze klaśniecie jest zawołaniem a drugie odpowiedzią. Czy można zaklaskać dokładnie tak samo jak ktoś inny?

13 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 8. Niech każdy w grupie dokończy zdanie : Cisza to.... ?

14 Ćwiczenia w “czyszczeniu uszu” 9.Zabawa dla 4 grup. Dzielimy klasę na 4 grupy. Każda z grup naśladuje ustami dźwięki wydawane przez np. Wilki, Konie, Koguty i Krowy. Zamykamy oczy. Prowadzący rozstawia uczestników w całej sali w taki sposób aby przedstawiciele poszczególnych grup byli przemieszani. Następnie naśladując głosem dźwięki zwierząt każdy próbuje z zamkniętymi oczami odnaleźć przedstawicieli swojej grupy. Zabawa kończy się gdy wszystkie “zwierzęta odnajdą swoje stada”. Zadbajcie o bezpieczeństwo tego ćwiczenia.

15

16 Prowadzący wyznacza trasę spaceru tak aby była jak najbardziej różnorodna i ciekawa, a jednocześnie łatwa do przebycia w dość krótkim czasie. Część przechadzki można zrobić jeszcze w budynku aby zaznaczyć różnice między dźwiękami na zewnątrz i wewnątrz architektury. W zależności o tego ile mamy czasu spacer jako cześć warsztatów może trwać na początek kilkanaście do dwudziestu minut. Można też organizować warsztaty polegające tylko na spacerowaniu dźwiękowym, dla bardziej zaawansowanych słuchaczy świata. Główne dwie zasady spaceru : idziemy gęsiego oraz utrzymujemy odpowiednie odległości między uczestnikami, pierwsza osoba prowadzi grupę. Idziemy w takich odległościach od siebie aby nie słyszeć kroków osoby idącej przed nami. Możemy zorganizować spacer tak aby zależnie od warunków, pewną część trasy przejść gęsiego zaś inny odcinek w zwartej grupie. O kształcie ostatecznym spaceru powinien zadecydować prowadzący znający teren i grupę. W przerwach spaceru można wykonać wyżej opisane ćwiczenia np. pozostawanie w ciszy przez minutą mierząc czas stoperem. Pamiętamy aby nasłuchiwać i szukać dźwięków. Gdy wrócimy do klasy postarajmy się porozmawiać o dźwiękach usłyszanym na spacerze, nazwać je lub zapisać na kartkach swoje listy dźwięków. Spacer dźwiękowy, spacer ze słuchaniem

17 Kategorie dźwięków, opisywanie otoczenia akustycznego 1.Po powrocie ze spaceru spróbujmy pogrupować zapamiętane dźwięki w kategorie. Podstawowe kategorie, które możemy wprowadzić to dźwięki techniki, wydawane przez maszyny i technologię, dźwięki natury, oraz dźwięki wydawane przez człowieka, dodatkowo możemy wprowadzić kategorię dźwięków wydawanych przez nas samych. Do pogrupowanie dźwięków możemy użyć 4 arkuszy szarego papieru pakowego, oznakowanych odpowiednio literami T – technika, N- natura, C - człowiek oraz X – dźwięki wydawane przez nas. Prosimy uczestników aby na wcześniej przygotowanych niewielkich kawałkach samoprzylepnego papieru narysowali swoje dźwięki i przyporządkowali do wybranej kategorii, przyklejając do odpowiedniego arkusza papieru. W ten sposób tworzymy naszą bazę dźwięków i grupujemy je w kategorie. Dźwięki można też narysować bezpośrednio na papierze, ale zabawa z kolorowym samoprzylepnym papierem zwiększa znacznie czytelność naszych dźwiękowych map i oszczędza czas. 2.Innym wariantem tego ćwiczenia jest sytuacja gdy w punkcie centralnym jednego większego arkusza papieru umieszczamy lub rysujemy symbol miejsca / budynku gdzie prowadzone są warsztaty. Następnie ustalamy kolor samoprzylepnego papieru dla każdej z kategorii dźwiękowych. Każdy rysuje lub opisuje na małym kawałku samoprzylepnego papieru dźwięki, które słyszał by następnie przykleić je w odpowiednim miejscu na naszej mapie dźwiękowej. 3.Jak daleko od naszego miejsca warsztatowego dźwięk został usłyszany na spacerze, w którym miejscu w przestrzeni itp ? W ten sposób nie tylko kategoryzujemy dźwięki i je opisujemy ale tworzymy także rodzaj mapy, ćwicząc jednocześnie pamięć dźwiękową.

18 Gdy już cała grupa wykona pracę związaną z rysowaniem, opisywaniem i kategoryzowaniem dźwięków, powstanie rodzaj graficznej partytury, mapy dźwiękowej z której możemy skorzystać przy wykonywaniu wspólnego Koncertu Natury. Prowadzący prosi każdego z uczestników aby wybrał sobie z graficznych zapisów dźwięków jeden, który chciał by naśladować; imitować głosem. Najlepiej aby wszyscy do tego celu użyli swojego głosu. Będziemy teraz imitować usłyszane, zapamiętane, opisane i narysowane potem dźwięki lub ich grupy. Może to być nieistniejący na co dzień w języku, wymyślony na poczekaniu wyraz dźwiękonaśladowczy, abstrakcyjna grupa sylab, lub wszelkie inne odgłosy i onomatopeje za pomocą których jesteśmy w stanie naśladować dźwięki. Poprośmy każdego aby przedstawił grupie swoją autorską imitację głosową nie informując jaki to dźwięk. Cała grupa może wówczas zgadywać co to było. Następnie podzielmy klasę na 3 grupy. Każdej grupie dajemy czas do przygotowania swojego koncertu natury. Po 10 minutach grupa przedstawia koncert reszcie klasy, imitując dźwięki otoczenia. Prowadzący może wcielić się w rolę dyrygenta. Poszczególne grupy mogą grać razem lub w kolejności wyznaczonej przez dyrygenta umownymi znakami rąk. Dyrygent może tak prowadzić improwizację by “włączać i wyłączać” poszczególne dźwięki solowe oraz grupy dźwięków w dowolnej kolejności. Na zakończenie imitujcie dźwięki wszyscy jednocześnie, całą grupą. Warto prowadzić różnice dynamiczne np, wykonywać cześć koncertu jak najciszej, by potem robić to jak najgłośniej. Rolą dyrygenta i prowadzącego jest kierować zespołem imitatorów tak aby odnaleźć jak najwięcej konfiguracji i możliwości Orkiestra natury

19 Ćwiczenie to można traktować jako rozwinięcie i modyfikację koncertu orkiestry natury. Polega ono na słuchaniu poruszających się dźwięków. Jedna osoba, ochotnik lub prowadzący powtarza bez przerwy jeden dźwięk onomatopeję (może to być dźwięk z ćwiczenia poprzedniego). Należy wybrać taki dźwięk aby można było go powtarzać bez przerwy przez dość długi czas. Osoba ta porusza się w różnych miejscach sali chodząc i powtarzając swój dźwięk (porusza się na tyle wolno aby uniknąć wydawanie innych dźwięków np. chodzenia czy szelestu ubrania, ważne jest należyte wyeksponowanie powtarzanego dźwięku). Reszta grupy w tym samym czasie zamyka oczy i pokazuje ręką kierunek z którego dochodzi do ich uszu dźwięk wydawany przez poruszającą się osobę. Następnie inna osoba dołącza się ze swoim dźwiękiem. Należy zwrócić uwagę aby dźwięki obu poruszających się osób różniły się od siebie. Gdy dwie osoby poruszają się po sali ze swoimi dźwiękami “na ustach”, inni uczestnicy zabawy pokazują z zamkniętymi oczami kierunek pierwszego dźwięku prawą ręką a drugiego lewą. Można znacznie skomplikować ćwiczenia dodając jeszcze dwie osoby i dwa poruszające się dźwięki. Dzielimy wówczas klasę na pół. Jedna połowa wsłuchuję się i pokazuje pierwsze dwa dźwięki a druga dwa następne. Czy łatwo jest wskazywać dwa poruszające się dźwięki w takiej sytuacji oraz jakie to uczucie. Porozmawiajcie o tym. Dźwięki w naszym otoczeniu miejskim bardzo często szybko się poruszają. Czy łatwo jest je obserwować i od czego to zależy. Słuchanie dźwięków w przestrzeni

20

21 7b20aee4b01510f82e50d7/ /Narodziny.pdf Warto przeczytać


Pobierz ppt "Słuchanie świata Warsztaty dla dzieci w wieku szkolnym PRZEPIS DLA NAUCZYCIELI Opracowanie: Krzysztof Topolski Forma: zajęcia w grupie Sugerowany czas."

Podobne prezentacje


Reklamy Google