Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Estrogeny i hormony tarczycy Konrad Królikowski

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Estrogeny i hormony tarczycy Konrad Królikowski"— Zapis prezentacji:

1 Estrogeny i hormony tarczycy Konrad Królikowski

2 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

3 Pęcherzyk pierwotny Pęcherzyk wtórny Ciałko żółte Wydzielanie OH HO 17-beta-estradiol O HO Estron OH HO Estriol C=O CH 3 O Progesteron

4 Spektrum OH HO 17-beta-estradiol C=O CH 3 O Progesteron

5 Działanie na oś przysadka- jajnik Estrogeny Hamują wydzielanie FSH W małych stężeniach hamują wydzielanie LH W dużych stężeniach – pobudzają LH Progesteron Wraz z estrogenami obniża wydzielanie FSH i LH Antyestrogen – metabolizm estrogenów

6 Działanie na metabolizm EstrogenyProgestageny Lipidy Lipaza wątrobowa Katabolizm HDL Receptory dla LDL w wątrobie LDL Oksydacja LDL w makrofagach HDL LDL Węglo- wodany insulinooporność

7 Działanie na krążenie Estrogeny Zatrzymanie Na i wody obrzęki Wydzielanie NO rozszerzenie naczyń RR Frakcja wyrzutowa Progestageny Wydalanie Na i wody

8 Działanie na kości (estrogeny) Stymulacja wzrostu i uwapnienia, zarastanie przynasad Bezpośrednie oddziaływanie na osteoblasty i osteoklasty Pośrednio przez IL-6, IL-1, TNF-alfa, GM-CSF Wzmaganie hydroksylacji wit. D w nerkach

9 Działanie na sutek Estrogeny Rozrost przewodów Rak sutka? Im więcej estrogenów tym większe ryzyko Długoterminowe HTZ zwiększa ryzyko, które znika po 5 latach od odstawienia Estradiol in vitro stymuluje komórki nowotworowe Progesteron Rozrost pęcherzyków

10 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

11 Estrogeny Naturalne 17-beta-estradiol Estron Estriol Sztuczne Etinyloestradiol Mestranol Tibolon (+ wł. gestagenne + androgenne) Pochodne stilbenu Dietylostilbestrol Heksestrol

12 Właściwości Naturalne Łatwo metabolizowane w wątrobie – słabe działanie po podaniu p.o. Najbardziej fizjologiczne działanie – stosowane w HTZ Syntetyczne Silniejsze działanie Odporne na „wątrobę” Stosowane w antykoncepcji Pochodne stilbenu Inna budowa, silniejsze działanie Możliwość reakcji utlenionych metabolitów z DNA Karcynogeneza?

13 Wskazania Antykoncepcja hormonalna – gł. syntetyczne Hormonalna terapia zastępcza – gł. naturalne Niewydolność jajników Rak prostaty

14 Antyestrogeny (SERM) Klomifen Głównie podwzgórze Wydzielanie GnRH Zastosowanie: niepłodność, oligospermia Tamoksyfen Głównie w sutku Rozwoju nowotworu Częściowy agonista w endometrium: hiperplazja Zastosowanie: rak sutka Raloksyfen Agonista w kościach Antagonista w endometrium i sutku Zastosowanie: profilaktyka osteoporozy u pacj. z grup ryzyka

15 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

16 Progestageny Progesteron i pochodne Progesteron Medroksyprogesteron Dydrogesteron Hydroksyprogestron Izopregnenon Chlormadinon Pochodne testosteronu Etisteron i noretisteron Norgestrel i lewonorgestrel Noretynodrel Norgestrienon Dimetisteron Nowe pochodne Desogestrel Norgestimat Gestoden Antygestagen - mifepriston

17 Właściwości Pochodne progesteronu Progesteron szybko rozkładany przez wątrobę, pochodne – nie Działanie wirylizujące tylko przy dużych dawkach Pochodne testosteronu Potencjalnie silniejsze działanie wirylizujące i anaboliczne Nowe pochodne testosteronu Głównie w środkach antykoncepcyjnych Mifepriston Antykoncepcja po stosunku (>72h) przez uniemożliwienie implantacji

18 Wskazania Antykoncepcja hormonalna HTZ u kobiet z macicą Endometrioza Menorrhagia Bolesne miesiączki

19 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

20 Działania niepożądane Ryzyko: zakrzepica żył głębokich (RR 3 po roku), rak sutka (RR 1,5 po 5 latach), ChNS (?), udar (?) Zespół przedmiesiączkowy Bolesność piersi, zatrzymanie płynów, wzdęcie Zaburzenia miesiączkowania Wzrost wagi, wysypki, nudności, bóle głowy, bezsenność, depresja Gestageny: hirsutyzm, łysienie Estrogeny: przerost śluzówki macicy i ca (RR 2 jeśli same EE), mięśniaki macicy, kamica żółciowa (RR 2)

21 Przeciwwskazania Choroby w wywiadzie: zakrzepica żylna, rak sutka, ciężka migrena, kamica żółciowa, nadciśnienie tętnicze, porfiria Niewydolność lub ca wątroby, leki zmniejszające efektywność (rifampicyna, fenytoina, ampicylina, tetracykliny, gryzeofulwina) Długie unieruchomienie, operacja na miednicy mniejszej, niezdiagnozowane krwawienie z dróg rodnych, ciąża, karmienie, 3 tyg. po porodzie Palenie >20 szt./d (>35 r.ż.)

22 Interakcje Leki wiążące się silnie z białkami Leki stymulujące bądź hamujące enzymy wątroby Antybiotyki (penicyliny i tetracykliny) zmniejszają efekt

23 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

24 HTZ Zastępowanie hormonów żeńskich zanikających w okresie menopauzy ≠ antykoncepcja Wskazania: objawy zanikowe, wypadowe i naczyniowe w menopauzie wczesna menopauza - jako profilaktyka osteoporozy

25 Rodzaje HTZ Łączona (E+P) dla kobiet z macicą lub endometriozą hamuje rozrost endometrium Estrogenowa (E!) dla kobiet bez macicy Ciągła hamuje krwawienia w postmenopauzie Cykliczna (P przez dni) daje regularne krwawienia w perimenopauzie Raloksyfen zapobiega osteoporozie nie znosi uderzeń gorąca

26 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

27 Wskaźnik Pearla Antykoncepcja naturalna Typowe stosowanie Doskonałe stosowanie Bez metody85 Karmienie2- Abstynencja okresowa 25 Kalendarzyk 9 Met. Śluzowa 3 Temperatura 2 Stosunek przerywany 194

28 Wskaźnik Pearla Antykoncepcja sztuczna Typowe stosowanie Doskonałe stosowanie Tabletki łączone 50,1 Tabletki gestagenne 50,5 Depo-Provera 0,3 Norplant 0,05 Wkładki domaciczne 0,1-2,00,1-1,5 Kondom żeński 215 Kondom męski 143 Diafragma 206 Kapturek szyjkowy 209 Sterylizacja męska 0,150,10 Sterylizacja żeńska 0,5

29 Antykoncepcja hormonalna Wskazania: antykoncepcja, HTZ u kobiet w wieku okołomenopauzalnym, bolesne miesiączki, zespół przedmiesiączkowy, zesp. policystycznych jajników Nadmiar Estro-/ Progestagenów Wydzielania FSH i LH Blokowanie Owulacji pH śluzu Nieprzygotowane endometrium

30 Rodzaje AH Łączona Syntetyczny estrogen + syntetyczny progestagen różnofazowe (1,2,3) Progestagenna Z nowym progestagenem mniej działań ubocznych częstsza zakrzepica? Mini-pill dla karmiących, palących, starszych, schorowanych wymaga regularności! Formy depot medroksy- progesteron i.m. co 3 m-ce lewonorgestrel w implantach do 5 lat Po stosunku 72% skutecznośći do 72h po stosunku Druga dawka po 12h Lek p/wymiotny na 1h przed zażyciem

31 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

32 Wytwarzanie T3 i T4 I-I- Pompa I-I- zagęszczenie I-I- utlenianie I+I+ Tgb jodowanie Tgb DIT MIT DIT MIT sprzęganie Tgb DIT T4 DIT T3 MIT T3 lizosomy Tgb DIT T4 DIT T3 MIT T3 fagocytoza uwalnianie T3 T4 dejodynacja I-I- TIOAMIDY hydroliza MIT DIT T3 T4 JODKI NADCHLORANY

33 Farmakokinetyka T4, T3 T4T3 Siła dzialania14 Produkcja dobowa 80 ug30 ug Zasoby poza tarczycą 800 ug54 ug Czas półtrwania7 days1 day Poziom w surowicy 5-11 ug/dL ng/dL Wiązanie z białkami 99,96%99,6%

34 Lewotyroksyna, liotyronina Działanie: metabolizm: temperatura, zużycie tlenu HR, pojemność minutowa, rozszerzenie naczyń, wydzielanie moczu glukoza, cholesterol, TG, WKT pobudzenie ukł. współczulnego Wskazania: Niedoczynność tarczycy różnego pochodzenia: wole proste, obrzęk śluzowaty, wole Hashimoto, po resekcji, kretynizm

35 Lewotyroksyna, liotyronina Zasady stosowania stosowana p.o. lub i.m. działa po kilku dniach, działanie utrzymuje się po odstawieniu do kilku tygodni Działania niepożądane Bezsenność, bóle głowy, uczulenia Tachykardia, dławica, blok przewodzenia Przeciwwskazania ChNS, NT, niewydolność serca, cukrzyca, gruźlica

36 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe

37 Tioamidy Metylotiouracyl Propylotiouracyl Benzylotiouracyl Tiamazol Karbimazol Merkaptotiazolidyna Tiomocznik Nadchlorany (sodu i potasu) Dijodotyrozyna (DIT) Związki jodu Roztwory jodku potasu i sodu Jod promieniotwórczy

38 Tioamidy Stosowanie nadczynność tarczycy działa z opóźnieniem kilku tygodni dawkowanie p.o., zmniejszyć dawkę po uzyskaniu eutyreozy Działania niepożądane agranulocytoza, zab. wątrobowe, reakcje alergiczne, mdłości powiększenie tarczycy, wytrzeszcz interakcja z chloramfenikolem, poch. hydantoiny, antyhistaminikami propylotiouracyl metimazol

39 Nadchlorany, DIT Stosowane w nadczynności coraz rzadziej Mogą wywoływać niedokrwistość aplastyczną, trombocytopenię i pancytopenię DIT – prekursor tyroksyny, hamuje wydzielanie TSH

40 Jod Formy: Płyn Lugola: jod w wodnym roztworze 1-2% jodku potasu Jodki potasu i sodu w roztworach wodnych i spirytusowych Większe dawki podawane przez 7-10 dni hamują wychwyt jodu i prowadzą do eutyreozy Wskazania: przed resekcją nadczynnej tarczycy jako środek eutyreotyzujący

41 Jod promieniotwórczy Izotopy 125 I, 130 I, 131 I, 132 I Niszczy tkankę gruczołu Doustnie w nadczynności i guzach hormonalnych Dożylnie w próbach diagnostycznych

42 Podsumowanie Żeńskie hormony płciowe Rodzaje i spektrum działania Estrogeny i antyestrogeny Progestageny Działania niepożądane, przeciwwskazania i interakcje żeńskich hormonów płciowych HTZ Antykoncepcja Hormony tarczycy Wytwarzanie i działanie Leki przeciwtarczycowe


Pobierz ppt "Estrogeny i hormony tarczycy Konrad Królikowski"

Podobne prezentacje


Reklamy Google