Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

WYKŁAD SIÓDMY: PODSTAWY EPIDEMIOLOGII (G) Prof. dr hab. med. Jan E. Zejda SUM - WLK 2013.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "WYKŁAD SIÓDMY: PODSTAWY EPIDEMIOLOGII (G) Prof. dr hab. med. Jan E. Zejda SUM - WLK 2013."— Zapis prezentacji:

1 WYKŁAD SIÓDMY: PODSTAWY EPIDEMIOLOGII (G) Prof. dr hab. med. Jan E. Zejda SUM - WLK 2013

2 Epidemiologia analityczna: - Epidemiologiczne badanie typu kohortowego - Epidemiologiczne badanie typu kliniczno-kontrolnego TREŚĆ DZISIEJSZEGO WYKŁADU

3 ZAKRES WYKŁADU – BADANIA OBSERWACYJNE BADANIA OPISOWE BADANIA ANALITYCZNE OBSERWACYJNE EKSPERYMENTALNE B. ANALITYCZNE B. ANALITYCZNE B. ekologiczne B. Kliniczne B. przekrojowe B. kohortowe B. populacyjne B. kliniczno -kontrolne

4 EWOLUCJA OBJAWÓW ZE STRONY UKŁADU ODDECHOWEGO Pytanie: Czy zapadalność na świsty jest większa w przypadku narażenia na BPT niż przy braku tego narażenia ? Kohorta 663 dzieci w Chorzowie (1993 – 2000) Dzieci badane 2 razy: w wieku 7 lat w 1993 roku i w wieku 14 lat w 2000 roku. W KOHORCIE 199 dzieci bez BPT (BPT-) 464 dzieci z BPT (BPT+) W 1993 ROKU 130 dzieci bez objawu 378 dzieci bez objawu W 2000 ROKU Objaw u 10 dzieci Objaw u 42 dzieci ZAPADALNOŚĆ 7,7% < 11,1%

5 EWOLUCJA OBJAWÓW ZE STRONY UKŁADU ODDECHOWEGO Kohorta 663 dzieci w Chorzowie (1993 – 2000) Dzieci badane 2 razy: w wieku 7 lat w 1993 roku i w wieku 14 lat w 2000 roku. PEŁNY WGLĄD W EWOLUCJĘ OBJAWÓW Objaw / Astma Ewolucja objawów 1993 (+) 2000 (+) 1993 (-) 2000 (+) 1993 (+) 2000 (-) 1993 (-) 2000 (-) Świsty w klatce piersiowej 8,9%9,5%13,2%61,4% Źródło: Zejda J.E. i wsp., 2002 CO BĘDZIE W 2015 ROKU ???

6 SCHEMAT BADANIA KOHORTOWEGO CZAS ============ X == X == X == X == X == X ====> NARAŻENIECHOROBA Obecnaa Grupa badana ZDROWI ! Obecne np. BPT+ Nieobecnab Obecnac Grupa kontrolna ZDROWI ! Nieobecne np. BPT- Nieobecnad Istotne wskaźniki Zapadalność w grupie badanej: a / a+b Zapadalność w grupie kontrolnej:c / c+d

7 BADANIE KOHORTOWE PODSTAWOWA TERMINOLOGIA badanie prospektywne, gdy obserwacja zgodna z kierunkiem upływu czasu (np. kohorta noworodków obserwowana przez kolejne 10 lat w celu zanotowania zachorowalności na alergiczny nieżyt nosa – uwaga: co mierzyć po stronie narażenia ?; hipoteza ?, dwie kohorty zamiast jednej czy jedna z kompletną obserwacją wszystkich narażeń ?) badanie retrospektywne, gdy obserwacja niezgodna z kierunkiem upływu czasu (np. odtworzenie danych o stanie zdrowia matki w czasie ciąży w przypadku w/w noworodków)

8 BADANIE KOHORTOWE – JEDNOSTKĄ BADANIA JEST CZŁOWIEK zbierane są dane indywidualne zestawiane następnie i zwykle interpretowane jako dane grupowe) Zalety ważne narzędzie w epidemiologii analitycznej obserwacja dynamiczna w czasie ocena narażenia w okresie poprzedzającym wystąpienie zdarzenia rejestracja wystąpienia zdarzenia (zapadalność) pomiar ryzyka względnego Wady wysoki koszt badania długi czas obserwacji możliwość utraty badanych z obserwowanych grup Przykład Obserwacja mężczyzn rozpoczynających pracę w zawodzie piekarza, przez pierwsze 5 lat zatrudnienia - coroczne badania reaktywności oskrzeli w celu oceny częstości pojawiania się nadreaktywności oskrzeli. Analogiczna procedura w grupie kontrolnej, złożonej z mężczyzn rozpoczynających pracę w zawodzie kierowcy.

9 ZAKRES WYKŁADU – BADANIA OBSERWACYJNE BADANIA OPISOWE BADANIA ANALITYCZNE OBSERWACYJNE EKSPERYMENTALNE B. ANALITYCZNE B. ANALITYCZNE B. ekologiczne B. Kliniczne B. przekrojowe B. kohortowe B. populacyjne B. kliniczno -kontrolne

10 BADANIE KLINICZNO-KONTROLNE PRZYKŁAD 80 dzieci z guzem mózgu 80 dzieci bez guza mózgu leczonych w województwie w tym samym województwie (grupa kliniczna) (grupa kontrolna) Częstość narażeń Częstość narażeń na pestycydy (wywiad)na pestycydy (wywiad) UWAGA w obu grupach takie same dzieci – jedynym różnicującym stanem jest obecność guza mózgu

11 BADANIE KLINICZNO-KONTROLNE PRZYKŁAD Pytanie: Czy obecność astmy zależy od profilu limfocytów ? Klasa LimfocytówAstma (+)Astma (-) B (%) 17,3±5.0*14,3±2.8 T (%)67,6±6.469,5±6.2 CD4 (%) 34,8±3.9**39,3±6.1 CD8 (%)28,7±7.126,6±5.2 NK (%)15,8±3.717,1±6.0 * - p<0,05 KLINICZNA GRUPA KONTROLNA Źródło: Zejda J.E. i wsp., 1999

12 SCHEMAT BADANIA KLINICZNO-KONTROLNEGO CZAS ========================================== X =================> (początek i koniec obserwacji) Grupa Kliniczna Grupa Kontrolna Narażenie + Narażenie - Narażenie + Narażenie - a b c d

13 BADANIE KLINICZNO-KONTROLNE (KLINICZNO-REFERENCYJNE) JEDNOSTKĄ BADANIA JEST CZŁOWIEK zbierane są dane indywidualne zestawiane następnie i zwykle interpretowane jako dane grupowe) Zalety badania nad etiologią rzadkich chorób mała liczba badanych dokładna diagnoza choroby mały koszt badania Wady ograniczona informacja o narażeniu ryzyko wystąpienia błędu systematycznego konieczność skrupulatnego doboru gr. referencyjnej Przykład Ocena częstości narażenia płodowego na rozpuszczalniki organiczne (zawodowe narażenie ciężarnych) u dzieci z białaczką, leczonych w województwie. Analogiczna ocena u dzieci leczonych z powodu urazów komunikacyjnych.

14 EPIDEMIOLOGICZNE BADANIA ANALITYCZNE -PODSUMOWANIE- BADANIE:JEDNOSTKA BADANIA ZDOLNOŚĆ UJAWNIANIA ZALEŻNOŚCI SIŁA DOWODU NA OBECNOŚĆ CZYNNIKA RYZYKA EKOLOGICZNEGrupa +/-- PRZEKROJOWEOsoba ++/- KOHORTOWEOsoba KLINICZNO- KONTROLNE Osoba +++

15 WARTOŚĆ DOWODOWA WYNIKÓW MinimumBadanie ekologiczne Badanie przekrojowe Badanie kliniczno-kontrolne MaximumBadanie kohortowe


Pobierz ppt "WYKŁAD SIÓDMY: PODSTAWY EPIDEMIOLOGII (G) Prof. dr hab. med. Jan E. Zejda SUM - WLK 2013."

Podobne prezentacje


Reklamy Google