Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Dr Małgorzata Ganczar Publiczne prawo konkurencji.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Dr Małgorzata Ganczar Publiczne prawo konkurencji."— Zapis prezentacji:

1 Dr Małgorzata Ganczar Publiczne prawo konkurencji

2 Zakres przedmiotowy ustawy (Art.1 ustawy) Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów: okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. reguluje zasady i tryb przeciwdziałania praktykom ograniczaj ą cym konkurencj ę oraz praktykom naruszaj ą cym zbiorowe interesy konsumentów, a tak ż e antykonkurencyjnym koncentracjom przedsi ę biorców i ich zwi ą zków, je ż eli te praktyki lub koncentracje wywołuj ą lub mog ą wywoływa ć skutki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. okre ś la tak ż e organy wła ś ciwe w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów.

3 Zakres przedmiotowy ustawy Art. 1 ust. 1 definiuje normatywne funkcje ustawy w sposób szczególny; komentowana ustawa ma mianowicie okre ś la ć : "warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz" "zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów".

4 Zakres przedmiotowy ustawy Gdy chodzi o pierwsz ą z tych funkcji, ustawa ma okre ś la ć warunki "rozwoju i ochrony" konkurencji, mimo ż e w tytule ustawy mówi si ę tylko o "ochronie konkurencji" Oznacza to zmian ę aksjologii stosowania ustawy w stosunku do ustawy o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym, która miała na celu tylko "zapewnienie rozwoju konkurencji.

5 Zakres przedmiotowy ustawy Poszerzenie przez ustaw ę z 2000 r. (i potwierdzenie w obecnej ustawie) przedmiotu podstawowej (klasycznej) funkcji ustawodawstwa antymonopolowego - obok "rozwoju" konkurencji w sektorach czy na rynkach, na których mechanizm konkurencji wci ąż jeszcze nie (samo)regulował działa ń przedsi ę biorstw (przedsi ę biorców) - o "ochron ę " konkurencji oznacza, ż e ustawodawca uznał, ż e tam, gdzie mechanizm konkurencji ju ż działał, nale ż y stworzy ć podstawy prawne jego obrony. W miar ę rozwoju gospodarki rynkowej i immanentnego dla ń mechanizmu konkurencji - tak ż e dzi ę ki sukcesom prokonkurencyjnej regulacji sektorowej w telekomunikacji, energetyce, transporcie czy poczcie - funkcja ta b ę dzie przybierała na znaczeniu.

6 Zakres przedmiotowy ustawy Literalnie rzecz bior ą c, art. 1 ust. 1 formułuje trzy bezpo ś rednie funkcje ustawy; okre ś lenie warunków: "rozwoju i ochrony konkurencji" oraz zasad podejmowanej w interesie publicznym, "ochrony interesów przedsi ę biorców" "ochrony interesów konsumentów"

7 Zakres przedmiotowy ustawy Okre ś lenie istoty tych funkcji wymaga oczywi ś cie zidentyfikowania rozumienia dóbr (warto ś ci) przez ni ą chronionych, tj. "konkurencji" oraz "interesów konsumentów" i "interesów przedsi ę biorców". Ustawodawca nie zdefiniował ż adnej z tych kategorii wprost.Mog ą by ć jednak wykorzystane zawarte w słowniczku ustawy definicje: "konkurenta" (art. 4 pkt 11), " przedsi ę biorcy" (art. 4 pkt 1) "konsumenta" (art. 4 pkt 12), "pozycji dominuj ą cej" (art. 4 pkt 10)

8 Zakres przedmiotowy ustawy Z punktu widzenia ról pełnionych na rynku, uczestnikami gry konkurencyjnej s ą "konkurenci" oraz "kontrahenci" (klienci). Z punktu widzenia statusu prawnego, s ą nimi "przedsi ę biorcy" i ich "zwi ą zki", dostarczaj ą cy lub nabywaj ą cy towary, oraz "konsumenci", rozumiani przez odwołanie si ę do definicji zawartej w KC, jako osoby fizyczne dokonuj ą ce czynno ś ci prawnych niezwi ą zanych bezpo ś rednio z działalno ś ci ą gospodarcz ą zawodow ą. "Konsumenci" ci s ą zatem tylko jedn ą z mo ż liwych kategorii "nabywców"; nabycia towarów mog ą bowiem dokonywa ć tak ż e przedsi ę biorcy i inne jednostki organizacyjne, i to niezale ż nie od tego, w jakim celu.

9 Zakres przedmiotowy ustawy Ustawa nie okre ś la, jakie "interesy" podmiotowe (przedsi ę biorców i konsumentów) podlegaj ą na jej podstawie ochronie "w interesie publicznym".

10 Zakres przedmiotowy ustawy W przypadku "interesów przedsi ę biorców" mog ą to by ć interesy, które wi ążą si ę z ich udziałem w konkurencyjnej grze rynkowej, w której przedsi ę biorcy ci chc ą sprzeda ć dostarczane lub oferowane towary, uzyskuj ą c przy tym mo ż liwie najwy ż sz ą tzw. nadwy ż k ę producenta/sprzedawcy, albo naby ć lub znale źć po żą dane towary, osi ą gaj ą c przy tym mo ż liwe najwy ż sz ą tzw. nadwy ż k ę nabywcy. Interesy te maj ą wi ę c charakter ekonomiczny (gospodarczy). Przedmiotem ochrony na gruncie ustawy s ą tylko ekonomiczne interesy przedsi ę biorców- uczestników konkurencyjnej gry rynkowej (tak jako producentów/sprzedawców, jak i jako nabywców), o ile oczywi ś cie zasługuj ą one na ochron ę "w interesie publicznym".

11 Zakres przedmiotowy ustawy Ustawa nie pozwala na wyró ż nienie odr ę bnej funkcji "ochrony przedsi ę biorców" czy "ochrony interesów przedsi ę biorców", która wykraczałaby poza funkcj ę "ochrony konkurencji".

12 Zakres przedmiotowy ustawy Sytuacja wygl ą da diametralnie inaczej w przypadku "interesów konsumentów". Konsumenci wyst ę puj ą w dwóch ró ż nych rolach. Tak jak przedsi ę biorcy mog ą oni by ć nabywcami towarów (kontrahentami stosunków rynkowych z ich producentami/sprzedawcami). Przedmiotem ochrony s ą w tym przypadku ekonomiczne interesy konsumentów-uczestników konkurencyjnej gry rynkowej, o ile oczywi ś cie zasługuj ą one na ochron ę "w interesie publicznym". Konsumenci mog ą tak ż e wyst ę powa ć w roli finalnych nabywców towarów, którzy podlegaj ą ochronie w ramach funkcji "ochrony konsumentów" przed "praktykami naruszaj ą cymi zbiorowe interesy konsumentów,. W tym przypadku przedmiotem ochrony s ą pozaekonomiczne interesy konsumentów (po ś rednio zwi ą zane oczywi ś cie z ich uczestnictwem w grze rynkowej).

13 Zakres przedmiotowy ustawy Ostatni ą, niezdefiniowan ą w ustawie kategori ą wyznaczania przedmiotu regulacji i celów stosowania ustawy jest "interes publiczny", który jest przesłank ą (warunkiem) podejmowania (przez organy wła ś ciwe w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów) działa ń maj ą cych słu ż y ć "ochronie interesów przedsi ę biorców i konsumentów"; Literalnie (normatywnie) rzecz bior ą c, "interes publiczny" nie jest natomiast przesłank ą podejmowania przez te organy działa ń maj ą cych na celu "rozwój i ochron ę konkurencji".

14 Zakres przedmiotowy ustawy Ustawa zawiera dwa zasadnicze - powi ą zane ze sob ą - obszary regulacji "regulacj ę antymonopolow ą " (prawo ochrony konkurencji), "regulacj ę konsumenck ą " (prawo ochrony konsumentów).

15 Zakres przedmiotowy ustawy Przedmiotem regulacji w obszarze "ochrony konkurencji" jest okre ś lenie warunków "rozwoju i ochrony": Konkurencji przed "praktykami ograniczaj ą cymi konkurencj ę " i "antykonkurencyjnymi koncentracjami", w interesie publicznym przedmiotem publicznoprawnej funkcji ochrony konkurencji s ą antykonkurencyjne zachowania "przedsi ę biorców" i ich "zwi ą zków", "wywołuj ą ce lub mog ą ce wywoła ć skutki na terytorium RP"

16 Zakres przedmiotowy ustawy Przegl ą d dorobku orzecznictwa pozwala stwierdzi ć przede wszystkim, ż e nie istnieje jednolita linia orzecznicza rozumienia "konkurencji" jako przedmiotu i tre ś ci bezpo ś redniego celu "ochrony konkurencji". Przedmiotem ochrony jest konkurencja jako instytucja, proces lub mechanizm wła ś ciwy dla gospodarki rynkowej, jako "zjawisko o charakterze instytucjonalnym", jako "zjawisko charakteryzuj ą ce funkcjonowanie gospodarki",, jako "atmosfera, w jakiej prowadzona jest działalno ść gospodarcza".

17 Zakres przedmiotowy ustawy Przedmiotem ochrony jest wi ę c konkurencja na rynku (konkurencja rynkowa). Akcentowanie bezpo ś redniego zwi ą zku "konkurencji" i "rynku", którego jest ona immanentn ą cech ą, prowadziło niekiedy organy orzecznicze do uznawania za "cel zasadniczy" ustawy "ochron ę rynku" lub oceny, jak zachowania przedsi ę biorców "wpływaj ą na rynek". Zupełnie zasadnie natomiast "wyznaczanie rynku" traktowane było konsekwentnie jako pierwszy krok do oceny zachowania przedsi ę biorcy. Na "ochron ę konkurencji na rynku" wskazuje tak ż e SN, dodaj ą c niekiedy, ż e chodzi o "ochron ę rynku przed dezorganizacj ą.

18 Zakres przedmiotowy ustawy Prawo konkurencji jest dziedzin ą publicznego prawa gospodarczego. Z istoty tego prawa wynika wi ę c, ż e jego celem jest ochrona interesów publicznych, nie za ś interesów indywidualnych podmiotów uczestnicz ą cych w obrocie gospodarczym. Dla współczesnego rozumienia interesu publicznego istotne znaczenie miało kilka orzecze ń S ą du Najwy ż szego

19 Zakres przedmiotowy ustawy wyrok SN z dnia 24 lipca 2003 r., I CKN 496/01, w którym SN stwierdził, ż e ju ż samo stworzenie zagro ż enia zakłócenia konkurencji (a wi ę c nawet sytuacja, gdy działaniami przedsi ę biorcy realnie nie został dotkni ę ty ż aden jego kontrahent lub odbiorca - konsument) jest niezgodne z interesem publicznym.I CKN 496/01 S ą d Najwy ż szy aprobuj ą co powtórzył wcze ś niejsze orzeczenia s ą dów, ż e istnienie interesu publicznoprawnego nale ż y ocenia ć przez pryzmat szerszego spojrzenia, uwzgl ę dniaj ą cego cało ść negatywnych skutków działa ń na okre ś lonym rynku. Stwierdził te ż, ż e "podstawowym celem jest ochrona konkurencji i ochrona interesów przedsi ę biorców i konsumentów, za ś ochrona konkurencji polega na przeciwdziałaniu monopolizacji rynku, rozumianej jako narzucanie przez podmiot dominuj ą cy warunków umownych niekorzystnych dla jego kontrahentów"

20 Zakres przedmiotowy ustawy wyrok SOKiK z dnia 16 listopada 2005 r., XVII Ama 97/04, w którym stwierdzono: "dobrem obj ę tym w tym przypadku ochron ą przepisów ustawy antymonopolowej jest samo istnienie konkurencji jako atmosfery, w jakiej prowadzona jest działalno ść gospodarcza.XVII Ama 97/04 Realizowana jednocze ś nie ochrona konsumentów, jako nabywców dóbr i usług oferowanych w warunkach konkurencji, jest prowadzona niejako przy okazji. Wobec tego naruszenie interesu publicznego winno by ć stwierdzone, w sytuacji gdy badana praktyka oddziałuje i narusza samo zjawisko konkurencji, nawet je ż eli ten negatywny wpływ jest rezultatem działa ń skierowanych tylko przeciw jednemu lub niewielkiej liczbie konkuruj ą cych przedsi ę biorców".

21 Zakres przedmiotowy ustawy W innym wyroku SOKiK wskazał, ż e dla stwierdzenia zagro ż enia interesu publicznego wystarczaj ą ce jest dowolne nadu ż ycie siły rynkowej w relacjach ze słabszymi uczestnikami rynku, poniewa ż sam fakt nadu ż ycia posiadanej pozycji dominuj ą cej na rynku narusza ten interes. Dobrem chronionym jest bowiem samo istnienie konkurencji jako takiej, w zwi ą zku z czym interes publiczny zostaje naruszony, gdy badana praktyka oddziałuje i narusza samo zjawisko konkurencji, nawet gdy negatywny skutek odczuwalny jest rezultatem działa ń skierowanych przeciwko jednemu lub niewielkiej liczbie konkuruj ą cych przedsi ę biorców.

22 Zakres przedmiotowy ustawy Ustawa nie narusza praw przysługuj ą cych na podstawie przepisów dotycz ą cych ochrony własno ś ci intelektualnej i przemysłowej, w szczególno ś ci przepisów o ochronie wynalazków, wzorów u ż ytkowych i przemysłowych, topografii układów scalonych, znaków towarowych, oznacze ń geograficznych, praw autorskich i praw pokrewnych. Ustaw ę stosuje si ę do zawieranych mi ę dzy przedsi ę biorcami: 1) umów, w szczególno ś ci licencji, a tak ż e innych ni ż umowy praktyk wykonywania praw, o których mowa w ust. 1; 2) umów dotycz ą cych nieujawnionych do wiadomo ś ci publicznej: a) informacji technicznych lub technologicznych, b) zasad organizacji i zarz ą dzania - co do których podj ę to działania zmierzaj ą ce do zapobie ż enia ich ujawnieniu, je ż eli skutkiem tych umów jest nieuzasadnione ograniczenie swobody działalno ś ci gospodarczej stron lub istotne ograniczenie konkurencji na rynku.

23 Zakres przedmiotowy ustawy Przepisów ustawy nie stosuje si ę do ogranicze ń konkurencji dopuszczonych na podstawie odr ę bnych ustaw.

24 Zakres przedmiotowy ustawy art. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, zgodnie z którym do działalno ś ci prowadzonej przez Agencj ę Rynku Rolnego w zakresie zada ń okre ś lonych w przepisach wymienionych w zał ą czniku do ustawy nie stosuje si ę przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Analogicznym rozwi ą zaniem posłu ż ył si ę ustawodawca w przypadku przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego. Artykuł 1 ust. 2 wspomnianej ustawy stanowi bowiem wprost, ż e do organizacji rynków obj ę tych zakresem jej regulacji nie stosuje si ę przepisów o ochronie konkurencji. W przepisach ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych wskazano, ż e prowadzenie działalno ś ci w zakresie gier liczbowych, loterii pieni ęż nych i gry telebingo stanowi monopol pa ń stwa oraz ż e do prowadzenia takiej działalno ś ci nie maj ą zastosowania przepisy o ochronie konkurencji i konsumentów w zakresie ochrony konkurencji (por. art. 5 tej ustawy).


Pobierz ppt "Dr Małgorzata Ganczar Publiczne prawo konkurencji."

Podobne prezentacje


Reklamy Google