Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Dzień Samorządu Terytorialnego 2012 Istota decentralizacji - współczesne wyzwania Polańczyk, 30 maja 2012 Jerzy Stępień sędzia Trybunału Konstytucyjnego.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Dzień Samorządu Terytorialnego 2012 Istota decentralizacji - współczesne wyzwania Polańczyk, 30 maja 2012 Jerzy Stępień sędzia Trybunału Konstytucyjnego."— Zapis prezentacji:

1 Dzień Samorządu Terytorialnego 2012 Istota decentralizacji - współczesne wyzwania Polańczyk, 30 maja 2012 Jerzy Stępień sędzia Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku Uczelnia Łazarskiego Instytut Przestrzeni Obywatelskiej i Polityki Społecznej

2 2

3 3

4 Aparat przymusu, za pomocą którego klasa władająca środkami produkcji panuje nad klasami tych środków pozbawionymi...

5

6

7 + ludność terytorium suwerenna władza ________________ = państwo

8 » Rzeczpospolita Polska jest dobrem wspólnym wszystkich obywateli.« Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.)

9 WŁADZA OBYWATELE KRÓL PODDANI

10 WŁADZA OBYWATELE

11 11

12

13 13

14

15 15

16 16

17 17

18 18

19

20 Współczesne demokratyczne państwo to państwo zdecentralizowane, w którym o rozdziale zadań i kompetencji poszczególnych struktur decyduje zasada pomocniczości, co wynika z treści preambuły polskiej Konstytucji.

21 zasada pomocniczości »... ustanawiamy Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej jako prawa podstawowe dla państwa oparte na poszanowaniu wolności i sprawiedliwości, współdziałaniu władz, dialogu społecznym oraz na zasadzie pomocniczości umacniającej uprawnienia obywateli i ich wspólnot. « Preambuła do Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

22 Władza publiczna powinna podejmować tylko te sprawy, które nie mogą być udźwignięte przez samego obywatela, lub – w następnej kolejności – przez podmioty gospodarcze, organizacje pozarządowe oraz kościoły. Struktury położone najbliżej obywatela powinny decydować o wszystkich tych kwestiach, w których mogą z natury rzeczy być kompetentne i efektywne, a struktury bardziej oddalone mogą przejmować tylko takie zadania, które nie mogą być lepiej realizowane przez struktury jednostce (obywatelowi) bliższe.

23 Zasada pomocniczości wymaga nadto skonstruowania i ukierunkowania całej państwowości na przekazywanie zadań, a także stosownych środków, w tym również środków finansowych, do jednostek organizacyjnych i struktur najbliższych obywatelowi – czyli wszędzie tam gdzie jest to możliwe.

24 samorządy: terytorialne zawodowe akademickie ubezpieczeniowe gospodarcze

25 Wspólnoty samorządowe: - zrzeszają wszystkich swoich członków z mocy prawa; -posiadają osobowość prawną (odrębny budżet i mienie); -ich zadania są zdefiniowane ustawowo; -podlegają wyłącznie nadzorowi legalnemu; -demokratycznie wybierają własne organy.

26 12 zasad demokracji i decentralizacji według ambasadora Paula Widmera stałego przedstawiciela Szczwajcarii w Radzie Europy Konferencja nt. Demokracji i Decentralizacji w St. Gallen, 3-4 maja 2010 r. System demokratyczny wymaga znalezienia kompromisu pomiędzy tym, co centralne i tym, co zdecentralizowane. Żadne państwo nie może obyć się bez sfery zcentralizowanej, ale i bez sfery zdecentralizowanej; zakresy mogą być jednak różne. Poniżej przedstawiono 12 tez, podkreślających korzyści z decentralizacji, które były dyskutowane w St.Gallen. 26

27 1. Demokracja jest formą rządów najbardziej odpowiednią dla odpowiedzialnych obywateli. Umożliwia im branie czynnego udziału w życiu publicznym i zachęca do jego kształtowania. 2. Na zasadach określonych w krajowych konstytucjach, federalizm i decentralizacja stwarzają niezbędne warunki do optymalnego wykonywania zawartych w nich praw. Im lepiej ukształtowane organy władzy, tym więcej do powiedzenia mają obywatele w sprawach, które dotyczą ich bezpośrednio. 27

28 28 3. Decentralizacja władzy powinna opierać się na zasadzie subsydiarności. Brak sfery zcentralizowanej powinien być zasadą ogólną, jednakże należy określić warunki przekazania władzy organom centralnym. Tylko te funkcje, które nie mogą być odpowiednio wykonywane na poziomie lokalnym, powinny być scentralizowane. 4. Kraje federalne muszą być budowane od dołu do góry, zdecentralizowane zaś nie muszą. Samorząd gminny i regionalny stanowią podstawę tych państw.

29 29 5. Wszystkie decyzje powinny uwzględniać punkt widzenia obywateli i być podejmowane blisko nich. Związek pomiędzy tymi, którzy podejmują decyzje i tymi, którzy ponoszą ich konsekwencje, musi być tak bliski jak to tylko możliwe.

30 6. Silna demokracja w zdecentralizowanym państwie opiera się nie tylko na konstytucji, ale również na żywej kulturze politycznej. Włącza ona społeczeństwo obywatelskie w proces kształtowania polityki. 7. Prawo do podejmowania inicjatyw obywatelskich i do referendum daje obywatelom polityczny wpływ, a tym samym zmniejsza rozczarowanie polityką. Ponadto, podnosi poziom odpowiedzialności władzy i przejrzystości jej działań, a zatem sprzyja dobrym rządom. 8. Organy władzy lokalnej i regionalnej muszą posiadać prawo do samostanowienia w zakresie finansów. Konkurencja podatkowa między różnymi gminami i regionami może mieć pozytywny wpływ na obowiązki fiskalne. Obszary znajdujące się w strukturalnie gorszej sytuacji powinny otrzymywać rekompensaty w postaci dopłat, oparte na zasadzie solidarności. 30

31 9. Jeżeli zadania centralnych organów władzy są zlecane gminom lub regionom, podmioty te winny również otrzymać środki finansowe, niezbędne do wykonywania tych zadań. 1O. Współdecydowanie obywateli o sprawach finansowych w trybie demokratycznym może sprzyjać dyscyplinie finansów. Będąc bowiem jednocześnie płatnikami i beneficjentami podatków, obywatele są zwykle zainteresowani tym, aby środki publiczne były wydatkowane oszczędnie. 11. Decentralizacja jest jednym z najbardziej skutecznych środków wzmacniania tożsamości mniejszości narodowych, które zamieszkują zazwyczaj określone obszary lokalne lub regionalne. Oferuje im bowiem możliwość kształtowania własnego środowiska, ale i udziału w życiu państwa jako całości. 12. Globalizacja zwiększa potrzebę demokracji lokalnej i regionalnej, jako mechanizmu kompensacyjnego. Im więcej ludzi uważa, ze jest na łasce głównych międzynarodowych trendów, tym udział obywateli i lokalne możliwości wpływania na politykę stają się ważniejsze. 31

32 Dziękuję za uwagę.

33


Pobierz ppt "Dzień Samorządu Terytorialnego 2012 Istota decentralizacji - współczesne wyzwania Polańczyk, 30 maja 2012 Jerzy Stępień sędzia Trybunału Konstytucyjnego."

Podobne prezentacje


Reklamy Google