Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

PSYCHOLOGIA w SZKOLE MOBBING UCZNIOWSKI przyczyny, przejawy, skutki i strategie interwencyjne Dr Anna Piekarska New Zealand Centre for Education, Research.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "PSYCHOLOGIA w SZKOLE MOBBING UCZNIOWSKI przyczyny, przejawy, skutki i strategie interwencyjne Dr Anna Piekarska New Zealand Centre for Education, Research."— Zapis prezentacji:

1 PSYCHOLOGIA w SZKOLE MOBBING UCZNIOWSKI przyczyny, przejawy, skutki i strategie interwencyjne Dr Anna Piekarska New Zealand Centre for Education, Research and Prevention of Child Abuse & Neglect NZ CERPCAN III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września

2 PLAN PREZENTACJI Wprowadzenie – czy szkole potrzebna jest psychologia? Mobbing uczniowski – opis i analiza problemu Program Nie winić – skuteczne podejście interwencyjne 2 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

3 WARTO PRZECZYTAĆ K.E. Dambach, Mobbing w szkole. Jak zapobiegać przemocy grupowej, GWP, Gdańsk M. Libiszowska-Żółtkowska, K.Ostrowska (red.), Agresja w szkole.Diagnoza i profilaktyka, Wydawnictwo Difin, Warszawa G. Robinson i B. Maines, Crying for Help. The No Blame Approach to Bullying, Bristol Lucky Duck D. Olweus, Mobbing - fala przemocy w szkole: jak ją powstrzymać, Jacek Santorski i CO, Warszawa 1998 A. Piekarska, Mobbing uczniowski – groźna bomba w szkole, Charaktery – Psychologia w szkole, nr. 3, 2008 A. Piekarska, Wszystkiego co najgorsze nauczysz się w szkole, Charaktery – Psychologia w Szkole, nr. 2, 2008 K. Sullivan, The anti-bullying handbook, Oxford University Press, Auckland K. Zarzour, Gnębiciel ze szkolnego boiska, Rebis, Poznań

4 PSYCHOLOGIA - SZKOLE Szkola pełna ludzi: uczniów, nauczycieli, specjalistów, personelu pomocniczego, rodziców – ludziom potrzebna jest psychologia! Szkoła miejscem złożonych relacji i interakcji międzyludzkich oraz skomplikowanych procesów, np. uczenia, wychowania, dojrzewania, socjalizacji, rozwoju – tym zajmuje się psychologia! Uczestnicy szkolnej edukacji doświadczją rozmaitych przeżyć, pozytywnych i negatywnych – psychologia pomaga radzić sobie z tymi doświadczeniami Szkoła miejscem konfliktów, zachowań agresywnych i przemocy - psychologia potrafi im przeciwdziałać oraz interweniować Szkoła miejscem mobbingu – psychologia pomaga skutecznie rozwiązać ten problem 4 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

5 CO TO JEST MOBBING ? Termin pochodzi od ang. MOB – TŁUM, MOTŁOCH Wrogie działanie grupy mające na celu zastraszenie, poniżenie i wykluczenie wybranej ofiary Zwykle intensywny i długotrwały (kilka incydentów dziennie przez kilka miesięcy albo lat) Dobrze maskowany, często zorganizowany przez prowodyrów Groźny dla ofiar oraz niekorzystny dla relacji społecznych w grupie czy szkole Odporny na karanie (karanie agresorów, bez uruchomienia innych działań wtórnie nasila przemoc wobec ofiar!) 5

6 PRZEJAWY MOBBINGU Mobbing przejawia się jawnie lub/i jest ukrywany; najczęściej jest długotrwały i intensywny Repertuar zachowań mobbingowych zawiera wszystkie formy przemocy – słowną, emocjonalną, fizyczną oraz seksualną Może mieć miejsce w klasie szkolnej, lecz najczęściej odbywa się na przerwach, na boisku, w autobusie, w domu przy komputerze! Coraz częściej do mobbingu używane są tzw. nowe media: komórki (tekstowanie), internet (czaty, maile, filmy amatorskie z komórek) Mobbing staje się groźniejszy wraz z wiekiem uczniów oraz różni się w grupach chłopców (przewaga przemocy fizycznej) i dziewcząt (przewaga przemocy psychicznej) 6 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

7 ROZMIARY MOBBINGU Mobbing jest powszechnym zjawiskiem w szkołach na całym świecie Rozmiary mobbingu są poważne: około 75% uczniów doświadczyło mobbingu, w tym około 25% ciężkiego prześladowania przez rówieśników Mobbing ma miejsce wśród młodszych uczniów (dokuczanie), ale najintensywniej przejawia się wśród młodszych nastolatków (gimnazja) Około 10% ofiar cierpi na poważne zaburzenia zdrowia – psychicznego (depresja) i fizycznego (urazy i schorzenia psychosomatyczne); w średniej wielkości szkole może być kilkudziesięciu uczniów wymagających natychmiastowej, intensywnej pomocy psychologicznej 7

8 SKUTKI MOBBINGU Rozległe i bardzo poważne; doraźne i długotrwałe Dotyczą przede wszystkim poszkodowanych mobbingiem (uczniów i ich rodzin), ale też jakości relacji społecznych i bezpieczeństwa w klasie, szkole, społeczeństwie Mobbing negatywnie wpływa na proces uczenia się, socjalizacji, rozwoju, wychowania, ogólnego samopoczucia i funkcjonowania a także zdrowia – psychicznego i fizycznego Mobbing może prowadzić do samobójstw, aktów zemsty (przemocy), wycofania z życia społecznego (ofiary) lub rozwoju i utrwalenia zachowań antyspołecznych (agresorzy) 8

9 PRZYPADEK JURKA Przypadek ten opisany i przeanalizowany jest w artykule Mobbing uczniowski – groźna bomba szkole zamieszczonym w kwartalniku Psychologia w Szkole, nr. 3, III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

10 ANALIZA PRZYPADKU Agresorzy: dominują w grupie, bezwzględni wobec swych ofiar - słabszych, bezbronnych, opuszczonych przez wszystkich Dynamika mobbingu: bez prowokacji, czynniki ryzyka: np. inność ofiary, bez odpowiedniej interwencji - eskalacja Cechy mobbingu: angażuje coraz większą grupę, przejawia się regularnie i przez dłuższy czas, rozprzestrzenia się poza teren szkoły lub ze szkoły do szkoły, stosuje wszystkie formy przemocy w celu wyniszczenia ofiary Przeżycia ofiar: strach, lęk, wstyd, trauma i cierpienie; postawa przepraszam że mnie biją Postawy nauczycieli: od braku zainteresowania przez bagatelizowanie do milczącego przyzwolenia; lub właściwa, natychmiastowa interwencja Rola rodziców: rozpoznanie, interwencja i współpraca ze szkołą, bezwarunkowe wsparcie dla poszkodowanego dziecka. 10

11 PODEJŚCIA ANTY - PRZEMOCOWE 3 podstawowe podejścia: przypadkowe, eklektyczne, czyli praktykuje się co popadnie, przemyślane, wybiórcze, - stosuje się specyficzne programy, najlepiej znane lub/i mające najlepszą reputację, systemowe, integracyjne, tzn. traktuje się problem szeroko, dobierając odpowiednie metody. Godne polecenia są tylko dwa ostatnie podejścia 11

12 PROGRAMY ANTY-PRZEMOCOWE Do znanych zarówno w Polsce jak i na świecie należą: Trening Zastępowania Agresji, Goldsteina, Porozumienie bez Przemocy, Rosenberga, Treningi negocjacji, mediacji, asertywności oraz rozwiązywania konfliktów, Program Nie winić (No Blame Approach, Robinson i Maines) 12 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

13 PROGRAM NIE WINIĆ Program anty-mobbingowy, opracowany w latach 90 tych przez psychologów brytyjskich Przeznaczony specyficznie do interwencji w przypadkach mobbingu szkolnego Stosowany we wszystkich rodzajach szkół Wymagający współpracy i angażujący uczniów, nauczycieli, psychologów szkolnych i rodziców Powszechnie oceniany jako skuteczny a nawet magiczny 13

14 OGÓLNE WARUNKI SKUTECZNOŚCI W każdym działaniu interwencyjnym liczy się CZAS; w każdym przypadku mobbingu interweniować trzeba natychmiast, przede wszystkim z uwagi na bezpieczeństwo i dobro ofiar Szybko podjęta interwencja anty-mobbingowa jest łatwiejsza i skuteczniejsza W przypadkach zaniedbanych, ciągnących się od miesięcy lub lat, interwencja jest trudna i wymaga działań specjalistycznych Zdarzają się przypadki nieuleczalne, obciążone różnorodną patologią psychospołeczną, zachowaniami kryminalnymi lub zaawansowanym zespołem stresu pourazowego ofiary; w takich przypadkach niezbędny jest udział specjalistów czy Policji 14

15 EMPATIA ISTOTĄ PROGRAMU Program NIE WINIĆ zakłada że samo karanie i obwinianie sprawców mobbingu jest nieskuteczne a nawet wtórnie nasila przemoc Mobbingowe zachowania eliminuje się przez modyfikowanie uczuć i postaw agresorów wobec ich ofiar Istotą programu jest wzbudzenie i rozwinięcie u agresorów EMPATII – czyli współodczuwania dla przeżyć (cierpienia) ich ofiar Empatia staję się naturalnym, wewnętrznym hamulcem przemocy Empatia pobudza do zachowań pomocowych wobec ofiar, magicznie zamieniając oprawców w stróży bezpieczeństwa czasem nawet przyjaciół... 15

16 7 KROKÓW 1. Rozmowa z ofiarą mobbingu - poufna, identyfikująca agresorów, biernych uczestników oraz ewentualnych pomocników; prośba o notatkę, rysynek, list opisujacy przykre przeżycia. 2. Zorganizowanie spotkania grupy wsparcia (6-8 osób w tym prowodyrzy); ważny dobór odpowiedzialnych pomocników. 3. Przedstawienie grupie problemu jaki ma ofiara mobbingu wzbudzenie empatii; nie omawia się szczegółów zdarzeń ani nie wini agresorów. 4. Ujawnienie celu spotkania – nie chodzi o szukanie lub karanie winnych lecz wspólną pomoc poszkodowanemu. 5. Grupa wypracowuje sposoby pomocy – każdy uczestnik przedstawia własne zaczynając od – Ja zrobię to i to Oddelegowanie grupy - wyrażenie pochwały, zaufania i nadziei że grupa uczyni pozytywą zmianę 7. Monitorowanie - regularne, indywidualne spotkania z wszystkimi uczestnikami grupy oraz ofiarą. 16

17 OCENY PROGRAMU Skutecznie i szybko rozwiązuje większość (80%) przypadków szkolnego mobbingu Najtrudniejsze przypadki mogą wymagać dodatkowych odziaływań w dłuższym czasie Większość poszkodowanych bardzo pozytywnie ocenia efekty interwencji Nawet specjaliści zdumieni są efektywnością programu i jego niemal magicznym działaniem 17 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

18 INFORMACJE o PROGRAMIE Informacje o programie w języku angielskim (książki, materiały pomocnicze, filmy instruktażowe, itd.) znajdują się na autorskiej stronie internetowej Opis programu znajdzie się wkrótce w kwartalniku - Psychologia w Szkole 18

19 Szkoły zainteresowane warsztatowym przeszkoleniem nauczycieli, pedagogów i psychologów szkolnych proszone są o kontakt z Dr Anną Piekarską OFERTA SZKOLENIOWA 19 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,

20 SERDECZNIE DZIĘKUJĘ ZAPRASZAM DO DYSKUSJI oraz ZADAWANIA PYTAŃ Kontakt - Anna Piekarska - lub przez Redakcję - Psychologia w Szkole 20 III KONGRES ZARZĄDZANIA OŚWIATĄ – OSKKO Warszawa 22 – 24 września 2008,


Pobierz ppt "PSYCHOLOGIA w SZKOLE MOBBING UCZNIOWSKI przyczyny, przejawy, skutki i strategie interwencyjne Dr Anna Piekarska New Zealand Centre for Education, Research."

Podobne prezentacje


Reklamy Google