Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

1 Zasady odpowiedzialności cywilnej cz. 2 dr Marcin Krajewski Instytut Prawa Cywilnego Katedra Prawa Cywilnego.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "1 Zasady odpowiedzialności cywilnej cz. 2 dr Marcin Krajewski Instytut Prawa Cywilnego Katedra Prawa Cywilnego."— Zapis prezentacji:

1 1 Zasady odpowiedzialności cywilnej cz. 2 dr Marcin Krajewski Instytut Prawa Cywilnego Katedra Prawa Cywilnego

2 2 Szkoda Przyczynienie się poszkodowanego Art Jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron. Koncepcje co do zachowania będącego przyczynieniem: a)tylko związek przyczynowy, b)obiektywnie nieprawidłowe zachowanie, c)zachowanie zawinione, d)wina albo zachowanie obiektywnie nieprawidłowe

3 3 Szkoda Przyczynienie się poszkodowanego w ubezpieczeniach Art § 1. Ubezpieczyciel jest wolny od odpowiedzialności, jeżeli ubezpieczający wyrządził szkodę umyślnie; w razie rażącego niedbalstwa odszkodowanie nie należy się, chyba że umowa lub ogólne warunki ubezpieczenia stanowią inaczej lub zapłata odszkodowania odpowiada w danych okolicznościach względom słuszności. Sytuacja szczególna w ubezpieczeniu OC

4 4 Szkoda Sposoby naprawienia szkody Art § 1. Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Dwa sposoby: a)restytucja naturalna b)rekompensata pieniężna

5 5 Szkoda Ograniczenia wyboru sposobu naprawienia szkody: a)niemożliwość restytucji naturalnej, b)nadmierne trudności, c)nadmierne koszty Problem wyboru sposobu naprawienia szkody w ubezpieczeniach Sytuacja szczególna w ubezpieczeniach OC

6 6 Szkoda Sposoby ustalenia odszkodowania w pieniądzu Art. 363 § 2. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili. Sposoby ustalenia wartości uszkodzonej rzeczy: a)pretium commune b)pretium singulare c)pretium affectionis

7 7 Odpowiedzialność deliktowa Odpowiedzialność deliktowa a odpowiedzialność kontraktowa Pojęcie czynu niedozwolonego Bezwzględnie obowiązujący charakter przepisów ? Systematyka: a)odpowiedzialność za własne czyny, b)odpowiedzialność za cudze czyny, c)odpowiedzialność za wykonywanie władzy publicznej, d)odpowiedzialność za zwierzęta i rzeczy, e)odpowiedzialność związana z użyciem sił przyrody

8 8 Odpowiedzialność za własne czyny Art. 415 Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Art Osoba prawna jest obowiązana do naprawienia szkody wyrządzonej z winy jej organu. Dwie przesłanki odpowiedzialności: a)bezprawność - obiektywna nieprawidłowość postępowania b)wina – subiektywna zarzucalność czynu

9 9 Odpowiedzialność za własne czyny Bezprawność – nie tylko naruszenie wyraźnych przepisów prawa Okoliczności wyłączające bezprawność: 1)Obrona konieczna Art Kto działa w obronie koniecznej, odpierając bezpośredni i bezprawny zamach na jakiekolwiek dobro własne lub innej osoby, ten nie jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną napastnikowi. Przesłanki: a)bezpośredniość zamachu, b)bezprawność zamachu – niekoniecznie zawinienie, c)zastosowanie środków koniecznych, d)problem porównania wartości dóbr

10 10 Odpowiedzialność za własne czyny Okoliczności wyłączające bezprawność cd.: 2) Stan wyższej konieczności Art Kto zniszczył lub uszkodził cudzą rzecz albo zabił lub zranił cudze zwierzę w celu odwrócenia od siebie lub od innych niebezpieczeństwa grożącego bezpośrednio od tej rzeczy lub zwierzęcia, ten nie jest odpowiedzialny za wynikłą stąd szkodę, jeżeli niebezpieczeństwa sam nie wywołał, a niebezpieczeństwu nie można było inaczej zapobiec i jeżeli ratowane dobro jest oczywiście ważniejsze aniżeli dobro naruszone. Przesłanki: a)specyfika szkody – rzecz lub zwierze, b)szkoda grożąca bezpośrednio od zwierzęcia lub rzeczy, c)sam nie wywołał niebezpieczeństwa, d)nie można było inaczej zapobiec, e)porównanie wartości dóbr

11 11 Odpowiedzialność za własne czyny Okoliczności wyłączające bezprawność cd.: 3) dozwolona samopomoc 4) zgoda poszkodowanego - na naruszenie, nie na szkodę. Wina – subiektywna zarzucalność – psychologiczna i normatywna teoria winy Okoliczności wyłączające winę: 1)Niepoczytalność Art § 1. Osoba, która z jakichkolwiek powodów znajduje się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli, nie jest odpowiedzialna za szkodę w tym stanie wyrządzoną.

12 12 Odpowiedzialność za własne czyny Okoliczności wyłączające winę – cd.: 1)Niepoczytalność – cd. Art § 2. Jednakże kto uległ zakłóceniu czynności psychicznych wskutek użycia napojów odurzających albo innych podobnych środków, ten obowiązany jest do naprawienia szkody, chyba że stan zakłócenia został wywołany bez jego winy. 2) Wiek Art Małoletni, który nie ukończył lat trzynastu, nie ponosi odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę.

13 13 Odpowiedzialność za własne czyny Stopnie winy 1)Umyślność a) zamiar bezpośredni, b) zamiar ewentualny 2) Niedbalstwo a)zwykłe niedbalstwo – niedołożenie należytej staranności, b)rażące niedbalstwo

14 14 Odpowiedzialność za własne czyny Osoby odpowiedzialne Art Za szkodę odpowiedzialny jest nie tylko ten, kto ją bezpośrednio wyrządził, lecz także ten, kto inną osobę do wyrządzenia szkody nakłonił albo był jej pomocny, jak również ten, kto świadomie skorzystał z wyrządzonej drugiemu szkody. Wymienione podmioty: a)bezpośredni sprawca, b)podżegacz, c)pomocnik, d)kto świadomie skorzystał

15 15 Odpowiedzialność za cudze czyny I. Odpowiedzialność osób zobowiązanych do nadzoru Art Kto z mocy ustawy lub umowy jest zobowiązany do nadzoru nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można, ten obowiązany jest do naprawienia szkody wyrządzonej przez tę osobę, chyba że uczynił zadość obowiązkowi nadzoru albo że szkoda byłaby powstała także przy starannym wykonywaniu nadzoru. Przepis ten stosuje się również do osób wykonywających bez obowiązku ustawowego ani umownego stałą pieczę nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można.

16 16 Odpowiedzialność za cudze czyny I. Odpowiedzialność osób zobowiązanych do nadzoru 1)Brak winy – konieczna bezprawność 2)Podmioty odpowiedzialne: a) zobowiązani z mocy ustawy, b) zobowiązaniu z mocy umowy, c) osoby sprawujące faktycznie stałą pieczę. 3)Przesłanki zwolnienia z odpowiedzialności: a) prawidłowe wykonywanie nadzoru, b)...szkoda i tak by nastąpiła – brak związku przyczynowego 3)Zasada winy i domniemanie winy ? 4)Nie dotyczy szkody wyrządzonej samemu sobie

17 17 Odpowiedzialność za cudze czyny Ia. Odpowiedzialność osób zobowiązanych do nadzoru – odpowiedzialność bezpośredniego sprawcy Art. 428 Gdy sprawca z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego nie jest odpowiedzialny za szkodę, a brak jest osób zobowiązanych do nadzoru albo gdy nie można od nich uzyskać naprawienia szkody, poszkodowany może żądać całkowitego lub częściowego naprawienia szkody od samego sprawcy, jeżeli z okoliczności, a zwłaszcza z porównania stanu majątkowego poszkodowanego i sprawcy, wynika, że wymagają tego zasady współżycia społecznego.

18 18 Odpowiedzialność za cudze czyny II. Odpowiedzialność powierzającego wykonanie czynności Art. 429 Kto powierza wykonanie czynności drugiemu, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez sprawcę przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, chyba że nie ponosi winy w wyborze albo że wykonanie czynności powierzył osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności. 1)wyrządzenie szkody przy wykonywaniu a wyrządzenie szkody przy okazji wykonywania czynności 2)wina w wyborze i jej domniemanie

19 19 Odpowiedzialność za cudze czyny III. Odpowiedzialność za podwładnego Art. 430 Kto na własny rachunek powierza wykonanie czynności osobie, która przy wykonywaniu tej czynności podlega jego kierownictwu i ma obowiązek stosować się do jego wskazówek, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną z winy tej osoby przy wykonywaniu powierzonej jej czynności. 1)konieczność istnienia stosunku podporządkowania 2)szkoda przyrządzona przy wykonywaniu czynności 3)konieczna wina bezpośredniego sprawcy 4)zasada ryzyka – indyferentność winy w wyborze 5)problem odpowiedzialności solidarnej

20 20 Odpowiedzialność za wykonywanie władzy publicznej Art § 1. Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. 1)Wykonywanie władzy publicznej: dominium a imperium 2)Podmioty odpowiedzialne: a)Skarb Państwa – państwo w stosunkach cywilnoprawnych b)jednostki samorządu terytorialnego c)inne osoby prawne, np. NBP, parafia § 2. Jeżeli wykonywanie zadań z zakresu władzy publicznej zlecono, na podstawie porozumienia, jednostce samorządu terytorialnego albo innej osobie prawnej, solidarną odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę ponosi ich wykonawca oraz zlecająca je jednostka samorządu terytorialnego albo Skarb Państwa.

21 21


Pobierz ppt "1 Zasady odpowiedzialności cywilnej cz. 2 dr Marcin Krajewski Instytut Prawa Cywilnego Katedra Prawa Cywilnego."

Podobne prezentacje


Reklamy Google