Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

S ł awomir Ł odzi ń ski Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego i mniejszo ś ci (semestr zimowy, ś rody, godz. 10-12, sala 401) wyk ł ad.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "S ł awomir Ł odzi ń ski Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego i mniejszo ś ci (semestr zimowy, ś rody, godz. 10-12, sala 401) wyk ł ad."— Zapis prezentacji:

1 S ł awomir Ł odzi ń ski Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego i mniejszo ś ci (semestr zimowy, ś rody, godz , sala 401) wyk ł ad nr 4

2 1. Powtórzenie – pytania etniczne w polskich spisach powszechnych Kategorie spisowe: Rok przeprowadzenia spisu ObywatelstwoXX-----XX NarodowośćX------XX Tożsamość etniczna X Język domowy XX Język ojczystyXX------X Wyznanie religijneXX------X Tabela 1. Pytania etniczne w spisach powszechnych ludności w Polsce w latach 1921 – 2011

3 2. Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 Mniejszość (narodowość) NSP2002 r.*Szacunek oficjalny (2002 r.)** Badania GUS-u w 1992 r.*** Szacunek Piotra Eberhardt a (1992 r.) **** Szacunek Marka Hołuszki (1993 r.) ***** Szacunek przedstawicieli gmin Szacunek działaczy stowarzyszeń mniejszości Białorusini47, – – – 230 Czesi0, – 3 Karaimi0,0450,20,15 – 0,2 Kaszubi5,053 Litwini5,63920 – – 309ok. 20 Łemkowie5,85060 – 7050 – 60 Niemcy147, – – 350 Ormianie0,2625 – 8ok. 8 Romowie12,73120 – Rosjanie3,24410 – – 13 Słowacy1,71010 – – 2520ok. 20 Tabela 2: Liczebność narodowości oraz szacunki liczebności mniejszości narodowych i etnicznych w Polsce (w tysiącach osób)

4 3. Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 Ślązacy172,682 Tatarzy0,4955ok. 2,5 Ukraińcy 27, – – – 220 Żydzi1,0558 – 1036 – 1015 Grecy i Macedończycy 0,786ok. 5,0 Inne narodowości 5,57120 Niepolska – nieustalona 3,650 Razem435,294841,2 – 1286, – ,2 – 1041,7 Jako odsetek (%) ludności Polski 1,0 %2,2 % - 3,1% 1,2%3,0% – 5,1% 2,4 %2,2 % - 2,9 %

5 4. Spo ł eczne interpretacje pytania o narodowo ść w NSP 2002: spo ł eczny odbiór pytania o narodowo ść w NSP 2002: kontekst spo ł eczny i polityczny; problemy rozumienia pytania o narodowo ść ; strategie stowarzysze ń mniejszo ś ci wobec pytania o narodowo ść. kierunki interpretacji wyników pytania o narodowo ść w NSP 2002: mocne okre ś lenie swojej przynale ż no ś ci; twarda konfiguracja przestrzenna samookre ś le ń ; mniejszo ś ci mog ą by ć liczniejsze ze wzgl ę du na nowo ść pytania w spisie i obawy przed ujawnieniem swojej przynale ż no ś ci; perspektywa procesów asymilacyjnych mniejszo ś ci i zmiana formu ł y dotychczasowych identyfikacji mniejszo ś ciowych; walka o uznanie publiczne niektórych grup – Ś l ą zacy, Ł emkowie, Kaszubi.

6 5. Przygotowania i przebieg NSP 2011 z perspektywy pyta ń etnicznych ( ustawa z dnia 4 marca 2010 o narodowym spisie powszechnym ludności i mieszkań w 2011): stan i charakterystyka demograficzna ludności - my i nasza najbliższa rodzina tworząca jedno gospodarstwo domowe, dane osobiste; edukacja - jaki jest stopień naszego wykształcenia? Czy kontynuujemy naukę? Czy zamierzamy w przyszłości ją kontynuować?; aktywność ekonomiczna osób - czy jesteśmy czynni zawodowo? Jak często zmieniamy pracę?; dojazdy do pracy - czas i sposób dojazdu do miejsca zatrudnienia; źródła utrzymania osób - ponownie będzie o miejscu pracy i wysokości dochodów;. niepełnosprawność - nasz stan fizyczny. Czy jesteśmy całkowicie zdolni, częściowo lub niezdolni do wykonywania pracy i zwykłego funkcjonowania? Ewentualny stopień niepełnosprawności; obywatelstwo - jakie posiadamy obywatelstwo? Czy posiadamy np. podwójne?; migracje wewnętrzne - czy przenosimy się trwale w celach zarobkowych w inne miejsca Polski. Czy jesteśmy zdolni do podjęcia takiej decyzji?; migracje zagraniczne - czy podejmujemy pracę / lub przebywamy w sposób trwały za granicą?; narodowość i język oraz mniejszości narodowe i etniczne - nasza narodowość i języki jakimi się posługujemy; wyznanie - przynależność do kościoła lub jakiegoś związku wyznaniowego; gospodarstwa domowe i rodziny - stan rodzinny i miejsca zamieszkania; stan i charakterystyka zasobów mieszkaniowych - gdzie i od kiedy mieszkamy, jakie mieszkania (budynki) posiadamy, ich stan prawny, techniczny itd.

7 6. Pytania etniczne w NSP 2011: Jak jest Pani/Pana narodowość?: pytanie o przynale ż no ść narodow ą lub etniczn ą oparta na subiektywnym odczuciu ka ż dego cz ł owieka, wyra ż aj ą ca jego zwi ą zek emocjonalny, kulturowy lub wynikaj ą cy z pochodzenia rodziców, z okre ś lonym narodem lub wspólnot ą etniczn ą. Towarzyszy ł a jej nast ę puj ą ca lista narodowo ś ci (najpierw polska, nast ę pnie przynale ż no ść do uznanych w Polsce mniejszo ś ci narodowych i etnicznych oraz wreszcie mo ż liwo ść wskazania innej narodowo ś ci). Czy odczuwa Pani/ Pani przynależność do innego narodu lub wspólnoty etnicznej?: w odpowiedzi na ka ż de z tych dwóch pyta ń mo ż na by ł o zadeklarowa ć tylko jedn ą narodowo ść, udzielanie odpowiedzi na oba pytania dawa ł o mo ż liwo ść okre ś lenia swoich pe ł nych to ż samo ś ci (z ł o ż onych), bez konieczno ś ci decydowania, czy jest to identyfikacja z grup ą narodow ą lub etniczn ą. Odpowiada ł y na nie wszystkie spisywane osoby, a odpowiedzi by ł y równowa ż ne w ocenie ich przynale ż no ś ci narodowo-etnicznej. Jakim językiem /językami zazwyczaj posługuje się Pani/Pan w domu?: j ę zyk u ż ywany w codziennych kontaktach domowych z osobami najbli ż szym. Na to pytanie odpowiada ł y tak ż e wszystkie spisywane osoby. Odpowiedzi by ł y nast ę puj ą ce: 1) wy łą cznie polskim, 2) polskim i innym(i) ni ż polski (poda ć jakim/i) …3) wy łą cznie innym(i) ni ż polski (poda ć jakim/i) …. Jaki jest Pani/Pana język ojczysty?: by ł on rozumiany jako j ę zyk, którego nauczy ł y si ę osoby spisywane jako pierwszego we wczesnym dzieci ń stwie, np. od matki. Do jakiego wyznania (ko ś cio ł a lub zwi ą zku wyznaniowego) Pan/Pani nale ż y?: by ł o rozumiane jako formalne uczestnictwo lub / oraz emocjonalny zwi ą zek danej osoby z okre ś lonym wyznaniem religijnym (ko ś cio ł em, zwi ą zkiem wyznaniowym), pytanie ca ł kowicie dobrowolne.

8 7. Pytania etniczne w NSP 2011: problemy: pytania spisowe – historia i rozszerzenie pyta ń etnicznych; skutki ustawy o mniejszo ś ciach: lista uznanych mniejszo ś ci narodowych i etnicznych w formularzu spisowym. mobilizacja etniczna mniejszo ś ci do NSP 2011: obecno ść tematyki spisowej w telewizji i Internecie; przyk ł ady osób deklaruj ą cych publicznie swoj ą to ż samo ść etniczn ą ; rola ludzi starszych; wynik spisowy a fundusze na dzia ł alno ść kulturalna mniejszo ś ci. nowa metodologia (mieszana) i technologia spisowa (Internet).

9 8. Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 Wyniki Narodowego Spisu Powszechnego 2011 W rubrykach dotyczących narodowości podawano Według NSP 2002 Według NSP 2011 (W obu pytaniach) Spadek/Wzrost Tylko daną opcję przynależności W pierwszym pytaniu zadeklarowało W drugim pytaniu zadeklarowało W połączeniu z narodowością polską zadeklarowało Polska X Śląska Kaszubska Niemiecka Ukraińska Białoruska Romska Rosyjska Amerykańska Łemkowska

10 9. Wyniki NSP 2011 (lipiec 2012): o narodowo ść - przynale ż no ść etniczna: o polska (jednorodna) to ż samo ść narodowa – tys. (93,9%); o 842 tys. (2,19%) posiada polsk ą, jak i inn ą to ż samo ść narodowo-etniczn ą ; o 562 tys. (1,46%) posiada wy łą cznie niepolsk ą to ż samo ść, w tym 38 tys. to identyfikuj ą cy si ę 2 niepolskimi narodowo ś ciami; o wzrost i stabilizacja: deklaracje ś l ą skie i kaszubskie, ukrai ń ska (49 tys.), bia ł oruska (46 tys.), romska (16 tys.), rosyjska (13 tys.), ł emkowska (10 tys.), tatarska (2 tys.), karaimska (0,3 tys.); o problem: niemiecka 126 tys., (36 tys., jako jedyna, a 58 tys. wraz z polsk ą ). o j ę zyk u ż ywany w domu (j ę zyk domowy): o j ę zyk polski – tys. (94,5%), z czego tys. (92,6%) pos ł uguje si ę nim jako jedynym; o 889 tys. pos ł uguje si ę w domu innym ni ż polski j ę zykiem, przy czym najcz ęś ciej jest on u ż ywany z j ę zykiem polskim – 729 tys. (1,9%); o 160 tys. (0,4%) rozmawia wy łą cznie w jednym lub 2 j ę zykach niepolskich; o najcz ęś ciej wymieniane j ę zyki niepolskie: ś l ą ski (509 tys.) i kaszubski (106 tys.).

11 10. Problemy metodologii NSP 2011 z perspektywy pyta ń etnicznych: narodowo ść (to ż samo ść etniczna): szersza bateria pyta ń, wieloraka to ż samo ść etniczna, problem liczenia podwójnych to ż samo ś ci. metody i techniki zbierania danych etnicznych w NSP 2011: mieszany model, polegaj ą cy na łą czeniu danych z rejestrów urz ę dowych z wynikami badania reprezentacyjnego; formularz d ł ugi i krótki; dwa zbiory danych: z badanie pe ł nego i z badania reprezentacyjnego; badanie 86 gmin mniejszo ś ciowych (10% mniejszo ś ci w populacji gminy); b łą d próby i b łę dy przeszacowania/niedoszacowania populacji.; liczebno ś ci i odsetka osób o nieustalonej identyfikacji narodowo – etnicznej.; znaczenie wyników na poziomie gmin. spo ł eczny odbiór pyta ń etnicznych w NSP 2011: udzia ł organizacji mniejszo ś ci w przygotowywaniu spisu; informacje o spisie w j ę zykach mniejszo ś ci; bezprecedensowa mobilizacja ś rodowisk mniejszo ś ci.

12 11. Struktura etniczna Polski w społecznej świadomości: struktura etniczna Polski nie jest kwestia publiczną, ale NSP 2011 i dyskusja wokół narodowości śląskiej ją upubliczniły; TNS OBOP ( r.) wyobrażenia o składzie etnicznym społ. Polskiego: powszechnie dostrzegamy, że w Polsce żyją ludzie różnych narodowości: Ukraińcy, Niemcy, Romowie, Rosjanie, Białorusini, Żydzi, Chińczycy, Wietnamczycy, Ślązacy itd. (tabela - jest to znajomość spontaniczna, nie było zamkniętej listy narodowości); społecznej widzialności grupy sprzyja jej wielkość, łatwo rozpoznawalne atrybuty, stereotypy i debaty medialne; 15% badanych spontanicznie wymieniło Ślązaków jako jedną z narodowości mieszkających w Polsce, a dodatkowe 15% zapytanych wprost o Ślązaków uznało ich za narodowość; błędne wyobrażenia o składzie społeczeństwa (population innumeracy) - na pyt. Ilu spośród każdych 100 obywateli naszego kraju należy do wszystkich tych narodowości razem wziętych? potrafiło odpowiedzieć 54% badanych – średnia odpowiedź to 9 na 100, co jest mniej więcej trzykrotnym przeszacowaniem faktycznej proporcji mniejszości narodowych w społeczeństwie RP.

13 NARODOWOŚĆ WŚRÓD OBYWATELI RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ SĄ LUDZIE, KTÓRZY UWAŻAJĄ SIĘ ZA POLAKÓW I RÓWNOCZEŚNIE ZA OSOBY INNYCH NARODOWOŚCI, Z TEGO CO PAN(I) WIE, JAKIE NARODOWOŚCI ZAMIESZKUJĄ W POLSCE? KTÓRE NARODOWOŚCI MIESZKAJĄCE W POLSCE SĄ, PANA(I) ZDANIEM NAJLICZNIEJSZE? Ukraińcy Niemcy Romowie (Cyganie) Rosjanie 24 8 Białorusini 22 6 Żydzi Chińczycy 17 4 Wietnamczycy 17 5 Ślązacy 15 8 Afrykańczycy (Murzyni) 13 <1 Kaszubi 10 2 Litwini 12 3 Czesi 8 0 Arabowie 6 <1 Tatarzy 6 <1 Ormianie 5 <1 Słowacy 5 <1 Łemkowie 4 <1 Turcy 4 0 Łemkowie 4 <1 Rumuni <1 2 Inni 10 <1 trudno powiedzieć 17 43

14 12. Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 ILU SPOŚRÓD KAŻDYCH 100 OBYWATELI NASZEGO KRAJU NALEŻY, PANA(I) ZDANIEM, DO WSZYSTKICH TYCH NARODOWOŚCI RAZEM WZIĘTYCH? % do 5 29,0 6 do 10 12,7 11 do 15 3,8 16 do 20 4,8 21 do 50 3,9 trudno powiedzieć 45,9

15 13. Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 Uważa Ślązaków za narodowość w pytaniu otwartym 15% 30% Uważa Ślązaków za narodowość w pytaniu zamkniętym 15% Nie uważa Ślązaków za narodowość63% Nie ma zdania7%

16 Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego… nr 4 CZY ŚLĄZAKÓW UWAŻA PAN(I), CZY NIE UWAŻA ZA NARODOWOŚĆ? uważam nie uważam trudno powiedzieć Wykształcenie podstawowe, gimnazjalne zasadnicze zawodowe średnie i pomaturalne licencjat, wyższe 9892 Miejsce zamieszkania wieś20719 miasto do 100 tys miasto tys miasto pow. 500 tys Aktualne preferencje wyborcze PO11818 PSL18784 PiS23743 SLD16804


Pobierz ppt "S ł awomir Ł odzi ń ski Wprowadzenie do socjologii zró ż nicowania kulturowego i mniejszo ś ci (semestr zimowy, ś rody, godz. 10-12, sala 401) wyk ł ad."

Podobne prezentacje


Reklamy Google