Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Etyka urzędnicza Maciej St. Zięba etyka urzędnicza - 1.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Etyka urzędnicza Maciej St. Zięba etyka urzędnicza - 1."— Zapis prezentacji:

1 Etyka urzędnicza Maciej St. Zięba etyka urzędnicza - 1

2 etyka urzędnicza – s. 2 Podstawy kształcenia etycznego Dlaczego potrzebujemy zachowań zgodnych z etyką? Być urzędnikiem z przekonania, nie z przymusu! Studium przypadku a teoria etyczna Studium przypadku a teoria etyczna Etyczna analiza podejmowania decyzji Etyczna analiza podejmowania decyzji

3 etyka urzędnicza – s. 3 Czym etyka nie jest? Etyka to nie religia Etyka to nie religia Etyka to nie przestrzeganie prawa Etyka to nie przestrzeganie prawa Etyka to nie przestrzeganie norm akceptowanych w danej kulturze Etyka to nie przestrzeganie norm akceptowanych w danej kulturze Etyka to nie nauka ścisła czy społeczna Etyka to nie nauka ścisła czy społeczna Etyka to nie uczucia Etyka to nie uczucia

4 etyka urzędnicza – s. 4 Etyka Nauka o moralności: o wartościach wcielanych przez człowieka w relacjach z innymi ludźmi (w społeczeństwie). Celem etyki jest człowiek (osoba ludzka): przez człowieka, w człowieku, dla człowieka. Moralność - to postępowanie zgodnie z wyznawanymi normami.

5 etyka urzędnicza – s. 5 Normy zdania głoszące ważność pewnych wartości a niedopuszczalność innych zdania głoszące ważność pewnych wartości a niedopuszczalność innych układ norm tworzy lub odzwierciedla wyznawaną hierarchię wartości układ norm tworzy lub odzwierciedla wyznawaną hierarchię wartości

6 etyka urzędnicza – s. 6 Wartość to, co ważne to, co ważne rzecz cenna rzecz cenna coś, co jest przedmiotem pożądania coś, co jest przedmiotem pożądania przedmiot dążenia przedmiot dążenia preferowany sposób zachowania preferowany sposób zachowania

7 etyka urzędnicza – s. 7 Wartości przykłady: piękno, prawda, dobro, życie, Bóg, rodzina, pokój, ojczyzna, sprawiedliwość, równość, wolność, braterstwo, szczęście, godność, honor, miłość, przyjaźń, sukces, harmonia, dom, rodzina, kariera zawodowa, powodzenie materialne, sława, poczucie spełnienia, spokój osobisty, bezstronność, solidność, rzetelność, punktualność i in. wartości materialne i duchowe

8 etyka urzędnicza – s. 8 Wartości osobisty a społeczny (grupowy) system wartości osobisty a społeczny (grupowy) system wartości wartości zinternalizowane a deklarowane wartości zinternalizowane a deklarowane wartości ważniejsze (pierwszorzędne) i drugorzędne wartości ważniejsze (pierwszorzędne) i drugorzędne moralność - to postępowanie zgodnie z wyznawanymi normami moralność - to postępowanie zgodnie z wyznawanymi normami

9 etyka urzędnicza – s. 9 Formy wyrażania norm Zdania powinnościowe - głoszą ważność pewnych wartości, jako stanów pożądanych, a niedopuszczalność innych (forma perswazji): Zdania powinnościowe - głoszą ważność pewnych wartości, jako stanów pożądanych, a niedopuszczalność innych (forma perswazji): Urzędnik powinien zachowywać się bez zarzutu w pracy i poza nią. Urzędnik powinien zachowywać się bez zarzutu w pracy i poza nią. Urzędnik nie powinien dopuścić do sytuacji, w której można mu coś zarzucić. Urzędnik nie powinien dopuścić do sytuacji, w której można mu coś zarzucić. Zdania kategoryczne – podobne do zdań opisowych i norm prawnych: wyrażają stany pożądane lub niepożądane tak, jak gdyby stosowanie się do nich powszechnie miało miejsce; w ten sposób wykluczają odstępstwo od reguły: Zdania kategoryczne – podobne do zdań opisowych i norm prawnych: wyrażają stany pożądane lub niepożądane tak, jak gdyby stosowanie się do nich powszechnie miało miejsce; w ten sposób wykluczają odstępstwo od reguły: Urzędnik zachowuje się bez zarzutu w pracy i poza nią. Urzędnik zachowuje się bez zarzutu w pracy i poza nią. Urzędnik nie dopuszcza do sytuacji, w której można mu coś zarzucić. Urzędnik nie dopuszcza do sytuacji, w której można mu coś zarzucić.

10 etyka urzędnicza – s. 10 Złota reguła Postępuj tak, jak byś chciał(a), by inni postępowali wobec ciebie Postępuj tak, jak byś chciał(a), by inni postępowali wobec ciebie Unikaj takiego postępowania, jakiego sam nie chciał(a)byś zaznawać Unikaj takiego postępowania, jakiego sam nie chciał(a)byś zaznawać

11 etyka urzędnicza – s. 11 Anomia albo demoralizacja To nie: brak wartości i norm określających, co jest słuszne (nihilizm). Tylko: istnienie obok wyznawanych norm moralnych innych przekonań (usprawiedliwień), które neutralizują oddziaływanie samych norm na nasze zachowanie.

12 etyka urzędnicza – s. 12 Usprawiedliwienie Wiarygodne (dla mnie) uzasadnienie usuwające dysonans godnościowy - sprzeczność pomiędzy tym, co wyznaję (jaki chcę być i myślę, że jestem) a tym, co w danej sytuacji robię - pozwalające postąpić w dany sposób bez naruszenia dobrego mniemania o sobie.

13 etyka urzędnicza – s. 13 Źródła usprawiedliwień Racjonalizacja (wewnętrzne uzgadnianie ze sobą) - szukanie aspektów sytuacji pozwalających uznać wyznawaną rację za pozorną w danej sytuacji (=samooszukiwanie się) Racjonalizacja (wewnętrzne uzgadnianie ze sobą) - szukanie aspektów sytuacji pozwalających uznać wyznawaną rację za pozorną w danej sytuacji (=samooszukiwanie się) Uzgadnianie społeczne - poprzez dialog racjonalizujący lub praktykę / zwyczaje Uzgadnianie społeczne - poprzez dialog racjonalizujący lub praktykę / zwyczaje

14 etyka urzędnicza – s. 14 Usprawiedliwienia: przykłady wszyscy przecież tak robią wszyscy przecież tak robią tak już jest, takie jest życie tak już jest, takie jest życie ale nic nie można poradzić ale nic nie można poradzić w zasadzie to nic takiego w zasadzie to nic takiego inni to dopiero postępują... inni to dopiero postępują... a ci na górze, to jaki dają przykład? a ci na górze, to jaki dają przykład? w naszym zawodzie jest taki zwyczaj... w naszym zawodzie jest taki zwyczaj...

15 etyka urzędnicza – s. 15 Typy anomii Anomia indywidualna (osobista) Anomia indywidualna (osobista) sytuacyjna sytuacyjna uogólniona uogólniona Anomia społeczna (podkultury usprawiedliwień) Anomia społeczna (podkultury usprawiedliwień)

16 etyka urzędnicza – s. 16 Anomia osobista Wskaźniki: liczba subiektywnie wiarygodnych usprawiedliwień liczba subiektywnie wiarygodnych usprawiedliwień poziom ich wiarygodności poziom ich wiarygodności zakres stosowalności w różnych sytuacjach zakres stosowalności w różnych sytuacjach

17 etyka urzędnicza – s. 17 Anomia społeczna proces grupowego uzgadniania usprawiedliwień proces grupowego uzgadniania usprawiedliwień rezultat: wiarygodne usprawiedliwienia obowiązujące w danej grupie: normy, przekonania, obyczaje rezultat: wiarygodne usprawiedliwienia obowiązujące w danej grupie: normy, przekonania, obyczaje

18 etyka urzędnicza – s. 18 Sektorowość anomii usprawiedliwienia działają tylko w takich sytuacjach, dla jakich zostały uzgodnione usprawiedliwienia działają tylko w takich sytuacjach, dla jakich zostały uzgodnione dotyczy to zarówno anomii osobistej, jak i społecznej dotyczy to zarówno anomii osobistej, jak i społecznej

19 etyka urzędnicza – s. 19 Dwa główne źródła anomii Pokusa Pokusa Upokorzenie Upokorzenie

20 etyka urzędnicza – s. 20 Film Dylematy wg projektu Marka Kosewskiego i in. lub: Marek Kosewski: Kiedy urzędnicy naruszają wartości moralne i jak można to ograniczać? (Służba Cywilna nr 3, jesień-zima 2001/2002, s. 9-22), pp=docs&action=get&iid=364 Marek Kosewski: Kiedy urzędnicy naruszają wartości moralne i jak można to ograniczać? (Służba Cywilna nr 3, jesień-zima 2001/2002, s. 9-22), pp=docs&action=get&iid=364

21 etyka urzędnicza – s. 21 Dylemat etyczny Sytuacja, w której osoba podejmująca decyzję musi dokonać wyboru, stojąc przed: znaczącym konfliktem wartości pomiędzy różnymi interesami znaczącym konfliktem wartości pomiędzy różnymi interesami rzeczywistymi alternatywami, które wydają się równie usprawiedliwione rzeczywistymi alternatywami, które wydają się równie usprawiedliwione istotnymi konsekwencjami dla różnych interesariuszy istotnymi konsekwencjami dla różnych interesariuszy

22 etyka urzędnicza – s. 22 Dylemat etyczne Konflikt wartości - wydaje się, że każde działanie, jakie podejmiemy, niszczy (narusza) pewną wartość etycznie błędne podejście: zasada mniejszego zła etycznie błędne podejście: zasada mniejszego zła etycznie dobre podejście: zasada większego dobra etycznie dobre podejście: zasada większego dobra

23 etyka urzędnicza – s. 23 Wartość nadrzędna i podrzędne Bez ustalonej hierarchii wartości trudno mówić o łatwym, świadomym wyborze większego dobra.

24 etyka urzędnicza – s. 24 Hierarchia wartości Przykład – indyjska: - niekrzywdzenie - prawda - bezinteresowność - skromność i szacunek - roztropność - życzliwość - cierpliwość - brak przywiązania i rutyny

25 etyka urzędnicza – s. 25 Konflikt interesów w administracji Pełnienie przez osobę publiczną, albo członków jej najbliższej rodziny, funkcji lub utrzymywanie kontaktów o charakterze prywatnym, które mogą wpływać na treść urzędowych zachowań w sposób rodzący wątpliwość co do ich bezstronności. Pełnienie przez osobę publiczną, albo członków jej najbliższej rodziny, funkcji lub utrzymywanie kontaktów o charakterze prywatnym, które mogą wpływać na treść urzędowych zachowań w sposób rodzący wątpliwość co do ich bezstronności. Prof. A. Z. Kamiński

26 etyka urzędnicza – s. 26 Rozpoznawanie konfliktu interesów Interesy finansowe (ekonomiczne) bezpośrednie Interesy finansowe (ekonomiczne) bezpośrednie Powiązania ze środowiskami gospodarczymi, stowarzyszeniami Powiązania ze środowiskami gospodarczymi, stowarzyszeniami Powiązania z partiami, związkami zawodowymi, grupami nacisku Powiązania z partiami, związkami zawodowymi, grupami nacisku Zobowiązania w stosunku do rodziny, środowiska, itp. Zobowiązania w stosunku do rodziny, środowiska, itp.

27 etyka urzędnicza – s. 27 Korupcja Żądanie, proponowanie, wręczanie lub przyjmowanie, bezpośrednio lub pośrednio, łapówki lub jakiejkolwiek innej nienależnej korzyści - materialnej lub osobistej - lub jej obietnicy, co wypacza prawidłowe wykonanie jakiegokolwiek obowiązku lub inne zachowanie wymagane od osoby otrzymującej nienależną korzyść. Żądanie, proponowanie, wręczanie lub przyjmowanie, bezpośrednio lub pośrednio, łapówki lub jakiejkolwiek innej nienależnej korzyści - materialnej lub osobistej - lub jej obietnicy, co wypacza prawidłowe wykonanie jakiegokolwiek obowiązku lub inne zachowanie wymagane od osoby otrzymującej nienależną korzyść. (Cywilnoprawna Konwencja o Korupcji sporządzona w Strasburgu, 9 listopada 1991 r.)

28 etyka urzędnicza – s. 28 Podarunek (GIFT) Genuine – czy podarunek jest prawdziwym podziękowaniem? Genuine – czy podarunek jest prawdziwym podziękowaniem? Independent – czy jego przyjęcie poświęca niezależność? Independent – czy jego przyjęcie poświęca niezależność? Free – czy jest wolny od przyszłych zobowiązań? Free – czy jest wolny od przyszłych zobowiązań? Transparent – czy zda test światła słonecznego? Transparent – czy zda test światła słonecznego? (Marcin Walecki) (Marcin Walecki)

29 etyka urzędnicza – s. 29 Przykładowa analiza sytuacje mogące rodzić podejrzenie o konflikt interesów

30 etyka urzędnicza – s. 30

31 etyka urzędnicza – s. 31

32 etyka urzędnicza – s. 32

33 etyka urzędnicza – s. 33

34 etyka urzędnicza – s. 34

35 etyka urzędnicza – s. 35

36 etyka urzędnicza – s. 36

37 etyka urzędnicza – s. 37

38 etyka urzędnicza – s. 38

39 etyka urzędnicza – s. 39 Modele podejmowania decyzji etycznych Metoda listy sprawdzającej (D. Wallace i J. Pekel) Metoda listy sprawdzającej (D. Wallace i J. Pekel) Metoda 10-stopniowa (D. Wallace) Metoda 10-stopniowa (D. Wallace) Metoda 12 pytań (L.L. Nash) Metoda 12 pytań (L.L. Nash) Metoda w 6 krokach (R. Lingard) Metoda w 6 krokach (R. Lingard)http://www.managementhelp.org/ethics/ethxgde.htmhttp://www.ecs.csun.edu/~rlingard/COMP450/cs450edm/index.htm

40 etyka urzędnicza – s. 40 Metoda w 6 krokach Uświadomienie sobie problemu Uświadomienie sobie problemu Szczegółowa analiza problemu Szczegółowa analiza problemu Propozycja listy działań Propozycja listy działań Wybór działania Wybór działania Wprowadzenie działania w życie Wprowadzenie działania w życie Ocena wyboru Ocena wyboru

41 etyka urzędnicza – s. 41 Procedury BEST Procesu Lizbońskiego 1. Identyfikacja problemu 2. Definiowanie 3. Wykonanie 4. Adaptacja 5. Monitoring 1. Identyfikacja problemu

42 etyka urzędnicza – s. 42 Lista sprawdzająca Ćwiczenie: Ćwiczenie: Przypadek Wu Przypadek Wu Przypadek Marii Eleny Przypadek Marii Eleny

43 etyka urzędnicza – s. 43 Wskazywana jako znamię naszych czasów potrzeba powoływania coraz to nowych działów etyki zawodowej, jak gdyby w sugestii, że pewne zawody czy funkcje społeczne mają tak wyjątkowy charakter, że obowiązują w nich inne wartości i normy, niż w etyce ogólnej, powszechnej, skierowanej do wszystkich, jest dowodem upadku etyki w ogóle, niskiego poziomu moralności społeczeństwa. Mario Bunge, Treatise on Elementar Philosophy: 3. Ethics Treatise on Elementar Philosophy: 3. Ethics Etyka szczegółowa Inaczej: etyka praktyczna lub etyka stosowana, etyka zawodowa

44 etyka urzędnicza – s. 44 Etyka zawodowa Dział etyki szczegółowej związany z wykonywaną pracą lub funkcją społeczną, powołaniem. Dotyczy pewnej grupy i jej szczególnych zadań, uprawnień. Etyka urzędnicza Etyka administracji publicznej, wypływająca m.in. z prawa do dobrej administracji. – Zastępowanie postawy władczej – usługową, a ostatecznie – partnerską (oświadczenia zamiast zaświadczeń), w miarę wzrostu świadomości prawnej obywateli.

45 etyka urzędnicza – s. 45 Potrzeba etyki urzędniczej Nie wystarczy być dobrym (moralnie żyjącym) człowiekiem, by być dobrym urzędnikiem (postępującym etycznie w sytuacjach dylematów właściwych dla funkcji urzędniczej) – potrzeba też wskazań specyficznych dla urzędników. Nie wystarczy być dobrym (moralnie żyjącym) człowiekiem, by być dobrym urzędnikiem (postępującym etycznie w sytuacjach dylematów właściwych dla funkcji urzędniczej) – potrzeba też wskazań specyficznych dla urzędników. Nie wystarczy przestrzeganie prawa oraz kodeksu etyki urzędniczej, by potrafić rozwiązać każdy dylemat etyczny stojący przed urzędnikiem – potrzeba też ogólnej podstawy etycznej. Nie wystarczy przestrzeganie prawa oraz kodeksu etyki urzędniczej, by potrafić rozwiązać każdy dylemat etyczny stojący przed urzędnikiem – potrzeba też ogólnej podstawy etycznej.

46 etyka urzędnicza – s. 46 Czym jest etyka zawodowa Rzeczywiste procesy i wyniki (nie: moralizowanie) Rzeczywiste procesy i wyniki (nie: moralizowanie) Tworzenie właściwego ładu (nie: tylko zwalczanie korupcji itp. sankcje) Tworzenie właściwego ładu (nie: tylko zwalczanie korupcji itp. sankcje) Rozwój i promocja specyficznych wartości (nie: środki egzekwowania prawa) Rozwój i promocja specyficznych wartości (nie: środki egzekwowania prawa)

47 etyka urzędnicza – s. 47 Kształtowanie się etyki zawodowej Wartościpodstawowe i standardy Zarządzaniezasobamiludzkimi Nadzór i kontrola Upraszczanie procedur procedur Ocena ryzyka ryzyka

48 etyka urzędnicza – s. 48 Elementy etyki zawodowej Etyka pracy Etyka pracy Etyka zarządzania Etyka zarządzania Etyka własności Etyka własności Etyka stosunku do klienta Etyka stosunku do klienta Etyka samorozwoju Etyka samorozwoju

49 etyka urzędnicza – s. 49 Trzy podejścia do stosunku etyki i prawa model nadreński (francusko-niemiecki) - socjalno-legalistyczny [Kodeksy procedur/ /postępowania w formie ustaw] – hard law model nadreński (francusko-niemiecki) - socjalno-legalistyczny [Kodeksy procedur/ /postępowania w formie ustaw] – hard law model anglosaski – kontraktowo- indywidualistyczny - [Wewnątrzzakładowe kodeksy etyki, precedensy] – soft law obok hard law model anglosaski – kontraktowo- indywidualistyczny - [Wewnątrzzakładowe kodeksy etyki, precedensy] – soft law obok hard law model postkonfucjański (dalekowschodni) – rodzinno-etosowy [Poczucie lojalności i honor; tradycja i obyczaj] – soft law model postkonfucjański (dalekowschodni) – rodzinno-etosowy [Poczucie lojalności i honor; tradycja i obyczaj] – soft law

50 etyka urzędnicza – s. 50 Źródła kodeksów etyki w administracji Praktyka biznesu (zwłaszcza dbałość o obraz zewnętrzny – PR = public relations) Odpowiedzialność obok wolnej konkurencji Etyka biznesu (51-58)

51 etyka urzędnicza – s. 51 Zasady Okrągłego Stołu w Caux (1994) Idea odpowiedzialności za zamiast idei służby: - japoński ideał kyosei : żyć i pracować dla wspólnego dobra - europejska idea godności ludzkiej : każda osoba ma nienaruszalną wartość - jest celem sama w sobie, a nie środkiem do realizacji celów innych osób

52 etyka urzędnicza – s. 52 Zasady Okrągłego Stołu w Caux (1994) odpowiedzialność wobec wszystkich interesariuszy odpowiedzialność wobec wszystkich interesariuszy stosowanie zasad uczciwej konkurencji stosowanie zasad uczciwej konkurencji poszanowanie reguł obowiązujących w kraju działania firmy poszanowanie reguł obowiązujących w kraju działania firmy uznawanie praw międzynarodowych uznawanie praw międzynarodowych wsparcie dla wszechstronnej wymiany światowej (globalnej) wsparcie dla wszechstronnej wymiany światowej (globalnej) troska o środowisko naturalne troska o środowisko naturalne unikanie działań nielegalnych unikanie działań nielegalnych

53 etyka urzędnicza – s. 53 Cztery zasady (normy) etyki powszechnej Sprawiedliwość Sprawiedliwość Umiarkowanie Umiarkowanie Słuszność Słuszność Praworządność Praworządność

54 etyka urzędnicza – s. 54 Pięć zasad dobrego biznesu Ekonomiczność Ekonomiczność Efektywność Efektywność Etyczność Etyczność Ekologiczność Ekologiczność Estetyczność Estetyczność

55 etyka urzędnicza – s. 55 Interesariusze (stakeholders) Firma zarządakcjonariuszekliencirodziny społeczeństwo lokalne dostawcypracownicy

56 etyka urzędnicza – s. 56 Program etyczny firmy sformalizowane kodeksy standardów etycznych firmy sformalizowane kodeksy standardów etycznych firmy szkolenia nt. etyczne dla pracowników szkolenia nt. etyczne dla pracowników komórka etyczna, nadzorująca przestrzeganie zasad etycznych i ich doskonalenie (okresowe zmiany kodeksu etycznego), promująca zachowania etyczne, wykrywająca nadużycia komórka etyczna, nadzorująca przestrzeganie zasad etycznych i ich doskonalenie (okresowe zmiany kodeksu etycznego), promująca zachowania etyczne, wykrywająca nadużycia

57 etyka urzędnicza – s. 57 Obraz firmy PR Kodeks Misja Wartości Wizja PR Klienci Poszukujący pracy Media Źródło: Grzegorz Szulczewski, Etyka biznesu jako element promocji firmy

58 etyka urzędnicza – s. 58 Etyka nowego przedsiębiorstwa 1. Rozpoznanie dylematów etycznych pojawiających się na starcie 2. Uznanie etyki za wartość kluczową 3. Ujawnianie swego etycznego podejścia od początku 4. Antycypacja napięć etycznych codziennego funkcjonowania 5. Otwartość na podejmowanie kwestii etycznych 6. Reakcja na pojawiające się konflikty interesów 7. Stałe podejmowanie zagadnień etycznych 8. Eliminowanie pracowników nieprzestrzegających zasad etycznych 9. Szukanie okazji do angażowania się w sprawy społeczne 10. Dokonywanie okresowego bilansu etycznego przedsiębiorstwa 11. Dostosowywanie się do nowych wyzwań wraz ze wzrostem przedsiębiorstwa

59 etyka urzędnicza – s. 59 Etyka administracji Etyka zawodowa pracownika administracji publicznej (rządowej lub samorządowej). Być urzędnikiem z przekonania! Być dumnym z tego, że się jest urzędnikiem! Być urzędnikiem z przekonania! Być dumnym z tego, że się jest urzędnikiem! (Nie dlatego, że ma się władzę nad innymi, lecz że się służy wspólnemu, nadrzędnemu dobru). (Nie dlatego, że ma się władzę nad innymi, lecz że się służy wspólnemu, nadrzędnemu dobru).

60 etyka urzędnicza – s. 60 Wielka Nauka (Da Xue) Konfucjusza Najstarszy traktat/kodeks etyki administracji publicznej

61 etyka urzędnicza – s. 61 Wielka Nauka I Trzy cele ukazanie wspaniałości swej cnoty ukazanie wspaniałości swej cnoty odnawianie ludzi (miłość do ludzi) odnawianie ludzi (miłość do ludzi) trwanie w najwyższym dobru trwanie w najwyższym dobru

62 etyka urzędnicza – s. 62 Wielka Nauka II - 8 stopni Badanie rzeczy Badanie rzeczy Poszerzanie wiedzy Poszerzanie wiedzy Czynienie myśli szczerymi Czynienie myśli szczerymi Oczyszczanie serca Oczyszczanie serca Kultywowanie własnej osobowości Kultywowanie własnej osobowości Regulowanie stosunków w rodzinie Regulowanie stosunków w rodzinie Porządek w państwie Porządek w państwie Pokój na świecie Pokój na świecie Wiedza Wiedza Działanie (Wybór) Działanie (Wybór) Wywiązywanie się z obowiązków - konsekwencje Wywiązywanie się z obowiązków - konsekwencje

63 etyka urzędnicza – s. 63 Wielka Nauka III Wiedza, przy czym obstawać Wiedza, przy czym obstawać Ustalony kierunek Ustalony kierunek Osiągnięcie spokoju Osiągnięcie spokoju Trwanie w spokoju Trwanie w spokoju Udzielanie spokoju Udzielanie spokoju Gotowość (zdolność do osiągnięcia) Gotowość (zdolność do osiągnięcia) Początek Początek Te cztery są łącznikami pomiędzy wiedzą, czego się trzymać, a osiąganiem tego; o wszystkich się mówi, jako o skutkach Te cztery są łącznikami pomiędzy wiedzą, czego się trzymać, a osiąganiem tego; o wszystkich się mówi, jako o skutkach Dopełnienie Dopełnienie

64 etyka urzędnicza – s. 64 Wielka Nauka IV Ujawnianie wspaniałej cnoty i odnowa ludzi jest skutkiem wiedzy na temat tego, gdzie leży ostateczny cel (najwyższe dobro, doskonałość) Ujawnianie wspaniałej cnoty i odnowa ludzi oznacza, że zarówno samemu, jak i wraz z ludźmi, dochodzi się do trwania w najwyższym dobru

65 etyka urzędnicza – s. 65 Wielka Nauka V WYSIŁEK Dążenie do wiedzy na temat tego, gdzie leży najwyższe dobro Dążenie do wiedzy na temat tego, gdzie leży najwyższe dobro Ujawnianie wspaniałej cnoty Dążenie do osiągnięcia stałości w najwyższym dobru Dążenie do osiągnięcia stałości w najwyższym dobru Odnowa ludzi Dążenie do tego, by i inni mogli trwać w najwyższym dobru Dążenie do tego, by i inni mogli trwać w najwyższym dobru Trwanie w najwyższym dobru SKUTEK Rzeczy zostały zbadane Rzeczy zostały zbadane To, na czym należy polegać, zostało poznane To, na czym należy polegać, zostało poznane Myśli są szczere Myśli są szczere Serce zostało oczyszczone Serce zostało oczyszczone Własna osobowość jest pielęgnowana Własna osobowość jest pielęgnowana Rodzina jest uporządkowana Rodzina jest uporządkowana Kraj jest w ładzie Kraj jest w ładzie Na świecie jest pokój Na świecie jest pokój Gdy poznasz, w czym leży najwyższe dobro Gdy przejdziesz proces dochodzenia do trwania w najwyższym dobru Gdy doprowadzisz innych do trwania w najwyższym dobru

66 etyka urzędnicza – s. 66 Wielka Nauka VI Realizacja w Doktrynie Środka: Z tej Drogi nie można zejść ani na moment, gdyby można było – nie byłaby ona Drogą. Z tej Drogi nie można zejść ani na moment, gdyby można było – nie byłaby ona Drogą. Nie chodzą tą Drogą i wiem, dlaczego tak jest. Eksperci wykraczają poza nią, głupcy zaś jej nie dosięgają. Nie chodzą tą Drogą i wiem, dlaczego tak jest. Eksperci wykraczają poza nią, głupcy zaś jej nie dosięgają. Shun był rzeczywiście bardzo mądrym człowiekiem! Lubił pytać, lubił studiować otrzymane odpowiedzi i to niezależnie od tego, jak bardzo to, co usłyszał, było zwyczajne. Shun był rzeczywiście bardzo mądrym człowiekiem! Lubił pytać, lubił studiować otrzymane odpowiedzi i to niezależnie od tego, jak bardzo to, co usłyszał, było zwyczajne. Jakżeż ta Droga jest nieuczęszczana! Niestety! Jakżeż ta Droga jest nieuczęszczana! Niestety!

67 etyka urzędnicza – s. 67 Wielka Nauka VII Realizacja w Zachodniej Inskrypcji Wszyscy wyszliśmy z tego samego łona. Wszyscy ludzie są mymi braćmi i siostrami, wszystkie rzeczy i stworzenia są mymi towarzyszami. Wszyscy wyszliśmy z tego samego łona. Wszyscy ludzie są mymi braćmi i siostrami, wszystkie rzeczy i stworzenia są mymi towarzyszami. Wielki Władca jest tylko najstarszym synem moich rodziców, wielcy ministrowie są domownikami (sługami) mego najstarszego brata. Wielki Władca jest tylko najstarszym synem moich rodziców, wielcy ministrowie są domownikami (sługami) mego najstarszego brata. Ale nawet ci, którzy są zmęczeni, chorzy, kalecy i zużyci, ci którzy nie mają braci i dzieci, żony lub męża, wszyscy są mymi braćmi i siostrami, którzy znaleźli się w nieszczęściu i nie mają do kogo się zwrócić. Ale nawet ci, którzy są zmęczeni, chorzy, kalecy i zużyci, ci którzy nie mają braci i dzieci, żony lub męża, wszyscy są mymi braćmi i siostrami, którzy znaleźli się w nieszczęściu i nie mają do kogo się zwrócić. Dobrobyt, zaszczyty, powodzenie i radości mają na celu wzbogacanie mojego życia. Bieda, poniżenie, niepomyślność i smutki mają mnie wesprzeć w ćwiczeniu mej natury. Dobrobyt, zaszczyty, powodzenie i radości mają na celu wzbogacanie mojego życia. Bieda, poniżenie, niepomyślność i smutki mają mnie wesprzeć w ćwiczeniu mej natury. Za życia służę [rodzicom – Niebu i Ziemi] zgodnie z ich wolą. W momencie śmierci będę spokojny. Za życia służę [rodzicom – Niebu i Ziemi] zgodnie z ich wolą. W momencie śmierci będę spokojny.

68 etyka urzędnicza – s. 68 Etyka administracji przykłady współczesne etyka zawodowa pracownika administracji publicznej (rządowej lub samorządowej) Zasady konstytucyjne i ustawowe - zob. Przykład 1: Zasady etyczne Ministerstwa Skarbu Kanady Przykład 1: Zasady etyczne Ministerstwa Skarbu Kanady Przykład 2: Kodeks etyki Służby Cywilnej RP Przykład 2: Kodeks etyki Służby Cywilnej RP

69 etyka urzędnicza – s. 69 Wartości etyczne administracji (Kanada) Wartości demokratyczne (prymat prawa, demokratyczne podejmowanie decyzji, dobro publiczne, neutralność, szacunek dla przełożonych pochodzących z wyboru) Wartości demokratyczne (prymat prawa, demokratyczne podejmowanie decyzji, dobro publiczne, neutralność, szacunek dla przełożonych pochodzących z wyboru) Wartości profesjonalne Wartości profesjonalne tradycyjne (sprawność, skuteczność, uczciwość, oszczędność, bezstronność, zaufanie) tradycyjne (sprawność, skuteczność, uczciwość, oszczędność, bezstronność, zaufanie) nowe (jakość, innowacja, inicjatywa, twórczość) nowe (jakość, innowacja, inicjatywa, twórczość) Wartości etyczne (spójność, szczerość, uczciwość, dyskrecja, równowaga, bezinteresowność) Wartości etyczne (spójność, szczerość, uczciwość, dyskrecja, równowaga, bezinteresowność) Wartości ogólnoludzkie (szacunek, sprawiedliwość, takt, tolerancja, otwartość, roztropność, solidarność) Wartości ogólnoludzkie (szacunek, sprawiedliwość, takt, tolerancja, otwartość, roztropność, solidarność)

70 etyka urzędnicza – s. 70 Wartości etyczne administracji (Polska) Służba publiczna (służba obywatelom, praworządność, bycie wzorem - pogłębianie zaufania, poszanowanie godności) Służba publiczna (służba obywatelom, praworządność, bycie wzorem - pogłębianie zaufania, poszanowanie godności) Rzetelność (sumienność, twórczość, odpowiedzialność, szczerość, unikanie emocji, otwartość na krytykę, lojalność, dotrzymywanie zobowiązań, gospodarność) Rzetelność (sumienność, twórczość, odpowiedzialność, szczerość, unikanie emocji, otwartość na krytykę, lojalność, dotrzymywanie zobowiązań, gospodarność) Dbałość o rozwój własnych kompetencji (pogłębianie wiedzy zawodowej, wymiana doświadczeń, dbałość o jakość merytoryczna, uzasadnienie, dobre stosunki międzyludzkie, praca zespołowa, takt i uprzejmość) Dbałość o rozwój własnych kompetencji (pogłębianie wiedzy zawodowej, wymiana doświadczeń, dbałość o jakość merytoryczna, uzasadnienie, dobre stosunki międzyludzkie, praca zespołowa, takt i uprzejmość) Bezstronność ( unikanie konfliktu interesów a nawet podejrzeń o takie, nie ulega naciskom, nie przyjmuje korzyści; jawność i przejrzystość działania – dba o dostęp do informacji publicznej; nie okazuje zażyłości) Bezstronność ( unikanie konfliktu interesów a nawet podejrzeń o takie, nie ulega naciskom, nie przyjmuje korzyści; jawność i przejrzystość działania – dba o dostęp do informacji publicznej; nie okazuje zażyłości) Neutralność polityczna ( (realizuje program rządu bez względu na własne przekonania polityczne, dba o obiektywność informacji i decyzji, jasność i przejrzystość relacji z osobami politycznymi, nie manifestuje publicznie poglądów polit., nie uczestniczy w strajkach) Neutralność polityczna ( (realizuje program rządu bez względu na własne przekonania polityczne, dba o obiektywność informacji i decyzji, jasność i przejrzystość relacji z osobami politycznymi, nie manifestuje publicznie poglądów polit., nie uczestniczy w strajkach)

71 etyka urzędnicza – s. 71 Podejście administracji do klienta aspekty szczególne Tolerancja i niedyskryminacja (człowiek obcy w obcym środowisku) Tolerancja i niedyskryminacja (człowiek obcy w obcym środowisku) Rzetelność i uczciwość (nie zna swoich praw ani niuansów prawa miejscowego) Rzetelność i uczciwość (nie zna swoich praw ani niuansów prawa miejscowego) Napięcie pomiędzy podejściem legalistycznym a etycznym (sumienie) Napięcie pomiędzy podejściem legalistycznym a etycznym (sumienie) Unikanie pokus (łatwiejsze rozwiązania), gdy odrzucimy czysty legalizm Unikanie pokus (łatwiejsze rozwiązania), gdy odrzucimy czysty legalizm Unikanie rutyny (niechęć podejmowania nowych, trudnych zagadnień) – Niekompetencja jest niemoralna Unikanie rutyny (niechęć podejmowania nowych, trudnych zagadnień) – Niekompetencja jest niemoralna

72 etyka urzędnicza – s. 72 Główne wartości etyczne urzędnika personalne: 1. sumienność i rzetelność 2. uprzejmość i życzliwość 3. odpowiedzialność (opr. Tomasz Barankiewicz) proceduralne: 1. praworządność 2. przeciwdziałanie konfliktowi interesów 3. bezstronność i obiektywność postępowania 4. neutralność polityczna 5. jawność i ochrona tajemnicy

73 etyka urzędnicza – s. 73 Odpowiedzialność moralna Warunek konieczny – odniesienie naszego wolnego wyboru do wcześniej wybranego i zaakceptowanego systemu wartości: dwa elementy składowe: wolnośćświadomość

74 etyka urzędnicza – s. 74 Odpowiedzialność Między determinizmem a indeterminizmem Między determinizmem a indeterminizmem Między konformizmem a anarchią (buntem) Między konformizmem a anarchią (buntem) Między autocentryzmem a heterocentryzmem Między autocentryzmem a heterocentryzmem Między indywidualizmem a autorytetem Między indywidualizmem a autorytetem kontrola nad własnymi czynami kontrola nad własnymi czynami poczucie sprawstwa poczucie sprawstwa

75 etyka urzędnicza – s. 75 Funkcje kodeksu etyki urzędniczej 1. budowanie zaufania społecznego 2. prewencyjna 3. motywacyjna (buduje przekonania i dążenia) 1. wymiar pozytywny (odpowiedzialność za...) 2. wymiar negatywny (odpowiedzialność przed...) 4. integracyjna 5. ochronna 1. aspekt negatywny (eliminacja nacisków zewn.) 2. aspekt pozytywny (tarcza przed zakusami wewn.)

76 etyka urzędnicza – s. 76 Elementy kodeksu etyki Wizja (cel nadrzędny) Wizja (cel nadrzędny) Lista wartości (hierarchiczna?) Lista wartości (hierarchiczna?) Zasady zachowania: Zasady zachowania: Wskazanie postaw i zachowań promowanych/nakazanych Wskazanie postaw i zachowań promowanych/nakazanych Wskazanie postaw i zachowań odrzucanych/potępianych Wskazanie postaw i zachowań odrzucanych/potępianych Procedury i sankcje związane z naruszeniem zasad Procedury i sankcje związane z naruszeniem zasad Procedury weryfikacji wdrażania samego kodeksu i jego usprawniania Procedury weryfikacji wdrażania samego kodeksu i jego usprawniania

77 etyka urzędnicza – s. 77 Forma kodeksu etyki Promująca wartości – normy mają postać powinnościową, zamiast sankcji wprost przewidziana wewnętrzna procedura badania zachowań naruszających normy, perswazja zamiast nakazu Promująca wartości – normy mają postać powinnościową, zamiast sankcji wprost przewidziana wewnętrzna procedura badania zachowań naruszających normy, perswazja zamiast nakazu Nakazowo-zakazowa (na wzór twardego prawa) – normy mają postać zdań kategorycznych, przewidziane sankcje wprost, nakaz zamiast wychowania do wartości Nakazowo-zakazowa (na wzór twardego prawa) – normy mają postać zdań kategorycznych, przewidziane sankcje wprost, nakaz zamiast wychowania do wartości

78 etyka urzędnicza – s. 78 Kodeksy etyki jst. z Polski Ćwiczenie: Ćwiczenie: Przeczytaj kodeks etyki swojego własnego urzędu (jeśli istnieje) i wypełnij ankietę analizy kodeksu Przeczytaj kodeks etyki swojego własnego urzędu (jeśli istnieje) i wypełnij ankietę analizy kodeksu Jeśli nie istnieje – wybierz jeden z załączonych (najlepiej UM Toruń, lub UM Mrągowo) i wypełnij ankietę Jeśli nie istnieje – wybierz jeden z załączonych (najlepiej UM Toruń, lub UM Mrągowo) i wypełnij ankietę Czy Twoim zdaniem taki kodeks spełnia swoją rolę? Czy Twoim zdaniem taki kodeks spełnia swoją rolę?

79 etyka urzędnicza – s. 79 Podsumowanie Etyka nie jest zagadnieniem do nauczenia się w jedno popołudnie Etyka nie jest zagadnieniem do nauczenia się w jedno popołudnie Etyka to wyzwanie na całe nasze dorosłe życie Etyka to wyzwanie na całe nasze dorosłe życie Złotymi literami na umywalce króla Wanga: Co dzień zaczynać od nowa, od nowa, od nowa! (Komentarz Zenga do Wielkiej Nauki)


Pobierz ppt "Etyka urzędnicza Maciej St. Zięba etyka urzędnicza - 1."

Podobne prezentacje


Reklamy Google