Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Niedobory odporności NABYTE (WTÓRNE) Dr n med. Joanna Stańczyk Zakład Immunologii Klinicznej UM w Łodzi.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Niedobory odporności NABYTE (WTÓRNE) Dr n med. Joanna Stańczyk Zakład Immunologii Klinicznej UM w Łodzi."— Zapis prezentacji:

1 Niedobory odporności NABYTE (WTÓRNE) Dr n med. Joanna Stańczyk Zakład Immunologii Klinicznej UM w Łodzi

2 Zaburzenia odporności u NOWORODKÓW i NIEMOWLĄT NOWORODEK - stan fizjologicznej dysimmunoglobulinemii = duże stężenie IgG i małe stężenia IgM, IgA, IgE, IgD i małe stężenia IgM, IgA, IgE, IgD Niedobór IgM i IgG 2 predysponuje do infekcji bakteriami Gram (-) Niedobór IgM i IgG 2 predysponuje do infekcji bakteriami Gram (-) NIEMOWLĘ m.ż. - stan fizjologicznej hypoimmunoglogulinemii, wynikający z zanikania IgG matczynych przy niedostatecznej syntezie własnej

3 Zaburzenia immunologiczne WIEKU PODESZŁEGO wzrost zapadalności na choroby zakaźne: układu oddechowego, gruźlicę, salmonellozę, wirusowe zapalenie wątroby, bakteryjne zapalenie wsierdzia oraz zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych wzrost zapadalności na choroby zakaźne: układu oddechowego, gruźlicę, salmonellozę, wirusowe zapalenie wątroby, bakteryjne zapalenie wsierdzia oraz zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych w 65. roku życia ryzyko rozwoju nowotworu jest 25x większe niż u osoby 25-letniej w 65. roku życia ryzyko rozwoju nowotworu jest 25x większe niż u osoby 25-letniej wzrost częstości chorób autoimmunologicznych wzrost częstości chorób autoimmunologicznych 50% osób szczepionych przeciwko grypie nie wytwarza protekcyjnego stężenia przeciwciał 50% osób szczepionych przeciwko grypie nie wytwarza protekcyjnego stężenia przeciwciał

4 Zaburzenia immunologiczne WIEKU PODESZŁEGO - ODPORNOŚĆ KOMÓRKOWA po 70. roku życia stopniowy spadek liczby limfocytów T po 70. roku życia stopniowy spadek liczby limfocytów T wzrost liczby limfocytów CD4, spadek CD8 wzrost liczby limfocytów CD4, spadek CD8 szczątkowa funkcja grasicy szczątkowa funkcja grasicy CD45RO, CD45RA CD45RO, CD45RA IL-2, IL-4 i IFN- IL-2, IL-4 i IFN- osłabienie odpowiedzi proliferacyjnej limfocytów po stymulacji PHA i Con A osłabienie odpowiedzi proliferacyjnej limfocytów po stymulacji PHA i Con A zmniejszenie częstości dodatnich reakcji DTH, jak również osłabienie ich intensywności zmniejszenie częstości dodatnich reakcji DTH, jak również osłabienie ich intensywności

5 Zaburzenia immunologiczne WIEKU PODESZŁEGO - ODPORNOŚĆ HUMORALNA IgM, IgE i IgD w surowicy IgG (gł. IgG 1 i IgG 3 ) IgM, IgE i IgD w surowicy IgG (gł. IgG 1 i IgG 3 ) spadek miana naturalnych przeciwciał spadek miana naturalnych przeciwciał wzrost miana autoprzeciwciał i przeciwciał antyidiotypowych wzrost miana autoprzeciwciał i przeciwciał antyidiotypowych po 70. roku życia stopniowy spadek liczby limfocytów B po 70. roku życia stopniowy spadek liczby limfocytów B po 70. roku życia zmniejszenie liczby limfocytów B CD5(-) przy wzroście liczby limfocytów B CD5(+) po 70. roku życia zmniejszenie liczby limfocytów B CD5(-) przy wzroście liczby limfocytów B CD5(+) zwiększona synteza IL-4, IL-5 i IL-6, podwyższona aktywność IFN- zwiększona synteza IL-4, IL-5 i IL-6, podwyższona aktywność IFN-

6 Zaburzenia immunologiczne w PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI NEREK przedłużona tolerancja na przeszczep allogeniczny przedłużona tolerancja na przeszczep allogeniczny wzrost podatności na infekcje wzrost podatności na infekcje zwiększona liczba przypadków neoplazji zwiększona liczba przypadków neoplazji nieprawidłowa odpowiedź na szczepionki przeciw infekcjom wirusowym (grypy, zapalenia wątroby) nieprawidłowa odpowiedź na szczepionki przeciw infekcjom wirusowym (grypy, zapalenia wątroby)

7 ZABURZENIA FUNKCJI KOMÓREK UKŁADU IMMUNOLOGICZNEGO W MOCZNICY wzrost ekspresji IL-2R i poziomu sIL-2R i poziomu sIL-2R wzrost ekspresji CD23 i poziomu sCD23 wzrost produkcji IL-1, TNF wzrost produkcji IL-1, TNF i IL-6 wzrost produkcji reaktywnych form tlenu i proteaz wzrost aktywności w stosunku do komórek b2m ujemnych obniżenie odpowiedzi proliferacyjnej na mitogeny i produkcji IL-2 obniżenie produkcji przeciwciał osłabiona funkcja FcR i prezentacja antygenu osłabienie fagocytozy obniżenie aktywności w stosunku do komórek K562 LIMFOCYTY T LIMFOCYTY B MONOCYTY NEUTROFILE KOMÓRKI NK

8 Przyczyny zaburzeń immunologicznych u chorych Z MOCZNICĄ przewlekły niedobór białka i kalorii przewlekły niedobór białka i kalorii ( niedostateczna podaż, zaburzenia wchłaniania, nadmierna utrata) niedobory Zn, witaminy E i B 6 niedobory Zn, witaminy E i B 6 przeładowanie żelazem (ferrytyna powyżej 500 g/l) przeładowanie żelazem (ferrytyna powyżej 500 g/l) nisko- i wielkocząsteczkowe toksyny mocznicowe nisko- i wielkocząsteczkowe toksyny mocznicowe przewlekła dializoterapia przewlekła dializoterapia

9 Zaburzenia odporności u CHORYCH PO ZABIEGU OPERACYJNYM Immunologiczne wskaźniki zagrożenia ciężkimi zakażeniami w okresie pooperacyjnym: anergia skórna anergia skórna IgG, IgM (przed operacją) przeciwko endotoksynom bakteryjnym IgG, IgM (przed operacją) przeciwko endotoksynom bakteryjnym w 1. dobie po zabiegu o ponad 50% liczba limfocytów T w 1. dobie po zabiegu o ponad 50% liczba limfocytów T zwiększona w 1-2. dobie po operacji aktywność neutrofilów zwiększona w 1-2. dobie po operacji aktywność neutrofilów o 20-30% liczba aktywowanych monocytów o 20-30% liczba aktywowanych monocytów podwyższone stężenie IL-6 w surowicy podwyższone stężenie IL-6 w surowicy

10 POLEKOWE zaburzenia odporności NEUTROPENIA PÓŹNA (30-45 dni ), immunoablacja przed przeszczepem szpiku, nieodwracalne uszkodzenie komórki macierzystej pnia NEUTROPENIA WCZESNA (7-14 dni), odwracalne (po kilku do kilkunastu dniach) uszkodzenie komórki macierzystej linii mieloidalnej CYTOSTATYKI INNE LEKI lek = hapten, uruchamia nieprawidłowe niszczenie granulocytów GLIKOKORTYKOSTEROIDY długotrwała terapia, hamują czynność granulocytów zakażenia oportunistyczne : bakteryjne, grzybicze, wirusowe, pierwotniakowe, prątki gruźlicy

11 EFEKTY DZIAŁANIA GLIKOKORTYKOSTEROIDÓW limfocyty aktywowane allo- i autoantygenami wykazują steroidowrażliwość tzn. pod wpływem GS ulegają apoptozie limfocyty aktywowane allo- i autoantygenami wykazują steroidowrażliwość tzn. pod wpływem GS ulegają apoptozie zmniejszenie ekspresji na powierzchni komórek antygenów MHC i cząsteczek adhezyjnych zmniejszenie ekspresji na powierzchni komórek antygenów MHC i cząsteczek adhezyjnych hamowanie indukcji syntazy tlenku azotu w makrofagach hamowanie indukcji syntazy tlenku azotu w makrofagach upośledzenie funkcji limfocytów cytotoksycznych i komórek NK upośledzenie funkcji limfocytów cytotoksycznych i komórek NK zahamowanie funkcji monocytów i makrofagów zahamowanie funkcji monocytów i makrofagów

12 WYBRANE TYPOWE INFEKCJE WIKŁAJĄCE LECZENIE IMMUNOSUPERSYJNE CYTOMEGALIA (CMV) - u 80% populacji przebieg bezobjawowy w okresie młodości; infekcja objawowa tylko w stanach obniżonej odporności CYTOMEGALIA (CMV) - u 80% populacji przebieg bezobjawowy w okresie młodości; infekcja objawowa tylko w stanach obniżonej odporności ostra infekcja wirusem VARICELLA-ZOSTER ostra infekcja wirusem VARICELLA-ZOSTER ostra infekcja wirusem HERPES SIMPLEX ostra infekcja wirusem HERPES SIMPLEX GRUŹLICA GRUŹLICA CANDIDA ALBICANS oraz ASPERGILLUS SP. CANDIDA ALBICANS oraz ASPERGILLUS SP. i CRYPTOCOCCUS SP. i CRYPTOCOCCUS SP. PNEUMOCYSTIS CARINI PNEUMOCYSTIS CARINI

13 STRES a zaburzenia odporności U zwierząt w warunkach stresu obserwuje się odchylenia w zakresie wskaźników odpowiedzi komórkowej: w zakresie wskaźników odpowiedzi komórkowej: liczby limfocytów liczby limfocytów zaburzenia ilościowe subpopulacji zaburzenia ilościowe subpopulacji aktywności komórek NK aktywności komórek NK odpowiedzi proliferacyjnej na antygen odpowiedzi proliferacyjnej na antygen zaburzenia fagocytozy zaburzenia fagocytozy stres psychiczny przewlekły podwzgórze, przysadka, układ współczulny ACTH, opioidy, katecholaminy obniżona produkcja IL-2

14 Immunosupresja wywołana PROMIENIOWANIEM JONIZUJĄCYM napromieniowanie całego ciała biorcy oraz napromieniowanie całego ciała biorcy oraz napromieniowanie całej tkanki limfatycznej napromieniowanie całej tkanki limfatycznej (TLI - total lymphoid irridiation) (TLI - total lymphoid irridiation) największą wrażliwość wykazują komórki dzielące się (np. limfocyty pobudzone alloantygenem) największą wrażliwość wykazują komórki dzielące się (np. limfocyty pobudzone alloantygenem) limfocyty Th bardziej wrażliwe niż limfocyty Ts limfocyty Th bardziej wrażliwe niż limfocyty Ts makrofagi i komórki NK cechuje względna radiooporność makrofagi i komórki NK cechuje względna radiooporność

15 Zaburzenia odporności komórkowej w NOWOTWORACH nadzór immunologiczny = zapobieganie nowotworzeniu poprzez wczesną destrukcję atypowych komórek immunosupresja nowotwory o etiologii wirusowej: chłoniaki nieziarnicze - EBV mięsak Kaposiego rak skóry i rak odbytu - HPV pierwotny rak wątroby - HBV

16 Zaburzenia odporności komórkowej w NOWOTWORACH cytokiny ( gł. TGF- wydzielane przez komórki nowotworowe (rak drobnokomórkowy płuc, międzybłoniak, ziarnica) cytokiny ( gł. TGF- wydzielane przez komórki nowotworowe (rak drobnokomórkowy płuc, międzybłoniak, ziarnica) prostaglandyny (gł. PGE 2 ) wytwarzane przez makrofagi (nowotwory głowy i szyi) prostaglandyny (gł. PGE 2 ) wytwarzane przez makrofagi (nowotwory głowy i szyi) gangliozydy produkowane przez m.in. makrofagi, erytrocyty, komórki wątroby gangliozydy produkowane przez m.in. makrofagi, erytrocyty, komórki wątroby

17 WYKŁADNIKI OGÓLNOUSTROJOWE zmniejszenie bezwzględnej liczby limfocytów zmniejszenie bezwzględnej liczby limfocytów zmniejszenie populacji limfocytów CD4 zmniejszenie populacji limfocytów CD4 spadek lub odwrócenie wskaźnika CD4/CD8 spadek lub odwrócenie wskaźnika CD4/CD8 osłabienie aktywności komórek NK osłabienie aktywności komórek NK WYKŁADNIKI MIEJSCOWE ( GUZ, REGIONALNE WĘZŁY CHŁONNE) zaburzenie ilości i funkcji komórek jednojądrzastych zaburzenie ilości i funkcji komórek jednojądrzastych Zaburzenia odporności komórkowej w NOWOTWORACH

18 Zaburzenia odporności w przebiegu CHOROBY GŁODOWEJ upośledzenie odpowiedzi komórkowej, fagocytozy, produkcji cytokin upośledzenie odpowiedzi komórkowej, fagocytozy, produkcji cytokin i wydzielniczych IgA, syntezy białek dopełniacza i wydzielniczych IgA, syntezy białek dopełniacza zanik grasicy i grasiczozależnych stref węzłów chłonnych zanik grasicy i grasiczozależnych stref węzłów chłonnych gruźlica, odra, zapalenie płuc i biegunki gruźlica, odra, zapalenie płuc i biegunki o ciężkim przebiegu o ciężkim przebiegu

19 INNE WTÓRNE NIEDOBORY ODPORNOŚCI INFEKCJE: HIV, wirusem odry, HTLV-1, gruźlica, malaria INFEKCJE: HIV, wirusem odry, HTLV-1, gruźlica, malaria NIEDOBORY W DIECIE: cynku, żelaza, witamin A, E, B i kwasu foliowego NIEDOBORY W DIECIE: cynku, żelaza, witamin A, E, B i kwasu foliowego ENDOKRYNOPATIE: nadczynność tarczycy, choroba i zespół Cushinga, cukrzyca, nadczynność przytarczyc ENDOKRYNOPATIE: nadczynność tarczycy, choroba i zespół Cushinga, cukrzyca, nadczynność przytarczyc STANY PO URAZACH I OPARZENIACH STANY PO URAZACH I OPARZENIACH ZESPÓŁ NERCZYCOWY i ENTEROPATIE WYSIĘKOWE ZESPÓŁ NERCZYCOWY i ENTEROPATIE WYSIĘKOWE ALKOHOLIZM i NARKOMANIA ALKOHOLIZM i NARKOMANIA


Pobierz ppt "Niedobory odporności NABYTE (WTÓRNE) Dr n med. Joanna Stańczyk Zakład Immunologii Klinicznej UM w Łodzi."

Podobne prezentacje


Reklamy Google