Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

1. W PROWADZENIE DO NAUKI O JĘZYKU 3003-11A1NJ * 3003-K1A1NJ S TUDIA STACJONARNE 2011/2012 Prof. dr hab. Marek Świdziński Zakład Językoznawstwa Komputerowego.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "1. W PROWADZENIE DO NAUKI O JĘZYKU 3003-11A1NJ * 3003-K1A1NJ S TUDIA STACJONARNE 2011/2012 Prof. dr hab. Marek Świdziński Zakład Językoznawstwa Komputerowego."— Zapis prezentacji:

1 1. W PROWADZENIE DO NAUKI O JĘZYKU A1NJ * 3003-K1A1NJ S TUDIA STACJONARNE 2011/2012 Prof. dr hab. Marek Świdziński Zakład Językoznawstwa Komputerowego Instytut Języka Polskiego UW Konsultacje: środa , pok. 1 Strona przedmiotu szukaj pod:

2 Kurs NOJ: 7 wykładów (6 + 1). Wykład obowiązkowy. Podstawa zaliczenia: wiadomości z wykładu i literatura obowiązkowa. Zaliczenie: pisemny test wyboru w listopadzie. 2 Uwagi wstępne

3 Minimalny system semiotyczny jest zbiorem: A. jedno-, B. dwu-, C. trój-, D. czteroelementowym. Znakiem prostym jest słowo: A. dom, B. gram, C. wtem, D. domem. W której z poniższych par znaków nie ma opozycji: A tydzień : tygodnia, B będę spać : będę spał, C przez : przeze, D wysoki : wysocy? 3 Uwagi wstępne

4 Wykład 1 Przedmiot językoznawstwa 4

5 Szkoła:.... Mass media:... Życie codzienne:... Literatura fachowa:... Unia Europejska:... 5 Co to jest językoznawstwo // lingwistyka?

6 Naprawdę: AltaVista // Google // Internet Explorer //... Słowniki elektroniczne Gramatyki formalne Analizatory morfologiczne Wyszukiwarki Korpusy tekstowe Parsery Co to jest językoznawstwo // lingwistyka?

7 wprowadzenie w świat lingwistyki teoretycznej pokaz narzędzi opisu lingwistycznego przedstawienie zdyscyplinowanego opisu gramatycznego polszczyzny informacja o niektórych działach i kierunkach językoznawstwa języki świata i językoznawstwo XXI wieku 7 Cele

8 1. Przedmiot językoznawstwa. 2. Cechy definicyjne języka naturalnego. 3. Struktura języka I: morfologia. 4. Struktura języka II: składnia. 5. Formalne rozumienie języka. 6. Podstawy leksykologii. Leksykografia. 7. Zróżnicowanie języków świata. Podstawy typologii. 8 Program wykładu

9 1. EJO: Encyklopedia językoznawstwa ogólnego, red. K. Polański. Wrocław Encyklopedia języka polskiego (poprzednio: Encyklopedia wiedzy o języku polskim), red. S. Urbańczyk, Wrocław 1991 [lub wyd. następne]. 3. Bańko M., Z pogranicza leksykografii i językoznawstwa, Warszawa Milewski T.: Językoznawstwo, Warszawa 1965 [lub wyd. następne]. 5. Saloni Z., Świdziński M.: Składnia współczesnego języka polskiego, wyd. 5., Warszawa 2001 [fragmenty]. 9 Literatura obowiązkowa

10 6. Świdziński, M.: Elementy gramatyki opisowej języka polskiego, Warszawa 1997 [dostępne w internecie]. 7. Świdziński, M., Rudolf, M.: Narzędzia informatyczne obsługi wielkich korpusów tekstów: wyszukiwarka Holmes, BPTJ 2006 [dostępne w internecie] 8. Wierzbicka A.: O języku dla wszystkich, Warszawa Literatura obowiązkowa

11 1. Grochowski M., Zarys leksykologii i leksykografii, Toruń Majewicz A., Języki świata i ich klasyfikowanie, Warszawa Szupryczyńska M., Wstęp do językoznawstwa, Toruń Zbiór zadań z językoznawstwa, przekł. i opracowanie W. Gruszczyński, Warszawa Literatura uzupełniająca

12 Językoznawstwo to nauka ze względu na przedmiot: humanistyczna, ze względu na metodologię: empiryczna, ze względu na zastosowania: techniczna. Por. ang. Science – Art(s) – (the) Humanities Techniki badawcze zbliżają językoznawstwo do nauk przyrodniczych, a nawet technicznych. 12 Językoznawstwo jako nauka

13 Przedmiot opisu: pewien wycinek rzeczywistości. Cel opisu: zbudowanie teorii lub modelu. Przedmiot językoznawstwa (= wycinek rzeczywistości): język naturalny. 13 Nauki empiryczne

14 Co to jest język (naturalny)? umiejętność ludzka??? urządzenie do komunikacji??? jakieś znaki??? 14 Języki naturalne

15 Język naturalny – dwuklasowy system znaków wykorzystywany przez daną grupę społeczną do komunikacji uniwersalnej. Terminy wymagające objaśnienia: znak, system, dwuklasowość, grupa społeczna, komunikacja uniwersalna. 15 Definicja

16 Językoznawstwo dział semiologii. Znak – element rzeczywistości istotny nie ze względu na swoje cechy zewnętrzne, ale ze względu na inny element rzeczywistości, do którego się odnosi. 16 Znaki

17 Znak ma dwie strony: formę (kształt) i treść (sens). Dwa typy znaków: a. znaki naturalne, b. znaki konwencjonalne. Język naturalny pewien zbiór znaków. 17 Znaki

18 System znaków (intuicyjnie): zbiór znaków konwencjonalnych obsługujący ten sam wycinek rzeczywistości. Opozycja: różnica formy, z którą korelowana jest ściśle określona różnica treści lub funkcji. [Seryjność opozycji: powtarzanie się danej różnicy formy w serii par znaków.] System znaków: zbiór znaków z opozycją. 18 System

19 19 Sygnalizacja kolejowa

20 20 Sygnalizacja kolejowa

21 X Znaki drogowe

22 Język naturalny jako system znaków dom : domy, kot : koty, mysz : myszy,... kot : kota, murarz : murarza, monter : montera,... budować : budował, hodować : hodował, pracować : pracował,... budować : budowanie, grać : granie, słuchać : słuchanie,... w : we, od : ode, przez : przeze; Język naturalny

23 Sygnalizacja kolejowa Poziome : Uniesione znaczy stój : jedź Poziome : Opuszczone znaczy Znaki drogowe Okrągłe niebieskie : Kwadratowe niebieskie..... Okrągłe niebieskie : Okrągłe czerwone..... Trójkątne : Kwadratowe..... Strzałka w prawo : Krzyżyk..... Plansza barwna : Plansza szara Opozycje

24 Język polski Pojedyncza : Mnoga (= Liczba) Mianownik : Dopełniacz (= Przypadek) Bezokolicznik : Niebezokolicznik (= Bezokolicznikowość) Czynność : Nazwa czynności Opozycje

25 Typy znaków Znaki klasy A (pierwsza przymiarka) dom, domy, kot, koty, mysz, myszy, kot, kota, murarz, murarza, monter, montera, budować, budował, hoduje, hodował, pracuje, pracował, budowanie, granie, słuchanie, Dwuklasowość

26 Znaki klasy B Murarz nie hoduje kota. Pracował monter. budowanie murarza Czy jedziemy? Wczoraj padało. matki przełożone Pracował monter, ale ponieważ wczoraj padało, a murarz nie hoduje kota, budowanie murarza trwało parę godzin. 26 Dwuklasowość

27 Dwie klasy znaków Klasa A: znaki proste słowa (uwaga: jest to rozwiązanie prowizoryczne). Zbiór znaków prostych słownik. Klasa B: znaki złożone – konstrukcje zbudowane ze znaków prostych lub złożonych. REKURENCJA!!! 27 Dwuklasowość

28 Opozycje w zbiorze znaków złożonych Jedziemy. : Czy jedziemy?, Wczoraj padało. : Czy wczoraj padało?, Jaś śpi.: Czy Jaś śpi?,... lekarz dentysta : lekarz dentysty, panu Janowi : panu Jana, matki przełożone : matki przełożonych,... John hit Paul. : Paul hit John., The boy kissed the beggar. : The beggar kissed the boy., Garfield swallows Mickey. : Mickey swallows Garfield, Opozycje

29 Zdanie oznajmujące : Zdanie pytajne (= Modalność) Fraza z apozycją : Fraza z dopełniaczem (= Typ podrzędnika) Opozycje

30 Nie wszystkie kombinacje znaków dają poprawny znak złożony: * Murarz nie hoduje kot. * Pracował montera. * budowanie murarz * Jedziemy czy? * Wczoraj będzie padało. Znaki wykazują ograniczenia łączliwości. Definicja wszystkich poprawnych połączeń znaków: gramatyka. 30 Intuicja gramatyki

31 System dwuklasowy znaków para: Słownik: zbiór słów (prowizorycznie!) Gramatyka: zbiór instrukcji tworzenia // rozkładania wyrażeń 31 System dwuklasowy

32 Użytkownicy języka naturalnego: określona populacja (zwykle etniczna). Język naturalny komunikacyjnie nielokalny: służy do porozumiewania się o wszystkim. Język naturalny – dwuklasowy system znaków wykorzystywany przez daną grupę społeczną do komunikacji uniwersalnej. 32 Ograniczoność i uniwersalność

33 1. Językoznawstwo – nauka empiryczna. Dział semiologii. 2. Przedmiot: języki naturalne. 3. Znaki konwencjonalne. Opozycje. System. 4. Znaki proste i znaki złożone. Dwuklasowość. 5. Język – para. 6. Populacja rodzimych użytkowników. 7. Komunikacyjna uniwersalność języka naturalnego. 33 Podsumowanie


Pobierz ppt "1. W PROWADZENIE DO NAUKI O JĘZYKU 3003-11A1NJ * 3003-K1A1NJ S TUDIA STACJONARNE 2011/2012 Prof. dr hab. Marek Świdziński Zakład Językoznawstwa Komputerowego."

Podobne prezentacje


Reklamy Google