Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Bóle kręgosłupa ledźwiowego Aleksander Sikora Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządów Ruchu Śl.AM. Katowice Ochojec.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Bóle kręgosłupa ledźwiowego Aleksander Sikora Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządów Ruchu Śl.AM. Katowice Ochojec."— Zapis prezentacji:

1 Bóle kręgosłupa ledźwiowego Aleksander Sikora Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządów Ruchu Śl.AM. Katowice Ochojec

2 Etiologia Rodzaj bólu zależy od podrażnienia jednego z dwóch układów nerwowych. - Tranzytowego (rdzeń) - Korzeni Drażnienie tych układów daje najczęściej objawy rwy kulszowej, drętwienia lub parestezji w kończynach, osłabienia siły mm i czucia pow., a także zaniki mięśniowe

3 Zmiany patologiczne wywołujące dol. bólowe są bardzo zróżnicowane i uwarunkowane zarówno czynnikami zew. jak wieloma stanami wewnętrznymi i chorobami organizmu

4 Najcześciej wyst., zmiany w krążku i stawach międzywyrostkowych, ale mogą się one umiejscawiać również w więzadłach, przyczepach mięśniowych i mieć swoje źródło w zmianach okołokręgosłupowych

5 Przyczyna zmian mogą być ponadto zmiany wrodzone i nabyte kręgów i kręgosłupa, zaburzenia statyczne, przeciążenia cywilizacyjne, zwyrodnienia związane ze starzeniem się org,. zaburzenia mineralizacji kośca i ch. Kręgosłupa. Jak z tego wynika przyczyn dolegl. bólowych kręgosłupa jest wiele, a miejscem ich wyjścia może być nie tylko kręgosłup.

6 Przyczyny bólów krzyża ORTOPEDYCZNE 1) Zmiany kręgopochodne A/ zmiany wrodzone kręgosłupa – lumbalizacja, sakralizacja, kręgi klinowe, kręgozmyki, osteogenesis imperfekta, chondrodystrophia, wrodzone kyfozy, ch. Scheuermanna, pozioma kość krzyżowa, scoliozy wrodzone B/ schorzenia kręgosłupa – osteomalacja, osteoporoza, zmiany zapalne i pourazowe, zmiany nowotwor., vertebra plana

7 Przyczyny bólów krzyża ORTOPEDYCZNE 2) Przyczyny pozakręgowe A/ miedniczopochodne – skośne ustawienie miednicy, torsja miednicy, LCC, pochylenie miednicy wskutek przykurczów w stawach biodrowych, porażeń, niedowładów m. brzucha i prostowników stawów biodrowych B/ zmiany w kończynach dolnych – przykurcze w st. iodrowych, niedowłady i zaniki mm k.d., usztywnienia st. koilanowego i biodrowego, kolana koślawe i szpotawe, jednostronne zmiany zniekształcające w stopie, różnica długości kończyn, stan po amputacji w obrębie k.d. C/ zmiany w kończynie górnej – stan po amputacji ramienia, usztywnienie barku, niedowłady i porażenia kończyn górnych, uszkodzenia splotu barkowego, porażenia typu Erba

8 Inne przyczyny I) Reumatologiczne – ZZSK, polyarthritis rheumatoidea, RZS i in II) Internistyczne – pankreopatie, cholecystopatie, schorzenia żołądka i wątroby, przewlekłe zaparcia, półpasiec III) Urologiczne – przerost gruczołu krokowego, wodonercze, ostre i przewlekłe zapalenie miedniczek nerkowych, guzy torbiele nerki IV) Neurologiczne – choroby rdzenia, guzy ogona końskiego, zwyrodnienia tarcz m-kręgowych V) Ginekologiczne – napięcie przedmiesiączkowe, zapalenie przydatków, tyłozagięcie macicy, wypadniecie i obniżenie macicy, guzy narządów rodnych

9 Klasyfikacja Wyke`a A)Pierwotne 1) Skórne i podskórne 2) Mięśniowo-powięziowe 1) Uraz 2) Skurcz 3) Zmęczenie 4) Zapalenie 3) Stawowo-wiezadłowe 1) Więzadła kregosłupa 2) Nasady i stawy krzyżowo-biodrowe 4) Kostny 1) Śródkręgowy 2) Okostnowy 5) Naczyniowy 6) Twardówkowy B) Wtórny ból krzyża 1) Uszkodzenia kompresyjne 2) Uszkodzenia zwyrodnieniowe C)Udzielony 1) Ginekologiczny 2) Moczowy 3) Grucz. krokowy 4) Wyr. robaczkowy D)Psychosomaytyczny 1) Depresje i stany lekowe 2) Histeria 3) Symulacja

10 Klasyfikacja wg Browna 1) Spondylogenne pochodz. od krążka m-kręgowego, wynikające ze zmian kostno stawowych 2) Neurogenne podrażn. korzeni nerwowych 3) Osteogenne zab. Metaboliczne, ch. nowotworowa, reumatologiczne 4) Jatrogenne 5) Psychogenne 6) Socjologiczne 7) Naczyniowe 8) Trzewiopochodne

11 Przyczyny ortopedyczne - zestawienie Choroby krążka międzykręgowego – jego uszkodzenie i prolapsus Niestabilność stawów kręgosłupa – stenoza Zmiany zwyrodnieniowe spondylosis spondyloarthrosis mb Baastrup, ch. zwyrodnieniowe Stany zapalne – RZS, ZZSK Zakażenia – swoiste – gruźlica, nieswoiste – ropne Zmiany metaboliczne – osteoporoza Nowotwory – łagodne: kostne, guzy wew. i zew.oponowe; złośliwe – pierwotne(szpiczak), wtórne (meta) Przeciążenia (mm, torebki stawowe, niestabilność kręgów) – ciąża Kręgozmyk, kręgoszczelina Inne – Paget, osteogenes imperfecta, hh. Keitha, scoliosa, spina bifida, wady statyki, coxarthrosis, gonarthrosis, ankylosis

12 Generalnie bóle krzyża są spowodowane Niestabilnością m-kręgową Stenozą kanału kręgowego Zmianami zwyrodn. tylnych stawów kręgosłupa

13 Niestabilność m-kręgowa Niezdolność do zachowania prawidłowych stosunków anatomicznych w pozycji stojącej - utrata przez kręgosłup zdolności do zachowania właściwego mu wzorca przemieszczeń pod wpływem obciążeń fizjolog.

14 objawy Zmniejszenie wysokości krążka m-kr Rozluźnienien więzadeł, torebek Zmiany zwyrodn. st. m-kręg

15 Podział niestabilności Osiowa Rotacyjna (Sc) Kręgozmykowa Pooperacyjna

16 Okresy niestabilności 1) Zmniejszenie ciśnienia w krążku m-kr powoduje niekontrolowane rozciąganie torebki i więzadeł, a to powoduje bóle miejscowe przy zmianie pozycji 2) Nasilająca się chwiejność kręgów powoduje pociąganie lub ucisk korzeni przez nasadę łuków, wyr. stawowe. Jeśli istnieje stenoza – to powst. objawy neurologiczne 3) Utrwalają się odkształcenia i przemieszczenia (kręgozmyk zwyrodnieniowy) co powoduje zwężenie światła w kanale z wpukleniem krążka m-kr. do kanału oraz wyrostków stawowych i łuków z kostnieniem torebek stawowych i zwężeniem zachyłków bocznych 4) Ograniczenie i zniesienie ruchomości powoduje zwiększenie ruchomości w segmerncie sąsiednim (kompensacja)

17 Czynniki warunkujace stabilność kręgosłupa 1) Pozakręgosłupowe 1) Ustawienie miednicy 2) Dział. mm pośladkowych 3) Ciśnienie w jamie brzusznej 2) Czynniki kręgosłupowe 1) Struktura kostna kręgu 2) Ustawienie wyr. stawowych 3) Prawidłowy krążek m-kr 4) Prawidłowy łuk kręgu

18 Patologia krążka międzykręgowego Wymienić tutaj należy przede wszystkim przemieszczenie jądra miażdżystego Ta jedn. chorobowa zaczyna występować w coraz to wcześniejszym okresie życia. Przyczyna jest najczęściej nieracjonalny tryb życia prowadzący do dezintegracji tylnej części pierścienia

19 Wpływ na to mają cechy genetyczne, wadliwa postawa w pracy, siedzący tryb życia. Zdrowy pierścień włóknisty nie ulega przerwaniu

20 Postacie przemieszczenia jadra miażdżystego Protrusio nuclei pulposi - dochodzi do pęknięcia wew. części pierścienia włóknistego, częściowego jego uwypuklenia i drażnienia układu nerwowego własnego – co powoduje ból okolicy L-S Może on ustępować po odpoczynku w pozycji leżącej Haernia nuclei pulposi - dochodzi tu do przerwania pierścienia włóknistego na większej przestrzeni i uwypuklania się do kanału. Tej postaci towarzyszy najczęściej ból korzeniowy. O ile nie jest do duża wypuklina – ma ona szansę cofnięcia się, ubytek może ulec zbliznowaceniu, a dolegl. bólowe ustępują

21 Prolapsus nuclei pulposi - dochodzi w momencie przerwania ciągłości pierścienia, a jądro miażdżyste wchodzi bezpośrednio kontakt z opona i korzeniami. Ta postać nie daje się leczyć zachowawczo

22 Niektórzy autorzy uważają że przepukliny j. miażdżystego stanowią 80 % przyczyn bólów kręgosłupa L Inna przyczyną może być przemieszczenie się jądra przez płytki graniczne – tzw przepuklina trzonowa (guzki Schmorla)

23 Przy stałych przeciążeniach – zwłaszcza osiowych często nie dochodzi do uszkodzenia pierścienia, ale do stopniowej dezintegracji jądra miażdżystego i zmian troficznych pierścienia. Krażęk traci swoje właściwości hydrodynamiczne, pierścień wiotczeje, obniża się wysokość krążka, powstają zaburzenia statyczne i ruchowe w obrębie segmentu Następstwem jest przeciążenie stawów kręgosłuypa, tworzenie się zmian zwyrodnieniowych w całym segmencie.

24 Wypadniecie jądra miażdżystego na bazie wypukliny L5/S1 Jeśli jądro miażdżyste znajduje się na zewnątrz korzenia – pacjent pochyla tułów na str. zdrową Jeśli j. miażdżyste znajduje się od wew. korzenia – na stronę chorą

25

26 Objawy Osłabienie odruchów i zaniki mm wyst. dopiero po kilku tygodniach (wielosegmentowość unerwienia)

27 Objawy - Ból miejscowy, wzmożone nap. mm - Ból przy kaszlu i kichaniu, przy pochylaniu do przodu, spłaszczenie lordozy - Objawy rozciągnowe – Laseq`a - Czasami ból korzeniowy

28 Lokalizacja L4 – ból do boku uda, osłabienie m. czworogłowego, osłabienie odruchu kolanowego L5 – ból do boku podudzia, osłabienie mm zginaczy grzbietowych stopy (nie chodzi na pięcie) S1 – ból do boku stopy, osłabienie zginaczy podeszwowych, osłab, odruchy ze ść Achillesa – (nie może chodzić na palcach)

29 Leczenie W poczatkowym okresie choroby fizykoterapia sprawnianie lecz. sanatoryjne Z chwila pojawienia się obj. ubytkowych – wskazanie do lecz. operacyjnego

30 Leczenie Foraminectomia – przy bocznej stenozie – przecięcie więz. żółtych i nucleotomia Hemilaminectomia ze spondylodezą – przy centralnej stenozie Czasem facetectomia Po tego typu zabiegu oper. wskazany jest gorset gipsowy przez okres 3 mies. Inne typy zabiegów – Fenestracja z nucleotomią

31 Dalsza utrata właściwości biomechanicznych prowadzi do nadmiernego przeciążenia płytek granicznych które ulegają sklerotyzacji (osteochondrosis intervertebralis). Przy całkowitej utracie amortyzacji segmentu dochodzi do znacznego zbliżenia do siebie trzonów. Przy ruchach trzony opierając się o siebie krawędziami, co prowadzi do reakcji chrzestno-kostnej i tworzenia wyrośli brzeżnych. W dalszym etapie może dochodzić do zesztywnienia segmentu za pośrednictwem mostków kostnych będących przedłużeniem osteofitów lub przez zrost najpierw włóknisty, potem kostny trzonu.

32

33 Także pod wpływem innych stanów może dojść do powstania wyrośli brzeżnych i skostnień okołotrzonowych. Określamy je jako spondylosis. Sa one następstwem zab. mechanicznych, statycznych, metabolicznych lub zapalnych.

34 Oprócz zmian w krążkach miedzykręgowych duży odsetek dolegliwości jest wywołany zmianami w stawach międzywyrostkowych. Dotyczy to głównie osób starszych. Występują w nich – skręcenia, naderwania, zapalenia, wysięki, zrosty, uszkodzenia chrząstek. Wszystkie one mogą prowadzić do zmian zwyrodnieniowych o typie osteoarthrosis. Zmiany te mogą mieć charakter pierwotny z przyczyn wew., lub wtórny z przyczyn biomech.

35 Zmiany w błonie maziowej mogą rozwijać się tak jak we wszystkich stawach, na tle urazów i mikrourazów, zapaleń swoistych parainfekcyjnych, chorób systemowych (głównie reumatoidalnych) lub być spowodowane długotrwałym unieruchomieniem. Pierwotne zmiany w chrząstece mogą być także spowodowane zmianami hormonalnymi lub enzymatycznymi, a także niedoborami mineralno-witaminowo-aminokwasowymi.

36 Zmiany w wyrostkach stawowych są wywołane zaburzeniami statycznymi, rozwojowymi i przeciążeniami zawodowymi. Do zmian statycznych zaliczamy zaburzenia krzywizn kręgosłupa, wady budowy końców stawowych, spastyczność, sztywność pozapiramidową, usztywnienia stawów biodrowych i kolanowych, nierównośc kończyn, niedowłady, neuropatie, choroby rdzenia

37 W przeciążeniach wywołanych wysiłkiem fiz., a również przy nadwadze może dojść do uszkodzenia pow.stawowych.

38 Na zmiany w stawach i krążkach maja duży wpływ zaburzenia rozwojowe krążków, zejścia po chorobach i urazach kręgosłupa. Należa tu: zrosty kręgów, tarń dwudzielna, półkręgoi, kręgi rybie, kręgi płaskie, klinowe, sakralizacje, lumbalizacje, połączenia krzyżowo-lędźwiowego, osteochondrozy, deformacje kręgów po przebytych urazach i wygojonych chorobach (zapalenia, nowotwory)

39 Źródłem bólu mogą być także zmiany w łuku kręgu. Ograniczaja sie one do trzech zasadniczych przyczyn

40 1) złamania poowolne, przeciążeniowe łuku 2) kręgoszczelina 3) kręgozmyk Zmiany te powstaja w obrębie cieśni łuku czyli miejsca położonego między wyrostkami stawowymi górnymi i dolnymi

41 Kręgoszczelina Szczelina dzieląca tą okolicę jest przeważnie symetryczna i znajduje się u podstawy wyr. stawowego górnego Dotyczy głównie L5, rzadziej L4, wyjątkowo L3 Dochodzi do niej dopiero po przyjęciu przez człowieka pozycji wyprostnej, kiedy to pogłębia się lordoza lędźwiowa i zwiększa się obciążenie tej części kręgosłupa. Pod wpływem stałego obciążania dolnych kręgów lędźwiowych w czasie wykonywania pracy lub przy zaburzeniach statyki kręgosłupa dochodzi do powolnego złamania łuku w najsłabszej jego cześci tzn międzywyrostkowej

42 W dużej części do powstania szczeliny w cieśni usposabia dysplazja rozwojowa łuku kręgowego pod postacią jego wydłużenia, ścieńczenia blaszki, zmian strukturalnych tkanki kostnej oraz nieprawidłowego jego ułożenia Obok tych zmian tworzeniu szczeliny sprzyjają zaburzenia rozwojowe dolnych wyr. stawowych kręgu zamykającego i górnych wyr. kręgu leżącego poniżej – takie jak – ich niedorozwój, skrócenie, zmiany kształtu o kata nachylenia

43 Inne przyczyny: Patologia tkanek miękkich Patologia przyczepów mięśniowych Uszkodzenia korzeni nerwowych Zmiany metaboliczne Ciasnota kanału kręgowego Choroby kręgosłupowe


Pobierz ppt "Bóle kręgosłupa ledźwiowego Aleksander Sikora Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządów Ruchu Śl.AM. Katowice Ochojec."

Podobne prezentacje


Reklamy Google