Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Sceptycyzm i logika zdań. 2 Sceptycyzm Sceptycyzm przeciw dogmatyzmowi, szkole akademickiej (agnostycyzmowi) skeptikos = poszukujący Pirron z Elidy (ok.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Sceptycyzm i logika zdań. 2 Sceptycyzm Sceptycyzm przeciw dogmatyzmowi, szkole akademickiej (agnostycyzmowi) skeptikos = poszukujący Pirron z Elidy (ok."— Zapis prezentacji:

1 Sceptycyzm i logika zdań

2 2 Sceptycyzm Sceptycyzm przeciw dogmatyzmowi, szkole akademickiej (agnostycyzmowi) skeptikos = poszukujący Pirron z Elidy (ok pne)

3 Sceptycyzm i logika zdań3 Sceptycyzm Argumenty sceptyczne przeciw możliwości poznania: przeciw wiarygodności zmysłów argument ze względności postrzeżeń argument ze złudzeń, halucynacji argument ze snu (Kartezjusz)

4 Sceptycyzm i logika zdań4 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) żeby coś udowodnić, trzeba mieć jakieś przesłanki;

5 Sceptycyzm i logika zdań5 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) żeby coś udowodnić, trzeba mieć jakieś przesłanki; te przesłanki albo nie są udowodnione i wtedy dowód jest niekompletny,

6 Sceptycyzm i logika zdań6 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) żeby coś udowodnić, trzeba mieć jakieś przesłanki; te przesłanki albo nie są udowodnione i wtedy dowód jest niekompletny, albo są udowodnione na podstawie innych przesłanek;

7 Sceptycyzm i logika zdań7 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) żeby coś udowodnić, trzeba mieć jakieś przesłanki; te przesłanki albo nie są udowodnione i wtedy dowód jest niekompletny, albo są udowodnione na podstawie innych przesłanek; te inne przesłanki albo nie są udowodnione, albo są udowodnione na podstawie jeszcze innych przesłanek, itd.

8 Sceptycyzm i logika zdań8 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) Żeby wiedzieć, że dowód jest poprawny, trzeba mieć jakieś kryterium poprawności rozumowania;

9 Sceptycyzm i logika zdań9 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) Żeby wiedzieć, że dowód jest poprawny, trzeba mieć jakieś kryterium poprawności rozumowania; żeby wiedzieć, że to kryterium jest wiarygodne, trzeba je udowodnić;

10 Sceptycyzm i logika zdań10 Sceptycyzm Argument przeciw wiarygodności rozumowania (regres w nieskończoność) Żeby wiedzieć, że dowód jest poprawny, trzeba mieć jakieś kryterium poprawności rozumowania; żeby wiedzieć, że to kryterium jest wiarygodne, trzeba je udowodnić; żeby wiedzieć, że dowód kryterium jest poprawny, trzeba mieć kryterium, itd.

11 Sceptycyzm i logika zdań11 Sceptycyzm Wniosek sceptyczny: zasada równowagi sądzenia.

12 Sceptycyzm i logika zdań12 Sceptycyzm Wniosek sceptyczny: zasada równowagi sądzenia. Argument felicytologiczny: zawieszenie sądu uwalnia od obawy przed popełnieniem błędu, przez co zapewnia spokój ducha.

13 Sceptycyzm i logika zdań13 Irracjonalizm Zmysły i rozum nie wystarczą do poznania Ale mamy jakieś poznanie

14 Sceptycyzm i logika zdań14 Logika Logika = nauka o języku jako systemie znaków, w szczególności o związkach między wartościami logicznymi zdań, zachodzącymi ze względu na budowę (a nie treść) zdań. M. in. po to, aby odróżniać rozumowania prawidłowe od nieprawidłowych.

15 Sceptycyzm i logika zdań15 Logika Jeżeli Funio kocha Kundzię, to się z nią ożeni. Funio nie kocha Kundzi. Zatem Funio nie ożeni się z Kundzią. Czy wniosek wynika logicznie z przesłanek?

16 Sceptycyzm i logika zdań16 Logika Jeżeli Funio kocha Kundzię, to się z nią ożeni. Funio nie kocha Kundzi. Zatem Funio nie ożeni się z Kundzią. Nie. Nie jest bowiem wykluczone, że Funio ożeni się z Kundzią, mimo że jej nie kocha.

17 Sceptycyzm i logika zdań17 Logika Funio jest poetą lub jest fizykiem. Funio jest poetą. Zatem Funio nie jest fizykiem.

18 Sceptycyzm i logika zdań18 Logika Funio jest poetą lub jest fizykiem. Funio jest poetą. Zatem Funio nie jest fizykiem. Nie jest jednak wykluczone, że Funio jest i poetą, i fizykiem.

19 Sceptycyzm i logika zdań19 Logika Funio jest poetą lub jest fizykiem. Funio jest poetą. Zatem Funio nie jest fizykiem. Użycie spójnika lub zamiast i może dawać do zrozumienia, że Funio nie jest poetą i fizykiem zarazem. Czym innym jest dawać coś do zrozumienia, a czym innym oznajmiać wprost. Pierwszym zajmuje się logika konwersacji, drugim logika rozumowania. My będziemy zajmować się logiką rozumowania.

20 Sceptycyzm i logika zdań20 Logika Niektóre blondynki są inteligentne. Zatem niektóre (inne) nie są. Nie jest jednak wykluczone, że wszystkie blondynki są inteligentne. Użycie niektóre wprawdzie daje do zrozumienia, że nie wszystkie, lecz nie oznajmia tego wprost. Niektóre znaczy co najmniej jedna.

21 Sceptycyzm i logika zdań21 Logika Kundzia Blond jest inteligentna. Zatem ??? niektóre (inne) blondynki nie są inteligentne.

22 Sceptycyzm i logika zdań22 Logika Funio jest synem wybitnej osobistości. Zatem ojciec Funia jest wybitną osobistością.

23 Sceptycyzm i logika zdań23 Logika Funio jest synem wybitnej osobistości. Zatem ojciec Funia jest wybitną osobistością. Nie jest jednak wykluczone, że to matka Funia jest wybitną osobistością, zaś ojciec pospolitym gamoniem.

24 Sceptycyzm i logika zdań24 Zdanie w sensie logicznym Zdanie w sensie logicznym to wyrażenie, które ma wartość logiczną (prawdę, fałsz, ewentualnie inne wartości).

25 Sceptycyzm i logika zdań25 Zdanie w sensie logicznym Która godzina? Wstawaj wreszcie! Nie pożądaj żony bliźniego swego. Nadaję Panu tytuł naukowy profesora. Jak Funio będzie podskakiwał, to Gucio da mu popalić. Pytania, rozkazy Performatywy Niejasne sformułowania Przykłady zdań języka potocznego, które nie są zdaniami w sensie logicznym:

26 Sceptycyzm i logika zdań26 Klasyczny rachunek zdań Klasyczny rachunek zdań, w skrócie KRZ, rozpatruje zdania złożone za pomocą spójników ze zdań prostych. KRZ nie bierze pod uwagę wewnętrznej budowy zdania prostego (nie rozkłada zdań prostych na podmiot, orzeczenie i inne części zdania).

27 Sceptycyzm i logika zdań27 Język KRZ Alfabet: zmienne zdaniowe:,, … Spójniki Nawiasy: (, )

28 Sceptycyzm i logika zdań28 Spójniki czytamy jako:nazwa:inne oznaczenia: nienegacja~ lubalternatywa ikoniunkcja& jeżeli …, toimplikacja, wtedy i tylko wtedy, gdy równoważność,

29 Sceptycyzm i logika zdań29 Reguły tworzenia formuł języka KRZ (wyrażeń poprawnie zbudowanych) (reguły gramatyczne): Każda zmienna zdaniowa jest formułą języka KRZ. Jeżeli A i B są formułami języka KRZ, to A, A B, A B, A B, A B są formułami języka KRZ. Żadne inne wyrażenie nie jest formułą języka KRZ.

30 Sceptycyzm i logika zdań30 Przykłady formuł poprawnie zbudowanych:, ( ) (( ) ) ( ( )) ( (( ))

31 Sceptycyzm i logika zdań31 Opuszczanie nawiasów: wiąże mocniej od,, a te mocniej od,. ( ) = (( ) ) = ( ) ( ( )) ( (( )) = ( )

32 Sceptycyzm i logika zdań32 Schematy zdań języka potocznego: Murarz domy buduje, krawiec szyje ubrania. Kundzia lubi lody poziomkowe, ale nie pistacjowe. Gdy widzę słodycze, to kwiczę. Funio jest poetą, który – o dziwo – zna się na logice. Jeżeli Funio jest poetą, to jeżeli pozna Kundzię, to napisze wiersz.

33 Sceptycyzm i logika zdań33 Podstawowe założenia logiki klasycznej: Zasada dwuwartościowości. Każde zdanie przyjmuje jedną z dwóch wartości logicznych: 0 (fałsz) lub 1 (prawdę). Zasada ekstensjonalności. Wartość logiczna zdania złożonego zależy wyłącznie od wartości logicznych zdań składowych i łączących je spójników (nie zależy od treści zdania). Wszystkie spójniki zdaniowe są spójnikami ekstensjonalnymi, czyli funkcjami prawdziwościowymi.

34 Sceptycyzm i logika zdań34 Funkcje prawdziwościowe

35 Sceptycyzm i logika zdań35 Funkcje prawdziwościowe Nieoczekiwana własność implikacji: Prawdą jest, że jeżeli pingwiny latają wysoko, to wszyscy studenci pilnie się uczą.

36 Sceptycyzm i logika zdań36 Przykłady spójników (operatorów) intensjonalnych (czyli nieekstensjonalnych) Funio wie, że 2+2=4. Funio wie, że cosxdx = sinx + C. Gucio posprzątał z obowiązku. Gucio zjadł lody z obowiązku.

37 Sceptycyzm i logika zdań37 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

38 Sceptycyzm i logika zdań38 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

39 Sceptycyzm i logika zdań39 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

40 Sceptycyzm i logika zdań40 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

41 Sceptycyzm i logika zdań41 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

42 Sceptycyzm i logika zdań42 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

43 Sceptycyzm i logika zdań43 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

44 Sceptycyzm i logika zdań44 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

45 Sceptycyzm i logika zdań45 Badanie formuł KRZ metodą tabel zero-jedynkowych ( )

46 Sceptycyzm i logika zdań46 Tautologie i prawa logiki W ostatniej kolumnie tabeli znajdują się same jedynki. Znaczy to, że formuła ( ) ( ) jest schematem zdania prawdziwego bez względu na to, jakie zdania (prawdziwe, czy fałszywe) zostaną podstawione na miejsce zmiennych i.

47 Sceptycyzm i logika zdań47 Tautologie i prawa logiki ( ) ( ) Na przykład: niech znaczy Funio kocha Kundzię, zaś Funio ożeni się z Kundzią. Wówczas zdanie Jeżeli jest tak, że jeżeli Funio kocha Kundzię, to się z nią ożeni, to Funio nie kocha Kundzi lub się z nią ożeni jest prawdziwe bez względu na to, co faktycznie dzieje się między Funiem i Kundzią.

48 Sceptycyzm i logika zdań48 Tautologie i prawa logiki Zdania o tej własności (tj. prawdziwe bez względu na fakty) nazywają się tautologiami, zaś schematy takich zdań prawami logiki (prawami KRZ). Niektórzy autorzy stosują nieco inną terminologię: nazywają zdania prawdziwe bez względu na fakty prawdami logicznymi, zaś tautologiami nazywają prawa logiki. Czyli formuła ( ) ( ) jest prawem logiki.

49 Sceptycyzm i logika zdań49 Irracjonalizm Zmysły i rozum nie wystarczą do poznania Ale mamy jakieś poznanie

50 Sceptycyzm i logika zdań50 Irracjonalizm Zmysły i rozum nie wystarczą do poznania Ale mamy jakieś poznanie Zatem są jakieś inne źródła poznania iluminacja

51 Sceptycyzm i logika zdań51 Irracjonalizm Zmysły i rozum nie wystarczą do poznania Ale mamy jakieś poznanie Zatem są jakieś inne źródła poznania iluminacja intuicja (Bergson)

52 Sceptycyzm i logika zdań52 Irracjonalizm/racjonalizm Irracjonalizm prowadzi do elitaryzmu poznawczego

53 Sceptycyzm i logika zdań53 Irracjonalizm/racjonalizm Irracjonalizm prowadzi do elitaryzmu poznawczego problem: jak odróżnić wybrańca od samozwańca

54 Sceptycyzm i logika zdań54 Irracjonalizm/racjonalizm Irracjonalizm prowadzi do elitaryzmu poznawczego problem: jak odróżnić wybrańca od samozwańca Racjonalizm zakłada egalitaryzm poznawczy

55 Sceptycyzm i logika zdań55 Racjonalizm Kartezjusz Sceptycyzm metodyczny: Odrzucić wszystko, w co można wątpić. René Descartes ( ) Rozprawa o metodzie 1637.

56 Sceptycyzm i logika zdań56 Racjonalizm Kartezjusz Sceptycyzm metodyczny: Odrzucić wszystko, w co można wątpić. Zmysły mogą mnie łudzić. René Descartes ( ) Rozprawa o metodzie 1637.

57 Sceptycyzm i logika zdań57 Racjonalizm Kartezjusz Sceptycyzm metodyczny: Odrzucić wszystko, w co można wątpić. Zmysły mogą mnie łudzić. Że postrzegam, rozumuję, pragnę, czyli myślę, jest niewątpliwe. René Descartes ( ) Rozprawa o metodzie 1637.

58 Sceptycyzm i logika zdań58 Racjonalizm Kartezjusz Sceptycyzm metodyczny: Odrzucić wszystko, w co można wątpić. Zmysły mogą mnie łudzić. Że postrzegam, rozumuję, pragnę, czyli myślę, jest niewątpliwe. Cogito ergo sum. René Descartes ( ) Rozprawa o metodzie 1637.

59 Sceptycyzm i logika zdań59 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą).

60 Sceptycyzm i logika zdań60 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą). Jestem niedoskonałą rzeczą myślącą.

61 Sceptycyzm i logika zdań61 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą). Jestem niedoskonałą rzeczą myślącą. Mam ideę doskonałości.

62 Sceptycyzm i logika zdań62 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą). Jestem niedoskonałą rzeczą myślącą. Mam ideę doskonałości. Nie mogę być jej autorem.

63 Sceptycyzm i logika zdań63 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą). Jestem niedoskonałą rzeczą myślącą. Mam ideę doskonałości. Nie mogę być jej autorem. Mam ją od rzeczy doskonałej, Boga.

64 Sceptycyzm i logika zdań64 Dowód ontologiczny Kartezjusza Jestem rzeczą myślącą (duszą). Jestem niedoskonałą rzeczą myślącą. Mam ideę doskonałości. Nie mogę być jej autorem. Mam ją od rzeczy doskonałej, Boga. Bóg istnieje.

65 Sceptycyzm i logika zdań65 Błąd kategorialny Nie mogę być autorem idei doskonałości, bo nic doskonałego nie może pochodzić od czegoś mniej doskonałego. Ukryte założenie: idea doskonałości jest doskonała Przesunięcie kategorialne

66 Sceptycyzm i logika zdań66 I dalej… Bóg jest dobry, zatem nie może mnie łudzić. Błędy poznawcze są skutkiem mojej niedoskonałości. Świat istnieje. Istnieją dusze i ciała.

67 Sceptycyzm i logika zdań67 Natywizm Mamy jakieś idee wrodzone.

68 Sceptycyzm i logika zdań68 Natywizm Mamy jakieś idee wrodzone. Natywizm Platona: teoria anamnezy: Dusza przed wcieleniem przebywała w świecie idei. Zapomina o nich pod wpływem ciała.

69 Sceptycyzm i logika zdań69 Natywizm Mamy jakieś idee wrodzone Natywizm Platona: teoria anamnezy: Dusza przed wcieleniem przebywała w świecie idei. Zapomina o nich pod wpływem ciała. Własnym wysiłkiem może je sobie przypominać. Ciało jest więzieniem duszy.

70 Sceptycyzm i logika zdań70 Natywizm Mamy jakieś idee wrodzone Natywizm Platona: teoria anamnezy: Dusza przed wcieleniem przebywała w świecie idei. Zapomina o nich pod wpływem ciała. Własnym wysiłkiem może je sobie przypominać. Ciało jest więzieniem duszy. Natywizm jako forma aprioryzmu: Jest jakieś poznanie a priori, tj. niezależne od doświadczenia.


Pobierz ppt "Sceptycyzm i logika zdań. 2 Sceptycyzm Sceptycyzm przeciw dogmatyzmowi, szkole akademickiej (agnostycyzmowi) skeptikos = poszukujący Pirron z Elidy (ok."

Podobne prezentacje


Reklamy Google